ÃÓäì
ÇáãØÇáÈ Ýí ÔÑÍ ÑæÖ ÇáØÇáÈ [ßöÊóÇÈõ ÇáÕøóáóÇÉö æóÝöíåö ÓóÈúÚóÉ
ÃóÈúæóÇÈ]
(ßöÊóÇÈõ ÇáÕøóáóÇÉö)
åöíó áõÛóÉð ÇáÏøõÚóÇÁõ ÈöÎóíúÑò ÞóÇáó ÊóÚóÇáóì {æóÕóáøö Úóáóíúåöãú}
[ÇáÊæÈÉ: 103] Ãóíú ÇõÏúÚõ áóåõãú æóÔóÑúÚðÇ ÃóÞúæóÇáñ æóÃóÝúÚóÇáñ
ãõÝúÊóÊóÍóÉñ ÈöÇáÊøóßúÈöíÑö ãõÎúÊóÊóãóÉñ ÈöÇáÊøóÓúáöíãö æóÇáúÃóÕúáõ
ÝöíåóÇ ÞóÈúáó ÇáúÅöÌúãóÇÚö ÂíóÇÊñ ßóÞóæúáöåö ÊóÚóÇáóì {æóÃóÞöíãõæÇ
ÇáÕøóáÇÉó} [ÇáÈÞÑÉ: 43] Ãóíú ÍóÇÝöÙõæÇ ÚóáóíúåóÇ ÏóÇÆöãðÇ ÈöÅößúãóÇáö
æóÇÌöÈóÇÊöåóÇ æóÓõäóäöåóÇ¡ æóÃóÎúÈóÇÑñ ßóÎóÈóÑö ÇáÕøóÍöíÍóíúäö «Ãóäøóåõ
- Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ÞóÇáó ÝóÑóÖó Çááøóåõ Úóáóì
ÃõãøóÊöí áóíúáóÉó ÇáúÅöÓúÑóÇÁö ÎóãúÓöíäó ÕóáóÇÉð Ýóáóãú ÃóÒóáú
ÃõÑóÇÌöÚõåõ æóÃóÓúÃóáõåõ ÇáÊøóÎúÝöíÝó ÍóÊøóì ÌóÚóáóåóÇ ÎóãúÓðÇ Ýöí ßõáøö
íóæúãò æóáóíúáóÉò»
(æóÝöíåö ÓóÈúÚóÉõ ÃóÈúæóÇÈò ÇáúÃóæøóáõ Ýöí ÇáúãóæóÇÞöíÊö) ÕóÏøóÑó Èöåö
ÇáúÃóßúËóÑõæäó ÊóÈóÚðÇ áöáÔøóÇÝöÚöíøö ßöÊóÇÈó ÇáÕøóáóÇÉö áöÃóäøó
ÃóåóãøóåóÇ ÇáúÎóãúÓõ æóÃóåóãøõ ÔõÑõæØöåóÇ ãóæóÇÞöíÊõåóÇ ÅÐú ÈöÏõÎõæáöåóÇ
ÊóÌöÈõ æóÈöÎõÑõæÌöåóÇ ÊóÝõæÊõ æóÇáúÃóÕúáõ ÝöíåóÇ ÂíóÉõ {ÝóÓõÈúÍóÇäó
Çááøóåö Íöíäó ÊõãúÓõæäó} [ÇáÑæã: 17] ÞóÇáó ÇÈúäõ ÚóÈøóÇÓò ÃóÑóÇÏó
ÈöÍöíäö ÊõãúÓõæäó ÕóáóÇÉó ÇáúãóÛúÑöÈö æóÇáúÚöÔóÇÁö æóÈöÍöíäö ÊõÕúÈöÍõæäó
ÕóáóÇÉó ÇáÕøõÈúÍö æóÈöÚóÔöíøðÇ ÕóáóÇÉó ÇáúÚóÕúÑö æóÈöÍöíäö ÊõÙúåöÑõæäó
ÕóáóÇÉó ÇáÙøõåúÑö æóÎóÈóÑõ «Ãóãøóäöí ÌöÈúÑöíáõ ÚöäúÏó ÇáúÈóíúÊö
ãóÑøóÊóíúäö ÝóÕóáøóì Èöí ÇáÙøõåúÑó Íöíäó ÒóÇáóÊú ÇáÔøóãúÓõ æóßóÇäó
ÇáúÝóíúÁõ ÞóÏúÑó ÇáÔøöÑóÇßö æóÇáúÚóÕúÑó Íöíäó ßóÇäó Ùöáøõåõ Ãóíú
ÇáÔøóíúÁö ãöËúáóåõ æóÇáúãóÛúÑöÈó Íöíäó ÃóÝúØóÑó ÇáÕøóÇÆöãõ Ãóíú ÏóÎóáó
æóÞúÊõ ÅÝúØóÇÑöåö æóÇáúÚöÔóÇÁó Íöíäó ÛóÇÈó ÇáÔøóÝóÞõ æóÇáúÝóÌúÑó Íöíäó
ÍóÑõãó ÇáØøóÚóÇãõ æóÇáÔøóÑóÇÈõ Úóáóì ÇáÕøóÇÆöãö ÝóáóãøóÇ ßóÇäó ÇáúÛóÏõ
Õóáøóì Èöí ÇáÙøõåúÑó Íöíäó ßóÇäó Ùöáøõåõ ãöËúáóåõ æóÇáúÚóÕúÑó Íöíäó
ßóÇäó Ùöáøõåõ ãöËúáóíúåö æóÇáúãóÛúÑöÈó Íöíäó ÃóÝúØóÑó ÇáÕøóÇÆöãõ
æóÇáúÚöÔóÇÁó Åáóì ËõáõËö Çááøóíúáö æóÇáúÝóÌúÑó ÝóÃóÓúÝóÑó æóÞóÇáó åóÐóÇ
æóÞúÊõß æóæóÞúÊõ ÇáúÃóäúÈöíóÇÁö ãöäú ÞóÈúáöß æóÇáúæóÞúÊõ ãóÇ Èóíúäó
åóÐóíúäö ÇáúæóÞúÊóíúäö» ÑóæóÇåõ ÃóÈõæ ÏóÇæõÏ æóÛóíúÑõåõ æóÕóÍøóÍóåõ
ÇáúÍóÇßöãõ æóÛóíúÑõåõ æóÞóæúáõåõ «Õóáøóì Èöí ÇáÙøõåúÑó Íöíäó ßóÇäó
Ùöáøõåõ ãöËúáóåõ» Ãóíú ÝóÑóÛó ãöäúåóÇ ÍöíäóÆöÐò ßóãóÇ ÔóÑóÚó Ýöí
ÇáúÚóÕúÑö Ýöí Çáúíóæúãö ÇáúÃóæøóáö ÍöíäóÆöÐò ÞóÇáóåõ ÇáÔøóÇÝöÚöíøõ -
ÑóÖöíó Çááøóåõ Úóäúåõ - äóÇÝöíðÇ Èöåö ÇÔúÊöÑóÇßóåõãóÇ Ýöí æóÞúÊò
æóíóÏõáøõ áóåõ ÎóÈóÑõ ãõÓúáöãò «æóÞúÊõ ÇáÙøõåúÑö ÅÐóÇ ÒóÇáóÊú ÇáÔøóãúÓõ
ãóÇ áóãú ÊóÍúÖõÑú ÇáúÚóÕúÑõ»
(æóÃóæøóáõ æóÞúÊö ÇáÙøõåúÑö ÒóæóÇáõ ÇáÙøöáøö) íóÚúäöí ÒöíóÇÏóÊóåõ ÈóÚúÏó
ÇÓúÊöæóÇÁö ÇáÔøóãúÓö Ãóíú ÇäúÊöåóÇÆöåóÇ Åáóì æóÓóØö ÇáÓøóãóÇÁö (Ãóæú
ÍõÏõæËõåõ) ÈóÚúÏó Ðóáößó Åäú áóãú íóÈúÞó ÚöäúÏóåõ Ùöáøñ ÞóÇáó Ýöí
ÇáúÃóÕúáö æóÐóáößó íõÊóÕóæøóÑõ Ýöí ÈóÚúÖö ÇáúÈöáóÇÏö ßóãóßøóÉó
æóÕóäúÚóÇÁö Çáúíóãóäö Ýöí ÃóØúæóáö ÃóíøóÇãö ÇáÓøóäóÉö æóÍõßöíó ãóÚóåõ
Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö Úóäú ÃóÈöí ÌóÚúÝóÑò ÇáÑøóÇÓöÈöíøö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑãáí ÇáßÈíÑ]
(ßöÊóÇÈõ ÇáÕøóáóÇÉö) .
(Þóæúáõåõ ÃóÞúæóÇáñ æóÃóÝúÚóÇáñ ãõÝúÊóÊóÍóÉñ ÈöÇáÊøóßúÈöíÑö ãõÎúÊóÊóãóÉñ
ÈöÇáÊøóÓúáöíãö) Ãóíú ÈöÔóÑóÇÆöØó ãóÎúÕõæÕóÉò æóßóÊóÈó ÃóíúÖðÇ ÇÚúÊóÑóÖó
ÈöÃóäøóåõ ÛóíúÑõ ãóÇäöÚò áöÏõÎõæáö ÓõÌõæÏö ÇáÊøöáóÇæóÉö æóÇáÔøõßúÑö ãóÚó
ÃóäøóåõãóÇ áóíúÓóÇ ãöäú ÃóäúæóÇÚö ÇáÕøóáóÇÉö æóÛóíúÑõ ÌóÇãöÚò ÃóíúÖðÇ
áöÎõÑõæÌö ÕóáóÇÉö ÇáúÃóÎúÑóÓö ÝóÅöäøóåóÇ ÕóáóÇÉñ ÔóÑúÚöíøóÉñ æóáóÇ
ÃóÞúæóÇáó ÝöíåóÇ ÝÓ ÞóÇáó ÇÈúäõ ÇáúÚöãóÇÏö ÈóÚúÏó ÐößúÑöåö ÇáúÅöíÑóÇÏó
ÇáúÃóæøóáó åóÐóÇ ÇÚúÊöÑóÇÖñ ÚóÌöíÈñ ÝóÅöäøó ÇáÊøóÚúÈöíÑó ÈöÇáúÃóÝúÚóÇáö
ãõÎúÑöÌñ áöÐóáößó ÝóÅöäøó ÓóÌúÏóÊóíú ÇáÊøöáóÇæóÉö æóÇáÔøõßúÑö ÝöÚúáñ
æóÇÍöÏñ ãõÝúÊóÊóÍñ ÈöÊóßúÈöíÑò ãõÎúÊóÊóãñ ÈöÊóÓúáöíãò æóÛóíúÑõåõãóÇ
ÃóÝúÚóÇáñ æóÃóíúÖðÇ ÝóÇáÊøóÚúÈöíÑõ ÈöÇáúÃóÞúæóÇáö ãõÎúÑöÌñ áóåõ ÃóíúÖðÇ
(Þóæúáõåõ ÞóÇáó «ÝóÑóÖó Çááøóåõ Úóáóì ÃõãøóÊöí» ÅáóÎú) æóßóÇäóÊú
áóíúáóÉó ÇáúÅöÓúÑóÇÁö ÇáøóÊöí ÝõÑöÖó ÝöíåóÇ ÇáúÎóãúÓõ ÞóÈúáó ÇáúåöÌúÑóÉö
ÈöÓóäóÉò ßóãóÇ ÞóÇáóåõ ÇáúÈóäúÏóäöíÌöíøõ æóÞöíáó ÈöÓöÊøóÉó ÚóÔóÑó
ÔóåúÑðÇ ÍóßóÇåõ ÇáúãóÇæóÑúÏöíøõ Ì æóÇáúÃóßúËóÑõæäó Úóáóì ÇáúÃóæøóáö Ãóæú
æóÎóãúÓóÉö ÃóÔúåõÑò Ãóæú æóËóáóÇËóÉò Ãóæú ÞóÈúáóåóÇ ÈöËóáóÇËö Óöäöíäó
æóÞóÇáó ÇáúÍóÑúÈöíøõ Ýöí ÓóÇÈöÚó ÚóÔóÑóíú ÑóÈöíÚò ÇáúÂÎóÑö æóßóÐóÇ ÞóÇáó
Çáäøóæóæöíøõ Ýöí ÝóÊóÇæöíåö áóßöäú ÞóÇáó Ýöí ÔóÑúÍö ãõÓúáöãò ÑóÈöíÚó
ÇáúÃóæøóáó æóÞöíáó ÓóÇÈöÚó ÚóÔóÑóíú ÑóÌóÈò æóÇÎúÊóÇÑóåõ ÇáúÍóÇÝöÙõ
ÚóÈúÏõ ÇáúÛóäöíøö Èúäõ ÓõÑõæÑò ÇáúãóÞúÏöÓöíøó
(ÝóÑúÚñ) ÓõÆöáó ÇÈúäõ ÇáÕøóáóÇÍö Úóäú ÅÈúáöíÓó æóÌõäõæÏöåö åóáú
íõÕóáøõæÇ æóíóÞúÑóÄõäøó ÇáúÞõÑúÂäó áöíóÛõÑøó ÇáúÚóÇáöãó ÇáÒøóÇåöÏó ãöäú
ÇáØøóÑöíÞö ÇáøóÐöí íóÓúáõßõåóÇ ÝóÃóÌóÇÈó ÈöÃóäøó ÙóÇåöÑó ÇáäøõÞõæáö
íóäúÝöí ÞöÑóÇÁóÊóåõãú ÇáúÞõÑúÂäó æõÞõæÚðÇ æóíóáúÒóãõ ãöäúåõ ÇäúÊöÝóÇÁõ
ÇáÕøóáóÇÉö áöÃóäøó ãöäú ÔóÑúØöåóÇ ÇáúÝóÇÊöÍóÉõ æóÞóÏú æóÑóÏó Ãóäøó
ÇáúãóáóÇÆößóÉó áóãú íõÚúØõæÇ ÝóÖöíáóÉó ÞöÑóÇÁóÉö ÇáúÞõÑúÂäö æóåöíó
ÍóÑöíÕóÉñ áöÐóáößó Úóáóì ÇÓúÊöãóÇÚöåö ãöäú ÇáúÅöäúÓö ÝóÅöäøó ÞöÑóÇÁóÉó
ÇáúÞõÑúÂäö ßóÑóÇãóÉñ ÃóßúÑóãó Çááøóåõ ÈöåóÇ ÇáúÃõäúÓó ÛóíúÑó Ãóäøóåõ
ÈóáóÛóäóÇ Ãóäøó ÇáúãõÄúãöäöíäó ãöäú ÇáúÌöäøö íóÞúÑóÄõäóåõ ÇäúÊóåóì Ñóæóì
ÇÈúäõ ÍöÈøóÇäó Ýöí ÕóÍöíÍöåö ãöäú ÍóÏöíËö ÚóÈúÏö Çááøóåö ãóÑúÝõæÚðÇ
«Ãóäøó ÇáúÚóÈúÏó ÅÐóÇ ÞóÇãó íõÕóáøöí ÃóÊóì ÈöÐõäõæÈöåö ÝóæóÖóÚóÊú Úóáóì
ÑóÃúÓöåö Ãóæú ÚóÇÊöÞöåö ÝóßõáøóãóÇ ÑóßóÚó Ãóæú ÓóÌóÏó ÊóÓóÇÞóØóÊú
Úóäúåõ»
[ÇáúÈóÇÈ ÇáúÃóæøóáõ Ýöí ãóæóÇÞöíÊö ÇáÕøóáóÇÉö]
ÅÐú ÈöÏõÎõæáöåóÇ (Þóæúáõåõ ÂíóÉõ {ÝóÓõÈúÍóÇäó Çááøóåö Íöíäó ÊõãúÓõæäó}
[ÇáÑæã: 17] ÅáóÎú) æóÞóæúáõåõ {æóÓóÈøöÍú ÈöÍóãúÏö ÑóÈøößó ÞóÈúáó ØõáõæÚö
ÇáÔøóãúÓö æóÞóÈúáó ÇáúÛõÑõæÈö} [Þ: 39] {æóãöäó Çááøóíúáö ÝóÓóÈøöÍúåõ}
[Þ: 40] ÃóÑóÇÏó ÈöÇáúÃóæøóáö ÕóáóÇÉó ÇáÕøõÈúÍö æóÈöÇáËøóÇäöí ÕóáóÇÉó
ÇáÙøõåúÑö æóÇáúÚóÕúÑö æóÈöÇáËøóÇáöËö ÕóáóÇÊóíú ÇáúãóÛúÑöÈö æóÇáúÚöÔóÇÁö
æóÝöí ÔóÑúÍö ÇáúãõÓúäóÏö áöáÑøóÇÝöÚöíøö Ãóäøó ÇáÕøõÈúÍó ÕóáóÇÉõ ÂÏóãó
æóÇáÙøõåúÑó áöÏóÇæõÏó æóÇáúÚóÕúÑó áöÓõáóíúãóÇäó æóÇáúãóÛúÑöÈó
áöíóÚúÞõæÈó æóÇáúÚöÔóÇÁó áöíõæäõÓó æóÃóæúÑóÏó Ýöíåö ÎóÈóÑðÇ (Þóæúáõåõ
ÞóÏúÑó ÇáÔøöÑóÇßö) ÇáÔøöÑóÇßõ ÈöÔöíäò ãõÚúÌóãóÉò ãóßúÓõæÑóÉò æóÑóÇÁò
ãõåúãóáóÉò ÃóÍóÏõ ÓõíõæÑö ÇáäøóÚúáö æóÇáÙøöáøõ Ýöí ÇááøõÛóÉö åõæó
ÇáÓøöÊúÑõ ÊóÞõæáõ ÃóäóÇ Ýöí Ùöáøöß æóÝöí Ùöáøö Çááøóíúáö æóÇáÔøóÇÎöÕõ
ÞóÏú ÓóÊóÑó ÔóíúÆðÇ ãöäú ÇáÔøóãúÓö ÝóáöÐóáößó Óõãøöíó ÙöáøðÇ æóåõæó
íóßõæäõ ãöäú Ãóæøóáö ÇáäøóåóÇÑö ÅáóÎú æóÇáúÝóíúÁõ íóÎúÊóÕøõ ÈöãóÇ ÈóÚúÏó
ÇáÒøóæóÇáö Ì
[Ãóæøóá æóÞúÊ ÇáÙøõåúÑ]
(Þóæúáõåõ æóÃóæøóáõ æóÞúÊö ÇáÙøõåúÑö) ÈóÏóÃó ÇáÔøóÇÝöÚöíøõ æóÃóÕúÍóÇÈõåõ
ÈöÕóáóÇÉö ÇáÙøõåúÑö áöÃóäøóåóÇ Ãóæøóáõ ÕóáóÇÉò ÕóáøóÇåóÇ ÌöÈúÑöíáõ
ÈöÇáäøóÈöíøö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - æóÈóÏóÃó Ýöí
ÇáúÞóÏöíãö ÈöÇáÕøõÈúÍö áöÃóäøóåóÇ Ãóæøóáõ Çáúíóæúãö ÝóÅöäú Þöíáó ÅíÌóÇÈõ
ÇáúÎóãúÓö ßóÇäó Ýöí ÇááøóíúáóÉö ÇáøóÊöí ÃóÓúÑóì ÝöíåóÇ æóÃóæøóáõ ÕóáóÇÉò
ÊóÍúÖõÑõ ÈóÚúÏó Ðóáößó åöíó ÇáÕøõÈúÍõ Ýóáöãó áóãú íóÈúÏóÃú ÈöåóÇ
ÌöÈúÑöíáõ¿ ÝóÇáúÌóæóÇÈõ Ãóäøó Ðóáößó ãóÍúãõæáñ Úóáóì Ãóäøóåõ ÍóÕóáó
ÇáÊøóÕúÑöíÍõ ÈöÃóäøó Ãóæøóáó æõÌõæÈö ÇáúÎóãúÓö ãöäú ÇáÙøõåúÑö ßóÐóÇ
ÞóÇáóåõ Ýöí ÔóÑúÍö ÇáúãõåóÐøóÈö æóÃóÌóÇÈó ÛóíúÑõåõ ÈöÃóäøó ÇáúÅöÊúíóÇäó
ÈöåóÇ ãõÊóæóÞøöÝñ Úóáóì ÈóíóÇäöåóÇ æóáóãú íóÊóÈóíøóäú ÅáøóÇ ÚöäúÏó
ÇáÙøõåúÑö Í (Þóæúáõåõ ÒóæóÇáõ ÇáÙøöáøö) æóåõæó íóÞúÊóÖöí ÌóæóÇÒó ÝöÚúáö
ÇáÙøõåúÑö ÅÐóÇ ÒóÇáóÊú ÇáÔøóãúÓõ æóáóÇ íóäúÊóÙöÑõ ÈöåóÇ æõÌõæÈðÇ æóáóÇ
äóÏúÈðÇ ãóÕöíÑó ÇáúÝóíúÁö ãöËúáó ÇáÔøöÑóÇßö æóåõæó ßóÐóáößó ßóãóÇ
ÇÊøóÝóÞó Úóáóíúåö ÃóÆöãøóÊõäóÇ æóÏóáøóÊú Úóáóíúåö ÇáúÃóÎúÈóÇÑõ
ÇáÕøóÍöíÍóÉõ æóÃóãøóÇ ÎóÈóÑõ ÌöÈúÑöíáó ÇáÓøóÇÈöÞõ ÝóÇáúãõÑóÇÏõ Èöåö
Ãóäøóåõ Íöíäó ÒóÇáóÊú ÇáÔøóãúÓõ ßóÇäó ÇáúÝóíúÁõ ÍöíäóÆöÐò ãöËúáó
ÇáÔøöÑóÇßö áóÇ Ãóäøóåõ ÃóÎøóÑó Åáóì Ãóäú ÕóÇÑó ãöËúáó ÇáÔøöÑóÇßö
ÐóßóÑóåõ Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö Ô æóßóÊóÈó ÃóíúÖðÇ ÇáúãõÑóÇÏõ ÈöÇáÒøóæóÇáö
ßóãóÇ ÞóÇáóåõ Ýöí ÔóÑúÍö ÇáúãõåóÐøóÈö åõæó ãóÇ íóÙúåóÑõ áóäóÇ áóÇ
ÇáÒøóæóÇáõ Ýöí äóÝúÓö ÇáúÃóãúÑö Ýóáóæú ÔóÑóÚó Ýöí ÇáÊøóßúÈöíÑö ÞóÈúáó
ÙõåõæÑö ÇáÒøóæóÇáö Ëõãøó ÙóåóÑó Ãóíú ÇáÒøóæóÇáõ ÚóÞöÈó ÇáÊøóßúÈöíÑö Ýöí
ÃóËúäóÇÆöåö áóãú íóÕöÍøó ÇáÙøõåúÑõ æóÅöäú ßóÇäó ÇáÊøóßúÈöíÑõ ÍóÇÕöáðÇ
ÈóÚúÏó ÇáÒøóæóÇáö Ýöí äóÝúÓö ÇáúÃóãúÑö æóåóßóÐóÇ ÇáúÞóæúáõ Ýöí ÇáÕøõÈúÍö
ÃóíúÖðÇ Ì (Þóæúáõåõ ÒóæóÇáõ ÇáÙøöáøö) Ýöí ÈóÚúÖö ÇáäøõÓóÎö ÒöíóÇÏóÉñ
(Þóæúáõåõ Ýöí ÃóØúæóáö ÃóíøóÇãö ÇáÓøóäóÉö) åõæó ÓóÇÈöÚó ÚóÔóÑó
ÍõÒóíúÑóÇäó Ó
(1/115)
Ãóäøóåõ íóßõæäõ ÈöãóßøóÉó ÞóÈúáó ÃóØúæóáö
íóæúãò ÈöÓöÊøóÉò æóÚöÔúÑöíäó íóæúãðÇ æóÈóÚúÏóåõ ßóÐóáößó æóÇÚúÊóÑóÖóåõ
Ýöí ÇáúãõåöãøóÇÊö ÈöÃóäøó ÇáúãóÍúßöíøó Úóäú ÃóÈöí ÌóÚúÝóÑò Ãóäøóåõ
íóßõæäõ Ýöí íóæúãóíúäö ÞóÈúáó ÃóØúæóáö íóæúãò ÈöÓöÊøóÉò æóÚöÔúÑöíäó
æóÈóÚúÏóåõ ßóÐóáößó áóÇ Ãóäøóåõ íóßõæäõ Ýöí ÌóãöíÚö ÇáúãõÏøóÉö ÇäúÊóåóì
æóÙóÇåöÑñ Ãóäøó ßóáóÇãó ÇáúãóÌúãõæÚö áóíúÓó ÕóÑöíÍðÇ Ýöí Ãóäøóåõ Ýöí
ÌóãöíÚö ÇáúãõÏøóÉö (æóÓóÇÆöÑõ) Ãóíú ÌóãöíÚõ (æóÞúÊöåö) Ãóíú ÇáÙøõåúÑö
(ÇÎúÊöíóÇÑñ Åáóì Ãóäú íóÕöíÑó Ùöáøõ ÇáÔøóíúÁö ãöËúáóåõ ÛóíúÑó Ùöáøö
ÇáöÇÓúÊöæóÇÁö) Ãóíú ÇáÙøöáøö ÇáúãóæúÌõæÏö ÚöäúÏóåõ ä ßóÇäó Ùöáøñ
æóÇÚúÊóÈöÑú ÇáúãöËúáó ÈöÞóÇãóÊöß Ãóæú ÛóíúÑöåóÇ ÞóÇáó ÇáúÚõáóãóÇÁõ
æóÞóÇãóÉõ ÇáúÅöäúÓóÇäö ÓöÊøóÉõ ÃóÞúÏóÇãò æóäöÕúÝñ ÈöÞóÏóãö äóÝúÓöåö
æóãóÇ ÐóßóÑóåõ ßóÇáÑøóæúÖóÉö ãöäú Ãóäøó ÇáúÌóãöíÚó æóÞúÊõ ÇÎúÊöíóÇÑò
ÕóÍöíÍñ æóÊóÍúÑöíÑõåõ ãóÇ Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö ÍóíúËõ ÞóÇáó ÞóÇáó
ÇáúÃóßúËóÑõæäó æóáöáÙøõåúÑö ËóáóÇËóÉõ ÃóæúÞóÇÊò æóÞúÊõ ÝóÖöíáóÉò
Ãóæøóáõåõ æóæóÞúÊõ ÇÎúÊöíóÇÑò Åáóì ÂÎöÑöåö æóæóÞúÊõ ÚõÐúÑö æóÞúÊö
ÇáúÚóÕúÑö áöãóäú íóÌúãóÚõ æóÞóÇáó ÇáúÞóÇÖöí áóåóÇ ÃóÑúÈóÚóÉõ ÃóæúÞóÇÊò
æóÞúÊõ ÝóÖöíáóÉò Ãóæøóáõåõ Åáóì Ãóäú íóÕöíÑó Ùöáøõ ÇáÔøóíúÁö ãöËúáó
ÑõÈõÚöåö æóæóÞúÊõ ÇÎúÊöíóÇÑò Åáóì Ãóäú íóÕöíÑó ãöËúáó äöÕúÝöåö æóæóÞúÊõ
ÌóæóÇÒò Åáóì ÂÎöÑöåö æóæóÞúÊõ ÚõÐúÑö æóÞúÊö ÇáúÚóÕúÑö áöãóäú íóÌúãóÚõ
æóáóåóÇ ÃóíúÖðÇ æóÞúÊõ ÖóÑõæÑóÉò æóÓóíóÃúÊöí æóæóÞúÊõ ÍõÑúãóÉò æóåõæó
ÂÎöÑõ æóÞúÊöåóÇ ÈöÍóíúËõ áóÇ íóÓóÚõåóÇ æóáóÇ ÚõÐúÑó æóíóÌúÑöíóÇäö Ýöí
ÓóÇÆöÑö ÃóæúÞóÇÊö ÇáÕøóáóæóÇÊö
(Ëõãøó) ÈóÚúÏó ãóÕöíÑö Ùöáøö ÇáÔøóíúÁö ãöËúáóåõ ÛóíúÑó ãóÇ ÐóßóÑó
(íóÏúÎõáõ ÇáúÚóÕúÑõ) Ãóíú æóÞúÊõåõ (áóÇ ÈöÍõÏõæËö ÒöíóÇÏóÉò) ÝóÇÕöáóÉò
Èóíúäóåõ æóÈóíúäó æóÞúÊö ÇáÙøõåúÑö æóÃóãøóÇ Þóæúáõ ÇáÔøóÇÝöÚöíøö ÝóÅöÐóÇ
ÌóÇæóÒó Ùöáøõ ÇáÔøóíúÁö ãöËúáóåõ ÈöÃóÞóáøö ÒöíóÇÏóÉò ÝóÞóÏú ÏóÎóáó
æóÞúÊõ ÇáúÚóÕúÑö ÝóáóíúÓó ãõÎóÇáöÝðÇ áöÐóáößó Èóáú ãóÍúãõæáñ Úóáóì Ãóäøó
æóÞúÊó ÇáúÚóÕúÑö áóÇ íóßóÇÏõ íõÚúÑóÝõ ÅáøóÇ ÈöåóÇ æóåöíó ãöäúåõ
(æóíóãúÊóÏøõ Åáóì ÇáúÛõÑõæÈö) áöÎóÈóÑö ÌöÈúÑöíáó ÇáÓøóÇÈöÞö ãóÚó ÎóÈóÑö
ÇáÕøóÍöíÍóíúäö «ãóäú ÃóÏúÑóßó ÑóßúÚóÉð ãöäú ÇáÕøõÈúÍö ÞóÈúáó Ãóäú
ÊóØúáõÚó ÇáÔøóãúÓõ ÝóÞóÏú ÃóÏúÑóßó ÇáÕøõÈúÍó æóãóäú ÃóÏúÑóßó ÑóßúÚóÉð
ãöäú ÇáúÚóÕúÑö ÞóÈúáó Ãóäú ÊóÛúÑõÈó ÇáÔøóãúÓõ ÝóÞóÏú ÃóÏúÑóßó ÇáúÚóÕúÑó»
æóÞóæúáõåõ Ýöí ÎóÈóÑö ÌöÈúÑöíáó ÈöÇáäøöÓúÈóÉö ÅáóíúåóÇ æóÅöáóì
ÇáúÚöÔóÇÁö æóÇáÕøõÈúÍö æóÇáúæóÞúÊö ãóÇ Èóíúäó åóÐóíúäö ãóÍúãõæáñ Úóáóì
æóÞúÊö ÇáöÇÎúÊöíóÇÑö ÌóãúÚðÇ Èóíúäó ÇáúÃóÏöáøóÉö æóÞóæúáõåõ áóÇ
ÈöÍõÏõæËö ÒöíóÇÏóÉò ãöäú ÒöíóÇÏóÊöåö Úóáóì ÇáÑøóæúÖóÉö (æóÇáöÇÎúÊöíóÇÑõ)
Ãóíú æóÞúÊõåõ (ãöäúåõ) Ãóíú ãöäú Ãóæøóáö æóÞúÊö ÇáúÚóÕúÑö íóãúÊóÏøõ
(Åáóì ãóÕöíÑö ÇáÙøöáøö) áöáÔøóíúÁö (ãöËúáóíúåö) ÛóíúÑó Ùöáøö
ÇáöÇÓúÊöæóÇÁö
[Ãóæøóá æóÞúÊ ÇáúãóÛúÑöÈ]
(æóÇáúãóÛúÑöÈõ) Ãóíú æóÞúÊõåõ (ÈöÓõÞõæØö ÞõÑúÕö ÇáÔøóãúÓö æóÅöäú ÈóÞöíó
ÇáÔøõÚóÇÚõ) Ýöí ÇáÕøóÍóÇÑöí æóåõæó ÇáÖøóæúÁõ ÇáúãõÓúÊóÚúáóì
ßóÇáúãõÊøóÕöáö ÈöÇáúÞõÑúÕö (æóÐóåóÇÈõåõ) Úóäú ÃóÚúáóì ÇáúÍöíØóÇäö
æóÇáúÌöÈóÇáö (Ïóáöíáñ) áöÓõÞõæØö ÇáúÞõÑúÕö (Ýöí ÇáúÚõãúÑóÇäö)
æóÇáúÌöÈóÇáö (æóíóÈúÞóì) æóÞúÊõ ÇáúãóÛúÑöÈö (ÞóÏúÑó) Òóãóäö
(ÃóÐóÇäóíúäö) Ãóíú ÃóÐóÇäò æóÅöÞóÇãóÉò (æóÎóãúÓö ÑóßóÚóÇÊò æóÓóØðÇ)
ßóÐóÇ ÃóØúáóÞóåõ ÇáúÌõãúåõæÑõ æóÇÚúÊóÈóÑó ÇáúÞóÝøóÇáõ Ýöí ÍóÞøö ßõáøö
ÃóÍóÏò ÇáúæóÓóØó ãöäú ÝöÚúáö äóÝúÓöåö áöÇÎúÊöáóÇÝö ÇáäøóÇÓö Ýöí
ÇáúÍóÑóßóÇÊö æóÇáúÌöÓúãö æóÇáúÞöÑóÇÁóÉö ÎöÝøóÉð æóËöÞóáðÇ ÞóÇáó Ýöí
ÇáúãõåöãøóÇÊö æóåõæó ÍóÓóäñ íóÕúáõÍõ Ãóäú íóßõæäó ÔóÑúÍðÇ áößóáóÇãö
ÛóíúÑöåö ÝóáúíõÍúãóáú Úóáóíúåö (ÈöÔõÑõæØöåóÇ) Ãóíú ãóÚó ÔõÑõæØö
ÇáÕøóáóÇÉö (ßóÇáØøóáóÈö ÇáúÎóÝöíÝö) Ýöí ÇáÊøóíóãøõãö (æóÇáúæõÖõæÁö)
æóÇáúÛõÓúáö (æó) ãóÚó (ÇáÓøõäóäö) ÇáúãóØúáõæÈóÉö áóåóÇ æóáöÔõÑõæØöåóÇ
ßóÊóÚóãøõãò æóÊóÞóãøõÕò æóÊóËúáöíËò (ÈöáóÇ ÅÒúÚóÇÌò) Ãóíú ÅÓúÑóÇÚò
(æóÈößóÓúÑò) Ãóíú æóãóÚó ßóÓúÑö ÍöÏøóÉö (ÌõæÚò ÈöáõÞóãò) æóÕóæøóÈó Ýöí
ÇáúãóÌúãõæÚö æóÛóíúÑöåö Ãóäøóåõ íõÚúÊóÈóÑõ ÇáÔøöÈóÚõ áöÎóÈóÑö
ÇáÕøóÍöíÍóíúäö «ÅÐóÇ ÞóÏöãó ÇáúÚóÔóÇÁõ ÝóÇÈúÏóÁõæÇ Èöåö ÞóÈúáó Ãóäú
ÊõÕóáøõæÇ ÇáúãóÛúÑöÈó æóáóÇ ÊõÚóÌøöáõæÇ Úóäú ÚöÔóÇÆößõãú» .
æóÅöäøóãóÇ ßóÇäó æóÞúÊõåóÇ ãóÇ ÐóßóÑó áöÃóäøó ÌöÈúÑöíáó ÕóáøóÇåóÇ Ýöí
Çáúíóæúãóíúäö Ýöí æóÞúÊò æóÇÍöÏò ÈöÎöáóÇÝö ÛóíúÑöåóÇ æóáöáúÍóÇÌóÉö Åáóì
ÝöÚúáö ãóÇ ÐóßóÑó ãóÚóåóÇ ÇÚúÊóÈóÑó ÞóÏúÑó Òóãóäöåö ÞóÇáó ÇáÑøóÇÝöÚöíøõ
Ýöí ÇáÔøóÑúÍö ÇáÕøóÛöíÑö æóÞöíóÇÓõ ÇÓúÊöÍúÈóÇÈö ÑóßúÚóÊóíúäö ÞóÈúáóåóÇ
ÇÚúÊöÈóÇÑõ ÓóÈúÚö ÑóßóÚóÇÊò æóÞóÏú ÕóÍøóÍó Çáäøóæóæöíøõ
ÇÓúÊöÍúÈóÇÈóåõãóÇ æóÞóæúáõ ÇáúãõÕóäøöÝö ßóÇáØøóáóÈö ÇáúÎóÝöíÝö ãóÚó
Þóæúáöåö æóÇáÓøõäóäö ÈöáóÇ ÅÒúÚóÇÌò ãöäú ÒöíóÇÏóÊöåö (ÝóÅöäú ÃóÍúÑóãó
ÈöåóÇ Ýóáóåõ ãóÏøõåóÇ) ÈöÇáÊøóØúæöíáö Ýöí ÇáúÞöÑóÇÁóÉö æóÛóíúÑöåóÇ
(Åáóì) ÏõÎõæáö æóÞúÊö (ÇáúÚöÔóÇÁö) ßóÛóíúÑöåóÇ æóÅöäú ßóÇäó æóÞúÊõåóÇ
ÖóíøöÞðÇ «æóáöÃóäøóåõ - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ßóÇäó
íóÞúÑóÃõ ÝöíåóÇ ÈöÇáúÃóÚúÑóÇÝö Ýöí ÇáÑøóßúÚóÊóíúäö ßöáúÊóíúåöãóÇ»
ÑóæóÇåõ ÇáúÍóÇßöãõ æóÕóÍøóÍóåõ Úóáóì ÔóÑúØö ÇáÔøóíúÎóíúäö æóÝöí
ÇáúÈõÎóÇÑöíøö äóÍúæõåõ æóÞöÑóÇÁóÊõåõ áóåóÇ ÊóÞúÑõÈõ ãöäú ãóÛöíÈö
ÇáÔøóÝóÞö áöÊóÏóÈøõÑöåö áóåóÇ (æóÇáúÞóÏöíãõ æóåõæó ÇáúãõÎúÊóÇÑõ) Ýöí
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑãáí ÇáßÈíÑ]
[Ãóæøóá æóÞúÊ ÇáúÚóÕúÑ]
Þóæúáõåõ æóíóÈúÞóì ÞóÏúÑõ ÃóÐóÇäóíúäö ÅáóÎú) ÝóÅöäú Þöíáó ÇáúÌóãúÚõ
Èóíúäó ÇáúãóÛúÑöÈö æóÇáúÚöÔóÇÁö ÊóÞúÏöíãðÇ ÌóÇÆöÒñ æóãöäú ÔóÑúØö ÕöÍøóÉö
ÇáúÌóãúÚö Ãóäú íóÞóÚó ÃóÏóÇÁõ ÇáÕøóáóÇÊóíúäö Ýöí æóÞúÊö ÅÍúÏóÇåõãóÇ
æóÐóáößó íóÏõáøõ Úóáóì Ãóäøó æóÞúÊó ÇáúãóÛúÑöÈö áóÇ íóäúÍóÕöÑõ ÝöíãóÇ
ÐóßóÑúÊõãú ÞõáúäóÇ áóÇ íóáúÒóãõ ÝóÅöäøó ÇáúæóÞúÊó ÇáúãóÐúßõæÑó íóÓóÚõ
ÇáÕøóáóÇÊóíúäö ÎõÕõæÕðÇ ÅÐóÇ ßóÇäóÊú ÇáÔøóÑóÇÆöØõ ÚöäúÏó ÇáúæóÞúÊö
ãõÌúÊóãöÚóÉð ÝóÅöäú ÝóÑóÖúäóÇ ÖöíÞóåõ ÚóäúåõãóÇ áöÃóÌúáö ÇÔúÊöÛóÇáöåö
ÈöÇáúÃóÓúÈóÇÈö ÇãúÊóäóÚó ÇáúÌóãúÚõ áöÝóæóÇÊö ÔóÑúØöåö æóåõæó æõÞõæÚõ
ÇáÕøóáóÇÊóíúäö Ýöí æóÞúÊö ÅÍúÏóÇåõãóÇ æóÃóÌóÇÈó ÇáúÞóÇÖöí ÍõÓóíúäñ
ÈöÃóäøóÇ áóÇ äõÓóáøöãõ Ãóäøó ÔóÑúØó ÕöÍøóÉö ÇáúÌóãúÚö ãóÇ ÐóßóÑúÊõãú
Èóáú ÔóÑúØõåõ Ãóäú íõÄóÏøöíó ÅÍúÏóì ÇáÕøóáóÇÊóíúäö Ýöí æóÞúÊöåóÇ Ëõãøó
ÊõæÌóÏõ ÇáúÃõÎúÑóì ÚóÞöÈóåóÇ æóåóÐóÇ ÇáúÌóæóÇÈõ ÖóÚöíÝñ ßóãóÇ ÞóÇáóåõ
Ýöí ÔóÑúÍö ÇáúãõåóÐøóÈö ÝóÅöäøóåõ äóÙöíÑõ ãóäú ÌóãóÚó Èóíúäó ÇáÙøõåúÑö
æóÇáúÚóÕúÑö Ýöí ÂÎöÑö æóÞúÊö ÇáúÚóÕúÑö ÈöÍóíúËõ æóÞóÚóÊú ÇáÙøõåúÑõ
ÞóÈúáó ÛõÑõæÈö ÇáÔøóãúÓö æóÇáúÚóÕúÑõ ÈóÚúÏó ÇáúÛõÑõæÈö æóåõæó áóÇ
íóÌõæÒõ æóÃóÌóÇÈó Ýöí ÇáúßöÝóÇíóÉö ÈöÃóäøó ÇáÕøóáóÇÊóíúäö ÍóÇáóÉõ
ÇáúÌóãúÚö ßóÇáÕøóáóÇÉö ÇáúæóÇÍöÏóÉö æóÓóíóÃúÊöíß Ãóäøó ÇáúãóÛúÑöÈó
íóÌõæÒõ ÇÓúÊöÏóÇãóÊõåóÇ ÝóßóÐóáößó ãóÇ ÌõÚöáó Ýöí ãóÚúäóÇåóÇ æóåõæó
ÃóíúÖðÇ ÖóÚöíÝñ ãóäúÞõæÖñ ÈöÓóÇÆöÑö ÇáÕøóáóæóÇÊö Í.
(Þóæúáõåõ æóÇÚúÊóÈóÑó ÇáúÞóÝøóÇáõ Ýöí ÍóÞøö ßõáøö ÃóÍóÏò ÇáúæóÓóØó
ÅáóÎú) ãóÇ ÞóÇáóåõ ÇáúÞóÝøóÇáõ ÍóÓóäñ ÅáøóÇ Ãóäøóåõ íóÚúÓõÑõ ÖóÈúØõåõ Ê
(Þóæúáõåõ ÞóÇáó Ýöí ÇáúãõåöãøóÇÊö æóåõæó ÍóÓóäñ ÅáóÎú) ÊóÚóÌøóÈó ãöäúåõ
Ýöí ÇáúÎóÇÏöãö æóÞóÇáó Åäøóåõ æóÌúåñ ÂÎóÑõ ãõÛóÇíöÑñ áóåõ (Þóæúáõåõ
æóÇáúÛõÓúáö) Ãóíú æóÇáöÇÓúÊöäúÌóÇÁö æóÅöÒóÇáóÉö ÇáäøóÌóÇÓóÉö Úóäú
ÈóÏóäöåö Ãóæú ËóæúÈöåö æóÊóÍóÝøõÙö ÏóÇÆöãö ÇáúÍóÏóËö (Þóæúáõåõ æóÕóæøóÈó
Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö æóÛóíúÑöåö Ãóäøóåõ íõÚúÊóÈóÑõ ÇáÔøöÈóÚõ ÅáóÎú) ÞóÇáó
Ýöí ÇáúÎóÇÏöãö æóåõæó ÎóÇÑöÌñ Úóäú ÇáúãóÐúåóÈö ÅÐú áóíúÓó áóäóÇ æóÌúåñ
íõæóÇÝöÞõåõ æóãóÇ ÇÓúÊóäóÏó Åáóíúåö ãöäú ÇáÏøóáöíáö áóÇ íóÏõáøõ áóåõ
Èóáú åõæó Ïóáöíáñ Úóáóì ÇãúÊöÏóÇÏö ÇáúæóÞúÊö æóåõæó ÅäøóãóÇ íõÝóÑøóÚõ
Úóáóì Þóæúáö ÇáÊøóÖúíöíÞö æóÞóÏú ÃóÌóÇÈó ÇáúÞóÇÖöí ÃóÈõæ ÇáØøóíøöÈö Úóäú
ÇáúÍóÏöíËö ÈöÃóäøó ÚóÔóÇÁóåõãú ßóÇäó ÔõÑúÈó ÇááøóÈóäö Ãóæú ÇáÊøóãóÑóÇÊö
ÇáúíóÓöíÑóÉó æóÐóáößó Ýöí ãóÚúäóì ÇááøõÞóãö áöÛóíúÑöåöãú æóåõæó ÍóÓóäñ
æóÞóÇáó ÇÈúäõ ÃóÈöí åõÑóíúÑóÉó áóíúÓó Ýöíåö Ãóäøóåõ íóÓúÊóæúÝöí
ÇáúÚóÔóÇÁó áöÃóäøóåõ ÎóÑóÌó Úóáóì Þóæúãò íóÞúÊóÕöÑõæäó Ýöí ÇáúÚóÔóÇÁö
Úóáóì ÇáÊøóãóÑóÇÊö Ãóæú ÔóÑúÈóÉö ÓóæöíÞò ÝóÃóãøóÇ ãóäú ÎóÇáóÝóåõãú Ýöí
ÇáúãóÃúßóáö ÝóáóÇ íóÌõæÒõ áóåõ ÊóÃúÎöíÑõ ÇáÕøóáóÇÉö æóÊóÞúÏöíãõ
ÇáúÚóÔóÇÁö ÅáøóÇ Ãóäú íóßõæäó äóåöãðÇ ÔóÑöåðÇ ÝóáúíóÊóäóÇæóáú ÇáúíóÓöíÑó
ãöäú ÇáÓøóæöíÞö æóÝöí ÇáúÈóÍúÑö Ãóäøóåõ - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö
æóÓóáøóãó - ÃóÑóÇÏó ÞóÏúÑó ãóÇ íõÓóßøöäõ ÇáäøóÝúÓó áóÇ Ãóäú ÊõæÖóÚó
ÇáúÃóáúæóÇäõ ÇáúßóËöíÑóÉõ ÍóÊøóì íóÊóÖóáøóÚó æóÞóÇáó ÇÈúäõ ÇáúÚöãóÇÏö
æóÞóæúáõ Çáäøóæóæöíøö Åäøóåõ íóÃúßõáõ Åáóì Ãóäú íóÔúÈóÚó ãõÑóÇÏõåõ
ÇáÔøöÈóÚõ ÇáÔøóÑúÚöíøõ æóåõæó áõÞóíúãóÇÊñ íõÞöãúäó ÕõáúÈóåõ æóÚóáóíúåö
Íóãóáó ÇáúÃóÕúÍóÇÈõ ÇáúÍóÏöíËó.
(Þóæúáõåõ Ýóáóåõ ãóÏøõåóÇ Åáóì ÇáúÚöÔóÇÁö) æóáóæú ãóÏøóåóÇ Åáóì ãóÇ
ÈóÚúÏó ÏõÎõæáö æóÞúÊö ÇáúÚöÔóÇÁö ßóÇäó ßóãóÇ áóæú ãóÏøó
(1/116)
ÇáÊøóÍúÞöíÞö æóÛóíúÑöåö æóÇáÕøóæóÇÈõ Ýöí
ÇáÑøóæúÖóÉö æóÇáúÃóÙúåóÑõ Ýöí ÇáúãöäúåóÇÌö æóÇáÕøóÍöíÍõ Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö
æóÛóíúÑöåö (ÇãúÊöÏóÇÏõåõ) Ãóíú æóÞúÊö ÇáúãóÛúÑöÈö (Åáóì ãóÛöíÈö
ÇáÔøóÝóÞö ÇáúÃóÍúãóÑö) ÞóÇáó Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö Èóáú åõæó ÇáúÌóÏöíÏõ
ÃóíúÖðÇ áöÃóäøó ÇáÔøóÇÝöÚöíøó ÚóáøóÞó ÇáúÞóæúáó Èöåö Ýöí ÇáúÅöãúáóÇÁö
æóåõæó ãöäú ÇáúßõÊõÈö ÇáúÌóÏöíÏóÉö Úóáóì ËõÈõæÊö ÇáúÍóÏöíËö Ýöíåö æóÞóÏú
ËóÈóÊóÊú Ýöíåö ÃóÍóÇÏöíËõ Ýöí ãõÓúáöãò ãöäúåóÇ ÍóÏöíËõ æóÞúÊö
ÇáúãóÛúÑöÈö ãóÇ áóãú íóÛöÈú ÇáÔøóÝóÞõ æóÃóãøóÇ ÍóÏöíËõ ÕóáóÇÉö ÌöÈúÑöíáó
Ýöí Çáúíóæúãóíúäö Ýöí æóÞúÊò æóÇÍöÏò ÝóãóÍúãõæáñ Úóáóì æóÞúÊö
ÇáöÇÎúÊöíóÇÑö æóÃóíúÖðÇ ÃóÍóÇÏöíËõ ãõÓúáöãò ãõÞóÏøóãóÉñ Úóáóíúåö
áöÃóäøóåóÇ ãõÊóÃóÎøöÑóÉñ ÈöÇáúãóÏöíäóÉö æóåõæó ãõÊóÞóÏøöãñ ÈöãóßøóÉó
æóáöÃóäøóåóÇ ÃóßúËóÑõ ÑõæóÇÉð æóÃóÕóÍøõ ÅÓúäóÇÏðÇ ãöäúåõ ÞóÇáó æóÚóáóì
åóÐóÇ áöáúãóÛúÑöÈö ËóáóÇËóÉõ ÃóæúÞóÇÊò æóÞúÊõ ÝóÖöíáóÉò æóÇÎúÊöíóÇÑò
Ãóæøóáõ ÇáúæóÞúÊö æóæóÞúÊõ ÌóæóÇÒò ãóÇ áóãú íóÛöÈú ÇáÔøóÝóÞõ æóæóÞúÊõ
ÚõÐúÑö æóÞúÊö ÇáúÚöÔóÇÁö áöãóäú íóÌúãóÚõ æóÚóáóì ÇáúÃóæøóáö áóåóÇ æóÞúÊõ
ÝóÖöíáóÉò æóÇÎúÊöíóÇÑò æóæóÞúÊõ ÚõÐúÑò (æóÐóáößó) Ãóíú ãóÛöíÈõ ÇáÔøóÝóÞö
ÇáúÃóÍúãóÑö áóÇ ãóÇ ÈóÚúÏóåõ ãöäú ÇáúÃóÕúÝóÑö Ëõãøó ÇáúÃóÈúíóÖö
(Ãóæøóáõ) æóÞúÊö (ÇáúÚöÔóÇÁö æóãóäú áóÇ ÚöÔóÇÁó áóåõãú) ÈöÃóäú íóßõæäó
ÈöäóæóÇÍò áóÇ íóÛöíÈõ ÝöíåóÇ ÔóÝóÞõåõãú (íõÞóÏøöÑõæäó) ÞóÏúÑó ãóÇ
íóÛöíÈõ Ýöíåö ÇáÔøóÝóÞõ (ÈöÃóÞúÑóÈö ÇáúÈöáóÇÏö) Åáóíúåöãú ßóÚóÇÏöãö
ÇáúÞõæÊö ÇáúãõÌúÒöÆö Ýöí ÇáúÝöØúÑóÉö ÈöÈóáóÏöåö (æóÇáöÇÎúÊöíóÇÑõ) Ãóíú
æóÞúÊõåõ íóãúÊóÏøõ (Åáóì ËõáõËö Çááøóíúáö) áöÎóÈóÑö ÌöÈúÑöíáó ÇáÓøóÇÈöÞö
(æóÇáúÌóæóÇÒõ) Ãóíú æóÞúÊõåõ ãóÚó ÇáúßóÑóÇåóÉö ßóãóÇ ÕóÑøóÍó
ÇáÑøõæíóÇäöíøõ íóãúÊóÏøõ (Åáóì ÇáúÝóÌúÑö ÇáÕøóÇÏöÞö) áöÎóÈóÑö ÌöÈúÑöíáó
ãóÚó ÎóÈóÑö ãõÓúáöãò «áóíúÓó Ýöí Çáäøóæúãö ÊóÝúÑöíØñ ÅäøóãóÇ
ÇáÊøóÝúÑöíØõ Úóáóì ãóäú áóãú íõÕóáøö ÇáÕøóáóÇÉó ÍóÊøóì íóÌöíÁó æóÞúÊõ
ÇáúÃõÎúÑóì» ÙóÇåöÑõåõ íóÞúÊóÖöí ÇãúÊöÏóÇÏó æóÞúÊö ßõáøö ÕóáóÇÉò Åáóì
ÏõÎõæáö æóÞúÊö ÇáúÃõÎúÑóì ãöäú ÇáúÎóãúÓö Ãóíú Ýöí ÛóíúÑö ÇáÕøõÈúÍö áöãóÇ
ÓóíóÌöíÁõ Ýöí æóÞúÊöåóÇ æóÎóÑóÌó ÈöÇáÕøóÇÏöÞö ÇáúßóÇÐöÈõ æóåõæó ãóÇ
íóØúáõÚõ ãõÓúÊóØöíáðÇ ÈöÃóÚúáóÇåõ ÖóæúÁñ ßóÐóäóÈö ÇáÓøöÑúÍóÇäö æóåõæó
ÇáÐøóäóÈõ Ëõãøó íóÐúåóÈõ æóÊóÚúÞõÈõåõ ÙõáúãóÉñ Ëõãøó íóØúáõÚõ ÇáúÝóÌúÑõ
ÇáÕøóÇÏöÞõ ãõÓúÊóØöíÑðÇ ÈöÇáÑøóÇÁö Ãóíú ãõäúÊóÔöÑðÇ æóÓõãøöíó ÇáúÃóæøóáõ
ßóÇÐöÈðÇ áöÃóäøóåõ íõÖöíÁõ Ëõãøó íóÓúæóÏøõ æóíóÐúåóÈõ æóÇáËøóÇäöí
ÕóÇÏöÞðÇ áöÃóäøóåõ íóÕúÏõÞõ Úóäú ÇáÕøõÈúÍö æóíõÈóíøöäõåõ æóÐóßóÑó Ýöí
ÇáúãóÌúãõæÚö áöáúÚöÔóÇÁö ÃóÑúÈóÚóÉó ÃóæúÞóÇÊò ÇáúæóÞúÊóÇäö
ÇáúãóÐúßõæÑóÇäö æóæóÞúÊõ ÝóÖöíáóÉö Ãóæøóáö ÇáúæóÞúÊö æóæóÞúÊö ÚõÐúÑö
æóÞúÊö ÇáúãóÛúÑöÈö áöãóäú íóÌúãóÚõ
(æóåõæó) Ãóíú ÇáúÝóÌúÑõ ÇáÕøóÇÏöÞõ (Ãóæøóáõ) æóÞúÊö (ÇáÕøõÈúÍö)
æóíóãúÊóÏøõ Åáóì ØõáõæÚö ÇáÔøóãúÓö áöÎóÈóÑö ãõÓúáöãò «æóÞúÊõ ÕóáóÇÉö
ÇáÕøõÈúÍö ãöäú ØõáõæÚö ÇáúÝóÌúÑö ãóÇ áóãú ÊóØúáõÚú ÇáÔøóãúÓõ»
(æóÇáöÇÎúÊöíóÇÑõ) Ãóíú æóÞúÊõåõ íóãúÊóÏøõ (Åáóì ÇáúÃóÓúÝóÇÑö) Ãóíú
ÇáúÅöÖóÇÁóÉö áöÎóÈóÑö ÌöÈúÑöíáó ÇáÓøóÇÈöÞö (Ýóáóåõ) ÇáúÃõæáóì æóáóåõ
(æóáöáúÚóÕúÑö ÃóÑúÈóÚóÉõ ÃóæúÞóÇÊò ÇáúÝóÖöíáóÉõ æóåöíó Ãóæøóáõåõ Ëõãøó
ÇáöÇÎúÊöíóÇÑõ) Åáóì ÇáúÃóÓúÝóÇÑö Ýöí ÇáÕøõÈúÍö æóÅöáóì ãóÕöíÑö Ùöáøö
ÇáÔøóíúÁö ãöËúáóíúåö Ýöí ÇáúÚóÕúÑö ßóãóÇ ãóÑøó (Ëõãøó ÇáúÌóæóÇÒõ) ÈöáóÇ
ßóÑóÇåóÉò Åáóì ÇáúÍõãúÑóÉö ÇáøóÊöí ÞóÈúáó ØõáõæÚö ÇáÔøóãúÓö
æóÇáÕøõÝúÑóÉö ÇáøóÊöí ÞóÈúáó ÛõÑõæÈöåóÇ (Ëõãøó ÇáúßóÑóÇåóÉõ) Ãóíú Ëõãøó
ÇáúÌóæóÇÒõ ÈöÇáúßóÑóÇåóÉö ÈöãóÚúäóì Ãóäøóåõ íõßúÑóåõ ÊóÃúÎöíÑõåóÇ
Åáóíúåö áöÎóÈóÑö ãõÓúáöãò «Êöáúßó ÕóáóÇÉõ ÇáúãõäóÇÝöÞöíäó íóÌúáöÓõ
íóÑúÞõÈõ ÇáÔøóãúÓó ÍóÊøóì ÅÐóÇ ßóÇäóÊú Èóíúäó ÞóÑúäóíú ÇáÔøóíúØóÇäö
ÞóÇãó ÝóäóÞóÑóåóÇ ÃóÑúÈóÚðÇ áóÇ íóÐúßõÑõ Çááøóåó ÝöíåóÇ ÅáøóÇ ÞóáöíáðÇ»
.
(æóåöíó) Ãóíú ÇáúßóÑóÇåóÉõ Ãóíú æóÞúÊõåóÇ (æóÞúÊõ ÇáöÇÕúÝöÑóÇÑö
ãöäúåõãóÇ) Ãóíú ãöäú æóÞúÊóíú ÇáÕøõÈúÍö æóÇáúÚóÕúÑö æóÝöí ÊóÚúÈöíÑöåö
ÈöÇáöÇÕúÝöÑóÇÑö ÊóÛúáöíÈñ ÝóÅöäøóåõ ÈöÇáäøöÓúÈóÉö Åáóì ÇáÕøõÈúÍö
ÇÍúãöÑóÇÑñ áóÇ ÇÕúÝöÑóÇÑñ ßóãóÇ ÕóÑøóÍó Èöåö ÇáúÃóÕúáõ æóÇÚúáóãú Ãóäøóåõ
ÞóÏú ËóÈóÊó Ýöí ãõÓúáöãò Úóäú ÇáäøóæøóÇÓö Èúäö ÓóãúÚóÇäó ÞóÇáó «ÐóßóÑó
ÑóÓõæáõ Çááøóåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ÇáÏøóÌøóÇáó
ÞõáúäóÇ íóÇ ÑóÓõæáó Çááøóåö ãóÇ áóÈúËõåõ Ýöí ÇáúÃóÑúÖö ÞóÇáó ÃóÑúÈóÚõæäó
íóæúãðÇ íóæúãñ ßóÓóäóÉò æóíóæúãñ ßóÔóåúÑò æóíóæúãñ ßóÌõãõÚóÉò æóÓóÇÆöÑõ
ÃóíøóÇãöåö ßóÃóíøóÇãößõãú ÞõáúäóÇ íóÇ ÑóÓõæáó Çááøóåö ÝóÐóáößó Çáúíóæúãõ
ÇáøóÐöí ßóÓóäóÉò ÃóíóßúÝöíäóÇ Ýöíåö ÕóáóÇÉõ íóæúãò ÞóÇáó áóÇ ÇõÞúÏõÑõæÇ
áóåõ ÞóÏúÑóåõ» ÝóíõÓúÊóËúäóì åóÐóÇ Çáúíóæúãõ ãöãøóÇ ÐóßóÑó Ýöí
ÇáúãóæóÇÞöíÊö ÐóßóÑóåõ Ýöí ÇáúãõåöãøóÇÊö æóíõÞóÇÓõ Èöåö ÇáúíóæúãóÇäö
ÇáÊøóÇáöíóÇäö áóåõ æóáöáúÚóÕúÑö æóÞúÊõ ÚõÐúÑò æóåõæó æóÞúÊõ ÇáÙøõåúÑö
áöãóäú íóÌúãóÚõ (æóÕóáóÇÉõ ÇáÕøõÈúÍö äóåóÇÑöíøóÉñ) áöÂíóÉö {æóßõáõæÇ
æóÇÔúÑóÈõæÇ ÍóÊøóì íóÊóÈóíøóäó áóßõãõ ÇáúÎóíúØõ ÇáÃóÈúíóÖõ} [ÇáÈÞÑÉ:
187] æóáöáúÃóÎúÈóÇÑö ÇáÕøóÍöíÍóÉö Ýöí Ðóáößó (æóåöíó ÚöäúÏó
ÇáÔøóÇÝöÚöíøö) æóÇáúÃóÕúÍóÇÈö ÇáÕøóáóÇÉõ (ÇáúæõÓúØóì) áöÂíóÉö {ÍóÇÝöÙõæÇ
Úóáóì ÇáÕøóáóæóÇÊö} [ÇáÈÞÑÉ: 238] ÅÐú áóÇ ÞõäõæÊó ÅáøóÇ Ýöí ÇáÕøõÈúÍö
æóáöÎóÈóÑö ãõÓúáöãò «ÞóÇáóÊú ÚóÇÆöÔóÉõ áöãóäú íóßúÊõÈõ áóåóÇ ãõÕúÍóÝðÇ
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑãáí ÇáßÈíÑ]
ÛóíúÑóåóÇ ÍóÊøóì ÎóÑóÌó ÇáúæóÞúÊõ ÝóíóÌõæÒõ ÈöáóÇ ßóÑóÇåóÉò (Þóæúáõåõ
æóÚóáóì ÇáúÃóæøóáö áóåóÇ æóÞúÊõ ÝóÖöíáóÉò ÅáóÎú) ÞóÇáó æóåóÐóÇ ÇáøóÐöí
ÐóßóÑúäóÇåõ ãöäú Ãóäøó æóÞúÊó ÇáúÝóÖöíáóÉö æóÇáöÇÎúÊöíóÇÑö æóÇÍöÏñ åõæó
ÇáÕøóæóÇÈõ æóÈöåö ÞóØóÚó ÇáúãõÍóÞøöÞõæäó Ô
[Ãóæøóá æóÞúÊ ÇáúÚöÔóÇÁ]
(Þóæúáõåõ Åáóì ËõáõËö Çááøóíúáö) æóÝöí Þóæúáò Åáóì äöÕúÝöåö ÞõáúÊ
æóÃóÛúÑóÈõ ÝóÕóÍøóÍóåõ Ýöí ÔóÑúÍö ãõÓúáöãò æóäóÓóÈóåõ ÇáúÚöÑóÇÞöíøõæäó
Åáóì ÇáúÞóÏöíãö ÞóÇáó Ýöí ÇáúÈóÍúÑö æóÇÎúÊóÇÑóåõ ÃóÈõæ ÅöÓúÍóÇÞó
æóÇáúãóÐúåóÈõ ÇáúÃóæøóáõ ÇäúÊóåóì Ê (Þóæúáõåõ Ãóíú æóÞúÊõåõ ãóÚó
ÇáúßóÑóÇåóÉö ÅáóÎú) æóÞúÊõ ÇáúßóÑóÇåóÉö ãóÇ Èóíúäó ÇáúÝóÌúÑóíúäö ßóãóÇ
ÐóßóÑóåõ ÇáÔøóíúÎõ ÃóÈõæ ÍóÇãöÏò Ýöí ÊóÚúáöíÞöåö Ì (Þóæúáõåõ æóÓõãøöíó
ÇáúÃóæøóáõ ßóÇÐöÈðÇ ÅáóÎú) ÞóÏú íõØúáóÞõ ÇáúßóÐöÈõ Úóáóì ãóÇ áóÇ
íóÚúÞöáõ ßóÞóæúáöåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ÕóÏóÞó Çááøóåõ
æóßóÐóÈó ÈóØúäõ ÃóÎöíß áöãóÇ Ãóæúåóãóåõ ãöäú ÚóÏóãö ÍõÕõæáö ÇáÔøöÝóÇÁö
ÈöÔõÑúÈö ÇáúÚóÓóáö
[Ãóæøóá æóÞúÊ ÇáúÝóÌúÑ]
(Þóæúáõåõ æóíóãúÊóÏøõ Åáóì ØõáõæÚö ÇáÔøóãúÓö) ÞóÏú ÇÚúÊóÈóÑó
ÇáúÃóÕúÍóÇÈõ Ýöí åóÐóÇ ÇáúÍõßúãö ÇáúãõÊóÚóáøöÞö ÈöÇáØøõáõæÚö ÈóÚúÖó
ÇáÔøóãúÓö æóÝöí ÇáúãõÊóÚóáøöÞö ÈöÇáúÛõÑõæÈö ÌóãöíÚóåóÇ ÍóÊøóì íóÍúßõãó
ÈöÎõÑõæÌö æóÞúÊö ÇáÕøõÈúÍö ÈöØõáõæÚö ÇáúÈóÚúÖö æóáóÇ íóÍúßõãó ÈöÎõÑõæÌö
æóÞúÊö ÇáúÚóÕúÑö ÈöÛóíúÈõæÈóÉö ÇáúÈóÚúÖö Èóáú áóÇ ÈõÏøó ãöäú ÛóíúÈõæÈóÉö
ÇáúÌóãöíÚö æóÇáúÝóÑúÞõ ÊóäúÒöíáõ ÑõÄúíóÉö ÇáúÈóÚúÖö ãóäúÒöáóÉó ÑóæöíøóÉö
ÇáúÌóãöíÚö Ýöí ÇáúãóæúÖöÚóíúäö æóÅöäú ÔöÆúÊ Þõáú ÑóÇÚóíúäóÇ ÇÓúãó
ÇáäøóåóÇÑö ÈöæõÌõæÏö ÇáúÈóÚúÖö æóåõæó íõÄóíøöÏõ ãóÇ ÞóÇáóåõ ßóËöíÑõæäó
ãöäú ÇááøõÛóæöíøöíäó æóÛóíúÑöåöãú Åäøó ÇáäøóåóÇÑó Ãóæøóáõåõ ØõáõæÚõ
ÇáÔøóãúÓö Ì (Þóæúáõåõ Åáóì ÇáúÃóÓúÝóÇÑö) ÞóÇáó ÇáúÝóÞöíåõ ÃóÍúãóÏõ Èúäõ
ãõæÓóì ÍóÏøõ ÇáúÃóÓúÝóÇÑö åõæó Ãóäú íóÑóì ÔóÎúÕðÇ ãöäú ãóæúÖöÚò ßóÇäó
áóÇ íóÑóÇåõ ãöäúåõ ÚöäúÏó ØõáõæÚö ÇáúÝóÌúÑö ÇáËøóÇäöí (Þóæúáõåõ
ÇáúÝóÖöíáóÉõ æóåöíó Ãóæøóáõåõ) ÞóÇáó Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö æóÞúÊõ ÝóÖöíáóÉö
ÇáúÚóÕúÑö ãöäú Ãóæøóáö ÇáúæóÞúÊö Åáóì Ãóäú íóÕöíÑó Ùöáøõ ÇáÔøóíúÁö
ãöËúáóåõ æóäöÕúÝó ãöËúáöåö Ô (Þóæúáõåõ ÞóÇáó áóÇ ÃóÞúÏöÑõæÇ áóåõ
ÞóÏúÑóåõ) åóÐóÇ ÇáøóÐöí äóÕøó Úóáóíúåö Ýöí ÇáúÍóÏöíËö áóÇ íóÎúÝóì
ãóÌöíÆõåõ Ýöí ÓóÇÆöÑö ÇáúÃóÍúßóÇãö ÇáúãõÊóÚóáøöÞóÉö ÈöÇáúÃóíøóÇãö
ßóÅöÞóÇãóÉö ÇáúÃóÚúíóÇÏö æóÕóæúãö ÑóãóÖóÇäó æóãóæóÇÞöíÊö ÇáúÍóÌøö
æóíóæúãö ÚóÑóÝóÉó æóÃóíøóÇãö ãöäðì æóãõÏøóÉö ÇáúÂÌóÇáö ßóÇáÓøóáóãö
æóÇáúÅöÌóÇÑóÉö æóÇáúÅöíáóÇÁö æóÇáúÚõäøóÉö æóÇáúÚöÏøóÉö æóÇÚúáóãú Ãóäøó
ÇáúÃóíøóÇãó ãõÎúÊóáöÝóÉñ Ýöí ÇáØøõæáö æóÇáúÞöÕóÑö ÈöÇÚúÊöÈóÇÑö
ÇáúÝõÕõæáö ÝóíõäúÙóÑõ Åáóì ÇáúÝóÕúáö ÇáøóÐöí æóÞóÚó Ðóáößó ÚóÞöÈóåõ
Ëõãøó ÊõæóÒøóÚõ ÇáúÃóæúÞóÇÊõ Úóáóì äöÓúÈóÉö ÇáúÃóíøóÇãö ÇáúæóÇÞöÚóÉö
ÈóÚúÏó Ðóáößó ÇáúÝóÕúáö (Þóæúáõåõ æóáöáúÃóÎúÈóÇÑö ÇáÕøóÍöíÍóÉö Ýöí
Ðóáößó) æóáöáúÅöÌúãóÇÚö Úóáóì ÊóÍúÑöíãö ÊóäóÇæõáö ÇáúãõÝúØöÑö ÈöØõáõæÚö
ÇáúÝóÌúÑö Ô.
(Þóæúáõåõ ÅÐú áóÇ ÞõäõæÊó ÅáøóÇ Ýöí ÇáÕøõÈúÍö) Ãóæú Åäøó ÇáúÞõäõæÊó
Øõæáõ ÇáúÞöíóÇãö æóåöíó ÃóØúæóáõ ÇáÕøóáóæóÇÊö ÞöíóÇãðÇ æóáöÞóæúáöåö
ÊóÚóÇáóì {Åöäøó ÞõÑúÂäó ÇáúÝóÌúÑö ßóÇäó ãóÔúåõæÏðÇ} [ÇáÅÓÑÇÁ: 78]
ÝóÈóíøóäó ÝóÖúáóåóÇ æóáöÃóäøóåóÇ Èóíúäó ÕóáóÇÊóíúäö áóíúáöíøóÊóíúäö
æóÕóáóÇÊóíúäö äóåóÇÑöíøóÊóíúäö ÊõÌúãóÚóÇäö
(1/117)
ÇõßúÊõÈú æóÇáÕøóáóÇÉö ÇáúæõÓúØóì
æóÕóáóÇÉö ÇáúÚóÕúÑö Ëõãøó ÞóÇáóÊú ÓóãöÚúÊåóÇ ãöäú ÑóÓõæáö Çááøóåö -
Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó -» ÅÐú ÇáúÚóØúÝõ íóÞúÊóÖöí
ÇáÊøóÛóÇíõÑó (ÞóÇáó Çáäøóæóæöíøõ Úóäú ÕóÇÍöÈö ÇáúÍóÇæöí) ÇáúßóÈöíÑö
(ÕóÍøóÊú ÇáúÃóÍóÇÏöíËõ ÃóäøóåóÇ ÇáúÚóÕúÑõ) ßóÎóÈóÑö «ÔóÛóáõæäóÇ Úóäú
ÇáÕøóáóÇÉö ÇáúæõÓúØóì ÕóáóÇÉö ÇáúÚóÕúÑö» (æóãóÐúåóÈõ ÇáÔøóÇÝöÚöíøö
ÇáúÍóÏöíËõ) Ãóíú ÇÊøöÈóÇÚõåõ (ÝóÕóÇÑó åóÐóÇ ãóÐúåóÈõåõ æóáóÇ íõÞóÇáõ
Ýöíåö ÞóæúáóÇäö) ßóãóÇ æóåóãó Ýöíåö ÈóÚúÖõ ÃóÕúÍóÇÈöäóÇ æóÞóÇáó Ýöí
ÔóÑúÍö ãõÓúáöãò ÇáúÃóÕóÍøõ ÃóäøóåóÇ ÇáúÚóÕúÑõ ßóãóÇ ÞóÇáóåõ
ÇáúãóÇæóÑúÏöíøõ (æóÇáúÃóæúáóì Ãóäú ÊõÓóãøóì) ÇáÕøõÈúÍõ (ÕõÈúÍðÇ
æóÝóÌúÑðÇ) áöÃóäøó ÇáúÞõÑúÂäó ÌóÇÁó ÈöÇáËøóÇäöí æóÇáÓøõäøóÉó ÈöåöãóÇ
ãóÚðÇ (áóÇ ÛóÏóÇÉð) æóáóÇ íõÞóÇáõ ÊóÓúãöíóÊõåóÇ ÛóÏóÇÉð ãóßúÑõæåóÉñ
ßóãóÇ ÕóÑøóÍó Èöåö Ýöí ÇáÑøóæúÖóÉö
(æóÊõßúÑóåõ ÊóÓúãöíóÉõ ÇáúãóÛúÑöÈö ÚöÔóÇÁð æóÇáúÚöÔóÇÁö ÚóÊóãóÉð)
áöáäøóåúíö Úóäú ÇáúÃóæøóáö Ýöí ÎóÈóÑö ÇáúÈõÎóÇÑöíøö «áóÇ ÊóÛúáöÈóäøóßõãú
ÇáúÃóÚúÑóÇÈõ Úóáóì ÇÓúãö ÕóáóÇÊößõãú ÇáúãóÛúÑöÈö æóÊóÞõæáõ ÇáúÃóÚúÑóÇÈõ
åöíó ÇáúÚöÔóÇÁõ» æóÚóäú ÇáËøóÇäöí Ýöí ÎóÈóÑö ãõÓúáöãò «áóÇ
ÊóÛúáöÈóäøóßõãú ÇáúÃóÚúÑóÇÈõ Úóáóì ÇÓúãö ÕóáóÇÊößõãú ÃóáóÇ ÅäøóåóÇ
ÇáúÚöÔóÇÁõ æóåõãú íóÚúÊöãõæäó ÈöÇáúÅöÈöáö» ÈöÝóÊúÍö Ãóæøóáöåö æóÖóãøöåö
æóÝöí ÑöæóÇíóÉò «ÈöÍöáóÇÈö ÇáúÅöÈöáö» ÞóÇáó Ýöí ÔóÑúÍö ãõÓúáöãò
ãóÚúäóÇåõ Åäøóåõãú íõÓóãøõæäóåóÇ ÇáúÚóÊóãóÉó áößóæúäöåöãú íõÚúÊöãõæäó
ÈöÍöáóÇÈö ÇáúÅöÈöáö Ãóíú íõÄóÎøöÑõæäóåõ Åáóì ÔöÏøóÉö ÇáÙøóáóÇãö
æóÇóááøóåõ ÊóÚóÇáóì ÅäøóãóÇ ÓóãøóÇåóÇ Ýöí ßöÊóÇÈöåö ÇáúÚöÔóÇÁó ÝóÅöäú
ÞõáúÊ ÞóÏú ÓõãøöíóÊú Ýöí ÇáúÍóÏöíËö ÚóÊóãóÉð ßóÞóæúáöåö «áóæú
ÊóÚúáóãõæäó ãóÇ Ýöí ÇáÕøõÈúÍö æóÇáúÚóÊóãóÉö» ÞõáúäóÇ ÇÓúÊóÚúãóáóåõ
áöÈóíóÇäö ÇáúÌóæóÇÒö æóÃóäøó Çáäøóåúíó áöáÊøóäúÒöíåö Ãóæú Ãóäøóåõ
ÎóÇØóÈó ÈöÇáúÚóÊóãóÉö ãóäú áóÇ íóÚúÑöÝõ ÇáúÚöÔóÇÁó æóãóÇ ÐõßöÑó ãöäú
ßóÑóÇåóÉö ÊóÓúãöíóÊöåóÇ ÚóÊóãóÉð åõæó ãóÇ Ýöí ÇáÑøóæúÖóÉö æóÇáÊøóÍúÞöíÞö
æóÇáúãöäúåóÇÌö áóßöäú Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö äóÕøó Ýöí ÇáúÃõãøö Úóáóì Ãóäøóåõ
íõÓúÊóÍóÈøõ Ãóäú áóÇ íõÓóãøóì ÈöÐóáößó æóÐóåóÈó Åáóíúåö ÇáúãõÍóÞøöÞõæäó
ãöäú ÃóÕúÍóÇÈöäóÇ æóÞóÇáóÊú ØóÇÆöÝóÉñ ÞóáöíáóÉñ ÊõßúÑóåõ ÞóÇáó Ýöí
ÇáúãõåöãøóÇÊö ÝóÙóåóÑó Ãóäøó ÇáúÝóÊúæóì Úóáóì ÚóÏóãö ÇáúßóÑóÇåóÉö
(æóíõßúÑóåõ Çáäøóæúãõ ÞóÈúáóåóÇ æóÇáúÍóÏöíËõ ÈóÚúÏóåóÇ) «áöÃóäøóåõ -
Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ßóÇäó íóßúÑóåõåõãóÇ» ÑóæóÇåõ
ÇáÔøóíúÎóÇäö Úóäú ÃóÈöí ÈóÑúÒóÉó æóÚóáøóáó Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö ÇáËøóÇäöíó
ÈöÃóäøó äóæúãóåõ íóÊóÃóÎøóÑõ ÝóíõÎóÇÝõ ãóÚóåõ ÝóæóÇÊõ ÇáÕøõÈúÍö Úóäú
æóÞúÊöåóÇ Ãóæú Úóäú Ãóæøóáöåö Ãóæú ÝóæóÇÊõ ÕóáóÇÉö Çááøóíúáö Åäú
ÇÚúÊóÇÏóåóÇ æóÚóáøóáóåõ ÛóíúÑõåõ ÈöæõÞõæÚö ÃóÝúÖóáö ÇáúÃóÚúãóÇáö
ÎóÇÊöãóÉó Úóãóáöåö æóÑõÈøóãóÇ ãóÇÊó Ýöí äóæúãöåö æóÈöÃóäøó Çááøóåó
ÊóÚóÇáóì ÌóÚóáó Çááøóíúáó ÓóßóäðÇ æóåóÐóÇ íõÎúÑöÌõåõ Úóäú Ðóáößó (áóÇ
Ýöí ÎóíúÑò Ãóæú áöÚõÐúÑò) ßóÞöÑóÇÁóÉö ÞõÑúÂäò æóÍóÏöíËò æóãõÐóÇßóÑóÉö
ÝöÞúåò æóÅöíäóÇÓö ÖóíúÝò æóÊóßóáøõãò ÈöãóÇ ÏóÚóÊú ÇáúÍóÇÌóÉõ Åáóíúåö
ßóÍöÓóÇÈò ÝóáóÇ ßóÑóÇåóÉó áöÃóäøó Ðóáößó ÎóíúÑñ äóÇÌöÒñ ÝóáóÇ íõÊúÑóßõ
áöãóÝúÓóÏóÉò ãõÊóæóåøóãóÉò æóßóÑóÇåóÉõ Çáäøóæúãö ÞóÈúáóåóÇ ÞóÇáó Ýöí
ÇáúãõåöãøóÇÊö ÞóÇáó ÇÈúäõ ÇáÕøóáóÇÍö ÊóÚõãøõ ÓóÇÆöÑó ÇáúÃóæúÞóÇÊö æóåõæó
ãõÊøóÌóåñ ÞóÇáó æóÅöØúáóÇÞõ ÇáÑøóÇÝöÚöíøö ßóÑóÇåóÉó ÇáúÍóÏöíËö ÈóÚúÏóåóÇ
íóÔúãóáõ ãóÇ ÅÐóÇ ÌóãóÚóåóÇ ÊóÞúÏöíãðÇ æóÇáúãõÊøóÌóåõ ÎöáóÇÝõåõ
æóãóÍóáøõ ßóÑóÇåóÉö Çáäøóæúãö ÞóÈúáóåóÇ ÅÐóÇ Ùóäøó ÊóíóÞøõÙóåõ Ýöí
ÇáúæóÞúÊö æóÇáúÅöÍúÑóÇãö ßóãóÇ ÞóÇáóåõ ÇÈúäõ ÇáÕøóáóÇÍö æóÛóíúÑõåõ
(ÝóÕúáñ ÊóÌöÈõ ÇáÕøóáóÇÉõ ÈöÃóæøóáö ÇáúæóÞúÊö æõÌõæÈðÇ ãõæóÓøóÚðÇ æó)
ãóÚúäóÇåõ Ãóäøóåõ (áóÇ íóÃúËóãõ ÈöÊóÃúÎöíÑöåóÇ) Åáóì ÂÎöÑöåö ÈöÞóíúÏò
ÒóÇÏóåõ ÊóÈóÚðÇ áöáúãóÌúãõæÚö æóÛóíúÑöåö ÈöÞóæúáöåö (Åäú ÚóÒóãó Ýöí
Ãóæøóáöåö) Úóáóì ÝöÚúáöåóÇ Ýöíåö (æó) áóæú (ãóÇÊó ÞóÈúáó ÝóæóÇÊöåóÇ)
ÈöÃóäú ãóÇÊó æóÞóÏú ÈóÞöíó ãöäú æóÞúÊöåóÇ ãóÇ íóÓóÚõåóÇ
(æóÇáúÍóÌøõ ãõæóÓøóÚñ æó) áóßöäøóåõ (íóÃúËóãõ ÈöÇáúãóæúÊö ÈóÚúÏó
ÇáÊøóãóßøõäö) ãöäú ÝöÚúáöåö æóáóãú íóÝúÚóáúåõ áöÃóäøó ÂÎöÑó æóÞúÊöåö
ÛóíúÑõ ãóÚúáõæãò ÝóÃõÈöíÍó áóåõ ÊóÃúÎöíÑõåõ ÈöÔóÑúØö Ãóäú íõÈóÇÏöÑó
ÇáúãóæúÊó ÝóÅöÐóÇ áóãú íõÈóÇÏöÑúåõ ßóÇäó ãõÞóÕøöÑðÇ ÈöÎöáóÇÝö ÂÎöÑö
æóÞúÊö ÇáÕøóáóÇÉö ÝóÅöäøóåõ ãóÚúáõæãñ
(ÝóÅöäú ÛóáóÈó Úóáóì Ùóäøöåö Ãóäøóåõ íóãõæÊõ Ýöí ÃóËúäóÇÁö ÇáúæóÞúÊö)
ßóÃóäú áóÒöãóåõ ÞóæúÏñ ÝóØóÇáóÈóåõ æóáöíøõ ÇáÏøóãö ÈöÇÓúÊöíÝóÇÆöåö
ÝóÃóãóÑó ÇáúÅöãóÇãõ ÈöÞóÊúáöåö (ÊóÚóíøóäóÊú) Ãóíú ÇáÕøóáóÇÉõ (Ýöíåö)
Ãóíú Ýöí Ãóæøóáöåö ÝóíóÚúÕöí ÈöÊóÃúÎöíÑöåö Úóäúåõ áöÃóäøó ÇáúæóÞúÊó
ÊóÖóíøóÞó Úóáóíúåö ÈöÙóäøöåö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑãáí ÇáßÈíÑ]
æóÊõÞúÕóÑóÇäö æóåöíó áóÇ ÊõÌúãóÚõ æóáóÇ ÊõÞúÕóÑõ (Þóæúáõåõ ÇõßúÊõÈú
æóÇáÕøóáóÇÉó ÇáúæõÓúØóì ÅáóÎú) ÇÎúÊóáóÝõæÇ Ýöí ÇáÕøóáóÇÉö ÇáúæõÓúØóì
Úóáóì ÓöÊøóÉö ÃóÞúæóÇáò ÃóæøóáöåóÇ ÃóäøóåóÇ ÇáÕøõÈúÍõ ËóÇäöíåóÇ ÃóäøóåóÇ
ÇáÙøõåúÑõ ËóÇáöËöåóÇ ÃóäøóåóÇ ÇáúÚóÕúÑõ ÑóÇÈöÚöåóÇ ÃóäøóåóÇ ÇáúãóÛúÑöÈõ
ÎóÇãöÓöåóÇ ÃóäøóåóÇ ÇáúÚöÔóÇÁõ ÓóÇÏöÓöåóÇ ÃóäøóåóÇ ÅÍúÏóì ÇáÕøóáóæóÇÊö
ÇáúÎóãúÓö áóÇ ÈöÚóíúäöåóÇ æóÃóÕóÍøõ ÇáúÃóÞúæóÇáö ÝöíåóÇ ÃóäøóåóÇ
ÇáúÚóÕúÑõ ÇäúÊóåóì Ãóæú ÃóäøóåóÇ ÕóáóÇÉõ ÇáúÌóãóÇÚóÉö Ãóæú ÇáÕøóáóæóÇÊõ
ÇáúÎóãúÓõ æóÅöÚóÇÏóÉõ ÇáúÃóãúÑö ÊóÃúßöíÏðÇ Ãóæú ÇáÙøõåúÑõ æóÇáúÚóÕúÑõ
Ãóæú ÇáúãóÛúÑöÈõ æóÇáúÚöÔóÇÁõ Ãóæú ÕóáóÇÉõ ÇáúÎóæúÝö Ãóæú ÇáúÌõãõÚóÉõ
Ãóæú ÇáúÚöíÏö Ãóæú ÇáÖøõÍóì Ãóæú ÇáÊøóÑóÇæöíÍö (Þóæúáõåõ ßóÎóÈóÑö
«ÔóÛóáõæäóÇ» ÅáóÎú) æóÎóÈóÑö ÇáÕøóáóÇÉõ ÇáúæõÓúØóì ÕóáóÇÉõ ÇáúÚóÕúÑö
æóßóÊóÈó ÃóíúÖðÇ æóáöÃóäøóåóÇ ÊóæóÓøóØóÊú Èóíúäó ÕóáóÇÊóíúäö
äóåóÇÑöíøóÊóíúäö æóÕóáóÇÊóíúäö áóíúáöíøóÊóíúäö.
(Þóæúáõåõ Úóäú ÇáÕøóáóÇÉö ÇáúæõÓúØóì ÕóáóÇÉõ ÇáúÚóÕúÑö) ÝóÅöäú Þöíáó
ÇáúÚóÕúÑõ íõØúáóÞõ Ýöí ßóáóÇãö ÇáúÚóÑóÈö Úóáóì ÇáÕøõÈúÍö ÝóÊõÍúãóáõ Ýöí
ÇáúÍóÏöíËö Úóáóíúåö ÝóÇáúÌóæóÇÈõ Ãóäøó ÓóÈóÈó äõÒõæáö ÇáúÂíóÉö
ÔõÛúáõåõãú ÅíøóÇåõ íóæúãó ÇáúÎóäúÏóÞö Úóäú ÕóáóÇÉö ÇáúÚóÕúÑö æóÃóäøó
ÅØúáóÇÞó ÇáúÚóÕúÑö Úóáóì ÇáÕøõÈúÍö ãóÌóÇÒñ (Þóæúáõåõ Ãóíú ÇÊøöÈóÇÚóåõ)
ÞóÇáó ÞõæáõæÇ ÈöÇáÓøõäøóÉö æóÏóÚõæÇ Þóæúáöí ÇäúÊóåóì æóÅöäøóãóÇ íõÚúãóáõ
ÈöæóÕöíøóÊöåö ÅÐóÇ ÚõÑöÝó Ãóäøó ÇáúÍóÏöíËó áóãú íóØøóáöÚú Úóáóíúåö
ÃóãøóÇ ÅÐóÇ ÚõÑöÝó Ãóäøóåõ ÇØøóáóÚó Úóáóíúåö æóÑóÏøóåõ Ãóæú ÊóÃóæøóáóåõ
ÈöæóÌúåò ãöäú ÇáúæõÌõæåö ÝóáóÇ
(Þóæúáõåõ Ãóæú Ãóäøóåõ ÎóÇØóÈó ÈöÇáúÚóÊóãóÉö ãóäú áóÇ íóÚúÑöÝõ
ÇáúÚöÔóÇÁó) Ãóæú Ãóäøóåõ ßóÇäó ÞóÈúáó Çáäøóåúíö (Þóæúáõåõ åõæó ãóÇ Ýöí
ÇáÑøóæúÖóÉö æóÇáÊøóÍúÞöíÞö ÅáóÎú) æóÇÞúÊóÖóÇåõ ßóáóÇãõåõ Ýöí ÔóÑúÍö
ãõÓúáöãò Ê (Þóæúáõåõ áóßöäú Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö äóÕøó Ýöí ÇáúÃõãøö ÅáóÎú)
áóíúÓó ÈóíúäóåõãóÇ ãõÎóÇáóÝóÉñ ÅÐú áóíúÓó Ýöí ÇáäøóÕøö Íõßúãõ
ÊóÓúãöíóÊöåóÇ ÈöÐóáößó æóÞóÏú ÓóßóÊó Úóäúåõ ÇáúãõÍóÞøöÞõæäó æóÕóÑøóÍóÊú
ÇáØøóÇÆöÝóÉõ ÈößóÑóÇåóÊöåóÇ æóåöíó ÇáúæóÌúåõ áöæõÑõæÏö Çáäøóåúíö
ÇáúÎóÇÕøö ÝöíåóÇ
(Þóæúáõåõ æóíõßúÑóåõ Çáäøóæúãõ ÞóÈúáóåóÇ) æóÇáúãóÚúäóì Ýöíåö ãóÎóÇÝóÉö
ÇÓúÊöãúÑóÇÑöåö Åáóì ÎõÑõæÌö ÇáúæóÞúÊö.
(ÊóäúÈöíåñ) ÓöíóÇÞõ ßóáóÇãöåöãú íõÔúÚöÑõ ÈöÃóäøó ÇáúãóÓúÃóáóÉó
ãõÕóæøóÑóÉñ ÈöãóÇ ÈóÚúÏó ÏõÎõæáö ÇáúæóÞúÊö æóáöÞóÇÆöáò Ãóäú íóÞõæáó
íóäúÈóÛöí Ãóäú íõßúÑóåó ÃóíúÖðÇ ÞóÈúáóåõ æóÅöäú ßóÇäó ÈóÚúÏó ÝöÚúáö
ÇáúãóÛúÑöÈö áöáúãóÚúäóì ÇáÓøóÇÈöÞö Ì (Þóæúáõåõ æóåóÐóÇ íõÎúÑöÌõåõ Úóäú
Ðóáößó) ÞóÇáó ÇÈúäõ ÇáúÚöãóÇÏö æóÃóÙúåóÑõ ÇáúãóÚóÇäöí ÇáúÃóæøóáõ
(ÞóÈúáóåõ æóÇáúãõÊøóÌóåõ ÎöáóÇÝõåõ) ÃóÔóÇÑó Åáóì ÊóÕúÍöíÍöåö æóßóÊóÈó
Úóáóíúåö ÌóÒóãó ÈóÚúÖõåõãú ÈöÚóÏóãö ÇáúßóÑóÇåóÉö Ýöíåö
[ÝóÕúáñ ÇáÕøóáóÇÉõ Ýöí Ãóæøóáö ÇáúæóÞúÊö]
(ÝóÕúáñ) ÊóÌöÈõ ÇáÕøóáóÇÉõ ÈöÃóæøóáö ÇáúæóÞúÊö ÅáóÎú (Þóæúáõåõ Åäú
ÚóÒóãó Ýöí Ãóæøóáöåö Úóáóì ÝöÚúáöåóÇ Ýöíåö) íóÌúÑöí Ðóáößó Ýöí ßõáøö
æóÇÌöÈò ãõæóÓøóÚò æóÔóãöáó ßóáóÇãõ ÇáúãõÕóäøöÝö ÇáúãóæóÇÖöÚó ÇáøóÊöí
íõØúáóÈõ ÝöíåóÇ ÇáÊøóÃúÎöíÑõ ÞóÇáó ÇÈúäõ ÇáúÚöãóÇÏö æóåóÐóÇ áóÇ íõäóÇÝöí
ÇÊøöÝóÇÞó ÇáúÚõáóãóÇÁö Úóáóì Ãóäøó ãöäú ÃóÍúßóÇãö ÇáúÅöíãóÇäö ÇáúÚóÒúãõ
Úóáóì ÝöÚúáö ÇáúæóÇÌöÈóÇÊö Ýöí ÇáúãõÓúÊóÞúÈóáö áöÃóäøó ãóÍóáøó
ÇáöÇÊøöÝóÇÞö Ýöí ÇáúÚóÒúãö ÇáúÚóÇãøö Ýöí ÌóãöíÚö ÇáÊøóßóÇáöíÝö Ýöí
ÇáúãõÓúÊóÞúÈóáö æóãóÍóáøõ ÇáúÎöáóÇÝö Ýöí ÇáúÎóÇÕøö ÈöÇáúÝóÑúÖö ÈóÚúÏó
ÏõÎõæáö æóÞúÊöåö Ýóãóäú áóãú íõæÌöÈúåõ ÇßúÊóÝóì ÈöÇáúÚóÇãøö æóãóäú
ÃóæúÌóÈó ÝóáöÊóÚóáøõÞö ÇáúÝóÑúÖö ÈöÇáúæóÞúÊö ÇáúãõÚóíøóäö Ýóíóßõæäõ
æõÌõæÈõåõ ÑóÇÌöÚðÇ Åáóì ÅíÞóÇÚöåö Ýöí ÇáúæóÞúÊö ÇáúãõÚóíøóäö
(Þóæúáõåõ áöÃóäøó ÂÎöÑó æóÞúÊöåö ÛóíúÑõ ãóÚúáõæãò ÅáóÎú) æóáöÃóäøóÇ áóæú
áóãú äóÍúßõãú ÈöÚöÕúíóÇäöåö Ýöíåö áóÃóÏøóì Åáóì ÝóæóÇÊö ãóÚúäóì
ÇáúæõÌõæÈö ÈöÎöáóÇÝö ÇáÕøóáóÇÉö ÝóÅöäøó áóåóÇ ÍóÇáóÉð ÃõÎúÑóì íóÚúÕöí
ÝöíåóÇ æóåõæó ÅÎúÑóÇÌõåóÇ Úóäú ÇáúæóÞúÊö Í
(1/118)
æóÞöíóÇÓõ ãóÇ ãóÑøó Úóäú ÇÈúäö ÇáÕøóáóÇÍö
æóÛóíúÑöåö Ãóäøó ÇáÔøóßøó ßóÇáÙøóäøö æóåõæó ÞóÖöíøóÉõ ßóáóÇãö
ÇáÊøóÍúÞöíÞö æóÛóíúÑöåö (Ëõãøó) áóæú áóãú íóãõÊú Ýöí ÃóËúäóÇÆöåö ßóÃóäú
ÚóÝóÇ Úóäúåõ æóáöíøõ ÇáÏøóãö (áóÇ ÊóÕöíÑõ) ÈöÝöÚúáöåóÇ (Ýöí ÈóÇÞöíåö)
Ãóíú ÇáúæóÞúÊö (ÞóÖóÇÁð) äóÙóÑðÇ Åáóì Ãóäøóåõ ÝóÚóáóåóÇ Ýöí ÇáúæóÞúÊö
ÇáúãõÞóÏøóÑö áóåóÇ ÔóÑúÚðÇ (æóÅöäú ÚóÒóãó) Úóáóì ÝöÚúáöåóÇ Ýöíåö (Ëõãøó
äóÇãó) ãóÚó Ùóäøöåö ÝóæóÇÊóåóÇ Ãóæú Ôóßøöåö Ýöíåö (ÍóÊøóì ÝóÇÊóÊú) Èóáú
Ãóæú áóãú ÊóÝõÊú (ÚóÕóì) áöÊóÞúÕöíÑöåö ÈöÐóáößó (áóÇ Åäú ÛóáóÈóåõ
Çáäøóæúãõ) ÝóáóÇ íóÚúÕöí Èóáú æóáóÇ íõßúÑóåõ áóåõ Ðóáößó áöÚõÐúÑöåö
æóÞóæúáõåõ ÝóÅöäú ÛóáóÈó Åáóì ÂÎöÑöåö ãöäú ÒöíóÇÏóÊöåö æóÈöåö ÕóÑøóÍó
ÇáúÞóãõæáöíøõ æóÛóíúÑõåõ
(æóáóæú ÃóÏúÑóßó Ýöí ÇáúæóÞúÊö ÑóßúÚóÉð áóÇ ÏõæäóåóÇ ÝóÇáúßõáøõ ÃóÏóÇÁñ)
áöÎóÈóÑö ÇáÕøóÍöíÍóíúäö «ãóäú ÃóÏúÑóßó ÑóßúÚóÉð ãöäú ÇáÕøóáóÇÉö ÝóÞóÏú
ÃóÏúÑóßó ÇáÕøóáóÇÉó» Ãóíú ãõÄóÏøóÇÉð æóÇáúÝóÑúÞõ Èóíúäó ÇáÑøóßúÚóÉö
æóÏõæäóåóÇ ÃóäøóåóÇ ÊóÔúÊóãöáõ Úóáóì ãõÚúÙóãö ÃóÝúÚóÇáö ÇáÕøóáóÇÉö ÅÐú
ãõÚúÙóãõ ÇáúÈóÇÞöí ßóÇáÊøóßúÑöíÑö áóåóÇ ÝóÌóÚóáó ãóÇ ÈóÚúÏó ÇáúæóÞúÊö
ÊóÇÈöÚðÇ áóåóÇ ÈöÎöáóÇÝö ãóÇ ÏõæäóåóÇ (æóÈöÅöÎúÑóÇÌö ÈóÚúÖöåóÇ) Ãóíú
ÇáÕøóáóÇÉö (Úóäú ÇáúæóÞúÊö íóÃúËóãõ) áöÍõÑúãóÊöåö æóÅöäú ßóÇäóÊú ÃóÏóÇÁð
ÝöíãóÇ ÐóßóÑó (áóÇ Åäú ÇÊøóÓóÚó) æóÞúÊõåóÇ æóáóãú Êóßõäú ÌõãõÚóÉð
(ÝóØóæøóáó) åóÇ ÈöÞöÑóÇÁóÉò æóäóÍúæöåóÇ ÍóÊøóì ÎóÑóÌó ÇáúæóÞúÊõ (æóÃóÊóì
ÈöÑóßúÚóÉò Ýöíåö) ÝóáóÇ íóÃúËóãõ (æóáóÇ íõßúÑóåõ) áóßöäøóåõ ÎöáóÇÝõ
ÇáúÃóæúáóì ßóãóÇ Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö æóÛóíúÑöåö æóÞóæúáõåõ ãöäú ÒöíóÇÏóÊöåö
æóÃóÊóì ÈöÑóßúÚóÉò Ýöíåö åõæó ãóÇ ÈóÍóËóåõ Ýöí ÇáúãõåöãøóÇÊö æóÍóãóáó
ÅØúáóÇÞóåõãú Úóáóíúåö æóÞóÇáó Åäøóåõ ÇáúãõÊøóÌóåõ áöÃóäøóåõãú ÞóÑøóÑõæÇ
Ãóäøó ÇáÕøóáóÇÉó áóÇ Êóßõæäõ ÃóÏóÇÁð ÅáøóÇ ÈöÝöÚúáö ÑóßúÚóÉò Ýöí
ÇáúæóÞúÊö ÞóÇáó æóíõÍúÊóãóáõ ÇáúÃóÎúÐõ ÈöÅöØúáóÇÞöåöãú áöÃóäøó
ÇáúãóÍóáøó ÇáøóÐöí ÌóÚóáõæåóÇ Ýöíåö ÞóÖóÇÁð ÈöÝöÚúáö ãóÇ Ïõæäó
ÇáÑøóßúÚóÉö ÅäøóãóÇ åõæó ÚöäúÏó ÖöíÞö ÇáúæóÞúÊö æóÃóãøóÇ ãóÓúÃóáóÊõäóÇ
ÝóÇáúæóÞúÊõ íóÓóÚõåóÇ æóÞóÏú äóÞóáó Úóäúåõ ÇáÒøóÑúßóÔöíøõ Ðóáößó Ëõãøó
ÞóÇáó ÞõáúÊ áóÇ ÝóÑúÞó Èóíúäó ÅíÞóÇÚö ÑóßúÚóÉò æóÏõæäóåóÇ ßóãóÇ ÕóÑøóÍó
Èöåö ÇáúÈóÛóæöíø Ýöí ÝóÊóÇæöíåö ãõÍúÊóÌøðÇ ÈöÞóæúáö ÇáÕøöÏøöíÞö Íöíäó
Øóæøóáó Ýöí ÕóáóÇÉö ÇáÕøõÈúÍö ÍóÊøóì ßóÇÏóÊú ÇáÔøóãúÓõ Ãóäú ÊóØúáõÚó
áóæú ØóáóÚóÊú áóãú ÊóÌöÏúäóÇ ÛóÇÝöáöíäó ÞóÇáó æóåõæó ßóãóÇ ÞóÇáó
áöÃóäøóåõ ÇÓúÊóÛúÑóÞó ÇáúæóÞúÊó ÈöÇáúÚöÈóÇÏóÉö æóÅöÏúÑóÇßõ ÇáÑøóßúÚóÉö
Ýöí ÇáúæóÞúÊö áóÇ íóãúäóÚõ ÇáúÅöËúãó ßóãóÇ ãóÑøó æóÐóáößó ÛóíúÑõ
ãóáúÍõæÙò åõäóÇ áöÃóäøó ÇáúãõÕóáøöíó ÛóíúÑõ ãõÞóÕøöÑò. ÇåÜ. æóãóÇ
ÚóÒóÇåõ áöÝóÊóÇæóì ÇáúÈóÛóæöíø ãöäú Ãóäøóåõ ÕóÑøóÍó ÝöíåóÇ ÈöÃóäøóåõ áóÇ
ÝóÑúÞó áóãú ÃóÑóåõ ÝöíåóÇ äóÚóãú ÝöíåóÇ ÇáöÇÍúÊöÌóÇÌõ ÇáúãóÐúßõæÑõ
áöÃóãúÑò ÂÎóÑó
(ÝóÕúáñ æóÊóÚúÌöíáõåóÇ) Ãóíú ÇáÕøóáóÇÉö Ãóæøóáó ÇáúæóÞúÊö (ÃóÝúÖóáõ
æóáóæú ÚöÔóÇÁð) áöÞóæúáöåö ÊóÚóÇáóì {ÍóÇÝöÙõæÇ Úóáóì ÇáÕøóáóæóÇÊö}
[ÇáÈÞÑÉ: 238] æóãöäú ÇáúãõÍóÇÝóÙóÉö ÚóáóíúåóÇ ÊóÚúÌöíáõåóÇ æóáöÎóÈóÑö
«ÇÈúäö ãóÓúÚõæÏò - ÑóÖöíó Çááøóåõ Úóäúåõ - ÓóÃóáúÊ ÇáäøóÈöíøó - Õóáøóì
Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - Ãóíøõ ÇáúÃóÚúãóÇáö ÃóÝúÖóáõ ÞóÇáó
ÇáÕøóáóÇÉõ áöÃóæøóáö æóÞúÊöåóÇ» ÑóæóÇåõ ÇáÏøóÇÑóÞõØúäöíøõ æóÛóíúÑõåõ
æóÕóÍøóÍõæåõ æóáöÎóÈóÑö «ßóÇäó ÑóÓõæáõ Çááøóåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö
æóÓóáøóãó - íõÕóáøöí ÇáúÚöÔóÇÁó áöÓõÞõæØö ÇáúÞóãóÑö áöËóÇáöËóÉò» ÑóæóÇåõ
ÃóÈõæ ÏóÇæõÏ ÈöÅöÓúäóÇÏò ÕóÍöíÍò ÞóÇáó Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö æóÃóãøóÇ ÎóÈóÑõ
ÃóÈöí ÏóÇæõÏ «ÃóÓúÝöÑõæÇ ÈöÇáúÝóÌúÑö ÝóÅöäøóåõ ÃóÚúÙóãõ áöáÒøóÌúÑö»
ÝóãõÚóÇÑóÖñ ÈöÐóáößó æóÈöÛóíúÑöåö æóáöÃóäøó ÇáúãõÑóÇÏó ÈöÇáúÅöÓúÝóÇÑö
ÙõåõæÑõ ÇáúÝóÌúÑö ÇáøóÐöí Èöåö íõÚúáóãõ ØõáõæÚõåõ ÝóÇáÊøóÃúÎöíÑõ Åáóíúåö
ÃóÝúÖóáõ ãöäú ÊóÚúÌöíáöåö ÚöäúÏó Ùóäøö ØõáõæÚöåö ÞóÇáó æóÃóãøóÇ ÎóÈóÑõ
ÇáÕøóÍöíÍóíúäö «ßóÇäó ÑóÓõæáõ Çááøóåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö
æóÓóáøóãó - íóÓúÊóÍöÈøõ Ãóäú íõÄóÎøöÑó ÇáúÚöÔóÇÁó» ÝóÌóæóÇÈõåõ Ãóäøó
ÊóÚúÌöíáóåóÇ åõæó ÇáøóÐöí æóÇÙóÈó Úóáóíúåö ÇáäøóÈöíøõ - Õóáøóì Çááøóåõ
Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - áóßöäú ÇáúÃóÞúæóì ÏóáöíáðÇ ÊóÃúÎöíÑõåóÇ Åáóì ËõáõËö
Çááøóíúáö Ãóæú äöÕúÝöåö
(Ýóáóæú ÇÔúÊóÛóáó ÈöÇáÊøóåóíøõÄö áóåóÇ) Ãóíú áöáÕøóáóÇÉö (Ãóæøóáó
ÇáúæóÞúÊö æóÇáÏøõÎõæáö ÝöíåóÇ) ÈöÃóäú ÇÔúÊóÛóáó ÈöÃóÓúÈóÇÈöåóÇ ßóØõåúÑò
æóÃóÐóÇäò æóÓöÊúÑò Ëõãøó
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑãáí ÇáßÈíÑ]
Þóæúáõåõ æóÞöíóÇÓõ ãóÇ ãóÑøó Úóäú ÇÈúäö ÇáÕøóáóÇÍö æóÛóíúÑöåö Ãóäøó
ÇáÔøóßøó ßóÇáÙøóäøö) ÃóÔóÇÑó Åáóì ÊóÕúÍöíÍöåö (Þóæúáõåõ áóÇ ÊóÕöíÑõ Ýöí
ÈóÇÞöíåö ÞóÖóÇÁð ÅáóÎú) ãöËúáõåõ ãóÇ áóæú ÃóÝúÓóÏóåóÇ Ëõãøó ÝóÚóáóåóÇ
Ýöíåö Úóáóì ÇáúÃóÕóÍøö (Þóæúáõåõ Ëõãøó äóÇãó ãóÚó Ùóäøöåö ÝóæúÊóåóÇ
ÅáóÎú) ÝóÅöäú Ùóäøó ÞóÈúáó ÏõÎõæáö ÇáúæóÞúÊö Ãóäøóåõ Åäú äóÇãó
ÇÓúÊóÛúÑóÞóåõ ÝóáóÇ íóÍúÑõãõ ßóãóÇ ÃóÝúÊóì Èöåö ÇáÓøõÈúßöíøõ ÞóÇáó
æóáóÏõåõ ÊóÇÌõ ÇáÏøöíäö æóÝöíåö äóÙóÑñ ÇáúãóäúÞõæáõ Ãóäøóåõ áóÇ íóÍúÑõãõ
Ú
(Þóæúáõåõ æóáóæú ÃóÏúÑóßó Ýöí ÇáúæóÞúÊö ÑóßúÚóÉð ÅáóÎú) áöÃóäøó
ÇáÕøóáóÇÉó Ýöí ÇáúÍóÞöíÞóÉö ÑóßúÚóÉñ ãõßóÑøóÑóÉñ ÝóÇÚúÊõÈöÑóÊú (Þóæúáõåõ
ÅäøóãóÇ ÊóÔúÊóãöáõ Úóáóì ãõÚúÙóãö ÃóÝúÚóÇáö ÇáÕøóáóÇÉö ÅáóÎú) æóÃóíúÖðÇ
ÝóÅöäøó ÇáúÌõãõÚóÉó ÊõÏúÑóßõ ÈöÑóßúÚóÉò áóÇ ÈöãóÇ ÏõæäóåóÇ ÞóÇáó
Çáßæåßíáæäí æóÇáúãõÑóÇÏõ ÈöÇáÑøóßúÚóÉö ÇáúÞöíóÇãõ æóÇáÑøõßõæÚõ ÝóÞóØú
æóáóÇ íóÍúÊóÇÌõ Åáóì æõÞõæÚö ÇáöÇÚúÊöÏóÇáö æóÇáÓøõÌõæÏö ÇäúÊóåóì.
ãóÇ ÞóÇáóåõ ãóÑúÏõæÏñ (Þóæúáõåõ æóÈöÅöÎúÑóÇÌö ÈóÚúÖöåóÇ Úóäú ÇáúæóÞúÊö
íóÃúËóãõ) áóÇ ÊóÎúÑõÌõ ÇáÕøóáóÇÉõ Úóäú æóÞúÊöåóÇ æõÌõæÈðÇ ÅáøóÇ Ýöí
ãóÓúÃóáóÉò æóÇÍöÏóÉò æóåöíó ãóÇ ÅÐóÇ ÖóÇÞó æóÞúÊõ ÇáúæõÞõæÝö æóÎóÇÝó
ÝóæúÊó ÇáúÍóÌøö Åäú Õóáøóì ÇáúÚöÔóÇÁó (Þóæúáõåõ æóáóãú Êóßõäú ÌõãõÚóÉð)
ÃóãøóÇ ÇáúÌõãõÚóÉõ ÝóíóãúÊóäöÚõ ÊóØúæöíáõåóÇ Åáóì ãóÇ ÈóÚúÏó æóÞúÊöåóÇ
ÈöáóÇ ÎöáóÇÝò ÞóÇáóåõ ÇáÑøõæíóÇäöíøõ Ýöí ÈóÇÈö ÅãóÇãóÉö ÇáúãóÑúÃóÉö
ÞóÇáó æóÇáúÝóÑúÞõ ÈóíúäóåóÇ æóÈóíúäó ÛóíúÑöåóÇ Ãóäøó ÎõÑõæÌó ÇáúæóÞúÊö
ÝöíåóÇ íõÈúØöáõ ÇáÕøóáóÇÉó Úóäú ÇáúÌõãõÚóÉö æóÇáúÝóÑúÖõ ÇáúÌõãõÚóÉõ Ýöí
íóæúãö ÇáúÌõãõÚóÉö ÈöÎöáóÇÝö ÛóíúÑöåóÇ Ýöí (Þóæúáõåõ ÝóáóÇ íóÃúËóãõ
æóáóÇ íõßúÑóåõ) áöãóÇ Ñõæöíó Ãóäøó ÃóÈóÇ ÈóßúÑò - ÑóÖöíó Çááøóåõ Úóäúåõ
- ÞóÑóÃó ÓõæÑóÉó ÇáúÈóÞóÑóÉö Ýöí ÕóáóÇÉö ÇáÕøõÈúÍö ÝóáóãøóÇ Óóáøóãó
ÞóÇáó áóåõ ÚõãóÑõ - ÑóÖöíó Çááøóåõ Úóäúåõ - ßöÏúÊ áóÇ ÊõÓóáøöãõ ÍóÊøóì
ÊóØúáõÚó ÇáÔøóãúÓõ ÝóÞóÇáó áóåõ áóæú ØóáóÚóÊú áóãú ÊóÌöÏúäóÇ ÛóÇÝöáöíäó
(Þóæúáõåõ åõæó ãóÇ ÈóÍóËóåõ Ýöí ÇáúãõåöãøóÇÊö ÅáóÎú) æóÌóÑóì Úóáóíúåö
ÇáúÃóÐúÑóÚöíøõ æóÛóíúÑõåõ ãöäú ÇáúãõÊóÃóÎøöÑöíäó (Þóæúáõåõ ÞóÇáó
æóíõÍúÊóãóáõ ÇáúÃóÎúÐõ ÈöÅöØúáóÇÞöåöãú) ÃóÔóÇÑó Åáóì ÊóÕúÍöíÍöåö
(Þóæúáõåõ Ëõãøó ÞóÇáó ÞõáúÊ áóÇ ÝóÑúÞó Èóíúäó ÅíÞóÇÚö ÑóßúÚóÉò ÅáóÎú)
ÃóÔóÇÑó Åáóì ÊóÕúÍöíÍöåö (Þóæúáõåõ ÞóÇáó æóåõæó ßóãóÇ ÞóÇáó áöÃóäøóåõ
ÇÓúÊóÛúÑóÞó ÇáúæóÞúÊó ÅáóÎú) æóßóÐóÇ ÐóßóÑóåõ ÇÈúäõ ÇáúÚöãóÇÏö ÍóíúËõ
ÞóÇáó Åäøó ÚöáøóÉó ÊóÍúÑöíãö ÇáÊøóÃúÎöíÑö Åáóì ÅÎúÑóÇÌö ÈóÚúÖö
ÇáÕøóáóÇÉö Úóäú ÇáúæóÞúÊö åõæó ÇáÊøóÞúÕöíÑõ æóÚóÏóãõåõ áóÇ ÅíÞóÇÚõ
ÇáÑøóßúÚóÉö Ýöí ÇáúæóÞúÊö áöÃóäøó ÇáúÃóßúËóÑöíäó Úóáóì ÇÚúÊöÈóÇÑö
ÅíÞóÇÚö ÇáÑøóßúÚóÉö Úóáóì ÇáúÞóæúáö ÈößóæúäöåóÇ ÃóÏóÇÁð ÞóÇáõæÇ
ÈöÇáÊøóÍúÑöíãö æóÅöíÞóÇÚõ ÇáÑøóßúÚóÉö Ýöí ÇáúæóÞúÊö ÔóÑúØñ áößóæúäöåóÇ
ÃóÏóÇÁð áóÇ áöáúÍöáøö æóÚóÏóãöåö æóÇáÊøóÞúÕöíÑõ æóÚóÏóãõåõ ÚöáøóÉñ
áöáúãóäúÚö æóÚóÏóãöåö ÇäúÊóåóì æóáóÇ íõÎóÇáöÝõ ãóÇ ÐóßóÑóåõ ÇáúæóÌúåó
ÇáúÞóÇÆöáó ÈöÃóäøóåõ Åäú Õóáøóì ÑóßúÚóÉð æóÇÍöÏóÉð Ýöí ÇáúæóÞúÊö ßóÇäó
ãõÄóÏøöíðÇ áöáúÌóãöíÚö æóÅöäú Õóáøóì ÃóÞóáøó ãöäú ÑóßúÚóÉò ßóÇäó
ÞóÇÖöíðÇ áöáúÌóãöíÚö.
(ÝõÑõæÚñ) íõÓúÊóÍóÈøõ ÅíÞóÇÙõ ÇáäøóÇÆöãö áöáÕøóáóÇÉö áóÇ ÓöíøóãóÇ ÅÐóÇ
ÖóÇÞó æóÞúÊõåóÇ æóßóÐóáößó ÅÐóÇ ÑóÃóì äóÇÆöãðÇ ÃóãóÇãó ÇáúãõÕóáøöíäó
Ãóæú Ýöí ÇáÕøóÝøö ÇáúÃóæøóáö Ãóæú Ýöí ãöÍúÑóÇÈö ÇáúãóÓúÌöÏö Ãóæú Úóáóì
ÓóØúÍò áóÇ ÅÌóÇÑó áóåõ Ãóæú äóÇãó æóÈóÚúÖõåõ Ýöí ÇáÔøóãúÓö æóÈóÚúÖõåõ
Ýöí ÇáÙøöáøö Ãóæú ÈóÚúÏó ØõáõæÚö ÇáúÝóÌúÑö æóÞóÈúáó ØõáõæÚö ÇáÔøóãúÓö
Ãóæú äóÇãó ÞóÈúáó ÕóáóÇÉö ÇáúÚöÔóÇÁö Ãóæú ÈóÚúÏó ÕóáóÇÉö ÇáúÚóÕúÑö Ãóæú
ÎóÇáöíðÇ Ýöí ÈóíúÊò æóÍúÏóåõ Ãóæú äóÇãóÊú ÇáúãóÑúÃóÉõ ãõÓúÊóáúÞöíóÉð
æóæóÌúåõåóÇ Åáóì ÇáÓøóãóÇÁö Ãóæú äóÇãó ÑóÌõáñ Úóáóì æóÌúåöåö ãõäúÈóØöÍðÇ
ÞóÇáó ÇÈúäõ ÇáúÚöãóÇÏö áóæú ÚóÕóì ÇáäøóÇÆöãõ ÈöÇáäøóæúãö ßóãóÇ ÅÐóÇ
äóÇãó ÚöäúÏó ÖöíÞö ÇáúæóÞúÊö æóÌóÈó Úóáóíúåö Ãóäú íõäóÈøöåóåõ áöáúÃóãúÑö
ÈöÇáúãóÚúÑõæÝö æóÇáäøóåúíö Úóäú ÇáúãõäúßóÑö
[ÝóÕúáñ ÃóÝúÖóáöíøóÉ ÊóÚúÌöíá ÇáÕøóáóÇÉö Ãóæøóáó ÇáúæóÞúÊö]
(ÝóÕúáñ) (Þóæúáõåõ áöÞóæúáöåö ÊóÚóÇáóì {ÍóÇÝöÙõæÇ Úóáóì ÇáÕøóáóæóÇÊö}
[ÇáÈÞÑÉ: 238] æóáöÞóæúáöåö ÊóÚóÇáóì {ÝóÇÓúÊóÈöÞõæÇ ÇáúÎóíúÑóÇÊö}
[ÇáÈÞÑÉ: 148] æÞóæúáå ÊóÚóÇáóì {æóÓóÇÑöÚõæÇ Åöáóì ãóÛúÝöÑóÉò ãöäú
ÑóÈøößõãú} [Âá ÚãÑÇä: 133] æóÇáÕøóáóÇÉõ ãöäú ÇáúÎóíúÑóÇÊö æóÓóÈóÈõ
ÇáúãóÛúÝöÑóÉö (Þóæúáõåõ áöÓõÞõæØö ÇáúÞóãóÑö áöËóÇáöËóÉò) Ãóíú áöáóíúáóÉò
ËóÇáöËóÉò Í (Þóæúáõåõ ÑóæóÇåõ ÃóÈõæ ÏóÇæõÏ) æóÇáÊøöÑúãöÐöíøõ
æóÇáäøóÓóÇÆöíøõ æóÇÈúäõ ÍöÈøóÇäó Í (Þóæúáõåõ áóßöäú ÇáúÃóÞúæóì ÏóáöíáðÇ
ÅáóÎú) .
(1/119)
ÃóÍúÑóãó ÈöåóÇ (ÍóÕóáóÊú) ÝóÖöíáóÉõ
Ãóæøóáö ÇáúæóÞúÊö Èóáú áóæú áóãú íóÍúÊóÌú Åáóì ÃóÓúÈóÇÈöåóÇ æóÃóÎøóÑó
ÈöÞóÏúÑöåóÇ ÍóÕóáóÊú ÇáúÝóÖöíáóÉõ ÐóßóÑóåõ Ýöí ÇáÐøóÎóÇÆöÑö
(æóáóÇ íõßóáøóÝõ ÚóÌóáóÉó ÛóíúÑö ÇáúÚóÇÏóÉö æóáóÇ íóÖõÑøõ ÇáÊøóÃúÎöíÑõ
áöÃóßúáö áõÞóãò æóßóáóÇãò ÞóÕöíÑò æó) áóÇ (áöÊóÍóÞøõÞö) ÏõÎõæáö
(ÇáúæóÞúÊö æóÊóÍúÕöíáö ÇáúãóÇÁö æóÅöÎúÑóÇÌö ÎõÈúËò íõÏóÇÝöÚõåõ) æóäóÍúæö
Ðóáößó æóÇáÊøóÕúÑöíÍõ ÈöÐößúÑö ÊóÍóÞøõÞö ÇáúæóÞúÊö Åáóì ÂÎöÑöåö ãöäú
ÒöíóÇÏóÊöåö (æóíõÓúÊóÍóÈøõ Ýöí ÔöÏøóÉö ÍóÑøò ÈöÞõØúÑò ÍóÇÑøò ÅÈúÑóÇÏñ
ÈöÙõåúÑò) Ãóíú ÊóÃúÎöíÑõåõ (áöÌóãóÇÚóÉò ÊóÞúÕöÏõ) ÇáúãóÓúÌöÏó Ãóæú
äóÍúæóåõ (ãöäú ÈõÚúÏò Ýöí ÛóíúÑö Ùöáøò ÍóÊøóì íóãúÊóÏøó Ùöáøõ
ÇáúÍöíØóÇäö) ÈöÍóíúËõ íóãúÔöí Ýöíåö ØóÇáöÈõ ÇáúÌóãóÇÚóÉö.
æóÇáúÃóÕúáõ Ýöíåö ÎóÈóÑõ ÇáÕøóÍöíÍóíúäö «ÅÐóÇ ÇÔúÊóÏøó ÇáúÍóÑøõ
ÝóÃóÈúÑöÏõæÇ ÈöÇáÕøóáóÇÉö» æóÝöí ÑöæóÇíóÉò áöáúÈõÎóÇÑöíøö «ÈöÇáÙøõåúÑö
ÝóÅöäøó ÔöÏøóÉó ÇáúÍóÑøö ãöäú ÝóíúÍö Ìóåóäøóãó» Ãóíú åóíóÌóÇäöåóÇ
æóÇáúãóÚúäóì Ýöíåö Ãóäøó Ýöí ÇáÊøóÚúÌöíáö Ýöí ÔöÏøóÉö ÇáúÍóÑøö ãóÔóÞøóÉð
ÊóÓúáõÈõ ÇáúÎõÔõæÚó Ãóæú ßóãóÇáóåõ ÝóÓõäøó áóåõ ÇáÊøóÃúÎöíÑõ ßóãóäú
ÍóÖóÑóåõ ØóÚóÇãñ íóÊóæóÞøó Åáóíúåö Ãóæú ÏóÇÝóÚóåõ ÇáúÎóÈóËõ æóãóÇ æóÑóÏó
ãöãøóÇ íõÎóÇáöÝõ Ðóáößó ÝóãóäúÓõæÎñ ÝóáóÇ íõÓóäøõ ÇáúÅöÈúÑóÇÏõ Ýöí
ÛóíúÑö ÔöÏøóÉö ÇáúÍóÑøö æóáóæú ÈöÞõØúÑò ÍóÇÑøò æóáóÇ Ýöí ÞõØúÑò ÈóÇÑöÏò
Ãóæú ãõÚúÊóÏöáò æóÅöäú ÇÊøóÝóÞó Ýöíåö ÔöÏøóÉõ ÇáúÍóÑøö æóáóÇ áöãóäú
íõÕóáøöí ãõäúÝóÑöÏðÇ Ãóæú ÌóãóÇÚóÉð ÈöÈóíúÊöåö Ãóæú ÈöãóÍóáøò ÍóÖóÑóåõ
ÌóãóÇÚóÉñ áóÇ íóÃúÊöíåöãú ÛóíúÑõåõãú Ãóæú íóÃúÊöíåöãú ÛóíúÑõåõãú ãöäú
ÞõÑúÈò Ãóæú ãöäú ÈõÚúÏò áóßöäú íóÌöÏõ ÙöáøðÇ íóãúÔöí Ýöíåö ÅÐú áóíúÓó
Ýöí Ðóáößó ßóÈöíÑõ ãóÔóÞøóÉò æóÞóÖöíøóÉõ ßóáóÇãöåö Ãóäøóåõ áóÇ íõÓóäøõ
ÇáúÅöÈúÑóÇÏõ áöãõäúÝóÑöÏò íõÑöíÏõ ÇáÕøóáóÇÉó Ýöí ÇáúãóÓúÌöÏö æóÝöí
ßóáóÇãö ÇáÑøóÇÝöÚöíøö ÅÔúÚóÇÑñ ÈöÓóäøöåö æóåõæó ÇáúÃóæúÌóåõ äóÈøóåó
Úóáóíúåö ÇáúÅöÓúäóæöíøõ.
æóíõÄúÎóÐõ ãöãøóÇ ÊóÞóÑøóÑó Ãóäøó ÇáúãõÑóÇÏó ÈöÇáúÈõÚúÏö ãóÇ íóÐúåóÈõ
ãóÚóåõ ÇáúÎõÔõæÚõ Ãóæú ßóãóÇáõåõ æóíõÓúÊóËúäóì ãöäú äóÏúÈö ÇáÊøóÚúÌöíáö
ÃóíúÖðÇ ÃóÔúíóÇÁõ ãöäúåóÇ Ãóäøóåõ íõäúÏóÈõ ÇáÊøóÃúÎöíÑõ áöãóäú íóÑúãöí
ÇáúÌöãóÇÑó æóáöãõÓóÇÝöÑò ÓóÇÆöÑõ æóÞúÊó ÇáúÃõæáóì æóáöáúæóÇÞöÝö
ÈöÚóÑóÝóÉó ÝóíõÄóÎøöÑõ ÇáúãóÛúÑöÈó æóÅöäú ßóÇäó äóÇÒöáðÇ æóÞúÊóåóÇ
áöíóÌúãóÚóåóÇ ãóÚó ÇáúÚöÔóÇÁö ÈöãõÒúÏóáöÝóÉó æóáöãóäú ÊóíóÞøóäó æõÌõæÏó
ÇáúãóÇÁö Ãóæú ÇáÓøõÊúÑóÉö Ãóæú ÇáúÌóãóÇÚóÉö Ãóæú ÇáúÞõÏúÑóÉö Úóáóì
ÇáúÞöíóÇãö ÂÎöÑó ÇáúæóÞúÊö æóáöÏóÇÆöãö ÇáúÍóÏóËö ÅÐóÇ ÑóÌóÇ
ÇáöÇäúÞöØóÇÚó ÂÎöÑóåõ æóáöãóäú ÇÔúÊóÈóåó Úóáóíúåö ÇáúæóÞúÊõ Ýöí íóæúãö
Ûóíúãò ÍóÊøóì íóÊóíóÞøóäóåõ Ãóæú íóÙõäøó ÝóæóÇÊóåõ áóæú ÃóÎøóÑóåõ (áóÇ
ÈöÇáúÌõãõÚóÉö) Ãóíú áóÇ íõÓúÊóÍóÈøõ ÇáúÅöÈúÑóÇÏõ ÈöåóÇ áöÎóÈóÑö
ÇáÕøóÍöíÍóíúäö Úóäú ÓóáóãóÉó «ßõäøóÇ äóÌúãóÚõ ãóÚó ÑóÓõæáö Çááøóåö -
Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ÅÐóÇ ÒóÇáóÊú ÇáÔøóãúÓõ» æóáöÔöÏøóÉö
ÇáúÎóØóÑö Ýöí ÝóæóÇÊöåóÇ ÇáúãõÄóÏøöí Åáóíúåö ÊóÃúÎöíÑõåóÇ ÈöÇáÊøóßóÇÓõáö
æóáöÃóäøó ÇáäøóÇÓó ãóÃúãõæÑõæäó ÈöÇáÊøóÈúßöíÑö ÅáóíúåóÇ ÝóáóÇ
íóÊóÃóÐøóæúäó ÈöÇáúÍóÑøö æóãóÇ Ýöí ÇáÕøóÍöíÍóíúäö ãöäú «Ãóäøóåõ - Õóáøóì
Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ßóÇäó íõÈúÑöÏõ ÈöåóÇ» ÈóíóÇäñ áöáúÌóæóÇÒö
ÝöíåóÇ ÌóãúÚðÇ Èóíúäó ÇáúÃóÏöáøóÉö ãóÚó Ãóäøó ÇáúÎóÈóÑó ÑóæóÇåõ
ÇáúÅöÓúãóÇÚöíáöíøõ Ýöí ÕóÍöíÍöåö Ýöí ÇáÙøõåúÑö ÝóÊóÚóÇÑóÖóÊú
ÇáÑøöæóÇíóÊóÇäö ÝóíõÚúãóáõ ÈöÎóÈóÑö ÓóáóãóÉó áöÚóÏóãö ÇáúãõÚóÇÑöÖö.
æóáóÇ íõÓúÊóÍóÈøõ ÇáúÅöÈúÑóÇÏõ ÈöÇáúÃóÐóÇäö ßóãóÇ ÃóÝúåóãóåõ ßóáóÇãõåõãú
æóÕóÑøóÍó Èöåö Ýöí ÇáúãóØúáóÈö æóÍóãóáó ÃóãúÑó ÇáäøóÈöíøö - Õóáøóì
Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ÈöÇáúÅöÈúÑóÇÏö Èöåö Úóáóì ãóÇ ÅÐóÇ Úóáöãó
ãöäú ÍóÇáö ÇáÓøóÇãöÚöíäó ÍõÖõæÑóåõãú ÚóÞöÈó ÇáúÃóÐóÇäö áöÊóäúÏóÝöÚó
Úóäúåõãú ÇáúãóÔóÞøóÉõ Ëõãøó ÞóÇáó æóÍóãóáóåõ ÈóÚúÖõåõãú Úóáóì
ÇáúÅöÞóÇãóÉö æóåõæó ÈóÚöíÏñ æóÑõÏøó ÈöÃóäøóåõ áóíúÓó ÈóÚöíÏðÇ ÝóÝöí
ÑöæóÇíóÉö ÇáÊøöÑúãöÐöíøö ÇáÊøóÕúÑöíÍõ Èöåö (æóáóÇ ÊóÃúÎöíÑó)
ÈöÇáúÅöÈúÑóÇÏö (ÝóæúÞó äöÕúÝö ÇáúæóÞúÊö) áöÐóåóÇÈö ãõÚúÙóãöåö.
(ÝóÕúáñ æóáöáúÈóÕöíÑö æóÇáúÃóÚúãóì æóÅöäú ÞóÏóÑóÇ Úóáóì ÇáúíóÞöíäö
ÈöÇáÕøóÈúÑö) Ãóæú ÈöÛóíúÑöåö (ÇáöÇÌúÊöåóÇÏõ áöáúæóÞúÊö Ýöí ÇáúÛóíúãö)
Ãóæú äóÍúæöåö ãöãøóÇ íóÍúÕõáõ Èöåö ÇáöÇÔúÊöÈóÇåõ Ýöí ÇáúæóÞúÊö
(ÈöãõÛóáøöÈò ÙóäøðÇ) ÈöÏõÎõæáöåö (ßóÇáúÃóæúÑóÇÏö æóÕóæúÊö ÇáÏøöíßö
ÇáúãõÌóÑøóÈö) ÅÕóÇÈóÊõåõ ÇáúæóÞúÊó åóÐóÇ (Åäú áóãú íõÎúÈöÑúåõãóÇ ËöÞóÉñ
Úóäú Úöáúãò) Ãóíú ãõÔóÇåóÏóÉò æóÅöäú ÃóÎúÈóÑóåõãóÇ Úóäú Úöáúãò ÇãúÊóäóÚó
ÚóáóíúåöãóÇ ÇáöÇÌúÊöåóÇÏõ ßóæõÌõæÏö ÇáäøóÕøö (æóãóäú ÞóÏóÑó Úóáóì
ÇáöÇÌúÊöåóÇÏö áóãú íõÞóáøöÏú ãõÌúÊóåöÏðÇ) áöÃóäøó ÇáúãõÌúÊóåöÏó áóÇ
íõÞóáøöÏõ ãõÌúÊóåöÏðÇ (äóÚóãú áöáúÃóÚúãóì) Ãóíú ÃóÚúãóì ÇáúÈóÕóÑö
(æóÃóÚúãóì ÇáúÈóÕöíÑóÉö ÊóÞúáöíÏõ ÈóÕöíÑò) ËöÞóÉò ÚóÇÑöÝò áöÚóÌúÒöåöãóÇ
æóÈöãóÇ ÐóßóÑó Úõáöãó Ãóäøó ÇáúÃóÚúãóì íóÊóÎóíøóÑõ Èóíúäó ÇáöÇÌúÊöåóÇÏö
æóÇáÊøóÞúáöíÏö æóåõæó ßóÐóáößó ÈöÎöáóÇÝöåö Ýöí ÇáúÃóæóÇäöí áóÇ íõÞóáøöÏõ
ÅáøóÇ ÅÐóÇ ÊóÍóíøóÑó æóÝóÑøóÞó ÈöÃóäøó ÇáöÇÌúÊöåóÇÏó åõäóÇ ÅäøóãóÇ
íóÊóÃóÊøóì ÈöÊóÚóÇØöí ÃóÚúãóÇáò ãõÓúÊóÛúÑöÞóÉò áöáúæóÞúÊö æóÝöíåö
ãóÔóÞøóÉñ ÙóÇåöÑóÉñ ÈöÎöáóÇÝöåö Ëóãøó æóÞóæúáõåõ æóÃóÚúãóì ÇáúÈóÕöíÑóÉö
ãöäú ÒöíóÇÏóÊöåö æóÈöåö ÕóÑøóÍó Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö æóÛóíúÑöåö (æóÃóÐóÇäõ
ÇáúÚóÏúáö ÇáúÚóÇÑöÝö ÈöÇáúãóæóÇÞöíÊö) Ýöí ÇáÕøóÍúæö (ßóÇáúÅöÎúÈóÇÑö Úóäú
Úöáúãò) ÝóíõÞóáøöÏõåõ ÇáúÞóÇÏöÑõ æóáóÇ íóÌúÊóåöÏõ (æóáóåõ ÊóÞúáöíÏõåõ
ÃóíúÖðÇ) ÅÐóÇ ÃóÐøóäó (Ýöí ÇáúÛóíúãö) áöÃóäøóåõ áóÇ íõÄóÐøöäõ ÚóÇÏóÉð
ÅáøóÇ Ýöí ÇáúæóÞúÊö æóÕóÍøóÍó ÇáÑøóÇÝöÚöíøõ Ãóäøóåõ íõÞóáøöÏõåõ Ýöí
ÇáÕøóÍúæö Ïõæäó ÇáúÛóíúãö áöÃóäøóåõ Ýöíåö ãõÌúÊóåöÏñ æóåõæó áóÇ
íõÞóáøöÏõ ãõÌúÊóåöÏðÇ æóÝöí ÇáÕøóÍúæö ãõÎúÈóÑñ Úóäú ÚöíóÇäò (æóÅöäú
Õóáøóì) ãóäú áóÒöãóåõ ÇáöÇÌúÊöåóÇÏõ (ÈöÛóíúÑö ÇÌúÊöåóÇÏò ÃóÚóÇÏó) æóÅöäú
æóÇÝóÞó ÇáúæóÞúÊó æóÙóäøó ÏõÎõæáóåõ áöÊóÞúÕöíÑöåö ÈöÊóÑúßö ÇáöÇÌúÊöåóÇÏö
(æóÚóáóì ÇáúãõÌúÊóåöÏö ÇáÊøóÃúÎöíÑõ ÍóÊøóì íóÛúáöÈó Úóáóì Ùóäøöåö
ÏõÎõæáõ ÇáúæóÞúÊö æó) ÊóÃúÎöíÑõåõ (Åáóì ÎóæúÝö ÇáúÝóæóÇÊö) Ãóíú Åáóì
Ãóäú íóÛúáöÈó Úóáóì Ùóäøöåö Ãóäøóåõ áóæú ÃóÎøóÑó ÝóÇÊóÊú ÇáÕøóáóÇÉõ
(ÃóÝúÖóáõ æóíóÚúãóáõ ÇáúãõäóÌøöãõ ÈöÍöÓóÇÈöåö) ÌóæóÇÒðÇ áóÇ æõÌõæÈðÇ
(æóáóÇ íõÞóáøöÏõåõ ÛóíúÑõåõ) ßóäóÙöíÑöåö Ýöí ÇáÕøóæúãö
(ÝóÑúÚñ æóÅöäú Õóáøóì ÈöÇáöÇÌúÊöåóÇÏö æóáóãú íóÊóÈóíøóäú) áóåõ ßóæúäõ
ÇáÕøóáóÇÉö æóÞóÚóÊú Ýöí ÇáúæóÞúÊö Ãóæú áóÇ (Ãóæú ÊóÈóíøóäó ßóæúäõåóÇ)
æóÞóÚóÊú (Ýöí ÇáúæóÞúÊö ÃóÌúÒóÃóåõ) ãóÇ ÕóáøóÇåõ (æóßóÐóÇ) ÅÐóÇ
ÊóÈóíøóäó æõÞõæÚõåóÇ (ÈóÚúÏóåõ æó) áóßöäøóåóÇ (Êóßõæäõ ÞóÖóÇÁð áóÇ) Åäú
ÊóÈóíøóäó æõÞõæÚõåóÇ (ÞóÈúáóåõ) ÝóáóÇ ÊõÌúÒöÆõåõ áöÃóäøó ÇáúÚöÈóÇÏóÉó
ÇáúÈóÏóäöíøóÉó áóÇ íóÌõæÒõ ÊóÞúÏöíãõåóÇ Úóáóì æóÞúÊöåóÇ
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑãáí ÇáßÈíÑ]
æóÇÎúÊóÇÑóåõ ÇáÓøõÈúßöíøõ Ï
(Þóæúáõåõ æóíõÓúÊóÍóÈøõ Ýöí ÔöÏøóÉö ÍóÑøò ÅáóÎú) ÞóÇáó Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö
æóÃóãøóÇ ÎóÈóÑõ ãõÓúáöãò Úóäú ÒõåóíúÑò Úóäú ÃóÈöí ÅöÓúÍóÇÞó Úóäú ÓóÚöíÏö
Èúäö æóåúÈò «Úóäú ÎóÈøóÇÈö Èúäö ÇáúÃóÑóÊøö ÔóßóæúäóÇ Åáóì ÑóÓõæáö
Çááøóåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ÍóÑøó ÇáÑøóãúÖóÇÁö Ýóáóãú
íõÔúßöäóÇ» ÞóÇáó ÒõåóíúÑñ ÞõáúÊ áöÃóÈöí ÅöÓúÍóÇÞó ÃóÝöí ÇáÙøõåúÑö ÞóÇáó
äóÚóãú ÞõáúÊ ÃóÝöí ÊóÚúÌöíáöåóÇ ÞóÇáó äóÚóãú ÝóãóäúÓõæÎñ Ô (Þóæúáõåõ
æóÝöí ßóáóÇãö ÇáÑøóÇÝöÚöíøö ÅÔúÚóÇÑñ ÈöÓóäøöåö) ÃóÔóÇÑó Åáóì ÊóÕúÍöíÍöåö
(Þóæúáõåõ æóíõÓúÊóËúäóì ãöäú äóÏúÈö ÇáÊøóÚúÌöíáö ÃóíúÖðÇ ÃóÔúíóÇÁõ)
íóÈúáõÛõ ãóÌúãõæÚõåóÇ äóÍúæó ÃóÑúÈóÚöíäó ÕõæÑóÉð (Þóæúáõåõ ÝóÝöí
ÑöæóÇíóÉö ÇáÊøöÑúãöÐöíøö ÇáÊøóÕúÑöíÍõ Èöåö) ÈöáóÝúÙö ÝóÃóÑóÇÏó Ãóäú
íõÞöíãó ÝóÞóÇáó ÃóÈúÑöÏú Ëõãøó ÃóÑóÇÏó Ãóäú íõÞöíãó ÝóÞóÇáó ÃóÈúÑöÏú
[ÝóÕúáñ æóáöáúÈóÕöíÑö æóÇáúÃóÚúãóì Åöä ÞóÏóÑóÇ Úóáóì ÇáúíóÞöíäö
ÈöÇáÕøóÈúÑö Ãóæú ÈöÛóíúÑöåö ÇáöÇÌúÊöåóÇÏõ áöáúæóÞúÊö Ýöí ÇáúÛóíúãö]
(Þóæúáõåõ Ãóæú ÈöÛóíúÑöåö) ßóÇáúÎõÑõæÌö ãöäú ÇáúÈóíúÊö ÇáúãõÙúáöãö
áöÑõÄúíóÉö ÇáÔøóãúÓö (Þóæúáõåõ æóÕóæúÊõ ÇáÏøöíßö ÇáúãõÌóÑøóÈö ÅáóÎú)
æóßóÐóÇ ÃóÐóÇäõ ÇáúãõÄóÐøöäöíäó Ýöí ÇáúÛóíúãö ÅÐóÇ ßóËõÑõæÇ æóÛóáóÈó
Úóáóì ÇáÙøóäøö Ãóäøóåõãú áóÇ íõÎóØøóÄõäøó æóÞóÇáó Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö
æóáóæú ßóËõÑó ÇáúãõÄóÐøöäõæäó Ýöí íóæúãö ÕóÍúæò Ãóæú Ûóíúãò æóÛóáóÈó
Úóáóì ÇáÙøóäøö Ãóäøóåõãú áóÇ íõÎúØöÄõäó áößóËúÑóÊöåöãú ÌóÇÒó
ÇÚúÊöãóÇÏõåõãú ÈöáóÇ ÎöáóÇÝò ÇäúÊóåóì ÝóÅöäú ßóÇäõæÇ ÚóÏóÏðÇ ÃóÝóÇÏó
ÃóÐóÇäõåõãú ÇáúÚöáúãó ÈöÏõÎõæáö ÇáúæóÞúÊö ÇãúÊóäóÚó ÇáöÇÌúÊöåóÇÏõ
(Þóæúáõåõ Åäú áóãú íõÎúÈöÑúåõãóÇ ËöÞóÉñ Úóäú Úöáúãò) ãõÞúÊóÖóì ßóáóÇãöåö
ßóÃóÕúáöåö ÇáúÚóãóáõ ÈöÞóæúáö ÇáúãõÎúÈöÑö Úóäú Úöáúãò æóáóæú Ãóãúßóäóåõ
åõæó ÇáúÚöáúãõ ÈöÎöáóÇÝö ÇáúÞöÈúáóÉö æóÝóÑøóÞó ÈóíúäóåõãóÇ ÈöÊóßóÑøõÑö
ÇáúÃóæúÞóÇÊö ÝóíóÚúÓõÑõ ÇáúÚöáúãõ ßõáøó æóÞúÊò ÈöÎöáóÇÝö ÇáúÞöÈúáóÉö
ÝóÅöäøóåõ ÅÐóÇ Úóáöãó ÚóíúäóåóÇ ãóÑøóÉð æóÇÍöÏóÉð ÇßúÊóÝóì Èöåö
ÈóÞöíøóÉó ÚõãúÑöåö ãóÇ ÏóÇãó ãõÞöíãðÇ ÈöãóßøóÉó ÝóáóÇ ÚõÓúÑó (Þóæúáõåõ
ßóæõÌõæÏö ÇáäøóÕøö) áöÃóäøóåõ ÎóÈóÑñ ãöäú ÃóÎúÈóÇÑö ÇáÏøöíäö ÝóÑóÌóÚó
Ýöíåö ÇáúãõÌúÊóåöÏõ Åáóì Þóæúáö ÇáËøöÞóÉö ßóÎóÈóÑö ÇáÑøóÓõæáö (Þóæúáõåõ
Ýöí ÇáÕøóÍúæö) ÇáÕøóÍúæõ ÐóåóÇÈõ ÇáúÈóÑúÏö æóÊóÝóÑøõÞõ
(1/120)
ÝóÊóÌöÈõ ÅÚóÇÏóÊõåóÇ æóíóÞóÚõ ãóÇ
ÃóÚóÇÏóåõ Ýöí ÇáúæóÞúÊö ÃóÏóÇÁð æóãóÇ ÃóÚóÇÏóåõ ÈóÚúÏóåõ ÞóÖóÇÁð
(æóíóÍúÕõáõ ÇáÊøóÈóíøõäõ ÈöÎóÈóÑö ÚóÏúáò Úóäú Úöáúãò) Ãóíú ãõÔóÇåóÏóÉò
ßóãóÇ íóÍúÕõáõ ÈöÚöáúãöåö Ãóíú Úöáúãö ÇáúãõÕóáøöí äóÝúÓöåö ÈöÎöáóÇÝö ãóÇ
áóæú ÃóÎúÈóÑóåõ ÚóÏúáñ Úóäú ÇÌúÊöåóÇÏò ÍóÊøóì áóæú ÃóÎúÈóÑóåõ ÈöÃóäøó
ÕóáóÇÊóåõ æóÞóÚóÊú ÞóÈúáó ÇáúæóÞúÊö áóãú íóáúÒóãúåõ ÅÚóÇÏóÊõåóÇ
[ÝóÕúáñ Ýöíãóäú ÊóÕöÍøõ ÕóáóÇÊõåõ æóÊóÌöÈõ Úóáóíúåö]
(ÝóÕúáñ Ýöíãóäú ÊóÕöÍøõ ÕóáóÇÊõåõ æóÊóÌöÈõ Úóáóíúåö æóãóäú áóÇ) (æóáóÇ
ÊóÕöÍøõ) ÇáÕøóáóÇÉõ (ÅáøóÇ ãöäú ãõÓúáöãò) ÝóáóÇ ÊóÕöÍøõ ãöäú ßóÇÝöÑò
áöÃóäøóåõ áóíúÓó ÃóåúáðÇ áöáúÚöÈóÇÏóÉö (æóÊóÌöÈõ Úóáóì ßõáøö ÈóÇáöÛò
ÚóÇÞöáò) ÐóßóÑðÇ Ãóæú ÃõäúËóì Ãóæú ÎõäúËóì (ØóÇåöÑò) ÈöÎöáóÇÝö
ÇáÕøóÈöíøö æóÇáúãóÌúäõæäö áöÚóÏóãö ÊóßúáöíÝöåöãóÇ æóÈöÎöáóÇÝö ÇáúÍóÇÆöÖö
æóÇáäøõÝóÓóÇÁö ÈöÇáúÅöÌúãóÇÚö (ÝóÇáúßóÇÝöÑõ) ÇáúÃóÕúáöíøõ (ãõÎóÇØóÈñ
ÈöåóÇ) ÎöØóÇÈó ÚöÞóÇÈò ÚóáóíúåóÇ Ýöí ÇáúÂÎöÑóÉö áöÊóãóßøõäöåö ãöäú
ÝöÚúáöåóÇ ÈöÇáúÅöÓúáóÇãö áóÇ ÎöØóÇÈó ãõØóÇáóÈóÉò ÈöåóÇ Ýöí ÇáÏøõäúíóÇ
áöÚóÏóãö ÕöÍøóÊöåóÇ ãöäúåõ (æóÊóÓúÞõØõ) Úóäúåõ (ÈöÅöÓúáóÇãöåö)
áöÞóæúáöåö ÊóÚóÇáóì {Þõáú áöáøóÐöíäó ßóÝóÑõæÇ Åöäú íóäúÊóåõæÇ íõÛúÝóÑú
áóåõãú ãóÇ ÞóÏú ÓóáóÝó} [ÇáÃäÝÇá: 38] (áóÇ Úóäú ÇáúãõÑúÊóÏøö)
ÝóíóáúÒóãõåõ ÞóÖóÇÄõåóÇ ÈóÚúÏó ÅÓúáóÇãöåö ÊóÛúáöíÙðÇ Úóáóíúåö
æóáöÃóäøóåõ ÇáúÊóÒóãóåóÇ ÈöÇáúÅöÓúáóÇãö ÝóáóÇ ÊóÓúÞõØõ Úóäúåõ
ÈöÇáúÌõÍõæÏö ßóÍóÞøö ÇáúÂÏóãöíøö (æóáóÇ ÕóáóÇÉó Úóáóì ÕóÈöíøò) áöãóÇ
ãóÑøó (æóÚóáóì ÃóÈóæóíúåö) Ãóíú ßõáøò ãöäúåõãóÇ æóÅöäú ÚóáóÇ (Ãóæú
ÇáúÞóíøöãö) ãöäú ÌöåóÉö ÇáúÍóÇßöãö Ãóæú ÇáúæóÕöíøö (ÃóãúÑõåõ ÈöåóÇ)
æóÐößúÑõ ÇáúÞóíøöãö ãöäú ÒöíóÇÏóÊöåö æóÈöåö ÕóÑøóÍó Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö.
ÞóÇáó Ýöí ÇáúãõåöãøóÇÊö æóÇáúãõáúÊóÞöØõ æóãóÇáößõ ÇáÑøóÞöíÞö Ýöí ãóÚúäóì
ÇáúÃóÈö æóßóÐóÇ ÇáúãõæÏöÚõ æóÇáúãõÓúÊóÚöíÑõ æóäóÍúæõåõãóÇ ÝöíãóÇ
íóÙúåóÑõ ÞóÇáó ÇáØøóÈóÑöíøõ æóáóÇ íóÞúÊóÕöÑõ Ýöí ÇáúÃóãúÑö Úóáóì
ãõÌóÑøóÏö ÕöíÛóÊöåö Èóáú áóÇ ÈõÏøó ãóÚóåõ ãöäú ÇáÊøóåúÏöíÏö (æóßóÐóÇ)
Úóáóíúåöãú ÃóãúÑõåõ (ÈöÇáÕøóæúãö) æóãóÍóáøõ ÃóãúÑöåö Èöåö æóÈöÇáÕøóáóÇÉö
(Åäú ãóíøóÒó) ÈöÃóäú ÇäúÝóÑóÏó ÈöÇáúÃóßúáö æóÇáÔøõÑúÈö æóÇáöÇÓúÊöäúÌóÇÁö
(æóÃóØóÇÞó) ÝöÚúáóåõãóÇ (áöÓóÈúÚò) ãöäú ÇáÓøöäöíäó Ãóíú ÈóÚúÏó
ÊóãóÇãöåóÇ (æó) Úóáóíúåöãú (ÖóÑúÈõåõ ÚóáóíúåöãóÇ áöÚóÔúÑò) ßóÐóáößó
áöÎóÈóÑö ÃóÈöí ÏóÇæõÏ ÈöÅöÓúäóÇÏò ÍóÓóäò «ãõÑõæÇ ÃóæúáóÇÏóßõãú
ÈöÇáÕøóáóÇÉö æóåõãú ÃóÈúäóÇÁõ ÓóÈúÚò æóÇÖúÑöÈõæåõãú ÚóáóíúåóÇ æóåõãú
ÃóÈúäóÇÁõ ÚóÔúÑò æóÝóÑøöÞõæÇ Èóíúäóåõãú Ýöí ÇáúãóÖóÇÌöÚö» æóÑóæóÇåõ
ÇáúÍóÇßöãõ æóÕóÍøóÍóåõ æóßóÐóÇ ÇáÊøöÑúãöÐöíøõ ÈöÏõæäö «æóÝóÑøöÞõæÇ
Èóíúäóåõãú Ýöí ÇáúãóÖóÇÌöÚö» æóÞöíÓó ÈöÇáÕøóáóÇÉö ÇáÕøóæúãõ æóÐóßóÑõæÇ
áöÇÎúÊöÕóÇÕö ÇáÖøóÑúÈö ÈöÇáúÚóÔúÑö ãóÚúäóíóíúäö Ãóäøóåõ Òóãóäõ
ÇÍúÊöãóÇáö ÇáúÈõáõæÛö ÈöÇáöÇÍúÊöáóÇãö æóÃóäøóåõ ÍöíäóÆöÐò íóÍúÊóãöáõ
ÇáÖøóÑúÈó (æóßóÐóÇ) íõÖúÑóÈõ (Ýöí ÃóËúäóÇÁö ÇáúÚóÇÔöÑóÉö) æóáóæú ÚóÞöÈó
ÇÓúÊößúãóÇáö ÇáÊøöÓúÚö æóÞóÖöíøóÉõ ßóáóÇãöåö ßóÃóÕúáöåö Ãóäøó ÇáÓøóÈúÚó
áóÇ ÈõÏøó ãöäúåóÇ Ýöí æõÌõæÈö ÇáúÃóãúÑö æóÅöäú æõÌöÏó ÇáÊøóãúíöíÒõ
ÞóÈúáóåóÇ.
æóÞóÏú ÕóÑøóÍó Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö ÈöãóÇ íóÏõáøõ Úóáóíúåö æóÞóÇáó Ýöí
ÇáúßöÝóÇíóÉö Åäøóåõ ÇáúãóÔúåõæÑõ æóÍóßóì ãóÚóåõ æóÌúåðÇ Ãóäøóåõ íóßúÝöí
ÇáÊøóãúíöíÒõ æóÍúÏóåõ ßóãóÇ Ýöí ÇáÊøóÎúíöíÑö Èóíúäó ÇáúÃóÈóæóíúäö æóÈöåö
ÌóÒóãó Ýöí ÇáúÅöÞúáöíÏö (æóåóáú íõÖúÑóÈõ Úóáóì ÇáúÞóÖóÇÁö) æóíõÄúãóÑõ
Èöåö (Ãóæú ÊóÕöÍøõ ãöäúåõ) ÇáÕøóáóÇÉõ ÇáúãóÝúÑõæÖóÉõ Úóáóì ÇáúãõßóáøóÝö
(ÞóÇÚöÏðÇ æóÌúåóÇäö) ÃóæúÌóåõåõãóÇ ãóÇ ÇÞúÊóÖóÇåõ ßóáóÇãõåõãú Ãóäøóåõ
íõÖúÑóÈõ æóíõÄúãóÑõ Èöåö ßóãóÇ Ýöí ÇáúÃóÏóÇÁö æóÈöåö ÕóÑøóÍó ÇÈúäõ
ÚóÈúÏö ÇáÓøóáóÇãö Ýöí ÇáúÃóãúÑö æóÅöäøóåóÇ áóÇ ÊóÕöÍøõ ãöäúåõ ÞóÇÚöÏðÇ
æóÅöäú ßóÇäóÊú äóÝúáðÇ Ýöí ÍóÞøöåö ÞóÇáó ÇáúÅöÓúäóæöíøõ æóÌóÑóíóÇäõåõãóÇ
Ýöí ÇáÕøóáóÇÉö ÇáúãõÚóÇÏóÉö ãõÍúÊóãóáñ æóßóáóÇãõ ÇáúÃóßúËóÑöíäó ãõÔúÚöÑñ
ÈöÇáúãóäúÚö æóÞóæúáõ ÇáúãõÕóäøöÝö æóßóÐóÇ Ýöí ÃóËúäóÇÁö ÇáúÚóÇÔöÑóÉö
Åáóì ÂÎöÑöåö ãöäú ÒöíóÇÏóÊöåö æóÈöåö ÕóÑøóÍó ÇáÕøóíúãóÑöíøõ Ýöí
ÇáúÃõæáóì (æóÚóáóíúåöãú äóåúíõåõ Úóäú ÇáúãõÍóÑøóãóÇÊö æóÊóÚúáöíãõåõ
ÇáúæóÇÌöÈóÇÊö æó) ÓóÇÆöÑó (ÇáÔøóÑóÇÆöÚö) ßóÇáÓøöæóÇßö æóÍõÖõæÑö
ÇáúÌóãóÇÚóÇÊö æóÊóÈöÚó Ýöí åóÐóÇ ÇáÊøóÚúÈöíÑö ÇáúÞóãõæáöíøó æóåõæó
ÍóÓóäñ æóÚöÈóÇÑóÉõ ÃóÕúáöåö íóÌöÈõ ÊóÚúáöíãõ ÇáúÃóæúáóÇÏö ÇáØøóåóÇÑóÉó
æóÇáÕøóáóÇÉó æóÇáÔøóÑóÇÆöÚó ÞóÇáó Ýöí ÇáúãõåöãøóÇÊö ÇáúãõÑóÇÏõ
ÈöÇáÔøóÑóÇÆöÚö ãóÇ ßóÇäó Ýöí ãóÚúäóì ÇáØøóåóÇÑóÉö æóÇáÕøóáóÇÉö
ßóÇáÕøóæúãö æóäóÍúæöåö áöÃóäøóåõ ÇáúãóÖúÑõæÈõ Úóáóì ÊóÑúßöåö æóÐóßóÑó
äóÍúæóåõ ÇáÒøóÑúßóÔöíøõ Ëõãøó ÞóÇáó æóÞóÖöíøóÉõ ãóÇ ÐóßóÑó ÇäúÊöÝóÇÁõ
Ðóáößó ÈöÇáúÈõáõæÛö æóåõæó ßóÐóáößó ÅÐóÇ ÈóáóÛó ÑóÔöíÏðÇ ÝóÅöäú ÈóáóÛó
ÓóÝöíåðÇ ÝóæöáóÇíóÉõ ÇáúÃóÈö ãõÓúÊóãöÑøóÉñ Ýóíóßõæäõ
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑãáí ÇáßÈíÑ]
ÇáúÛóíúãö
[ÝóÑúÚñ Õóáøóì ÈöÇáöÇÌúÊöåóÇÏö æóáóãú íóÊóÈóíøóäú áóåõ ßóæúäõ ÇáÕøóáóÇÉö
æóÞóÚóÊú Ýöí ÇáúæóÞúÊö Ãóæú áóÇ]
(ÝóÕúáñ) æóáóÇ ÊóÕöÍøõ ÅáøóÇ ãöäú ãõÓúáöãò (Þóæúáõåõ æóÊóÌöÈõ Úóáóì
ßõáøö ÈóÇáöÛò ÚóÇÞöáò ÅáóÎú) áóÇ íõÞóÑøõ ãõÓúáöãñ Úóáóì ÊóÑúßö
ÇáÕøóáóÇÉö æóÇáúÚöÈóÇÏóÉö ÚóãúÏðÇ ãóÚó ÇáúÞõÏúÑóÉö ÅáøóÇ Ýöí ãóÓúÃóáóÉò
æóÇÍöÏóÉò æóåöíó ãóÇ ÅÐóÇ ÇÔúÊóÈóåó ÕóÛöíÑñ ãõÓúáöãñ ÈöÕóÛöíÑò ßóÇÝöÑò
Ëõãøó ÈóáóÛóÇ æóáóãú íóÚúáóãú ÇáúãõÓúáöãó ãöäúåõãóÇ æóáóÇ ÞóÇÝóÉó æóáóÇ
ÇäúÊöÓóÇÈó (Þóæúáõåõ áöÚóÏóãö ÊóßúáöíÝöåöãóÇ) áóæú ÎõáöÞó ÃóÎúÑóÓó
ÃóÕóãøó ÃóÚúãóì Ýóåõæó ÛóíúÑõ ãõßóáøóÝò ßóãóäú áóãú ÊóÈúáõÛúåõ
ÇáÏøóÚúæóÉõ (Þóæúáõåõ æóÊóÓúÞõØõ Úóäúåõ ÈöÅöÓúáóÇãöåö) ßóÛóíúÑöåóÇ ãöäú
ÇáúÚöÈóÇÏóÇÊö ÊóÑúÛöíÈðÇ áóåõ Ýöí ÇáúÅöÓúáóÇãö ÅÐú áóæú ØõáöÈó ãöäúåõ
ÞóÖóÇÁõ ÚöÈóÇÏóÇÊö Òóãóäö ßõÝúÑöåö æõÌõæÈðÇ Ãóæú äóÏúÈðÇ áóßóÇäó ÓóÈóÈðÇ
áöÊóäúÝöíÑöåö Úóäú ÇáúÅöÓúáóÇãö áößóËúÑóÉö ÇáúãóÔóÞøóÉö Ýöíåö ÎõÕõæÕðÇ
ÅÐóÇ ãóÖóì ÛóÇáöÈõ ÚõãúÑöåö Ýöí ÇáúßõÝúÑö Ýóáóæú ÞóÖóÇåóÇ áóãú
ÊóäúÚóÞöÏú (Þóæúáõåõ {íõÛúÝóÑú áóåõãú ãóÇ ÞóÏú ÓóáóÝó} [ÇáÃäÝÇá: 38]
ÅÐóÇ ÃóÓúáóãó ÃõËöíÈó Úóáóì ãóÇ ÝóÚóáóåõ ãöäú ÇáúÞõÑóÈö ÇáøóÊöí áóÇ
ÊóÍúÊóÇÌõ Åáóì ÇáäøöíøóÉö ßóÕóÏóÞóÉò æóÕöáóÉò æóÚöÊúÞò ÞóÇáóåõ Ýöí
ÔóÑúÍö ÇáúãõåóÐøóÈö Í (Þóæúáõåõ æóáöÃóäøóåõ ÇáúÊóÒóãóåóÇ ÈöÇáúÅöÓúáóÇãö
ÅáóÎú) æóáöÃóäøóåõ ÇÚúÊóÞóÏó æõÌõæÈóåóÇ æóÞóÏóÑó Úóáóì ÇáÊøóÓóÈøõÈö Åáóì
ÃóÏóÇÆöåóÇ Ýóåõæó ßóÇáúãõÍúÏöËö (Þóæúáõåõ æóÚóáóì ÃóÈóæóíúåö Ãóæú
ÇáúãõÞöíãö ÃóãúÑõåõ ÈöåóÇ) íõÓúÊóËúäóì ãóäú áóÇ íóÚúÑöÝú Ïöíäóåõ æóåõæó
ãõãóíøöÒñ íóÕöÝõ ÇáúÅöÓúáóÇãó ÝóáóÇ íõÄúãóÑõ ÈöåóÇ áöÇÍúÊöãóÇáö ßóæúäöåö
ßóÇÝöÑðÇ æóáóÇ íõäúåöí ÚóäúåóÇ áöÃóäøóÇ áóÇ äóÊóÍóÞøóÞõ ßõÝúÑóåõ æóåóÐóÇ
ßóÕöÛóÇÑö ÇáúãóãóÇáöíßö ÞóÇáóåõ ÇáúÃóÐúÑóÚöíøõ ÊóÝóÞøõåðÇ æóåõæó ÕóÍöíÍñ
Û (Þóæúáõåõ æóÇáúãõáúÊóÞöØõ æóãóÇáõß ÇáÑøóÞöíÞö Ýöí ãóÚúäóì ÇáúÃóÈö)
ÞóÇáóåõ ÇáØøóÈóÑöíøõ Ýöí ÔóÑúÍö ÇáÊøóäúÈöíåö (Þóæúáõåõ æóßóÐóÇ
ÇáúãõæÏöÚõ ÅáóÎú) ÃóÔóÇÑó Åáóì ÊóÕúÍöíÍöåö (Þóæúáõåõ æóäóÍúæõåõãóÇ)
ßóÇáúÅöãóÇãö æóßóÐóÇ ÇáúãõÓúáöãõæäó Ýöíãóäú áóÇ æóáöíøó áóåõ (Þóæúáõåõ
æóÐóßóÑõæÇ áöÇÎúÊöÕóÇÕö ÇáÖøóÑúÈö ÈöÇáúÚóÔúÑö ãóÚúäóíóíúäö ÅáóÎú) ÞóÇáó
ÇáúÅöÓúäóæöíøõ æóÞöíóÇÓõ ÇáúãóÚúäóì ÇáúÃóæøóáö Ãóäú íóßõæäó ÏóÇÆöÑðÇ
ãóÚó ÅãúßóÇäö ÇáúÈõáõæÛö æóÞóÏú ÕóÑøóÍó Èöåö ÇáúãóÇæóÑúÏöíøõ ÍóÊøóì
íõÖúÑóÈó ÈöÇÓúÊößúãóÇáö ÇáÊøöÓúÚö Úóáóì ÇáÕøóÍöíÍö.
(ÊóäúÈöíåñ) åóáú áöáÒøóæúÌö ÖóÑúÈõ ÒóæúÌóÊöåö Úóáóì ÊóÑúßö ÇáÕøóáóÇÉö
æóäóÍúæöåóÇ ÞóÖöíøóÉõ ßóáóÇãö ÇáÔøóíúÎö Ýöí ÈóÇÈö ÇáÊøóÚúÒöíÑö ãöäú
ÇáÑøóæúÖóÉö ÇáúãóäúÚõ ÝóÅöäøóåõ ÞóÇáó íõÚóÒøöÑõåóÇ Ýöí ÇáäøõÔõæÒö æóãóÇ
íóÊóÚóáøóÞõ Èöåö æóáóÇ íõÚóÒøöÑõåóÇ ÝöíãóÇ íóÊóÚóáøóÞõ ÈöÍóÞøö Çááøóåö
ÊóÚóÇáóì æóÞóÇáó ÇáÏøóÇÑöãöíøõ Ýöí ÈóÇÈö ÇáäøõÔõæÒö áóíúÓó áóåõ
ÖóÑúÈõåóÇ Ýöí ÛóíúÑö ãóäúÚö ÍõÞõæÞöåö æóÑóÃóíúÊ Ýöí ÝóÊóÇæóì ÌóãóÇáö
ÇáúÅöÓúáóÇãö ÇÈúäö ÇáúÈóÒóÑöíøö ÃóÍóÏó ÃóÆöãøóÊöäóÇ ÇáúãõÊóÃóÎøöÑöíäó
Ãóäøóåõ íóÌöÈõ Úóáóíúåö ÃóãúÑõåóÇ ÈöÇáÕøóáóÇÉö Ýöí ÃóæúÞóÇÊöåóÇ
æóÖóÑúÈõåóÇ ÚóáóíúåóÇ æóÞóÏú ÓóÈóÞó Úóäú ÈóÚúÖö ÃóÕúÍóÇÈöäóÇ Ãóäøóåõ
íóÖúÑöÈõ ÇáöÇÈúäó ÇáúÈóÇáöÛó Úóáóì ÊóÑúßöåóÇ Û æóÞóæúáõåõ ÞóÖöíøóÉõ
ßóáóÇãö ÇáÔøóíúÎö Ýöí ÈóÇÈö ÇáÊøóÚúÒöíÑö ÅáóÎú ÃóÔóÇÑó Åáóì ÊóÕúÍöíÍöåö
(Þóæúáõåõ æóÞóÖöíøóÉõ ßóáóÇãöåö ßóÃóÕúáöåö Ãóäøó ÇáÓøóÈúÚó ÅáóÎú)
ÃóÔóÇÑó Åáóì ÊóÕúÍöíÍöåö (Þóæúáõåõ æóÌúåóÇäö) ÐóßóÑó Ýöí ÇáúÈóÍúÑö Ãóäøó
ÃóÕóÍøó ÇáúæóÌúåóíúäö ÃóäøóåóÇ áóÇ ÊóÕöÍøõ ãöäúåõ ÌóÇáöÓðÇ ãóÚó
ÇáúÞõÏúÑóÉö Úóáóì ÇáúÞöíóÇãö Ê (Þóæúáõåõ ÃóæúÌóåõåõãóÇ ãóÇ ÇÞúÊóÖóÇåõ
ßóáóÇãõåõãú) ÃóÔóÇÑó Åáóì ÊóÕúÍöíÍöåö (Þóæúáõåõ æóÈöåö ÕóÑøóÍó ÇÈúäõ
ÚóÈúÏö ÇáÓøóáóÇãö Ýöí ÇáúÃóãúÑö) Ýöí ãõÎúÊóÕóÑö ÇáäøöåóÇíóÉö (Þóæúáõåõ
æóÅöäøóåóÇ áóÇ ÊóÕöÍøõ ãöäúåõ ÞóÇÚöÏðÇ) ÃóÔóÇÑó Åáóì ÊóÕúÍöíÍöåö
(Þóæúáõåõ æóÈöåö ÕóÑøóÍó ÇáÕøóíúãóÑöíøõ Ýöí ÇáúÃõæáóì) æóÌóÒóãó Èöåö
ÇáúãóÇæóÑúÏöíøõ æóÇáúÝõæÑóÇäöíøõ Ýöí ÇáúÚóãúÏö Ýöí ÇáÕøóÈöíøóÉö áöÊöÓúÚò
æóÍóßóÇåõ Úóäú ÇáúÃóÕúÍóÇÈö Ò.
(Þóæúáõåõ æóÞóÖöíøóÉõ ãóÇ ÐóßóÑó ÇäúÊöÝóÇÁõ Ðóáößó ÈöÇáúÈõáõæÛö)
(1/121)
ßóÇáÕøóÈöíøö
(æóÇáúÃõÌúÑóÉõ) Ãóíú ÃõÌúÑóÉõ ÊóÚúáöíãöåö ÇáúæóÇÌöÈóÇÊö (ãöäú ãóÇáöåö
Ëõãøó) Åäú áóãú íóßõäú áóåõ ãóÇáñ ÝóÊóÌöÈõ (Úóáóì ÇáúÃóÈö) æóÅöäú ÚóáóÇ
(Ëõãøó) Úóáóì (ÇáúÃõãøö) æóÅöäú ÚóáóÊú (æó) íóÎúÑõÌõ (ãöäú ãóÇáöåö)
ÃóíúÖðÇ (ÊóÚúáöíãõ) Ãóíú ÃõÌúÑóÉõ ÊóÚúáöíãö (ÇáúÞõÑúÂäö æóÇáúÂÏóÇÈö)
áöÃóäøóåõ íóÓúÊóãöÑøõ ãóÚóåõ æóíóäúÊóÝöÚõ Èöåö ÈöÎöáóÇÝö ÍóÌøöåö
æóÇáÕøóÈöíøóÉõ ßóÇáÕøóÈöíøö ÝöíãóÇ ÐóßóÑó ßóãóÇ ÕóÑøóÍó Èöåö ÇáúÃóÕúáõ
(ÃóãøóÇ ÒóæóÇáõ ÇáúÚóÞúáö ÝóÅöäú ßóÇäó ÈöãõÍóÑøóãò ßóÎóãúÑò æóÍóÔöíÔóÉò
æóæóËúÈóÉò ÚóÈóËðÇ æóÏóæóÇÁò ÈöáóÇ ÍóÇÌóÉò ÝóáóÇ íõÓúÞöØõåóÇ) Ãóíú
ÇáÕøóáóÇÉó (ÅáøóÇ Åäú Ìóåöáó ßóæúäóåõ ãõÍóÑøóãðÇ) Ãóæú ÝóÚóáóåõ
ãõßúÑóåðÇ (Ãóæú Ãóßóáóåõ áöíóÞúØóÚó) ÛóíúÑóåõ ÈóÚúÏó ÒóæóÇáö ÚóÞúáöåö
(íóÏðÇ áóåõ ãõÊóÃóßøöáóÉð) ÝóíõÓúÞöØõåóÇ áöáúÚõÐúÑö æóÇáÊøóÕúÑöíÍõ
ÈöãóÓúÃóáóÉö ÇáúÃóßúáö áöáúÞóØúÚö ãöäú ÒöíóÇÏóÊöåö æóÞóÖöíøóÉõ ßóáóÇãöåö
ÊóÍúÑöíãõ ÇáúæóËúÈóÉö ÚóÈóËðÇ ÈöÎöáóÇÝö ßóáóÇãö ÃóÕúáöåö æóÛóíúÑöåö
(ÝóÅöäú Úóáöãó) Ãóäøó ÌöäúÓóåõ ãõÒöíáñ áöáúÚóÞúáö (æóÙóäøóåõ) Ãóíú ãóÇ
ÊóäóÇæóáóåõ ãöäúåõ (áóÇ íõÒöíáõ) ÇáúÚóÞúáó (áöÞöáøóÊöåö æóÌóÈóÊú)
ÝóíóÌöÈõ ÞóÖóÇÄõåóÇ áöÊóÞúÕöíÑöåö (æóÚóáóì ÇáäøóÇÓöí) áöáÕøóáóÇÉö
(æóÇáäøóÇÆöãö) ÚóäúåóÇ (æóÇáúÌóÇåöáö) áöæõÌõæÈöåóÇ (ÇáúÞóÖóÇÁõ) áöÎóÈóÑö
ÇáÕøóÍöíÍóíúäö «ãóäú äóÓöíó ÕóáóÇÉð Ãóæú äóÇãó ÚóäúåóÇ ÝóßóÝøóÇÑóÊõåóÇ
Ãóäú íõÕóáøöíóåóÇ ÅÐóÇ ÐóßóÑóåóÇ» æóíõÞóÇÓõ ÈöÇáäøóÇÓöí æóÇáäøóÇÆöãö
ÇáúÌóÇåöáõ (áóÇ ÇáúÃóÏóÇÁõ) ÝóáóÇ íóÌöÈõ Úóáóíúåöãú áöÚóÏóãö
ÊóßúáöíÝöåöãú æóÇáÊøóÕúÑöíÍõ ÈöãóÓúÃóáóÊöåöãú ãöäú ÒöíóÇÏóÊöåö
(ÝóÑúÚñ ãóäú ÇÑúÊóÏøó Ëõãøó Ìõäøó ÞóÖóì ÃóíøóÇãó ÇáúÌõäõæäö) ãóÚó ãóÇ
ÞóÈúáóåóÇ ÊóÛúáöíÙðÇ Úóáóíúåö ÈöÎöáóÇÝö ãóäú ßóÓóÑó ÑöÌúáóíúåö
ÊóÚóÏøöíðÇ æóÕóáøóì ÞóÇÚöÏðÇ áóÇ ÞóÖóÇÁó Úóáóíúåö áöÇäúÊöåóÇÁö
ãóÚúÕöíóÊöåö ÈöÇäúÊöåóÇÁö ßóÓúÑöåö æóáöÅöÊúíóÇäöåö ÈöÇáúÈóÏóáö ÍóÇáóÉó
ÇáúÚóÌúÒö (Ãóæú ÓóßöÑó Ëõãøó Ìõäøó ÞóÖóì ãöäúåóÇ) Ãóíú ãöäú ÇáúÃóíøóÇãö
(ãõÏøóÉó ÇáÓøõßúÑö) Ãóíú ÇáúãõÏøóÉó ÇáøóÊöí íóäúÊóåöí ÅáóíúåóÇ ÇáÓøõßúÑõ
áóÇ ãõÏøóÉó Ìõäõæäöåö ÈóÚúÏóåóÇ ÈöÎöáóÇÝö ãõÏøóÉö Ìõäõæäö ÇáúãõÑúÊóÏøö
áöÃóäøó ãóäú Ìõäøó Ýöí ÑöÏøóÊöåö ãõÑúÊóÏøñ Ýöí Ìõäõæäöåö ÍõßúãðÇ æóãóäú
Ìõäøó Ýöí ÓõßúÑöåö áóíúÓó ÈöÓóßúÑóÇäó Ýöí ÏóæóÇãö Ìõäõæäöåö ÞóØúÚðÇ
(áóÇ) ãõÏøóÉó (ÇáúÍóíúÖö) ÝóáóÇ ÊóÞúÖöí (ÝöíåöãóÇ) Ãóíú Ýöí ãóÓúÃóáóÊóíú
ÇáÑøöÏøóÉö æóÇáÓøõßúÑö ÈöÃóäú ÇÑúÊóÏøóÊú Ãóæú ÓóßöÑóÊú Ëõãøó ÍóÇÖóÊú
æóÝóÇÑóÞóÊú ÇáúãóÌúäõæäó áöÃóäøó ÅÓúÞóÇØó ÇáÕøóáóÇÉö ÚóäúåóÇ ÚóÒöíãóÉñ
áöÃóäøóåóÇ ãõßóáøóÝóÉñ ÈöÇáÊøóÑúßö æóÚóäúåõ ÑõÎúÕóÉñ æóÇáúãõÑúÊóÏøõ
æóÇáÓøóßúÑóÇäõ áóíúÓóÇ ãöäú ÃóåúáöåóÇ æóÇáäøõÝóÓóÇÁõ ßóÇáúÍóÇÆöÖö Ýöí
Ðóáößó æóíõæóÖøöÍõ ÇáúÝóÑúÞó ÇáúãóÐúßõæÑó ãóÇ ÐóßóÑóåõ ÈöÞóæúáöåö
(æóáóæú ÇÓúÊóÎúÑóÌóÊú) ÈöÏóæóÇÁò Ãóæú äóÍúæöåö (ÌóäöíäðÇ ÝóäóÝöÓóÊú áóãú
ÊóÞúÖö) ÕóáóÇÊóåóÇ (ßóãõÓúÊóÚúÌöáóÉö ÇáúÍóíúÖö) ÈöÏóæóÇÁò
Ëõãøó ÃóÎóÐó Ýöí ÈóíóÇäö æóÞúÊö ÇáÖøóÑõæÑóÉö æóÇáúãõÑóÇÏõ Èöåö æóÞúÊõ
ÒóæóÇáö ãóæóÇäöÚö ÇáúæõÌõæÈö æóåöíó ÇáÕøöÈóÇ æóÇáúßõÝúÑõ æóÇáúÌõäõæäõ
æóÇáúÅöÛúãóÇÁõ æóÇáúÍóíúÖõ æóÇáäøöÝóÇÓõ ÝóÞóÇáó (æóÅöÐóÇ ÒóÇáóÊú
ÇáúÃóÚúÐóÇÑõ ÇáúãóÇäöÚóÉõ) ãöäú æõÌõæÈö ÇáÕøóáóÇÉö (æóÞóÏú ÈóÞöíó ãöäú
ÇáúæóÞúÊö ÞóÏúÑõ ÊóßúÈöíÑóÉò ÝóÃóßúËóÑõ áóÒöãóÊú ÇáÕøóáóÇÉõ) Ãóíú
ÕóáóÇÉõ ÇáúæóÞúÊö ßóãóÇ ÊóáúÒóãõ æóÞóÏú ÈóÞöíó ãöäúåõ ÞóÏúÑõ ÑóßúÚóÉò
áöÎóÈóÑö «ãóäú ÃóÏúÑóßó ÑóßúÚóÉð» ÈöÌóÇãöÚö ÅÏúÑóÇßö ãóÇ íóÓóÚõ ÑõßúäðÇ
æóáöÃóäøó ÇáúÅöÏúÑóÇßó ÇáøóÐöí íóÊóÚóáøóÞõ Èöåö ÇááøõÒõæãõ íóÓúÊóæöí
Ýöíåö ÇáÑøóßúÚóÉõ æóÏõæäóåóÇ ßóÇÞúÊöÏóÇÁö ÇáúãõÓóÇÝöÑö ÈöÇáúãõÊöãøö
æóÞóÖöíøóÉõ ßóáóÇãöåöãú ÃóäøóåóÇ áóÇ ÊóáúÒóãõ ÈöÅöÏúÑóÇßò Ïõæäó
ÊóßúÈöíÑóÉò æóÝöíåö ÊóÑóÏøõÏñ áöáúÌõæóíúäöíøö áöÃóäøóåõ ÃóÏúÑóßó ÌõÒúÁðÇ
ãöäú ÇáúæóÞúÊö ÅáøóÇ Ãóäøóåõ áóÇ íóÓóÚõ ÑõßúäðÇ æóÇáúÃóæúÌóåõ ÚóÏóãõ
áõÒõæãöåóÇ ßóãóÇ ÇÞúÊóÖóÇåõ ßóáóÇãõ ÛóíúÑöåö æóÌóÒóãó Èöåö Ýöí
ÇáúÃóäúæóÇÑö æóãóÊóì áóÒöãóÊú ÈöãóÇ ÐóßóÑó áóÒöãóÊú (ãóÚó ÇáøóÊöí
ÞóÈúáóåóÇ Åäú ÕóáóÍóÊóÇ áöÌóãúÚò) ÈöÃóäú ÕóáóÍóÊú áöÌóãúÚöåóÇ ãóÚóåóÇ
áöÃóäøó æóÞúÊóåóÇ æóÞúÊñ áóåóÇ ÍóÇáóÉó ÇáúÚõÐúÑö ÝóÍóÇáóÉõ ÇáÖøóÑõæÑóÉö
Ãóæúáóì ÈöÎöáóÇÝö ãóÇ áóÇ ÊõÌúãóÚõ ãóÚóåóÇ ÝóáóÇ ÊóáúÒóãõ ÇáúÚöÔóÇÁõ
ãóÚó ÇáÕøõÈúÍö æóÇáÕøõÈúÍõ ãóÚó ÇáÙøõåúÑö æóÇáúÚóÕúÑõ ãóÚó ÇáúãóÛúÑöÈö
æóÊõáúÒóãõ ÇáÙøõåúÑõ ãóÚó ÇáúÚóÕúÑö æóÇáúãóÛúÑöÈõ ãóÚó ÇáúÚöÔóÇÁö
(ÈöÔóÑúØö Ãóäú íóÎúáõæó) ÇáÔøóÎúÕõ (ãöäú ÇáúãóæóÇäöÚö ÞóÏúÑðÇ íóÓóÚõ
ÇáØøóåóÇÑóÉó æóÞóÖóÇÁó ãóÇ áóÒöãóåõ) ãöäú ÕóáóÇÉò Ãóæú ÕóáóÇÊóíúäö (ãóÚó
ãõÄóÏøóÇÉò æóÌóÈóÊú) Úóáóíúåö ÍóÇáóÉó ßóæúäö Ðóáößó (ÃóÎóÝøó ãóÇ
íõÌúÒöÆõ) ßóÑóßúÚóÊóíúäö Ýöí ÕóáóÇÉö ÇáúãõÓóÇÝöÑö.
ÞóÇáó Ýöí ÇáúãõåöãøóÇÊö æóíóÏúÎõáõ Ýöí ÇáØøóåóÇÑóÉö ØóåóÇÑóÉõ ÇáúÎõÈúËö
æóÇáúÍóÏóËö ÃóÕúÛóÑó Ãóæú ÃóßúÈóÑó æóåõæó ãõÊøóÌóåñ ÞóÇáó æóÇáúÞöíóÇÓõ
ÇÚúÊöÈóÇÑõ æóÞúÊö ÇáÓøóÊúÑö æóÇáÊøóÍóÑøöí Ýöí ÇáúÞöÈúáóÉö áöÃóäøóåõãóÇ
ãöäú ÔõÑõæØö ÇáÕøóáóÇÉö Ýóáóæú ÈóáóÛó Ëõãøó Ìõäøó ÈóÚúÏóãóÇ áóÇ íóÓóÚõ
Ðóáößó ÝóáóÇ áõÒõæãó äóÚóãú Åäú ÃóÏúÑóßó ÑóßúÚóÉð ÂÎöÑó ÇáúÚóÕúÑö
ãóËóáðÇ æóÎóáóÇ ãöäú ÇáúãóæóÇäöÚö ãóÇ íóÓóÚõåóÇ æóØõåúÑóåóÇ ÝóÚóÇÏó
ÇáúãóÇäöÚõ ÈóÚúÏó Ãóäú ÃóÏúÑóßó ãöäú æóÞúÊö ÇáúãóÛúÑöÈö ãóÇ íóÓóÚõåóÇ
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑãáí ÇáßÈíÑ]
ÕóÑøóÍó Èöåö ÇáÔøóíúÎõ ÚöÒøõ ÇáÏøöíäö Ýöí ãõÎúÊóÕóÑö ÇáäøöåóÇíóÉö Í
(Þóæúáõåõ æóíõÎúÑöÌõ ãöäú ãóÇáöåö ÊóÚúáöíãó ÇáúÞõÑúÂäö) ÞóÇáó ÇÈúäõ
ÓóÍúäõæäò Ýöí ßöÊóÇÈöåö ÃóÏóÈö ÇáúÚóÇáöãö æóÇáúãõÊóÚóáøöãö Åäøó
ÇáÕøóÈöíøó ÅÐóÇ ßóÇäó ÈóáöíÏðÇ æóÌóÈó Ãóäú íõÚóáøöãóåõ ãöÞúÏóÇÑó ãóÇ
íõÕóáøöíó Èöåö ÎóÇÕøóÉð æóíõÓóáøöãõåõ áöÍöÑúÝóÉò Ãóæú ÕóäúÚóÉò æóÅöäú
ßóÇäó ÐóßöíøðÇ ÝóØöäðÇ æóÌóÈó Ãóäú íõÚóáøöãóåõ ÌóãöíÚó ÇáúÞõÑúÂäö
æóÃóÔóÇÑó ÔóíúÎõäóÇ Åáóì ÊóÖúÚöíÝöåö (Þóæúáõåõ ÝóíóÌöÈõ ÞóÖóÇÄõåóÇ
áöÊóÞúÕöíÑöåö) æóÅöäú ÌóÒóãó ÇáúÛóÒøöíøö ÈöÎöáóÇÝöåö
[ÝóÑúÚñ ÇÑúÊóÏøó Ëõãøó Ìõäøó åóáú íóÞúÖöí ãóÇ ÝóÇÊóåõ ãöäú ÕóáóÇÉ]
(Þóæúáõåõ ÝóÑúÚñ ãóäú ÇÑúÊóÏøó Ëõãøó Ìõäøó ÞóÖóì ÃóíøóÇãó ÇáúÌõäõæäö
ÅáóÎú) ÞóÇáó Ýöí ÇáúÎóÇÏöãö ßóÐóÇ ÃóØúáóÞõæÇ æóíóäúÈóÛöí Ãóäú
íõÓúÊóËúäóì ãöäúåõ ãóÇ ÅÐóÇ ÃóÓúáóãó ÃóÈõæåõ ÝóÅöäøóåõ íõÍúßóãõ
ÈöÅöÓúáóÇãöåö ÊóÈóÚðÇ áóåõ ÝóáóÇ íóÌöÈõ Úóáóíúåö ÇáúÞóÖóÇÁõ ãöäú Íöíäö
ÃóÓúáóãó ÃóÈõæåõ ÅÐú ÇáúãõÓúáöãõ áóÇ íóÛúáõÙõ Úóáóíúåö æóÞóæúáõåõ
íóäúÈóÛöí ÅáóÎú ÃóÔóÇÑó Åáóì ÊóÕúÍöíÍöåö (Þóæúáõåõ æóáöÅöÊúíóÇäöåö
ÈöÇáúÈóÏóáö ÍóÇáóÉó ÇáúÚóÌúÒö) ÞóÇáó Ýöí ÇáÊøóåúÐöíÈö áöÃóäøó ÓõÞõæØó
ÇáúÞöíóÇãö Úóäú ÇáúÚóÇÌöÒö æóÚóãøóäú ÒóÇáó ÚóÞúáõåõ ÑõÎúÕóÉñ (Þóæúáõåõ
Ãóíú ÇáúãõÏøóÉõ ÇáøóÊöí íóäúÊóåöí ÅáóíúåóÇ ÇáÓøõßúÑõ) ÝóÅöäú ÇáúÊóÈóÓó
Òóãóäõ ÇáÓøõßúÑö ÈöÒóãóäö ÇáúÌõäõæäö ÞóÖóì ãóÇ íóäúÊóåöí Åáóíúåö
ÇáÓøõßúÑõ ÛóÇáöÈðÇ
[ÈóíóÇäö æóÞúÊö ÇáÖøóÑõæÑóÉö]
(Þóæúáõåõ ßóÇÞúÊöÏóÇÁö ÇáúãõÓóÇÝöÑö ÈöÇáúãõÊöãøö) æóÈöåóÐóÇ ÎóÇáóÝó
ÇáúÌõãõÚóÉó áöÃóäøó ÐóÇßó ÅÏúÑóÇßõ ÅÓúÞóÇØò ÝóÇÍúÊöíØó Ýöíåö æóåóÐóÇ
ÅÏúÑóÇßõ ÅíÌóÇÈò (Þóæúáõåõ æóÞóÖöíøóÉõ ßóáóÇãöåöãú ÃóäøóåóÇ áóÇ ÊóáúÒóãõ
ÅáóÎú) ÃóÔóÇÑó Åáóì ÊóÕúÍöíÍöåö (Þóæúáõåõ ÝóÍóÇáóÉõ ÇáÖøóÑõæÑóÉö
Ãóæúáóì) ãõÞúÊóÖóÇåõ Ãóäøó ÇáÙøõåúÑó ÇáúãõÏúÑóßóÉó Ýöí æóÞúÊö
ÇáËøóÇäöíóÉö ÃóÏóÇÁñ ßóãóÇ ÞóÇáõæåõ Ýöí ÇáúãõÓóÇÝöÑö æóåõæó ãõÍúÊóãóáñ
æóÇáúãõÊøóÌóåõ ÎöáóÇÝõåõ Þóæúáõåõ æóÇáúãõÊøóÌóåõ ÎöáóÇÝõåõ ÃóÔóÇÑó Åáóì
ÊóÕúÍöíÍöåö (Þóæúáõåõ ÞóÏúÑðÇ íóÓóÚõ ÇáØøóåóÇÑóÉó) ÞóÇáó ÔóíúÎõäóÇ ÅÐóÇ
ÇÚúÊóÈöÑúäóÇ ÇáØøóåóÇÑóÉó ÝóÝöí ÔóÑúÍö ÇáÊøóÚúÌöíÒö áöÇÈúäö ÏóÞöíÞö
ÇáúÚöíÏö Ãóäøó ÞóÖöíøóÉó ßóáóÇãö ÇáúÞóÇÖöí Ãóäøóåõ ÈóÚúÏó ÇáúÛõÓúáö
æóÞóÖöíøóÉõ ßóáóÇãö ÇáÕøóíúÏóáóÇäöíøö ÇÚúÊöÈóÇÑõ ÇáúæõÖõæÁö ÝóÞóØú
æóåõæó áóÝúÙõ ÇáúæóÌöíÒö æóÅöÐóÇ ÇÚúÊóÈöÑúäóÇ ÇáØøóåóÇÑóÉó Ýóåóáú
íõÚúÊóÈóÑõ ØóåóÇÑóÊóÇäö Ãóæú æóÇÍöÏóÉñ ÃóÚúäöí Ýöí ÅÏúÑóÇßö
ÇáÕøóáóÇÊóíúäö Ýöí æóÞúÊö ÇáËøóÇäöíóÉö ÙóÇåöÑõ ßóáóÇãöåöãú ÇáËøóÇäöí
æóíõÍúÊóãóáõ ÇÚúÊöÈóÇÑõ ÇáØøóåóÇÑóÊóíúäö áöÃóäøó ßõáøó ÕóáóÇÉò ÔóÑúØõåóÇ
ÇáØøóåóÇÑóÉõ æóáóÇ íóÌöÈõ ÝöÚúáõåóÇ ÈöÇáØøóåóÇÑóÉö ÇáúÃõæáóì ÎóÇÏöãõ
ÇáúÃóæúÌóåö ãóÇ åõæó ÙóÇåöÑõ ßóáóÇãöåöãú ãöäú ÇÚúÊöÈóÇÑö ØóåóÇÑóÉò
æóÇÍöÏóÉò äóÚóãú Åäú ßóÇäóÊú ØóåóÇÑóÉð ÖóÑõæÑóÉð ÇõÚúÊõÈöÑó Òóãóäõ
ØóåóÇÑóÊóíúäö ÍöíäóÆöÐò (Þóæúáõåõ æóÇáúÞöíóÇÓõ ÇÚúÊöÈóÇÑõ æóÞúÊö
ÇáÓøóÊúÑö ÅáóÎú) Ýöíåö äóÙóÑñ æóÇáúÝóÑúÞõ Èóíúäó ÇÚúÊöÈóÇÑö Òóãóäö
ÇáØøóåóÇÑóÉö æóÚóÏóãö ÇÚúÊöÈóÇÑö Òóãóäö ÇáÓøóÊúÑö Ãóäøó ÇáØøóåóÇÑóÉó
ÊóÎúÊóÕøõ ÈöÇáÕøóáóÇÉö ÈöÎöáóÇÝö ÓóÊúÑö ÇáúÚóæúÑóÉö æóÞóÏú ÃóÔóÇÑó ÇÈúäõ
ÇáÑøöÝúÚóÉö Åáóì åóÐóÇ ÇáúÝóÑúÞö ÝóÅöäøóåõ äóÞóáó Úóäú ÈóÚúÖöåöãú ÝöíãóÇ
ÅÐóÇ ØóÑóÃó ÇáúÚõÐúÑõ ÈóÚúÏó ÏõÎõæáö ÇáúæóÞúÊö Ãóäøóåõ áóÇ íõÚúÊóÈóÑõ
ãõÖöíøõ ÞóÏúÑö ÇáÓøõÊúÑóÉö áöÊóÞóÏøõãö ÅíÌóÇÈöåóÇ Úóáóì æóÞúÊö
ÇáÕøóáóÇÉö ÝÓ (æóÞóæúáõåõ ÝóÅöäøóåõ äóÞóáó ÃóÔóÇÑó Åáóì ÊóÕúÍöíÍöåö
áöÞóæúáöåö Ýóáóæú ÈóáóÛó Ëõãøó Ìõäøó ÅáóÎú) æóÃóÝóÇÞó Ëõãøó ÚóÇÏó
Ìõäõæäõåõ Ãóæú ØóåõÑóÊú Ëõãøó ÌõäøóÊú Ãóæú ÃóÝóÇÞóÊú Ëõãøó ÍóÇÖóÊú
(1/122)
ÊóÚóíøóäó ÕóÑúÝõåõ Åáóì ÇáúãóÛúÑöÈö æóãóÇ
ÝóÖóáó áóÇ íóßúÝöí áöáúÚóÕúÑö ÝóáóÇ ÊóáúÒóãõ ÐóßóÑóåõ ÇáúÈóÛóæöíø Ýöí
ÝóÊóÇæöíåö æóåõæó ÙóÇåöÑñ ÅÐóÇ áóãú íóÔúÑóÚú Ýöí ÇáúÚóÕúÑö ÞóÈúáó
ÇáúÛõÑõæÈö æóÅöáøóÇ ÝóíóÊóÚóíøóäõ ÕóÑúÝõåõ áóåóÇ áöÚóÏóãö Êóãóßøõäöåö
ãöäú ÇáúãóÛúÑöÈö áöÇÔúÊöÛóÇáöåö ÈöÇáúÚóÕúÑö ÇáøóÊöí ÔóÑóÚó ÝöíåóÇ
æõÌõæÈðÇ ÞóÈúáó ÇáúÛõÑõæÈö æóÈöåö ÌóÒóãó ÇÈúäõ ÇáúÚöãóÇÏö æóáóæú
ÃóÏúÑóßó ãóÇ íóÓóÚõ ÇáúÚóÕúÑó æóÇáúãóÛúÑöÈó ãóÚó ÇáØøóåóÇÑóÉö Ïõæäó
ÇáÙøõåúÑö ÊóÚóíøóäó ÕóÑúÝõåõ áöáúãóÛúÑöÈö æóÇáúÚóÕúÑö æóÒóÇÏó
ÇáúãõÕóäøöÝõ Þóæúáóåõ ãóÚó ãõÄóÏøóÇÉò æóÌóÈóÊú áöáöÇÍúÊöÑóÇÒö ÚóãøóÇ
ÞóÇáóåõ ÇáúÈóÛóæöíø
(æóÅöäú ØóÑóÃó ÇáúãóÇäöÚõ) Ýöí ÇáúæóÞúÊö ÈóÚúÏó Ãóäú ÎóáóÇ Úóäúåõ
ÇáÔøóÎúÕõ (Ãóæøóáó ÇáúæóÞúÊö ÞóÏúÑó ãóÇ íóÓóÚõ Êöáúßó ÇáÕøóáóÇÉö Ïõæäó
ØóåóÇÑóÉò íõãúßöäõ ÊóÞúÏöíãõåóÇ) Úóáóíúåö ÍóÇáóÉó ßóæúäö Êöáúßó
ÇáÕøóáóÇÉö (ãõÎóÝøóÝóÉð æó) áóæú (ãóÞúÕõæÑóÉð áöáúãõÓóÇÝöÑö áóÒöãóÊú
æóÍúÏóåóÇ) áöÃóäøóåõ ÃóÏúÑóßó ãöäú æóÞúÊöåóÇ ãóÇ íõãúßöäõ Ýöíåö
ÝöÚúáõåóÇ æóßóÐóÇ áóæú ÎóáóÇ Úóäúåõ ÇáúãóÇäöÚõ Ýöí æóÓóØö ÇáúæóÞúÊö
ÇáúÞóÏúÑó ÇáúãóÐúßõæÑó áóßöäú áóÇ íóÊóÃóÊøóì ÇÓúÊöËúäóÇÁõ ÇáØøóåóÇÑóÉö
ÇáøóÊöí íõãúßöäõ ÊóÞúÏöíãõåóÇ Ýöí ÛóíúÑö ÇáÕøóÈöíøö æóÝöí äõÓúÎóÉò
ÈóÏóáó ÞóÏúÑó " æóÞóÏúÑó " ÈöÇáúæóÇæö æóåöíó ÃóæúÖóÍõ (æóáóæú ÇÊøóÓóÚó)
Òóãóäõ ÇáúÎõáõæøö ãöäú æóÞúÊö ÇáúÃõæáóì (áöáËøóÇäöíóÉö) ÝóÅöäøóåóÇ áóÇ
ÊóÌöÈõ ãóÚó ÇáúÃõæáóì æóÝóÇÑóÞó ÇáúÚóßúÓó ÈöÃóäøó æóÞúÊó ÇáúÃõæáóì áóÇ
íóÕúáõÍõ áöáËøóÇäöíóÉö ÅáøóÇ ÅÐóÇ ÕóáøóÇåõãóÇ ÌóãúÚðÇ ÈöÎöáóÇÝö
ÇáúÚóßúÓö æóÈöÃóäøó æóÞúÊó ÇáúÃõæáóì Ýöí ÇáúÌóãúÚö æóÞúÊñ áöáËøóÇäöíóÉö
ÊóÈóÚðÇ ÈöÎöáóÇÝö ÇáúÚóßúÓö ÈöÏóáöíáö ÚóÏóãö ÌóæóÇÒö ÊóÞúÏöíãö
ÇáËøóÇäöíóÉö Ýöí ÌóãúÚö ÇáÊøóÞúÏöíãö æóÌóæóÇÒö ÊóÞúÏöíãö ÇáúÃõæáóì Èóáú
æõÌõæÈõåõ Úóáóì æóÌúåò Ýöí ÌóãúÚö ÇáÊøóÃúÎöíÑö æóÇÚúÊõÈöÑó ÇáúÃóÎóÝøõ
áöÍõÕõæáö ÇáÊøóãóßøõäö ÈöÝöÚúáöåö Ýóáóæú ØóæøóáóÊú ÕóáóÇÊóåóÇ ÝóÍóÇÖóÊú
ÝöíåóÇ æóÞóÏú ãóÖóì ãöäú ÇáúæóÞúÊö ãóÇ íóÓóÚõåóÇ áóæú ÎóÝøóÝóÊú Ãóæú
ãóÖóì áöáúãõÓóÇÝöÑö ãöäú æóÞúÊö ÇáúãóÞúÕõæÑóÉö ãóÇ íóÓóÚõ ÑóßúÚóÊóíúäö
áóÒöãóåõãóÇ ÇáúÞóÖóÇÁõ æóÎóÑóÌó ÈöãóÇ íóÓóÚõ ÇáÕøóáóÇÉó ãóÇ áóÇ
íóÓóÚõåóÇ ÝóáóÇ æõÌõæÈó ÈöÎöáóÇÝö äóÙöíÑöåö ÂÎöÑó ÇáúæóÞúÊö ßóãóÇ ãóÑøó
áöÅöãúßóÇäö ÇáúÈöäóÇÁö Úóáóì ãóÇ ÃóæúÞóÚóåõ Ýöíåö ÈóÚúÏó ÎõÑõæÌöåö
ÈöÎöáóÇÝöåö åõäóÇ æóÈöÞóæúáöåö íõãúßöäõ ÊóÞúÏöíãõåóÇ ãóÇ áóÇ íõãúßöäõ
ÊóÞúÏöíãõåõ ßóÊóíóãøõãò æóØõåúÑö ÓóáóÓò ÝóáóÇ ÈõÏøó Ýöí æõÌõæÈö Êöáúßó
ÇáÕøóáóÇÉö ãöäú Òóãóäò íõãúßöäõ Ýöíåö ÝöÚúáõ Ðóáößó
(æóÅöäú Õóáøóì) ÕóÈöíøñ æóÙöíÝóÉó ÇáúæóÞúÊö (Ëõãøó ÈóáóÛó) ÃóÌúÒóÃóÊúåõ
ÕóáóÇÊõåõ æóáóæú Úóäú ÇáúÌõãõÚóÉö æóÅöäú Ãóãúßóäó ÅÏúÑóÇßõåóÇ áöÃóäøóåõ
ÃóÏøóÇåóÇ ÕóÍöíÍóÉð ÝóáóÇ ÊóÌöÈõ ÅÚóÇÏóÊõåóÇ ßóÃóãóÉò ÕóáøóÊú
ãóßúÔõæÝóÉó ÇáÑøóÃúÓö æóÚóÊóÞóÊú Ýöí ÇáúæóÞúÊö ÈöÎöáóÇÝö äóÙöíÑöåö Ýöí
ÇáúÍóÌøö áöÃóäøóåõ áóÇ íóÊóßóÑøóÑõ ÝóÇÚúÊõÈöÑó æõÞõæÚõåõ ÍóÇáó
ÇáúßóãóÇáö (Ãóæú ÈóáóÛó Ýöí ÃóËúäóÇÆöåóÇ áóÒöãóåõ ÅÊúãóÇãõåóÇ) áöÃóäøóåõ
ÃóÏúÑóßó ÇáúæõÌõæÈó æóåöíó ÕóÍöíÍóÉñ ÝóáóÒöãóåõ ÅÊúãóÇãõåóÇ
(æóÃóÌúÒóÃóÊúåõ æóáóæú Úóäú ÇáúÌõãõÚóÉö) áöÃóäøóåõ Õóáøóì ÇáúæóÇÌöÈó
ÈöÔóÑúØöåö æóÞóÏú ÊóÌöÈõ ÅÊúãóÇãõ ÇáúÚöÈóÇÏóÉö æóÅöäú ßóÇäó ÃóæøóáõåóÇ
ÊóØóæøõÚðÇ ßóÍóÌøö ÊóØóæøõÚò æóÕóæúãö ãóÑöíÖò ÔõÝöíó Ýöí ÃóËúäóÇÆöåö
(æóÊõÓúÊóÍóÈøõ áóåõ ÇáúÅöÚóÇÏóÉõ) Ýöí ÇáÕøõæÑóÊóíúäö áöíõÄóÏøöíóåóÇ
ÍóÇáóÉó ÇáúßóãóÇáö æóÈöÐóáößó Úõáöãó Ãóäøó Þóæúáóåõ áóÒöãóåõ ÅÊúãóÇãõåóÇ
ÅäøóãóÇ åõæó ÌóæóÇÈñ áöáËøóÇäöíóÉö æóÃóäøó ãóÇ ÈóÚúÏóåõ ãõÔúÊóÑóßñ
ÈóíúäóåóÇ æóÈóíúäó ÇáúÃõæáóì æóÃóäøó ãóÍóáøó áõÒõæãö ÇáÕøóáóÇÉö
ÈöÒóæóÇáö ÇáúãóÇäöÚö Ýöí ÇáúæóÞúÊö ÅÐóÇ áóãú ÊõÄóÏøó ÍóÇáóÉó ÇáúãóÇäöÚö
æóáóÇ íõÊóÕóæøóÑõ ÅáøóÇ Ýöí ÇáÕøóÈöíøö áöÃóäøó ÈóÞöíøóÉó ÇáúãóæóÇäöÚö
ßóãóÇ ÊóãúäóÚõ ÇáúæõÌõæÈó ÊóãúäóÚõ ÇáÕøöÍøóÉó (æóáóæú ÒóÇáóÊú) Ãóíú
ÇáúãóæóÇäöÚõ (Ýöí æóÞúÊö ÇáúÚóÕúÑö) Ãóæøóáóåõ Ãóæú æóÓóØóåõ (æóáóÈöËó)
ÇáÔøóÎúÕõ ÈöáóÇ ãóÇäöÚò (ãóÇ íóÓóÚõ ÇáØøóåóÇÑóÉó) Åäú áóãú íõãúßöäú
ÊóÞúÏöíãõåóÇ (æó) ãóÇ íóÓóÚõ (ÃóÏóÇÁõ ÇáÙøõåúÑö æóÇáúÚóÕúÑö Ëõãøó Ìõäøó)
(áóÒöãóÊóÇåõ) ßóãóÇ ÊóáúÒóãõåõ ÈöÂÎöÑöåö æóåóÐóÇ Úõáöãó ãöãøóÇ
ÊóÞóÏøóãó¡ æóãöËúáõåõ ÇáúãóÛúÑöÈõ ãóÚó ÇáúÚöÔóÇÁö
(ÝóÕúáñ) Ýöí ÃóæúÞóÇÊö ÇáúßóÑóÇåóÉö æóåöíó ÎóãúÓóÉñ (æóÊõßúÑóåõ
ÊóÍúÑöíãðÇ ÇáÕøóáóÇÉõ Ýöí ËóáóÇËóÉö ÃóæúÞóÇÊò ÚöäúÏó ØõáõæÚö ÇáÔøóãúÓö
ÍóÊøóì ÊóÑúÊóÝöÚó ÑõãúÍðÇ) Ãóíú ÞóÏúÑóåõ ÊóÞúÑöíÈðÇ (æó) ÚöäúÏó
(ÇÓúÊöæóÇÆöåóÇ ÍóÊøóì ÊóÒõæáó æó) ÚöäúÏó (ÇÕúÝöÑóÇÑöåóÇ ÍóÊøóì ÊóÛúÑõÈó)
áöáäøóåúíö Úóäú ÇáÕøóáóÇÉö ÝöíåóÇ Ýöí ÎóÈóÑö ãõÓúáöãò æóáóíúÓó Ýöíåö
ÐößúÑõ ÇáÑøõãúÍö (æóÈóÚúÏó ÝöÚúáóíúäö ÈóÚúÏó ÕóáóÇÉö ÇáúÚóÕúÑö) ÃóÏóÇÁð
áöãóäú ÕóáøóÇåóÇ (æóáóæú ÞóÏøóãóåóÇ) ãóÌúãõæÚóÉð Ýöí æóÞúÊö ÇáÙøõåúÑö
æóÇáÊøóÕúÑöíÍõ ÈöåóÐóÇ ãöäú ÒöíóÇÏóÊöåö æóÊóÓúÊóãöÑøõ ÇáúßóÑóÇåóÉõ (Åáóì
ÇáúÛõÑõæÈö æóÈóÚúÏó ÕóáóÇÉö ÇáÕøõÈúÍö) ÃóÏóÇÁð (Åáóì ÇáØøõáõæÚö) áöãóäú
ÕóáøóÇåóÇ áöáäøóåúíö Úóäú ÇáÕøóáóÇÉö ÝöíåöãóÇ Ýöí ÎóÈóÑö ÇáÕøóÍöíÍóíúäö
æóãóÇ ÐóßóÑó ãöäú Ãóäøó ÃóæúÞóÇÊö ÇáúßóÑóÇåóÉö ÎóãúÓóÉñ åöíó ÚöÈóÇÑóÉõ
ÇáúÌõãúåõæÑö æóÞóÇáó ÌóãóÇÚóÉñ åöíó ËóáóÇËóÉñ ãöäú ÕóáóÇÉö ÇáÕøõÈúÍö
ÍóÊøóì ÊóÑúÊóÝöÚó ÇáÔøóãúÓõ æóãöäú ÇáúÚóÕúÑö ÍóÊøóì ÊóÛúÑõÈó æóÍóÇáóÉó
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑãáí ÇáßÈíÑ]
(Þóæúáõåõ ÐóßóÑóåõ ÇáúÈóÛóæöíø Ýöí ÝóÊóÇæöíåö) ÃóÔóÇÑó Åáóì ÊóÕúÍöíÍöåö
(Þóæúáõåõ æóåõæó ÙóÇåöÑñ ÅÐóÇ áóãú íóÔúÑóÚú Ýöí ÇáúÚóÕúÑö ÅáóÎú)
ÇáúãõÚúÊóãóÏõ ÅØúáóÇÞõ ÇáúÈóÛóæöíø æóíóØøóÑöÏõ Ðóáößó Ýöí ÛóíúÑö
ÇáúãóÛúÑöÈö
(Þóæúáõåõ æóØóåóÇÑóÉñ íõãúßöäõ ÊóÞúÏöíãõåóÇ Úóáóíúåö) ÎóÑóÌó ØóåóÇÑóÉñ
áóÇ íõãúßöäõ ÊóÞúÏöíãõåóÇ ßóãõÊóíóãøöãò æóÍóÇÆöÖò æóäõÝóÓóÇÁó
æóãóÌúäõæäò æóãõÛúãðì Úóáóíúåö æóÏóÇÆöãö ÇáúÍóÏóËö (Þóæúáõåõ æóÝöí
äõÓúÎóÉò ÈóÏóáó ÞóÏúÑö ÅáóÎú) Ýöí ÈóÚúÖö ÇáäøõÓóÎö ÈóÚúÏó ÞóÏúÑò
æóÃóÔóÇÑó Åáóì ÊóÕúÍöíÍöåö Ç (Þóæúáõåõ ãöäú Òóãóäò íõãúßöäõ Ýöíåö ÝöÚúáõ
Ðóáößó) áóÇ Ôóßøó Ãóäøó ÇáúÍóíúÖó æóÇáäøöÝóÇÓó æóÇáúÅöÛúãóÇÁó
æóäóÍúæóåóÇ áóÇ íõãúßöäõ ãóÚóåóÇ ÝöÚúáõ ÇáØøóåóÇÑóÉö
(Þóæúáõåõ áöÃóäøóåõ ÃóÏøóÇåóÇ ÕóÍöíÍóÉð) åóÐóÇ ÇáÊøóÚúáöíáõ ÌóÇÑò Úóáóì
ÛóíúÑö ÇáúÃóÕóÍøö Ýöí ÊóÚúÑöíÝö ÇáÕøöÍøóÉö æóÚõáöãó ãöäúåõ Ãóäøóåõ áóÇ
ÝóÑúÞó Úóáóì ÇáÑøóÇÌöÍö Èóíúäó Ãóäú íóäúæöíó ÇáúÝóÑúÖöíøóÉó æóÃóäú áóÇ
íóäúæöíóåóÇ (Þóæúáõåõ Ãóæú ÈóáóÛó Ýöí ÃóËúäóÇÆöåóÇ ÈöÇáÓøöäøö) æóáóÇ
íõÊóÕóæøóÑõ ÈöÇáöÇÍúÊöáóÇãö ÅáøóÇ Ýöí ÕõæÑóÉò æóÇÍöÏóÉò æóåöíó ãóÇ ÅÐóÇ
äóÒóáó Åáóì ÐóßóÑöåö ÝóÃóãúÓóßóåõ ÍóÊøóì ÑóÌóÚó Çáúãóäöíøõ ÝóÅöäøóåõ
íõÍúßóãõ ÈöÈõáõæÛöåö æóÅöäú áóãú íóÈúÑõÒú ãöäúåõ Åáóì ÎóÇÑöÌò (Þóæúáõåõ
æóÕóæúãõ ãóÑöíÖò ÔõÝöíó Ýöí ÃóËúäóÇÆöåóÇ) æóßóãóÇ áóæú ÔóÑóÚó Ýöí Õóæúãö
ÊóØóæøõÚò Ëõãøó äóÐóÑó ÅÊúãóÇãóåõ (Þóæúáõåõ æóáóÈöËó ãóÇ íóÓóÚõ
ÇáØøóåóÇÑóÉó ÅáóÎú) ÃóãøóÇ ÅÐóÇ áóÈöËó ãóÇ áóÇ íóÓóÚõ Ðóáößó ÝóáóÇ
áõÒõæãó ÅáøóÇ Ãóäú íóÓóÚó ÇáúÝóÑúÖó ÇáËøóÇäöíó ÝóíóÌöÈõ ÝóÞóØú áöÃóäøó
ÇáúæóÞúÊó áóåõ Ãóæú ÇáúÃóæøóáó ÈöÃóäú áóãú íóÌõÒú áóåõ ÇáúÞóÕúÑõ
æóÃóÏúÑóßó ËóáóÇËó ÑóßóÚóÇÊò ÝóÝöí ÇáÊøóåúÐöíÈö íóÌõæÒõ Ãóäú íóÌöÈó
ÇáúãóÛúÑöÈõ æóßóÇäó ÇáúÞóÇÖöí íóÊóæóÞøóÝõ Ýöíåö áöÓõÞõæØö ÇáÊøóÇÈöÚö
ÈöÓõÞõæØö ãóÊúÈõæÚöåö ÇäúÊóåóì æóÇáúÃóæúÌóåõ ÚóÏóãõ æõÌõæÈöåö Ô
æóÞóæúáõåõ æóÇáúÃóæúÌóåõ ÅáóÎú ÃóÔóÇÑó Åáóì ÊóÕúÍöíÍöåö (Þóæúáõåõ
æóåóÐóÇ Úõáöãó ãöãøóÇ ÊóÞóÏøóãó) áóíúÓó ßóÐóáößó
[ÝóÕúáñ Ýöí ÃóæúÞóÇÊö ßóÑóÇåóÉö ÇáÕøóáóÇÉõ]
(ÝóÕúáñ) Ýöí ÃóæúÞóÇÊö ÇáúßóÑóÇåóÉö (Þóæúáõåõ Ãóíú ÞóÏúÑóåõ) ÊóÞúÑöíÈðÇ
Ýöí ÑóÃúíö ÇáúÚóíúäö æóÅöáøóÇ ÝóÇáúãóÓóÇÝóÉõ ØóæöíáóÉñ ÌöÏøðÇ Ï
(Þóæúáõåõ æóÚöäúÏó ÇÓúÊöæóÇÆöåóÇ) ÇÚúáóãú Ãóäøó æóÞúÊó ÇáöÇÓúÊöæóÇÁö
æóÞúÊñ áóØöíÝñ áóÇ íóÊøóÓöÚõ áöÕóáóÇÉò æóáóÇ íóßóÇÏõ íóÔúÚõÑõ Èöåö
ÍóÊøóì ÊóÒõæáó ÇáÔøóãúÓõ ÅáøóÇ Ãóäøó ÇáÊøóÍóÑøõãó ÞóÏú íõãúßöäõ
ÅíÞóÇÚõåõ Ýöíåö ÝóáóÇ ÊóÕöÍøõ ÇáÕøóáóÇÉõ Í (Þóæúáõåõ æóÈóÚúÏó ÝöÚúáóíúäö
ÅáóÎú) ÇáúãõÊøóÌóåõ ßóãóÇ ÞóÇáó ÇÈúäõ ÇáúÚöãóÇÏö Ãóäøóåõ áóíúÓó
ÇáúãõÑóÇÏõ ÈöÇáúÝöÚúáö ÇáúÝöÚúáõ ÇáúãõÛúäöí Úóäú ÇáúÞóÖóÇÁö Èóáú
ãõØúáóÞõ ÇáúÝöÚúáö ÍóÊøóì íóÏúÎõáó Ýöíåö ÕóáóÇÉõ ÝóÇÞöÏö ÇáØøóåõæÑóíúäö
æóÕóáóÇÉõ ÇáúãõÊóíóãøöãö áöÝóÞúÏö ÇáúãóÇÁö Ýöí ãóæúÖöÚò áóÇ íóÓúÞõØõ
ÇáúÝóÑúÖõ Ýöíåö ÈöÇáÊøóíóãøõãö Ó ÇáøóÐöí ÞóÇáóåõ ÇÈúäõ ÇáúÚöãóÇÏö Ýöí
ÇáÊøóÚóÞøõÈóÇÊö Ãóäøó ÇáúãõÊøóÌóåó ÇáúÃóæøóáõ æóÚöÈóÇÑóÊõåóÇ æóåóáú
ÇáúãõÑóÇÏõ ÈöÝöÚúáö ÇáÕøõÈúÍö æóÇáúÚóÕúÑö ÇáúÝöÚúáõ ÇáúãõÛúäöí Úóäú
ÇáúÞóÖóÇÁö Ãóãú ãõØúáóÞõ ÇáúÝöÚúáö ÍóÊøóì íóÏúÎõáó Ýöíåö ÕóáóÇÉõ ÝóÇÞöÏö
ÇáØøóåõæÑóíúäö æóÇáÕøóáóÇÉõ áöÝóÞúÏö ÇáúãóÇÁö Ýöí ãóæúÖöÚò áóÇ ÊóÓúÞõØõ
ÇáúÝóÑúÖõ ÅÐóÇ ÃóÑóÇÏó Ãóäú íõÕóáøöíó ÈóÚúÏó åõãóÇ ÇáäøóÇÝöáóÉó
ÇáúãõØúáóÞóÉó ÇáúãõÊøóÌóåõ ÇáúÃóæøóáõ (Þóæúáõåõ æóÇáÊøóÕúÑöíÍõ ÈöåóÐóÇ
ãöäú ÒöíóÇÏóÊöåö) æóäóÞóáóåõ Ýöí ÇáúßöÝóÇíóÉö Úóäú ÇáúÈóäúÏóäöíÌöíøö
Úóäú ÇáÔøóÇÝöÚöíøö æóÇáúÃóÕúÍóÇÈö Ú
(1/123)
ÇáöÇÓúÊöæóÇÁö ÞóÇáó Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö
æóåöíó ÊóÔúãóáõ ÇáúÎóãúÓóÉó æóÇáúÚöÈóÇÑóÉõ ÇáúÃõæáóì ÃóÌúæóÏõ áöÃóäøó
ãóäú áóãú íõÕóáøö ÇáÕøõÈúÍó ÍóÊøóì ØóáóÚóÊú ÇáÔøóãúÓõ Ãóæú ÇáúÚóÕúÑó
ÍóÊøóì ÇÕúÝóÑøóÊú íõßúÑóåõ áóåõ ÇáÊøóäóÝøõáõ ÍóÊøóì ÊóÑúÊóÝöÚó Ãóæú
ÊóÛúÑõÈó æóåóÐóÇ íõÝúåóãõ ãöäú ÇáúÚöÈóÇÑóÉö ÇáúÃõæáóì Ïõæäó ÇáËøóÇäöíóÉö
æóáöÃóäøó ÍóÇáó ÇáöÇÕúÝöÑóÇÑö íõßúÑóåõ ÇáÊøóäóÝøõáõ Ýöíåö Úóáóì
ÇáúÚöÈóÇÑóÉö ÇáúÃõæáóì ÈöÓóÈóÈóíúäö æóÚóáóì ÇáËøóÇäöíóÉö ÈöÓóÈóÈò
æóÇÍöÏò ÞóÇáó Ýöí ÇáúãõåöãøóÇÊö æóÇáúãõÑóÇÏõ ÈöÍóÕúÑö ÇáúßóÑóÇåóÉö Ýöí
ÇáúÃóæúÞóÇÊö ÅäøóãóÇ åõæó ÈöÇáäøöÓúÈóÉö Åáóì ÇáúÃóæúÞóÇÊö ÇáúÃóÕúáöíøóÉö
ÝóÓóÊóÃúÊöí ßóÑóÇåóÉõ ÇáÊøóäóÝøõáö Ýöí æóÞúÊö ÅÞóÇãóÉö ÇáÕøóáóÇÉö
æóæóÞúÊö ÕõÚõæÏö ÇáúÅöãóÇãö áöÎõØúÈóÉö ÇáúÌõãõÚóÉö æóÝöí ÅíÑóÇÏöåö
ÇáúÃõæáóì äóÙóÑñ áöÃóäøó ÇáúßóÑóÇåóÉó ÝöíåóÇ áöáÊøóäúÒöíåö æóÇáúßóáóÇãõ
Ýöí ßóÑóÇåóÉö ÇáÊøóÍúÑöíãö (æóáóÇ ÊõßúÑóåõ) ÇáÕøóáóÇÉõ (Ýöí ÔóíúÁò ãöäú
Ðóáößó) Ãóíú ãöäú ÇáúÃóæúÞóÇÊö ÇáúÎóãúÓóÉö (ÈöãóßøóÉó æóÓóÇÆöÑö
ÇáúÍóÑóãö) áöÎóÈóÑö «íóÇ Èóäöí ÚóÈúÏö ãóäóÇÝò áóÇ ÊóãúäóÚõæÇ ÃóÍóÏðÇ
ØóÇÝó ÈöåóÐóÇ ÇáúÈóíúÊö æóÕóáøóì ÃóíøóÉó ÓóÇÚóÉò ÔóÇÁó ãöäú áóíúáò Ãóæú
äóåóÇÑò» ÑóæóÇåõ ÇáÊøöÑúãöÐöíøõ æóÛóíúÑõåõ æóÞóÇáó ÍóÓóäñ ÕóÍöíÍñ
æóáöãóÇ Ýöíåö ãöäú ÒöíóÇÏóÉö ÝóÖúáö ÇáÕøóáóÇÉö ÝóáóÇ ÊõßúÑóåõ ÈöÍóÇáò
äóÚóãú åöíó ÎöáóÇÝõ ÇáúÃóæúáóì ßóãóÇ Ýöí ãõÞúäöÚö ÇáúãóÍóÇãöáöíøö
ÎõÑõæÌðÇ ãöäú ÇáúÎöáóÇÝö (æóáóÇ) ÊõßúÑóåõ (ÚöäúÏó ÇáöÇÓúÊöæóÇÁö íóæúãó
ÇáúÌõãõÚóÉö) áöÃóÍóÏò (æóÅöäú áóãú íóÍúÖõÑúåóÇ) áöÎóÈóÑö ÃóÈöí ÏóÇæõÏ
æóÛóíúÑöåö Ýöí Ðóáößó æóáóÇ íóÖõÑøõ ßóæúäõåõ ãõÑúÓóáðÇ áöÇÚúÊöÖóÇÏöåö
ÈöÃóäøóåõ - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ÇÓúÊóÍóÈøó ÇáÊøóÈúßöíÑó
ÅáóíúåóÇ Ëõãøó ÑóÛøóÈó Ýöí ÇáÕøóáóÇÉö Åáóì ÎõÑõæÌö ÇáúÅöãóÇãö ãöäú
ÛóíúÑö ÇÓúÊöËúäóÇÁò
(æóáóÇ) ÊõßúÑóåõ (ãóÇ) Ãóíú ÕóáóÇÉñ (áóåóÇ ÓóÈóÈñ ãõÊóÞóÏøöãñ Ãóæú
ãõÞóÇÑöäñ ßóÇáúÌöäóÇÒóÉö æóÇáúãóäúÐõæÑóÉö) æóÇáúãõÚóÇÏóÉö ßóÕóáóÇÉö
ãõäúÝóÑöÏò æóãõÊóíóãøöãò (æóÇáúÞóÖóÇÁö) ÈöãóÚúäóì ÇáúãóÞúÖöíøóÉö
(ÍóÊøóì) ãóÞúÖöíøóÉó ÇáäøóæóÇÝöáö (ÇáøóÊöí ÇÊøóÎóÐóåóÇ æöÑúÏðÇ) áöÃóäøó
áößõáøò ãöäúåóÇ ÓóÈóÈðÇ ãõÊóÞóÏøöãðÇ Ãóæú ãõÞóÇÑöäðÇ Úóáóì ãóÇ íóÃúÊöí
æóáöÎóÈóÑö «ÝóßóÝøóÇÑóÊõåóÇ Ãóäú íõÕóáøöíóåóÇ ÅÐóÇ ÐóßóÑóåóÇ» æóÎóÈóÑö
ÇáÕøóÍöíÍóíúäö «Ãóäøóåõ - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - Õóáøóì
ÈóÚúÏó ÕóáóÇÉö ÇáúÚóÕúÑö ÑóßúÚóÊóíúäö æóÞóÇáó åõãóÇ ÇááøóÊóÇäö ÈóÚúÏó
ÇáÙøõåúÑö» æóÝöí ãõÓúáöãò «áóãú íóÒóáú íõÕóáøöíåöãóÇ ÍóÊøóì ÝóÇÑóÞó
ÇáÏøõäúíóÇ» (æóßóÐóÇ ÑóßúÚóÊóÇ ÇáúæõÖõæÁö æóÇáöÇÓúÊöÓúÞóÇÁö)
æóÇáúßõÓõæÝö æóÇáØøóæóÇÝö æóäóÍúæöåóÇ ßóÓõÌõæÏö ÇáÊøöáóÇæóÉö æóÇáÔøõßúÑö
áöÃóäøó ÈóÚúÖóåóÇ áóåõ ÓóÈóÈñ ãõÊóÞóÏøöãñ ßóÑóßúÚóÊóíú ÇáúæõÖõæÁö
æóÈóÚúÖóåóÇ áóåõ ÓóÈóÈñ ãõÞóÇÑöäñ ßóÕóáóÇÉö ÇáöÇÓúÊöÓúÞóÇÁö æóÇáúßõÓõæÝö
ÈöÎöáóÇÝö ãóÇ áóåóÇ ÓóÈóÈñ ãõÊóÃóÎøöÑñ ßóÕóáóÇÉö ÇáúÅöÍúÑóÇãö æóÕóáóÇÉö
ÇáöÇÓúÊöÎóÇÑóÉö ßóãóÇ ÓóíóÃúÊöí æóÇáúãõÑóÇÏõ ÈöÇáÊøóÞóÏøõãö
æóÞóÓöíãóíúåö ÈöÇáäøöÓúÈóÉö Åáóì ÇáÕøóáóÇÉö Úóáóì ãóÇ Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö
æóÅöáóì ÇáúÃóæúÞóÇÊö ÇáúãóßúÑõæåóÉö Úóáóì ãóÇ Ýöí ÇáúÃóÕúáö æóÚöÈóÇÑóÉõ
ÇáúãõÕóäøöÝö ãõÍúÊóãöáóÉñ áóåõãóÇ æóÇáúÃóæøóáõ ãöäúåõãóÇ ÃóÙúåóÑõ ßóãóÇ
ÞóÇáóåõ ÇáúÅöÓúäóæöíøõ æóÚóáóíúåö ÌóÑóì ÇÈúäõ ÇáÑøöÝúÚóÉö ÝóÚóáóíúåö
ÕóáóÇÉõ ÇáúÌöäóÇÒóÉö ÓóÈóÈõåóÇ ãõÊóÞóÏøöãñ æóÚóáóì ÇáËøóÇäöí ÞóÏú
íóßõæäõ ãõÊóÞóÏøöãðÇ æóÞóÏú íóßõæäõ ãõÞóÇÑöäðÇ ÈöÍóÓóÈö æõÞõæÚöåö Ýöí
ÇáúæóÞúÊö Ãóæú ÞóÈúáóåõ (æóáóíúÓó áöãóäú ÞóÖóì ÝöíåóÇ) Ãóíú Ýöí
ÃóæúÞóÇÊö ÇáúßóÑóÇåóÉö (ÝóÇÆöÊóÉð ÇáúãõÏóÇæóãóÉõ ÚóáóíúåóÇ æóÌóÚúáõåóÇ
æöÑúÏðÇ) æóÃóãøóÇ «ãõÏóÇæóãóÊõåõ - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó -
Úóáóì ÇáÑøóßúÚóÊóíúäö ÈóÚúÏó ÇáúÚóÕúÑö» ßóãóÇ ãóÑøó Ýóãöäú ÎóÕóÇÆöÕöåö -
Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó -
(æóÊõßúÑóåõ ÑóßúÚóÊóÇ ÇáöÇÓúÊöÎóÇÑóÉö æóÇáúÅöÍúÑóÇãö ÝöíåóÇ) Ãóíú Ýöí
ÃóæúÞóÇÊö ÇáúßóÑóÇåóÉö áöÃóäøó ÓóÈóÈóåõãóÇ æóåõæó ÇáöÇÓúÊöÎóÇÑóÉõ
æóÇáúÅöÍúÑóÇãõ ãõÊóÃóÎøöÑñ ÚóäúåõãóÇ (æóáóæú ÏóÎóáó ÇáúãóÓúÌöÏó) ÝöíåóÇ
(áóÇ áöÛóÑóÖò Óöæóì ÇÓúÊöÍúÈóÇÈöåóÇ) Ãóíú ÊóÍöíøóÉö ÇáúãóÓúÌöÏö (áóãú
ÊóÕöÍøó ßóãóäú ÃóÎøóÑó ÝóÇÆöÊóÉð) Úóáóíúåö (áöíóÞúÖöíóåóÇ æóÞúÊó
ÇáúßóÑóÇåóÉö) ÝóÅöäøóåóÇ áóÇ ÊóÕöÍøõ áöáúÃóÎúÈóÇÑö ÇáÕøóÍöíÍóÉö ßóÎóÈóÑö
«áóÇ ÊóÍóÑøóæúÇ ÈöÕóáóÇÊößõãú ØõáõæÚó ÇáÔøóãúÓö æóáóÇ ÛõÑõæÈóåóÇ»
æóáöáÓøõÈúßöíøö åõäóÇ ÈóÍúËñ ÐóßóÑúÊå ãóÚó ÌóæóÇÈöåö Ýöí ÔóÑúÍö
ÇáúÈóåúÌóÉö æóÛóíúÑöåö ÃóãøóÇ ÅÐóÇ ÏóÎóáó ÇáúãóÓúÌöÏó áóÇ áöÛóÑóÖò Ãóæú
áöÛóÑóÖò ÛóíúÑö ÇáÊøóÍöíøóÉö Ãóæú áöÛóÑóÖöåöãóÇ ÝóáóÇ ÊõßúÑóåõ Èóáú
ÊõÓóäøõ áöÎóÈóÑö ÇáÕøóÍöíÍóíúäö «ÅÐóÇ ÏóÎóáó ÃóÍóÏõßõãú ÇáúãóÓúÌöÏó
ÝóáóÇ íóÌúáöÓú ÍóÊøóì íõÕóáøöíó ÑóßúÚóÊóíúäö» Ýóåõæó ãõÎóÕøöÕñ áöÎóÈóÑö
Çáäøóåúíö ÝóÅöäú ÞõáúÊõ ÎóÈóÑõ Çáäøóåúíö ÚóÇãøñ Ýöí ÇáÕøóáóæóÇÊö ÎóÇÕøñ
Ýöí ÇáúÃóæúÞóÇÊö æóÎóÈóÑõ ÇáÊøóÍöíøóÉö ÈöÇáúÚóßúÓö Ýóáöãó ÑóÌøóÍúÊõãú
ÊóÎúÕöíÕó ÎóÈóÑö Çáäøóåúíö ÞõáúäóÇ áöÃóäøó ÇáÊøóÎúÕöíÕó ÏóÎóáóåõ ÈöãóÇ
ãóÑøó ãöäú ÇáúÃóÎúÈóÇÑö Ýöí ÕóáóÇÉö ÇáúÚóÕúÑö æóÕóáóÇÉö ÇáÕøõÈúÍö
æóÈöÇáúÅöÌúãóÇÚö Úóáóì ÌóæóÇÒö ÕóáóÇÉö ÇáúÌöäóÇÒóÉö ÈóÚúÏóåõãóÇ æóÃóãøóÇ
ÎóÈóÑõ ÇáÊøóÍöíøóÉö Ýóåõæó Úóáóì Úõãõæãöåö æóáöåóÐóÇ ÃóãóÑó - Õóáøóì
Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ÇáÏøóÇÎöáó íóæúãó ÇáúÌõãõÚóÉö Ýöí ÍóÇáö
ÇáúÎõØúÈóÉö ÈöÇáÊøóÍöíøóÉö ÈóÚúÏó Ãóäú ÞóÚóÏó æóáóæú ßóÇäóÊú ÊõÊúÑóßõ
Ýöí æóÞúÊò áóßóÇäó åóÐóÇ ÇáúæóÞúÊó áöÃóäøóåõ íõãúäóÚõ ÍóÇáó ÇáúÎõØúÈóÉö
ãöäú ÇáÕøóáóÇÉö ÅáøóÇ ÇáÊøóÍöíøóÉó æóáöÃóäøóåõ Êóßóáøóãó Ýöí ÇáúÎõØúÈóÉö
æóÈóÚúÏó Ãóäøó ÞóÚóÏó ÇáÏøóÇÎöáõ æóßõáøõ åóÐóÇ ãõÈóÇáóÛóÉñ Ýöí ÊóÚúãöíãö
ÇáÊøóÍöíøóÉö ÐóßóÑó Ðóáößó Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö
(æóáóæú ÃóÍúÑóãó ÈöÕóáóÇÉò Ãóæú äóÐóÑóåóÇ Ýöíåö) Ãóíú Ýöí æóÞúÊö
ÇáúßóÑóÇåóÉö (áóãú íóäúÚóÞöÏú) ßõáøñ ãöäú ÇáúÅöÍúÑóÇãö æóÇáäøóÐúÑö
ßóÕóæúãö íóæúãö ÇáúÚöíÏö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑãáí ÇáßÈíÑ]
Þóæúáõåõ æóÇáúÞóÖóÇÁõ) ÞóÇáó ÔóíúÎõäóÇ äóÞúáõ ÇÈúäõ ÇáúãõäúÐöÑö
ÇáúÅöÌúãóÇÚõ Úóáóì Ãóäøó ÇáúÝóÇÆöÊóÉó ÊõÝúÚóáõ ÈóÚúÏó ÇáÕøõÈúÍö
æóÇáúÚóÕúÑö (Þóæúáõåõ æóÕóáóÇÉõ ÇáöÇÓúÊöÎóÇÑóÉö) æóÇáÕøóáóÇÉõ ÚöäúÏó
ÇáÓøóÝóÑö æóÚöäúÏó ÇáúÎõÑõæÌö ãöäú ÇáúãóäúÒöáö Ï (Þóæúáõåõ ÈöÇáäøöÓúÈóÉö
Åáóì ÇáÕøóáóÇÉö) ÃóÔóÇÑó Åáóì ÊóÕúÍöíÍöåö (Þóæúáõåõ æóÚóáóíúåö ÌóÑóì
ÇÈúäõ ÇáÑøöÝúÚóÉö) æóåõæó ÃóÍúÓóäõ ãöäú ÊóÞúÓöíãö ÇáÑøóÇÝöÚöíøö Ò
(Þóæúáõåõ æóáöáÓøõÈúßöíøö åõäóÇ ÈóÍúËñ ÐóßóÑúÊå ÅáóÎú) ÞóÇáó
ÇáÓøõÈúßöíøõ ßóÐóÇ ÐóßóÑóåõ ÇáÔøóíúÎóÇäö æóíóäúÈóÛöí Ãóäú íóßõæäó
ÇáúãóßúÑõæåõ ÇáÏøõÎõæáó áöÛóÑóÖö ÇáÊøóÍöíøóÉö æóÊóÃúÎöíÑó ÇáúÝóÇÆöÊóÉö
Åáóì Ðóáößó ÇáúæóÞúÊö ÃóãøóÇ ÝöÚúáõåóÇ Ýöíåö ÝóßóíúÝó íóßõæäõ ãóßúÑõæåðÇ
æóÞóÏú íóßõæäõ æóÇÌöÈðÇ ÈöÃóäøó ÝóÇÊóÊúåõ ÚóãúÏðÇ Èóáú ÇáúÚóÕúÑõ
ÇáúãõÄóÏøóÇÉõ ÊóÃúÎöíÑõåóÇ áöÊõÝúÚóáó æóÞúÊó ÇáöÇÕúÝöÑóÇÑö ãóßúÑõæåñ
æóáóÇ äóÞõæáõ ÈóÚúÏó ÇáÊøóÃúÎöíÑö Ãóäøó ÅíÞóÇÚóåóÇ Ýöíåö ãóßúÑõæåñ Èóáú
æóÇÌöÈñ æóÃóÞõæáõ Èóáú ÝöÚúáõ ßõáøò ãöäú Ðóáößó ÝöíãóÇ ÐóßóÑó ãóßúÑõæåñ
ÃóíúÖðÇ áöáúÃóÎúÈóÇÑö ÇáÕøóÍöíÍóÉö ßóÎóÈóÑö «áóÇ ÊóÍóÑøóæúÇ
ÈöÕóáóÇÊößõãú ØõáõæÚó ÇáÔøóãúÓö æóáóÇ ÛõÑõæÈóåóÇ» áóßöäú ÇáúãõÄóÏøóÇÉõ
ãõäúÚóÞöÏóÉñ áöæõÞõæÚöåóÇ Ýöí æóÞúÊöåóÇ ÈöÎöáóÇÝö ÇáÊøóÍöíøóÉö
æóÇáúÝóÇÆöÊóÉö ÇáúãóÐúßõæÑóÊóíúäö æóßóæúäõåóÇ ÞóÏú ÊóÌöÈõ áóÇ íóÞúÊóÖöí
ÕöÍøóÊóåóÇ ÝöíãóÇ ÐóßóÑó áóßöäøóåõ ÈöÇáÊøóÃúÎöíÑö Åáóì Ðóáößó ãõÑóÇÛöãò
áöáÔøóÑúÚö ÈöÇáúßõáøöíøóÉö æóáöÃóäøó ÇáúãóÇäöÚó íõÞóÏøóãõ Úóáóì
ÇáúãõÞúÊóÖóì ÚöäúÏó ÇÌúÊöãóÇÚöåöãóÇ Ô.
(Þóæúáõåõ æóÈöÇáúÅöÌúãóÇÚö Úóáóì ÌóæóÇÒö ÕóáóÇÉö ÇáúÌöäóÇÒóÉö) Ãóíú
æóÇáúÝóÇÆöÊóÉö
(Þóæúáõåõ æóáóæú ÃóÍúÑóãó ÈöÕóáóÇÉò Ãóæú äóÐóÑóåóÇ Ýöíåö áóãú
ÊóäúÚóÞöÏú) ÈöÎöáóÇÝö ÇáÕøóáóÇÉö Çáúãóäúåöíøö ÚóäúåóÇ Ýöí ÇáúÃóãúßöäóÉö
ÝóÅöäøóåóÇ ÊóäúÚóÞöÏõ æóÇáúÝóÑúÞõ Ãóäøó ÇáúÝöÚúáó Ýöí ÇáÒøóãóÇäö
íõÐúåöÈõ ÌõÒúÁðÇ ãöäúåõ ÝóßóÇäó Çáäøóåúíõ Ýöíåö ãõäúÕóÑöÝðÇ áöÅöÐúåóÇÈö
åóÐóÇ ÇáúÌõÒúÁö Ýöí Çáúãóäúåöíøö Úóäúåõ Ýóåõæó æóÕúÝñ áóÇÒöãñ ÅÐú áóÇ
íõÊóÕóæøóÑõ æõÌõæÏõ ÝöÚúáöåö ÅáøóÇ ÈöÅöÐúåóÇÈö ÌõÒúÁò ãöäú ÇáÒøóãóÇäö
æóÃóãøóÇ ÇáúãóßóÇäõ ÝóáóÇ íóÐúåóÈõ ÌõÒúÁñ ãöäúåõ æóáóÇ íóÊóÃóËøóÑõ
ÈöÇáúÝöÚúáö ÝóÇáäøóåúíõ Ýöíåö áöÃóãúÑò ÎóÇÑöÌò ãõÌóÇæöÑò áóÇ áóÇÒöãò
ÝóÍóÞøöÞú Ðóáößó ÝóÅöäøóåõ äóÝöíÓñ ÞõáúÊ ÇáúÝóÑúÞõ ÇááøõÒõæãõ æóÚóÏóãõåõ
æóÊóÍúÞöíÞõ åóÐóÇ Ãóäøó ÇáúÃóÝúÚóÇáó ÇáöÇÎúÊöíóÇÑöíøóÉó áöáúÚöÈóÇÏö
ÊóÞúÊóÖöí ÒóãóÇäðÇ æóãóßóÇäðÇ æóßõáøñ ãöäúåõãóÇ áóÇÒöãñ áöæõÌõæÏö
ÇáúÝöÚúáö áóßöäú ÇáÒøóãóÇäõ ßóãóÇ íóáúÒóãõ ÇáúæõÌõæÏó íóáúÒóãõ
ÇáúãóÇåöíøóÉó Ïõæäó ÇáúãóßóÇäö æóáöåóÐóÇ íóäúÞóÓöãõ ÇáúÝöÚúáõ ÈöÍóÓóÈö
ÇäúÞöÓóÇãö ÇáÒøóãóÇäö Åáóì ÇáúãóÇÖöí æóÇáúãõÓúÊóÞúÈóáö æóÇáúÍóÇáö
ÝóßóÇäó ÃóÔóÏøó ÇÑúÊöÈóÇØðÇ ÈöÇáúÝöÚúáö ãöäú ÇáúãóßóÇäö ÝóÇÝúÊóÑóÞóÇ ßó
(Þóæúáöåö: ßõáøñ ãöäú ÇáúÅöÍúÑóÇãö æóÇáäøóÐúÑö) æóÅöäú ÞõáúäóÇ Åäøó
ßóÑóÇåóÊóåóÇ áöáÊøóäúÒöíåö áöÃóäøó äóåúíó ÇáÊøóäúÒöíåö ÅÐóÇ ÑóÌóÚó Åáóì
(1/124)
æóãóÝúåõæãõåõ Ãóäøóåõ áóæú ÃóÍúÑóãó ÈöåóÇ ÞóÈúáó ÇáúæóÞúÊö Ëõãøó ÌóÇÁó
ÇáúæóÞúÊõ æóåõæó ÝöíåóÇ áóãú ÊóÈúØõáú æóåõæó ÙóÇåöÑñ Åäú áóãú íóÊóÍóÑøó
ÏõÎõæáó ÈóÚúÖöåóÇ Ýöí æóÞúÊö ÇáúßóÑóÇåóÉö æóÅöáøóÇ ÝóíóäúÈóÛöí
ÇáúÈõØúáóÇäõ ÞóÇáó ÇáÑøõæíóÇäöíøõ æóáóæú ÞóÑóÃó ÂíóÉó ÓóÌúÏóÉò Ýöí
æóÞúÊö ÌóæóÇÒö ÇáÕøóáóÇÉö Ëõãøó ÓóÌóÏó Ýöí æóÞúÊö ÇáúßóÑóÇåóÉö áóãú
íóÌõÒú æóåõæó ÙóÇåöÑñ Åäú ÊóÍóÑøóì ÇáÓøõÌõæÏó Ýöíåö æóÅöáøóÇ Ýóåõæó
Ãóæúáóì ÈöÇáúÌóæóÇÒö ãöãøóÇ ÅÐóÇ ÞóÑóÃóåóÇ Ýöí æóÞúÊö ÇáúßóÑóÇåóÉö
(ÇáúÈóÇÈõ ÇáËøóÇäöí Ýöí ÇáúÃóÐóÇäö æóÇáúÅöÞóÇãóÉö) ÇáúÃóÐóÇäõ
æóÇáúÃóÐöíäõ æóÇáÊøóÃúÐöíäõ ÈöÇáúãõÚúÌóãóÉö áõÛóÉð ÇáúÅöÚúáóÇãõ ÞóÇáó
ÊóÚóÇáóì {æóÃóÐóÇäñ ãöäó Çááøóåö æóÑóÓõæáöåö} [ÇáÊæÈÉ: 3] æóÔóÑúÚðÇ
Þóæúáñ ãóÎúÕõæÕñ íõÚúáóãõ Èöåö æóÞúÊõ ÇáÕøóáóÇÉö æóÇáúÃóÕúáõ Ýöíåö
ÞóÈúáó ÇáúÅöÌúãóÇÚö Þóæúáå ÊóÚóÇáóì {ÅöÐóÇ äõæÏöíó áöáÕøóáÇÉö ãöäú
íóæúãö ÇáúÌõãõÚóÉö} [ÇáÌãÚÉ: 9] æóÞóæúáõåõ {æóÅöÐóÇ äóÇÏóíúÊõãú Åöáóì
ÇáÕøóáÇÉö} [ÇáãÇÆÏÉ: 58] æóÎóÈóÑõ ÇáÕøóÍöíÍóíúäö «ÅÐóÇ ÍóÖóÑóÊú
ÇáÕøóáóÇÉõ ÝóáúíõÄóÐøöäú áóßõãú ÃóÍóÏõßõãú» æóÝöí ÃóÈöí ÏóÇæõÏ
ÈöÅöÓúäóÇÏò ÕóÍöíÍò Úóäú ÚóÈúÏö Çááøóåö Èúäö ÒóíúÏö Èúäö ÚóÈúÏö ÑóÈøöåö
ÞóÇáó «áóãøóÇ ÃóãóÑó ÇáäøóÈöíøõ - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó -
ÈöÇáäøóÇÞõæÓö íõÚúãóáõ áöíóÖúÑöÈó Èöåö ÇáäøóÇÓõ áöÌóãúÚö ÇáÕøóáóÇÉö
ØóÇÝó Èöí æóÃóäóÇ äóÇÆöãñ ÑóÌõáñ íóÍúãöáõ äóÇÞõæÓðÇ Ýöí íóÏöåö ÝóÞõáúÊ
íóÇ ÚóÈúÏó Çááøóåö ÃóÊóÈöíÚõ ÇáäøóÇÞõæÓó ÝóÞóÇáó æóãóÇ ÊóÕúäóÚõ Èöåö
ÝóÞõáúÊ äóÏúÚõæ Èöåö Åáóì ÇáÕøóáóÇÉö ÞóÇáó ÃóæóáóÇ ÃóÏõáøõß Úóáóì ãóÇ
åõæó ÎóíúÑñ ãöäú Ðóáößó ÝóÞõáúÊ Èóáóì ÝóÞóÇáó ÊóÞõæáõ Çááøóåõ ÃóßúÈóÑõ
Çááøóåõ ÃóßúÈóÑõ Åáóì ÂÎöÑö ÇáúÃóÐóÇäö Ëõãøó ÇÓúÊóÃúÎóÑó Úóäøöí ÛóíúÑó
ÈóÚöíÏò Ëõãøó ÞóÇáó æóÊóÞõæáõ ÅÐóÇ ÞõãúÊ Åáóì ÇáÕøóáóÇÉö Çááøóåõ
ÃóßúÈóÑõ Çááøóåõ ÃóßúÈóÑõ Åáóì ÂÎöÑö ÇáúÅöÞóÇãóÉö ÝóáóãøóÇ ÃóÕúÈóÍúÊ
ÃóÊóíúÊ ÇáäøóÈöíøó - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ÝóÃóÎúÈóÑúÊõåõ
ÈöãóÇ ÑóÃóíúÊ ÝóÞóÇáó ÅäøóåóÇ ÑõÄúíóÇ ÍóÞøò Åäú ÔóÇÁó Çááøóåõ Þõãú ãóÚó
ÈöáóÇáò ÝóÃóáúÞö Úóáóíúåö ãóÇ ÑóÃóíúÊ ÝóáúíõÄóÐøöäú Èöåö ÝóÅöäøóåõ
ÃóäúÏóì ÕóæúÊðÇ ãöäúß ÝóÞõãúÊ ãóÚó ÈöáóÇáò ÝóÌóÚóáúÊõ ÃõáúÞöíåö Úóáóíúåö
ÝóíõÄóÐøöäõ Èöåö ÝóÓóãöÚó Ðóáößó ÚõãóÑõ Èúäõ ÇáúÎóØøóÇÈö æóåõæó Ýöí
ÈóíúÊöåö ÝóÎóÑóÌó íóÌõÑøõ ÑöÏóÇÁóåõ íóÞõæáõ æóÇóáøóÐöí ÈóÚóËóß
ÈöÇáúÍóÞøö íóÇ ÑóÓõæáó Çááøóåö áóÞóÏú ÑóÃóíúÊ ãöËúáó ãóÇ ÑóÃóì ÝóÞóÇáó -
Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - Ýóáöáøóåö ÇáúÍóãúÏõ»
(åõæó) Ãóíú ÇáúÃóÐóÇäõ (æóÇáúÅöÞóÇãóÉõ ÓõäøóÊóÇäö) Úóáóì ÇáúßöÝóÇíóÉö
áöáúÎóÈóÑóíúäö ÇáÓøóÇÈöÞóíúäö ÞóÇáõæÇ æóÅöäøóãóÇ áóãú íóÌöÈóÇ
áöÃóäøóåõãóÇ ÅÚúáóÇãñ ÈöÇáÕøóáóÇÉö æóÏõÚóÇÁñ ÅáóíúåóÇ ßóÞóæúáöåö
ÇáÕøóáóÇÉõ ÌóÇãöÚóÉñ æóÖóÚøóÝóåõ Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö ÈöÃóäøóåõ áóíúÓó Ýöí
ÐóÇßó ÔöÚóÇÑñ ÙóÇåöÑñ ÈöÎöáóÇÝö ÇáúÃóÐóÇäö æóÝöí ÇáúãõåöãøóÇÊö ÈöÃóäøó
ÐóÇßó ÏõÚóÇÁñ Åáóì ãõÓúÊóÍóÈøò æóåóÐóÇ ÏõÚóÇÁñ Åáóì æóÇÌöÈò æóÅöäøóãóÇ
íõÓóäøóÇäö (Ýöí ÇáúãóßúÊõæÈóÇÊö) ÇáúÎóãúÓö (ÝóÞóØú) Ãóíú áóÇ Ýöí
ÛóíúÑöåóÇ ßóÇáÓøõäóäö æóÕóáóÇÉö ÇáúÌöäóÇÒóÉö æóÇáúãóäúÐõæÑóÉö áöÚóÏóãö
ËõÈõæÊöåö Ýöíåö Èóáú íõßúÑóåóÇäö Ýöíåö ßóãóÇ ÕóÑøóÍó Èöåö ÕóÇÍöÈõ
ÇáúÃóäúæóÇÑö æóÛóíúÑõåõ (ÝóáúíõÙúåöÑú ÇáúÃóÐóÇäó) Ãóíú íõÓóäøõ
ÅÙúåóÇÑõåõ (Ýöí ÇáúÈóáóÏö) ãóËóáðÇ (ÈöÍóíúËõ íóÓúãóÚõåõ ßõáøõ ãõÕúÛò
Åáóíúåö) ãöäú Ãóåúáö ÇáúÈóáóÏö ÝóÝöí ÈóáúÏóÉò ÕóÛöíÑóÉò íóßúÝöí Ýöí
ãóÍóáøò æóÝöí ßóÈöíÑóÉò áóÇ ÈõÏøó ãöäúåõ Ýöí ãóÍóÇáøò áöíóäúÊóÔöÑó Ýöí
ÌóãöíÚö ÃóåúáöåóÇ Ýóáóæú ÃóÐøóäó æóÇÍöÏñ Ýöí ÌóÇäöÈò ÝóÞóØú ÍóÕóáóÊú
ÇáÓøõäøóÉõ Ýöíåö Ïõæäó ÛóíúÑöåö (Ýóáóæú ÊóÑóßõæåõ) æóáóæú Ýöí
ÇáúÌõãõÚóÉö (áóãú íõÞóÇÊóáõæÇ) ßóÓóÇÆöÑö ÇáÓøõäóäö
(æóíõÓóäøõ) ÇáúÃóÐóÇäõ (áöáúãõäúÝóÑöÏö) ÈöÇáÕøóáóÇÉö (æóáóæú ÓóãöÚóåõ)
ãöäú ÛóíúÑöåö æóíóßúÝöí Ýöí ÃóÐóÇäöåö ÅÓúãóÇÚõ äóÝúÓöåö ÈöÎöáóÇÝö
ÃóÐóÇäö ÇáúÅöÚúáóÇãö ßóãóÇ ÓóíóÃúÊöí æóÇáÊøóÑúÌöíÍõ Ýöí Þóæúáöåö æóáóæú
ÓóãöÚóåõ ãöäú ÒöíóÇÏóÊöåö æóÕóÑøóÍó Èöåö Ýöí ÇáÊøóÍúÞöíÞö æóÛóíúÑöåö
(æóíõÚúáöäõ) Ãóíú íóÑúÝóÚõ Èöåö ÕóæúÊóåõ äóÏúÈðÇ Ñóæóì ÇáúÈõÎóÇÑöíøõ
«Úóäú ÚóÈúÏö Çááøóåö Èúäö ÚóÈúÏö ÇáÑøóÍúãóäö Èúäö ÃóÈöí ÕóÚúÕóÚóÉó Ãóäøó
ÃóÈóÇ ÓóÚöíÏò ÇáúÎõÏúÑöíøó ÞóÇáó áóåõ Åäøöí ÃóÑóÇß ÊõÍöÈøõ ÇáúÛóäóãó
æóÇáúÈóÇÏöíóÉó ÝóÅöÐóÇ ßõäúÊ Ýöí Ûóäóãöß Ãóæú ÈóÇÏöíóÊöß ÝóÃóÐøóäúÊ
áöáÕøóáóÇÉö ÝóÇÑúÝóÚú ÕóæúÊóß ÈöÇáäøöÏóÇÁö ÝóÅöäøóåõ áóÇ íóÓúãóÚõ ãóÏóì
ÕóæúÊö ÇáúãõÄóÐøöäö Ìöäøñ æóáóÇ ÅäúÓñ æóáóÇ ÔóíúÁñ ÅáøóÇ ÔóåöÏó áóåõ
íóæúãó ÇáúÞöíóÇãóÉö ÓóãöÚúÊå ãöäú ÑóÓõæáö Çááøóåö - Õóáøóì Çááøóåõ
Úóáóíúåö æóÓóáøóãó -» (áóÇ) Åäú Õóáøóì (Ýöí ãóÓúÌöÏò ÃóÐøóäó) æóÕóáøóì
(Ýöíåö) æóÅöäú áóãú ÊõÞóãú ÇáÕøóáóÇÉõ ÌóãóÇÚóÉð ÈöÃóäú ÃõÞöíãóÊú
ÝõÑóÇÏóì (Ãóæú) Ýöí ãóÓúÌöÏò ÃóÐøóäó æó (ÃõÞöíãóÊú) Ýöíåö (ÌóãóÇÚóÉð)
ÝóáóÇ íóÑúÝóÚõ ÕóæúÊóåõ ÝöíåöãóÇ æóÇáúÃõæáóì ãöäú ÒöíóÇÏóÊöåö æóáóæú
ÞóÇáó ÝöíåóÇ æóÝöí ÇáËøóÇäöíóÉö ãóÇ ÞóÏøóÑúÊå ßóÇäó Ãóæúáóì æóÇÚúÊóÈóÑó
ÇáúÃóÕúáó ãóÚó ÅÞóÇãóÉö ÇáúÌóãóÇÚóÉö ÇäúÕöÑóÇÝóåõãú ÍóíúËõ ÞóÇáó ãóÇ
ÍóÇÕöáõåõ áóÇ Åäú Õóáøóì Ýöí ãóÓúÌöÏò ÃõÞöíãóÊú Ýöíåö ÌóãóÇÚóÉñ
æóÇäúÕóÑóÝõæÇ ÝóáóÇ íóÑúÝóÚõ ÕóæúÊóåõ áöÆóáøóÇ íõæåöãõ ÇáÓøóÇãöÚöíäó
ÏõÎõæáó æóÞúÊö ÕóáóÇÉò ÃõÎúÑóì áóÇ ÓöíøóãóÇ Ýöí íóæúãö ÇáúÛóíúãö
æóÐóßóÑó ÃóíúÖðÇ ãóÇ íõÝúåöãõåõ ßóáóÇãõ ÇáúãõÕóäøöÝö ÈöÇáúÃõæáóì Ãóäøóåõ
áóæú ÃõÞöíãóÊú ÌóãóÇÚóÉñ ËóÇäöíóÉñ Ýöí ÇáúãóÓúÌöÏö Óõäøó áóåõãú
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑãáí ÇáßÈíÑ]
ÇáÕøóáóÇÉö íõÖóÇÏøõ ÇáÕøöÍøóÉó ßóäóåúíö ÇáÊøóÍúÑöíãö æóÍóÇÕöáõåõ Ãóäøó
ÇáúãóßúÑõæåó áóÇ íóÏúÎõáõ ÊóÍúÊó ãõØúáóÞö ÇáúÃóãúÑö æóáóÇ íóáúÒóãõ
ßóæúäõ ÇáÔøóíúÁö ãóØúáõæÈðÇ ãóäúåöíøðÇ æóáóÇ íóÕöÍøõ ÅáøóÇ ãóÇ ßóÇäó
ãóØúáõæÈðÇ (Þóæúáõåõ æóÅöáøóÇ ÝóíóäúÈóÛöí ÇáúÈõØúáóÇäõ) ÃóÔóÇÑó Åáóì
ÊóÕúÍöíÍöåö (Þóæúáõåõ æóáóæú ÞóÑóÃó ÂíóÉó ÓóÌúÏóÉò Ýöí æóÞúÊö ÌóæóÇÒö
ÇáÕøóáóÇÉö ÅáóÎú) áóæú ÞóÑóÃó ÂíóÉó ÇáÓøóÌúÏóÉö Ýöí æóÞúÊö Çáäøóåúíö
áöíóÓúÌõÏóåóÇ áóãú íóÌõÒú (Þóæúáõåõ æóåõæó ÙóÇåöÑñ Åäú ÊóÍóÑøóì) ÃóÔóÇÑó
Åáóì ÊóÕúÍöíÍöåö |