äåÇíÉ
ÇáãÍÊÇÌ Åáì ÔÑÍ ÇáãäåÇÌ (ÈóÇÈñ) ÈöÇáÊøóäúæöíäö (Ýöí ÕóáóÇÉö
ÇáäøóÝúáö) åõæó áõÛóÉð: ÇáÒøöíóÇÏóÉõ¡ æóÇÕúØöáóÇÍðÇ ãóÇ ÚóÏóÇ
ÇáúÝóÑóÇÆöÖö Óõãøöíó ÈöÐóáößó áöÃóäøóåõ ÒóÇÆöÏñ Úóáóì ãóÇ ÝóÑóÖóåõ
Çááøóåõ ÊóÚóÇáóì¡ æóíõÚóÈøóÑõ Úóäúåõ ÈöÇáÓøõäøóÉö æóÇáúãóäúÏõæÈö
æóÇáúÍóÓóäö æóÇáúãõÑóÛøóÈö Ýöíåö æóÇáúãõÓúÊóÍóÈøö æóÇáÊøóØóæøõÚö Ýóåöíó
ÈöãóÚúäðì æóÇÍöÏò áöÊóÑóÇÏõÝöåóÇ Úóáóì ÇáúãóÔúåõæÑö æóÐóåóÈó ÇáúÞóÇÖöí
æóÛóíúÑõåõ Åáóì Ãóäøó ÛóíúÑó ÇáúÝóÑúÖö ËóáóÇËóÉñ: ÊóØóæøõÚñ æóåõæó ãóÇ
áóãú íóÑöÏú Ýöíåö äóÞúáñ ÈöÎõÕõæÕöåö Èóáú íõäúÔöÆõåõ ÇáúÅöäúÓóÇäõ
ÇÈúÊöÏóÇÁð.
æóÓõäøóÉñ æóåöíó ãóÇ æóÇÙóÈó Úóáóíúåö ÇáäøóÈöíøõ - Õóáøóì Çááøóåõ
Úóáóíúåö æóÓóáøóãó -. æóãõÓúÊóÍóÈøñ æóåõæó ãóÇ ÝóÚóáóåõ ÃóÍúíóÇäðÇ Ãóæú
ÃóãóÑó Èöåö æóáóãú íóÝúÚóáúåõ¡ æóáóãú íóÊóÚóÑøóÖõæÇ áöáúÈóÞöíøóÉö
áöÚõãõæãöåóÇ ÇáËøóáóÇËóÉö ãóÚó Ãóäøóåõ áóÇ ÎöáóÇÝó Ýöí ÇáúãóÚúäóì
ÝóÅöäøó ÈóÚúÖó ÇáúãóÓúäõæäóÇÊö ÂßóÏõ ãöäú ÈóÚúÖò ÞóØúÚðÇ¡ æóÅöäøóãóÇ
ÇáúÎöáóÇÝõ Ýöí ÇáöÇÓúãö¡ æóÇáÕøóáóÇÉõ ÃóÝúÖóáõ ÚöÈóÇÏóÇÊö ÇáúÈóÏóäö
ÈóÚúÏó ÇáúÅöÓúáóÇãö áöÎóÈóÑö ÇáÕøóÍöíÍóíúäö «Ãóíøõ ÇáúÃóÚúãóÇáö
ÃóÝúÖóáõ¿ ÝóÞóÇáó: ÇáÕøóáóÇÉõ áöæóÞúÊöåóÇ» áöÃóäøóåóÇ Êöáúæó ÇáúÅöíãóÇäö
ÇáøóÐöí åõæó ÃóÝúÖóáõ ÇáúÞõÑóÈö æóÃóÔúÈóåõ Èöåö áöÇÔúÊöãóÇáöåóÇ Úóáóì
äõØúÞò ÈöÇááøöÓóÇäö¡ æóÚóãóáò ÈöÇáúÃóÑúßóÇäö æóÇÚúÊöÞóÇÏò ÈöÇáúÌóäóÇäö¡
æóáöÞóæúáöåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó -
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
ÈóÇÈõ ÕóáóÇÉö ÇáäøóÝúáö (Þóæúáõåõ: æóÇÕúØöáóÇÍðÇ) ÞóÖöíøóÉõ ÇáÊøóÚúÈöíÑö
Èöåö Ãóäøó ÊóÓúãöíóÉó ãóÇ ÐõßöÑó äóÝúáðÇ ãöäú æóÖúÚö ÇáúÝõÞóåóÇÁö áöãóÇ
ãóÑøó ãöäú Ãóäøó ãóÇ ÊóáóÞøóì ÊóÓúãöíóÊõåõ ãöäú ÇáÔøóÇÑöÚö íõÞóÇáõ Ýöíåö
æóÔóÑúÚðÇ (Þóæúáõåõ: ãóÇ ÚóÏóÇ ÇáúÝóÑóÇÆöÖó) Ãóíú ãöäú ÇáÕøóáóÇÉö
æóÛóíúÑöåóÇ ßóÇáÕøóæúãö æóÇáÕøóÏóÞóÉö¡ æóåõæó ãóÇ ØóáóÈóåõ ÇáÔøóÇÑöÚõ
ØóáóÈðÇ ÛóíúÑó ÌóÇÒöãò ÝóãóÇ ÚöÈóÇÑóÉñ Úóäú ãóØúáõæÈò ÝóíóÎúÑõÌõ
Çáúãóäúåöíøõ Úóäúåõ æóÅöäú ÕóÏóÞó Úóáóíúåö Ãóäøóåõ ÛóíúÑõ ÇáúÝóÑóÇÆöÖö
(Þóæúáõåõ: æóÇáÊøóØóæøõÚö) ÒóÇÏó Óã Ýöí ÔóÑúÍöåö áöáúæóÑóÞóÇÊö
ÇáúßóÈöíÑö: æóÇáúÅöÍúÓóÇäö¡ æóÒóÇÏó ÍóÌø: æóÇáúÃóæúáóì: Ãóíú ÇáúÃóæúáóì
ÈöÝöÚúáöåö ãöäú ÊóÑúßöåö (Þóæúáõåõ: Ýóåöíó ÈöãóÚúäðì æóÇÍöÏò) Ýöíåö
ÈóÍúËñ ÈöÇáäøöÓúÈóÉö áöáúÍóÓóäöº áöÃóäøóåõ ÃóÚóãøõ áöÔõãõæáöåö
ÇáúæóÇÌöÈó æóÇáúãõÈóÇÍó ÃóíúÖðÇ ßóãóÇ Ýöí ÌóãúÚö ÇáúÌóæóÇãöÚö ÇáúÍóÓóäõ
ÇáúãóÃúÐõæäõ Ýöíåö æóÇÌöÈðÇ æóãóäúÏõæÈðÇ æóãõÈóÇÍðÇ ÇäúÊóåóì. ÅáøóÇ Ãóäú
íõÑóÇÏó Ãóäøó ÇáÊøóÑóÇÏõÝó ÈöÇáäøöÓúÈóÉö Åáóíúåö ÈöÇáäøöÓúÈóÉö áöÈóÚúÖö
ãóÇÕóÏóÞóÇÊöåö ÝóáúíõÊóÃóãøóáú. Ãóæú Ãóäøó ãõÑóÇÏóÝóÉó ÇáúÍóÓóäö
ÇÕúØöáóÇÍñ ÂÎóÑõ áöáúÝõÞóåóÇÁö Ãóæú áöÛóíúÑöåöãú ÝóáúíõÊóÃóãøóáú. ÇåÜ Óã
Úóáóì ÍóÌø.
(Þóæúáõåõ: Úóáóì ÇáúãóÔúåõæÑö) æóËóæóÇÈõ ÇáúÝóÑúÖö íóÝúÖõáõåõ
ÈöÓóÈúÚöíäó ÏóÑóÌóÉð ßóãóÇ Ýöí ÍóÏöíËò ÕóÍøóÍóåõ ÇÈúäõ ÎõÒóíúãóÉó. ÞóÇáó
ÇáÒøóÑúßóÔöíøõ: æóÇáÙøóÇåöÑõ Ãóäøóåõ áóãú íõÑöÏú ÈöÇáÓøóÈúÚöíäó
ÇáúÍóÕúÑó. æóÒóÚúãõ Ãóäøó ÇáúãóäúÏõæÈó ÞóÏú íóÝúÖõáõåõ ßóÅöÈúÑóÇÁö
ÇáúãõÚúÓöÑö æóÅöäúÙóÇÑöåö æóÇÈúÊöÏóÇÁö ÓóáóÇãò æóÑóÏøöåö ãóÑúÏõæÏñ
ÈöÃóäøó ÓóÈóÈó ÇáúÝóÖúáö Ýöí åóÐóíúäö ÇÔúÊöãóÇáõ ÇáúãóäúÏõæÈö Úóáóì
ãóÕúáóÍóÉö ÇáúæóÇÌöÈö æóÒöíóÇÏóÉð¡ ÅÐú ÈöÇáúÅöÈúÑóÇÁö ÒóÇáó ÇáúÅöäúÙóÇÑõ
æóÈöÇáöÇÈúÊöÏóÇÁö ÍóÕóáó Ãóãúäñ ÃóßúËóÑõ ãöãøóÇ Ýöí ÇáúÌóæóÇÈö. ÇåÜ
ÍóÌø: Ãóíú ÝóÝóÖúáõåõ Úóáóíúåö ãöäú ÍóíúËõ ÇÔúÊöãóÇáõåõ Úóáóì ãóÕúáóÍóÉö
ÇáúæóÇÌöÈö áóÇ ãöäú ÍóíúËõ ÐóÇÊõåõ¡ æóáóÇ ãöäú ÍóíúËõ ßóæúäõåõ
ãóäúÏõæÈðÇ (Þóæúáõåõ: æóÐóåóÈó ÇáúÞóÇÖöí) ãõÞóÇÈöáõ Þóæúáöåö Úóáóì
ÇáúãóÔúåõæÑö.
(Þóæúáõåõ: æóáóãú íóÊóÚóÑøóÖõæÇ áöáúÈóÞöíøóÉö) æóåöíó ÇáäøóÝóáõ
æóÇáúãóäúÏõæÈõ æóÇáúÍóÓóäõ æóÇáúãõÑóÛøóÈõ Ýöíåö (Þóæúáõåõ: ÈóÚúÏó
ÇáúÅöÓúáóÇãö) Ãóíú ÃóãøóÇ åõæó Ýóåõæó ÃóÝúÖóáõ ãõØúáóÞðÇ¡ æóÌóÚóáóåõ
ãöäú ÚöÈóÇÏóÇÊö ÇáúÈóÏóäö ÍóíúËõ ÇÍúÊóÑóÒó Úóäúåõ ÈöÞóæúáöåö ÈóÚúÏó
ÇáúÅöÓúáóÇãöº áöÃóäøóåõ Úóãóáõ ÇáúÞóáúÈö æóÇááøöÓóÇäö æóåõãóÇ ãöäú
ÇáúÈóÏóäö¡ áóßöäú ÓóíóÃúÊöí Þóæúáõåõ: æóÎóÑóÌó ÈöÚöÈóÇÏóÇÊö ÇáúÈóÏóäö
ÚöÈóÇÏóÇÊõ ÇáúÞóáúÈö æóåõæó íõÝöíÏõ ÊóÎúÕöíÕó ÇáúÈóÏóäö ÈöÇáúåóíúßóáö
ÇáÙøóÇåöÑö¡ ÝóáóÚóáøóåõ ÌóÚóáó ÇáúÅöÓúáóÇãó ãöäú ÚöÈóÇÏóÇÊö ÇáúÈóÏóäöº
áöÃóäøó ÃóÍúßóÇãóåõ áóÇ ÊõÚúÊóÈóÑõ ÅáøóÇ ÈóÚúÏó ÇáäøõØúÞö
ÈöÇáÔøóåóÇÏóÊóíúäö (Þóæúáõåõ: áöÃóäøóåóÇ Êöáúæõ ÇáúÅöíãóÇäö) Ãóíú
ÊóÇÈöÚóÉñ áóåõ Ýöí ÇáÔøóÑóÝö æóÇáÐøößúÑö äóÍúæó {ÇáøóÐöíäó íõÄúãöäõæäó
ÈöÇáúÛóíúÈö æóíõÞöíãõæäó ÇáÕøóáÇÉó} [ÇáÈÞÑÉ: 3] (Þóæúáõåõ: æóÚóãóáò
ÈöÇáúÃóÑúßóÇäö) åóÐóÇ ÞóÏú íõæåöãõ Ãóäøó
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
[ÈóÇÈñ Ýöí ÕóáóÇÉö ÇáäøóÝúáö æóåöíó ÞöÓúãóÇäö] [ÞöÓúãñ áóÇ íõÓóäøõ Ýöíåö
ÇáäøóÝóáõ ÌóãóÇÚóÉð]
ÈóÇÈñ Ýöí ÕóáóÇÉö ÇáäøóÝúáö (Þóæúáõåõ: ÈóÚúÏó ÇáúÅöÓúáóÇãö) Ãóíú
ÇáäøõØúÞö ÈöÇáÔøóåóÇÏóÊóíúäö ÅÐú åóÐóÇ ÍóÞöíÞóÊõåõ¡ æóÅöäú ßóÇäó áóÇ
íõÚúÊóÈóÑõ ÅáøóÇ ãóÚó ÇáúÅöíãóÇäö Ýóåõæó ãöäú ÃóÚúãóÇáö ÇáúÈóÏóäö¡
æóÈöåóÐóÇ íóäúÏóÝöÚõ ãóÇ Ýöí ÍóÇÔöíóÉö ÇáÔøóíúÎö (Þóæúáõåõ: áöÎóÈóÑö
ÇáÕøóÍöíÍóíúäö «Ãóíøõ ÇáúÃóÚúãóÇáö ÃóÝúÖóáõ» ÅáóÎú) ÞóÏú íõÞóÇáõ áóÇ
Ïóáöíáó Ýöíåö áöÃóÝúÖóáöíøóÉö ÇáÕøóáóÇÉö ãöäú ÍóíúËõ ÐóÇÊõåóÇ Èóáú
ÈöÞóíúÏö ßóæúäöåóÇ Ýöí æóÞúÊöåóÇ¡ æóãóÝúåõæãõåõ ÃóäøóåóÇ Ýöí ÛóíúÑö
æóÞúÊöåóÇ áóíúÓóÊú ÃóÝúÖóáó (Þóæúáõåõ: æóÃóÔúÈóåõ Èöåö áöÇÔúÊöãóÇáöåóÇ
ÅáóÎú) áóÚóáøóåõ ãóÈúäöíøñ Úóáóì ãóÇ äõÞöáó Úóäú ÇáÔøóÇÝöÚöíøö ãöäú
Ãóäøó ÇáúÅöíãóÇäó ãóÌúãõæÚõ ãóÇ ÐõßöÑó¡ áóßöäøó ÇáÕøóÍöíÍó Ãóäøó
ÇáúÅöíãóÇäó ãõÌóÑøóÏõ ÇáÊøóÕúÏöíÞö
(2/105)
«ÇÓúÊóÞöíãõæÇ æóÇÚúáóãõæÇ Ãóäøó ÎóíúÑó
ÃóÚúãóÇáößõãú ÇáÕøóáóÇÉõ» ÑóæóÇåõ ÃóÈõæ ÏóÇæõÏ¡ æóÓóãøóÇåóÇ Çááøóåõ
ÊóÚóÇáóì ÅíãóÇäðÇ¡ ÝóÞóÇáó {æóãóÇ ßóÇäó Çááøóåõ áöíõÖöíÚó ÅöíãóÇäóßõãú}
[ÇáÈÞÑÉ: 143] Ãóíú ÕóáóÇÊóßõãú Åáóì ÈóíúÊö ÇáúãóÞúÏöÓö¡ æóáöÃóäøóåóÇ
ÊóÌúãóÚõ ãöäú ÇáúÞõÑóÈö ãóÇ ÊóÝóÑøóÞó Ýöí ÛóíúÑöåóÇ ãöäú ÐößúÑö Çááøóåö
ÊóÚóÇáóì æóÑóÓõæáöåö æóÇáúÞöÑóÇÁóÉö æóÇáÊøóÓúÈöíÍö æóÇááøõÈúËö
æóÇáöÇÓúÊöÞúÈóÇáö æóÇáØøóåóÇÑóÉö æóÇáÓøõÊúÑóÉö æóÊóÑúßö ÇáúÃóßúáö
æóÇáúßóáóÇãö æóÛóíúÑö Ðóáößó ãóÚó ÇÎúÊöÕóÇÕöåóÇ ÈöÇáÑøõßõæÚö
æóÇáÓøõÌõæÏö æóÛóíúÑöåöãóÇ¡ æóÞöíáó ÇáÕøóæúãõ áöÎóÈóÑö ÇáÕøóÍöíÍóíúäö
«ÞóÇáó Çááøóåõ ÊóÚóÇáóì: ßõáøõ Úóãóáö ÇÈúäö ÂÏóãó áóåõ ÅáøóÇ ÇáÕøóæúãó
ÝóÅöäøóåõ áöí æóÃóäóÇ ÃóÌúÒöí Èöåö» áöÃóäøóåõ áóãú íõÊóÞóÑøóÈú Åáóì
ÃóÍóÏò ÈöÇáúÌõæÚö æóÇáúÚóØóÔö ÅáøóÇ áöáøóåö ÊóÚóÇáóì ÝóÍóÓõäóÊú åóÐöåö
ÇáúÅöÖóÇÝóÉõ áöáöÇÎúÊöÕóÇÕöº æóáöÃóäøó Îõáõæøó ÇáúÌóæúÝö ãöäú ÇáØøóÚóÇãö
æóÇáÔøóÑóÇÈö íóÑúÌöÚõ Åáóì ÇáÕøóãóÏöíøóÉö¡ áöÃóäøó ÇáÕøóãóÏó åõæó
ÇáøóÐöí áóÇ ÌóæúÝó áóåõ Úóáóì ÃóÍóÏö ÇáÊøóÃúæöíáóÇÊö¡ æóÇáÕøóãóÏöíøóÉõ
ÕöÝóÉõ Çááøóåö ÊóÚóÇáóì ÝóÍóÓõäóÊú ÇáúÅöÖóÇÝóÉõ áöÇÎúÊöÕóÇÕö ÇáÕøóæúãö
ÈöÕöÝóÉö Çááøóåö ÊóÚóÇáóìº æóáöÃóäøóåõ ãóÙöäøóÉõ ÇáúÅöÎúáóÇÕö
áöÎóÝóÇÆöåö Ïõæäó ÓóÇÆöÑö ÇáúÚöÈóÇÏóÇÊö ÝóÅöäøóåóÇ ÃóÚúãóÇáñ ÙóÇåöÑóÉñ
íõØøóáóÚõ ÚóáóíúåóÇ Ýóíóßõæäõ ÇáÑøöíóÇÁõ ÝöíåóÇ ÃóÛúáóÈó¡ ÝóÍóÓõäóÊú
ÇáúÅöÖóÇÝóÉõ áöáÔøóÑóÝö ÇáøóÐöí ÍóÕóáó áöáÕøóæúãö.
æóÞóÇáó ÇáúãóÇæóÑúÏöíøõ: ÃóÝúÖóáõåóÇ ÇáØøóæóÇÝõ¡ æóÑóÌøóÍóåõ ÇáÔøóíúÎõ
ÚöÒøõ ÇáÏøöíäö¡ æóÞóÇáó ÇáúÞóÇÖöí: ÇáúÍóÌøõ ÃóÝúÖóáõ¡ æóÞóÇáó ÇÈúäõ
ÚóÕúÑõæäò: ÇáúÌöåóÇÏõ ÃóÝúÖóáõ. æóÞóÇáó Ýöí ÇáúÅöÍúíóÇÁö: ÇáúÚöÈóÇÏóÇÊõ
ÊóÎúÊóáöÝõ ÃóÝúÖóáöíøóÊõåóÇ ÈöÇÎúÊöáóÇÝö ÃóÍúæóÇáöåóÇ æóÝóÇÚöáöíåóÇ¡
ÝóáóÇ íóÕöÍøõ ÅØúáóÇÞõ ÇáúÞóæúáö ÈöÃóÝúÖóáöíøóÉö ÈóÚúÖöåóÇ Úóáóì ÈóÚúÖò
ßóãóÇ áóÇ íóÕöÍøõ ÅØúáóÇÞõ ÇáúÞóæúáö ÈöÃóäøó ÇáúÎõÈúÒó ÃóÝúÖóáõ ãöäú
ÇáúãóÇÁö ÝóÅöäøó Ðóáößó ãóÎúÕõæÕñ ÈöÇáúÌóÇÆöÚö æóÇáúãóÇÁõ ÃóÝúÖóáõ
áöáúÚóØúÔóÇäö¡ ÝóÅöäøó ÇÌúÊóãóÚóÇ äõÙöÑó áöáúÃóÛúáóÈö ÝóÊóÕóÏøõÞõ
ÇáúÛóäöíøö ÇáÔøóÏöíÏö ÇáúÈõÎúáö ÈöÏöÑúåóãò ÃóÝúÖóáõ ãöäú ÞöíóÇãö
áóíúáóÉò æóÕöíóÇãò ËóáóÇËóÉö ÃóíøóÇãò áöãóÇ Ýöíåö ãöäú ÏóÝúÚö ÍõÈøö
ÇáÏøõäúíóÇ¡ æóÇáÕøóæúãõ áöãóäú ÇÓúÊóÍúæóÐóÊú Úóáóíúåö ÔóåúæóÊõåõ ãöäú
ÇáúÃóßúáö æóÇáÔøõÑúÈö ÃóÝúÖóáõ ãöäú ÛóíúÑöåö.
æóÌóÒóãó ÈóÚúÖõåõãú ÈöÃóäøóåõ íóáöí ÇáÕøóáóÇÉó ÇáÕøóæúãõ Ëõãøó ÇáúÍóÌøõ
Ëõãøó ÇáÒøóßóÇÉõ æóÞöíáó ÇáÒøóßóÇÉõ ÈóÚúÏóåóÇ.
æóÇáúÎöáóÇÝõ ßóãóÇ Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö Ýöí ÇáúÅößúËóÇÑö ãöäú ÃóÍóÏöåöãóÇ
ãóÚó ÇáöÇÞúÊöÕóÇÑö Úóáóì ÇáúÂßóÏö ãöäú ÇáúÂÎóÑö¡ æóÅöáøóÇ ÝóÕóæúãõ
íóæúãò ÃóÝúÖóáõ ãöäú ÑóßúÚóÊóíúäö ÈöáóÇ Ôóßøò¡ æóÎóÑóÌó ÈöÚöÈóÇÏóÇÊö
ÇáúÈóÏóäö ÚöÈóÇÏóÇÊõ ÇáúÞóáúÈö: ßóÇáúÅöíãóÇäö æóÇáúãóÚúÑöÝóÉö
æóÇáÊøóÝóßøõÑö æóÇáÊøóæóßøõáö æóÇáÕøóÈúÑö æóÇáÑøöÖóÇ æóÇáúÎóæúÝö
æóÇáÑøóÌóÇÁö æóãóÍóÈøóÉö Çááøóåö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
ÇáúÃóÚúãóÇáó ÌõÒúÁñ ãöäú ÇáúÅöíãóÇäö íóÊóæóÞøóÝõ ÚóáóíúåóÇ ÍóÞöíÞóÊõåõ¡
æóÇáÑøóÇÌöÍõ ÃóäøóåóÇ ãõßóãøöáóÇÊñ (Þóæúáõåõ: æóÞöíáó ÇáÕøóæúãõ)
ãõÞóÇÈöáõ Þóæúáöåö æóÇáÕøóáóÇÉõ ÃóÝúÖóáõ ÚöÈóÇÏóÇÊö ÅáóÎú (Þóæúáõåõ:
Úóáóì ÃóÍóÏö ÇáÊøóÃúæöíáóÇÊö) æóãöäúåóÇ Ãóäøóåõ ÇáøóÐöí íõÞúÕóÏõ Ýöí
ÇáúÍóæóÇÆöÌö (Þóæúáõåõ: æóÌóÒóãó ÈóÚúÖõåõãú) ãöäú ÇáúÈóÚúÖö ÍóÌø
ÝóÅöäøóåõ ÌóÒóãó Èöåö Ýöí ÔóÑúÍöåö¡ æóíóÙúåóÑõ ãöäú ßóáóÇãö ÇáÔøóÇÑöÍö
ÇÚúÊöãóÇÏõåõ¡ æóåõæó ÙóÇåöÑñ.
(Þóæúáõåõ: æóÞöíáó ÇáÒøóßóÇÉõ ÈóÚúÏóåóÇ) Ãóíú ÇáÕøóáóÇÉö¡ æóÞöíáó åöíó
ÃóÝúÖóáõ ÇáúÚöÈóÇÏóÇÊö ÒöíóÇÏöíøñ: Ãóíú æóÚóáóíúåö ÝóÇóáøóÐöí íóáöíåóÇ
ÇáÕøóæúãõ Ëõãøó ÇáúÍóÌøõ (Þóæúáõåõ: ãóÚó ÇáöÇÞúÊöÕóÇÑö Úóáóì ÇáúÂßóÏö)
æóãöäúåõ ÇáÑøóæóÇÊöÈõ ÛóíúÑõ ÇáúãõÄóßøóÏóÉö¡ æóãöäú Ëóãøó ÚóÈøóÑó
ÈöÇáúÂßóÏö Ïõæäó ÇáúãõÄóßøóÏö ÝóáúíõÊóÃóãøóáú. ÇåÜ Óã Úóáóì ÍóÌø.
(Þóæúáõåõ: ÚöÈóÇÏóÇÊõ ÇáúÞóáúÈö) Ãóíú ÝóÅöäøóåóÇ ÃóÝúÖóáõ ãöäú
ÇáÕøóáóÇÉö (Þóæúáõåõ: æóÇáÊøóÝóßøõÑõ) Ãóíú Ýöí ãóÕúäõæÚóÇÊö Çááøóåö
ÇáøóÊöí íõÓúÊóÏóáøõ ÈöåóÇ Úóáóì ßóãóÇáö ÞõÏúÑóÊöåö.
ÞóÇáó Óã Úóáóì ÍóÌø: ÙóÇåöÑõåõ¡ æóÅöäú Þóáøó ÇáÊøóÝóßøõÑõ ÓóÇÚóÉð ãóÚó
ÕóáóÇÉö ÃóáúÝö ÑóßúÚóÉò. ÇåÜ. (Þóæúáõåõ: æóÇáÊøóæóßøõáõ) Ãóíú
ÇáÊøóÝúæöíÖõ Åáóì Çááøóåö Ýöí ÇáúÃõãõæÑö æóÇáúÅöÚúÑóÇÖõ ÚóãøóÇ Ýöí
ÃóíúÏöí ÇáäøóÇÓö ãóÚó ÊóíóÓøõÑö ÇáúÃóÓúÈóÇÈö (Þóæúáõåõ: æóÇáÕøóÈúÑõ)
Ãóíú æóåõæó ÍóÈúÓõ ÇáäøóÝúÓö Úóáóì ÇáØøóÇÚóÉö æóãóäúÚõåóÇ
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
ÈöÇáúÞóáúÈö æóãóÇ äõÞöáó Úóäú ÇáÔøóÇÝöÚöíøö - ÑóÖöíó Çááøóåõ Úóäúåõ -
ãóÍúãõæáñ Úóáóì ÇáúÅöíãóÇäö ÇáúßóÇãöáö (Þóæúáõåõ: æóÇáúÎöáóÇÝõ ßóãóÇ Ýöí
ÇáúãóÌúãõæÚö ÅáóÎú) ÚöÈóÇÑóÉõ ÇáÏøóãöíÑöíøö: ÞóÇáó ÇáúãõÕóäøöÝõ:
æóáóíúÓó ÇáúãõÑóÇÏõ ãöäú Þóæúáöåöãú ÇáÕøóáóÇÉõ ÃóÝúÖóáõ ãöäú ÇáÕøóæúãö
Ãóäøó ÕóáóÇÉó ÑóßúÚóÊóíúäö ÃóÝúÖóáõ ãöäú ÃóíøóÇãò Ãóæú íóæúãò ÝóÅöäøó
Õóæúãó íóæúãò ÃóÝúÖóáõ ãöäú ÑóßúÚóÊóíúäö¡ æóÅöäøóãóÇ ãóÚúäóÇåõ Ãóäøó
ãóäú Ãóãúßóäóåõ ÇáöÇÓúÊößúËóÇÑó ãöäú ÇáÕøóæúãö æóãöäú ÇáÕøóáóÇÉö
æóÃóÑóÇÏó Ãóäú íóÓúÊóßúËöÑó ãöäú ÃóÍóÏöåöãóÇ æóíóÞúÊóÕöÑó ãöäú ÇáúÂÎóÑö
Úóáóì ÇáúãõÊóÃóßøóÏö ãöäúåõ ÝóåóÐóÇ ãóÍóáøõ ÇáúÎöáóÇÝö æóÇáÕøóÍöíÍõ
ÊóÝúÖöíáõ ÌöäúÓö ÇáÕøóáóÇÉö. (Þóæúáõåõ: æóÎóÑóÌó ÈöÚöÈóÇÏóÇÊö ÇáúÈóÏóäö)
Ãóíú Ýöí Þóæúáöåö æóÇáÕøóáóÇÉõ ÃóÝúÖóáõ ÚöÈóÇÏóÇÊö ÇáúÈóÏóäö (Þóæúáõåõ:
ÚöÈóÇÏóÇÊõ ÇáúÞóáúÈö) Ãóíú ÝóÅöäøóåóÇ ÃóÝúÖóáõ ãöäú ÛóíúÑöåóÇ ßóãóÇ
ÕóÑøóÍó Èöåö ÇáÔøöåóÇÈõ ÍóÌø. ÞóÇáó ÇáÔøöåóÇÈõ Óã: æóÙóÇåöÑõåõ æóÅöäú
Þóáøó ßóÊóÝóßøõÑö ÓóÇÚóÉò ãóÚó ÕóáóÇÉö ÃóáúÝö ÑóßúÚóÉò
(2/106)
ÊóÚóÇáóì æóãóÍóÈøóÉö ÑóÓõæáöåö
æóÇáÊøóæúÈóÉö¡ æóÇáÊøóØóåøõÑö ãöäú ÇáÑøóÐóÇÆöáö¡ æóÃóÝúÖóáõåóÇ
ÇáúÅöíãóÇäõ¡ æóáóÇ íóßõæäõ ÅáøóÇ æóÇÌöÈðÇ æóÞóÏú íóßõæäõ ÊóØóæøõÚðÇ
ÈöÇáÊøóÌúÏöíÏö¡ æóÅöÐóÇ ßóÇäóÊú ÇáÕøóáóÇÉõ ÃóÝúÖóáó ÇáúÚöÈóÇÏóÇÊö ßóãóÇ
ãóÑøó ÝóÝóÑúÖõåóÇ ÃóÝúÖóáõ ÇáúÝõÑõæÖö æóÊóØóæøõÚõåóÇ ÃóÝúÖóáõ
ÇáÊøóØóæøõÚö¡ æóáóÇ íóÑöÏõ ØóáóÈõ ÇáúÚöáúãö æóÍöÝúÙõ ÛóíúÑö ÇáúÝóÇÊöÍóÉö
ãöäú ÇáúÞõÑúÂäö áöÃóäøóåõãóÇ ãöäú ÝõÑõæÖö ÇáúßöÝóÇíóÇÊö.
æóíóäúÞóÓöãõ Åáóì ÞöÓúãóíúäö ßóãóÇ ÞóÇáó (ÕóáóÇÉõ ÇáäøóÝúáö ÞöÓúãóÇäö:
ÞöÓúãñ áóÇ íõÓóäøõ ÌóãóÇÚóÉð) ÈöäóÕóÈöåö Úóáóì ÇáÊøóãúíöíÒö ÇáúãõÍóæøóáö
Úóäú äóÇÆöÈö ÇáúÝóÇÚöáö: Ãóíú áóÇ ÊõÓóäøõ Ýöíåö ÇáúÌóãóÇÚóÉõ¡ æóáóæú
Õõáøöíó ÌóãóÇÚóÉð áóãú íõßúÑóåú áóÇ Úóáóì ÇáúÍóÇáö áöÝóÓóÇÏö ÇáúãóÚúäóì¡
ÅÐú ãõÞúÊóÖóÇåõ äóÝúíõ ÇáÓøõäøöíøóÉö ÍóÇáó ÇáúÌóãóÇÚóÉö áóÇ
ÇáöÇäúÝöÑóÇÏõ¡ æóåõæó ÛóíúÑõ ÕóÍöíÍò (Ýóãöäúåõ ÇáÑøóæóÇÊöÈõ ãóÚó
ÇáúÝóÑóÇÆöÖö) æóåöíó ÇáÓøõäóäõ ÇáÊøóÇÈöÚóÉõ áóåóÇ.
æóÇáúÍößúãóÉõ ÝöíåóÇ ÃóäøóåóÇ Êõßóãøöáõ ãóÇ äóÞóÕó ãöäú ÇáúÝóÑóÇÆöÖö
ÈöäóÞúÕö äóÍúæö ÎõÔõæÚò ßóÊóÑúßö ÊóÏóÈøõÑö ÞöÑóÇÁóÉò (æóåöíó ÑóßúÚóÊóÇäö
ÞóÈúáó ÇáÕøõÈúÍö) íõÓúÊóÍóÈøõ ÊóÎúÝöíÝõåõãóÇ áöáöÇÊøöÈóÇÚö¡ æóÃóäú
íóÞúÑóÃó ÝöíåöãóÇ ÈöÂíóÊóíú ÇáúÈóÞóÑóÉö æóÂáö ÚöãúÑóÇäó Ãóæú
ÈöÇáúßóÇÝöÑõæäó æóÇáúÅöÎúáóÇÕö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
Úóäú ÇáúãóÚúÕöíóÉö (Þóæúáõåõ: æóÇáÊøóØóåøõÑõ ãöäú ÇáÑøóÐóÇÆöáö) Ãóíú
Ãóäú íõÈúÚöÏó äóÝúÓóåõ ÈóÇØöäðÇ ÚóäúåóÇ (Þóæúáõåõ: æóÞóÏú íóßõæäõ
ÊóØóæøõÚðÇ ÈöÇáÊøóÌúÏöíÏö) æóãöËúáõåõ íõÞóÇáõ Ýöí ÇáÊøóæúÈóÉö (Þóæúáõåõ:
æóáóæú Õóáøóì ÌóãóÇÚóÉð áóãú íõßúÑóåú) Ãóíú æóíõËóÇÈõ Úóáóì Ðóáößó. ÇåÜ
Óã Úóáóì ÍóÌø ÈöÇáúãóÚúäóì.
æóåóáú ÇáúÃóæúáóì ÊóÑúßõ ÇáúÌóãóÇÚóÉö Ýöíåö ßóãóÇ ãóÑøó Ýöí ÇÞúÊöÏóÇÁö
ÇáúãõÓúÊóãöÚö ÈöÇáúÞóÇÑöÆö Ãóæú áóÇ æóíõÝóÑøóÞõ¿ Ýöíåö äóÙóÑñ.
æóÇáÙøóÇåöÑõ ÚóÏóãõ ÇáúÝóÑúÞö Ýóíóßõæäõ ÝöÚúáõåóÇ Ýöí ÇáúÌóãóÇÚóÉö
ÎöáóÇÝó ÇáúÃóæúáóì¡ æóÞóÏú íõÔúÚöÑõ Èöåö ÌóÚúáõåóÇ ßóÐóáößó Ýöí ÕóáóÇÉö
Çááøóíúáö ßóãóÇ íõÝúåóãõ ãöäú Þóæúáö ÇáúãóÍóáøöíøö Ýöí ÇáÊøóÑóÇæöíÍö¡
æóãõÞóÇÈöáõ ÇáúÃóÕóÍøö Ãóäøó ÇáöÇäúÝöÑóÇÏó ÈöåóÇ ÃóÝúÖóáõ ßóÛóíúÑöåóÇ
ãöäú ÕóáóÇÉö Çááøóíúáö áóßöäøóåõ íõÔúßöáõ Úóáóì ßóæúäöåö ÎöáóÇÝó
ÇáúÃóæúáóì ÍõÕõæáõ ÇáËøóæóÇÈö ÝöíåóÇ ÝóÅöäøó ÎöáóÇÝó ÇáúÃóæúáóì
ãóäúåöíøñ Úóäúåõ¡ æóÇáäøóåúíõ íóÞúÊóÖöí ÚóÏóãó ÇáËøóæóÇÈö¡ ÅáøóÇ Ãóäú
íõÞóÇáó áóãú íõÑöÏú Èößóæúäöåö ÎöáóÇÝó ÇáúÃóæúáóì ßóæúäóåõ ãóäúåöíøðÇ
Úóäúåõ Èóáú Åäøóåõ ÎöáóÇÝõ ÇáúÃóÝúÖóáö (Þóæúáõåõ: Ýóãöäúåõ ÇáÑøóæóÇÊöÈõ)
æóÇäúÙõÑú Ýöí Ãóíøö æóÞúÊò ØõáöÈóÊú ÇáÑøóæóÇÊöÈõ (Þóæúáõåõ:
æóÇáúÍößúãóÉõ ÝöíåóÇ ÃóäøóåóÇ Êõßóãøöáõ ãóÇ äóÞóÕó ãöäú ÇáúÝóÑóÇÆöÖö)
æóÞóÖöíøóÊõåõ Ãóäøó ÇáúÌóÇÈöÑó áöáúÝóÑóÇÆöÖö åõæó ÇáÑøóæóÇÊöÈõ Ïõæäó
ÛóíúÑöåóÇ æóáóæú ãöäú ÌöäúÓö ÇáúÝóÑóÇÆöÖö ßóÕóáóÇÉö Çááøóíúáö¡ æóÝöí
ßóáóÇãö Óã Úóáóì ÍóÌø ÊóÈóÚðÇ áöÙóÇåöÑö ÍóÌø ãóÇ íóÞúÊóÖöí ÇáÊøóÚúãöíãó.
æóÚöÈóÇÑóÊõåõ Þóæúáõåõ: æóÔõÑöÚó áöÊóßúãöíáö ÅáóÎú¡ ÚöÈóÇÑóÉõ
ÇáúÚõÈóÇÈö: æóÅöÐóÇ ÇäúÊóÞóÕó ÝóÑúÖõåõ ßõãøöáó ãöäú äóÝúáöåö æóßóÐóÇ
ÈóÇÞöí ÇáúÃóÚúãóÇáö ÇåÜ. æóÞóæúáõåõ äóÝúáõåõ ÞóÏú íóÔúãóáõ ÛóíúÑó Óõäóäö
Ðóáößó ÇáúÝóÑúÖö ãöäú ÇáäøóæóÇÝöáö¡ æóíõæóÇÝöÞõåõ ãóÇ Ýöí ÇáúÍóÏöíËö
«ÝóÅöÐóÇ ÇäúÊóÞóÕó ãöäú ÝóÑöíÖóÊöåö ÔóíúÆðÇ ÞóÇáó ÇáÑøóÈøõ ÓõÈúÍóÇäóåõ:
ÇõäúÙõÑõæÇ åóáú áöÚóÈúÏöí ãöäú ÊóØóæøõÚò Ýóíõßóãøóáó Èöåö ãóÇ ÇäúÊóÞóÕó
ãöäú ÇáúÝóÑöíÖóÉö» ÇåÜ. Èóáú ÞóÏú íóÔúãóáõ åóÐóÇ ÊóØóæøõÚðÇ áóíúÓó ãöäú
ÌöäúÓö ÇáúÝóÑöíÖóÉö ÝóáúíõÊóÃóãøóáú.
æóÚöÈóÇÑóÉõ ÇáúãõäóÇæöíøö Ýöí ÔóÑúÍöåö ÇáúßóÈöíÑö Úóáóì ÇáúÌóÇãöÚö
ÚöäúÏó Þóæúáöåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - «Ãóæøóáõ ãóÇ
ÇÝúÊóÑóÖó Çááøóåõ ÊóÚóÇáóì Úóáóì ÃõãøóÊöí ÇáÕøóáóÇÉó» ÅáóÎú. äóÕøõåóÇ:
æóÇÚúáóãú Ãóäøó ÇáúÍóÞøó ÓõÈúÍóÇäóåõ æóÊóÚóÇáóì áóãú íõæÌöÈú ÔóíúÆðÇ
ãöäú ÇáúÝóÑóÇÆöÖö ÛóÇáöÈðÇ ÅáøóÇ æóÌóÚóáó áóåõ ãöäú ÌöäúÓöåö äóÇÝöáóÉð¡
ÍóÊøóì ÅÐóÇ ÞóÇãó ÇáúÚóÈúÏõ ÈöÐóáößó ÇáúæóÇÌöÈö æóÝöíåö Îóáóáñ ãóÇ
íõÌúÈóÑõ ÈöÇáäøóÇÝöáóÉö ÇáøóÊöí åöíó ãöäú ÌöäúÓöåö¡ ÝóáöÐóÇ ÃóãóÑó
ÈöÇáäøóÙóÑö Ýöí ÝóÑöíÖóÉö ÇáúÚóÈúÏö¡ ÝóÅöÐóÇ ÃóÞóÇãó ÈöåóÇ ßóãóÇ ÃóãóÑó
Çááøóåõ ÌõæÒöíó ÚóáóíúåóÇ æóÃõËúÈöÊóÊú áóåõ¡ æóÅöäú ßóÇäó ÝöíåóÇ Îóáóáñ
ßõãøöáóÊú ãöäú äóÇÝöáóÊöåö ÍóÊøóì ÞóÇáó ÇáúÈóÚúÖõ: ÅäøóãóÇ ËóÈóÊóÊú áóß
äóÇÝöáóÉñ ÅÐóÇ ÓóáöãóÊú áóß ÇáúÝóÑöíÖóÉõ ÇåÜ.
æóåöíó ÙóÇåöÑóÉñ Ýöí ÎöáóÇÝö ãóÇ ÇÓúÊóÙúåóÑóåõ Óã¡ Èóáú æóÞóÚó Ýöí
ÇáúãõäóÇæöíøö ÃóíúÖðÇ ãóÇ íõÕóÑøöÍõ ÈöÊóÎúÕöíÕö ÇáúÌóÈúÑö ÈöÇáÑøóæóÇÊöÈö
æóÚöÈóÇÑóÊõåõ ÚöäúÏó Þóæúáöåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - «Ýöí
ÇáúÅöäúÓóÇäö ÓöÊøõæäó æóËóáóÇËõãöÇÆóÉò ãóÝúÕöáò» ÅáóÎú ãóÇ äóÕøóåõ:
æóÎõÕøóÊú ÇáÖøõÍóì ÈöÐóáößó áöÊóãóÍøõÖöåóÇ áöáÔøõßúÑöº áöÃóäøóåóÇ áóãú
ÊõÔúÑóÚú ÌóÇÈöÑóÉð áöÛóíúÑöåóÇ ÈöÎöáóÇÝö ÇáÑøóæóÇÊöÈö. ÇåÜ
Çááøóåõãøó ÅáøóÇ Ãóäú íõÞóÇá: ÃóÑóÇÏó Ãóäøóåõ áóãú íóÞúÕöÏú
ÈöãóÔúÑõæÚöíøóÊöåóÇ ÇáúÌóÈúÑó áöÛóíúÑöåóÇ¡ æóÅöäú ÇÊøóÝóÞó ÍõÕõæáõåõ
ÈöåóÇ ÝóáóíúÓó ÃóÕúáöíøðÇ Ýöí ãóÔúÑõæÚöíøóÊöåóÇ åóÐóÇ æóãóÚó Ðóáößó áóæú
äóæóì ÈöåóÇ ÇÈúÊöÏóÇÁó ÌóÈúÑö ÇáúÎóáóáö áóãú ÊóäúÚóÞöÏú æóáóæú Úóáöãó
ÇáúÎóáóáó ßóÊóÑúßöåö ÇáÊøóÔóåøõÏó ÇáúÃóæøóáó ãóËóáðÇ (Þóæúáõåõ: ãóÇ
äóÞóÕó ãöäú ÇáúÝóÑóÇÆöÖö) Èóáú æóáöÊóÞõæãó Ýöí ÇáúÂÎöÑóÉö áóÇ ÇáÏøõäúíóÇ
ÎöáóÇÝðÇ áöÈóÚúÖö ÇáÓøóáóÝö ãóÞóÇãó ãóÇ ÊóÑóßó ãöäúåóÇ áöÚõÐúÑò
ßóäöÓúíóÇäò ßóãóÇ äóÕøó Úóáóíúåö. ÇåÜ ÍóÌø (Þóæúáõåõ: ÈöÂíóÊóíú
ÇáúÈóÞóÑóÉö æóÂáö ÚöãúÑóÇäó) æóåõãóÇ Þóæúáå ÊóÚóÇáóì {ÞõæáõæÇ ÂãóäøóÇ
ÈöÇááøóåö} [ÇáÈÞÑÉ: 136] Åáóì Þóæúáöåö {ãõÓúáöãõæäó} [ÇáÈÞÑÉ: 136]
æóÞóæúáõåõ {Þõáú íóÇ Ãóåúáó ÇáúßöÊóÇÈö} [Âá ÚãÑÇä: 64] Åáóì Þóæúáöåö
ÃóíúÖðÇ {ãõÓúáöãõæäó} [Âá ÚãÑÇä: 64] (Þóæúáõåõ: æóÇáúÅöÎúáóÇÕõ)
ÞóÖöíøóÉõ ÇáÊøóÚúÈöíÑö ÈöÃóæú Ãóäøóåõ áóÇ íõØúáóÈõ ÇáúÌóãúÚõ ÈóíúäóåóÇ¡
æóíõæóÌøóåõ ÈöÃóäøó ÇáúãóØúáõæÈó ÊóÎúÝöíÝõ ÇáÑøóßúÚóÊóíúäö¡ æóÇáúÌóãúÚõ
ÈóíúäóåóÇ Ýöíåö ÊóØúæöíáñ.
æóÞóÏú íõÞóÇáõ: Åäú ËóÈóÊó æõÑõæÏõ ßõáøò Ýöí ÑöæóÇíóÉò ÝóáóÇ ãóÇäöÚó
ãöäú Ãóäøó ÇáúÌóãúÚó ÈóíúäóåóÇ ÃóÝúÖóáõ áöíóÊóÍóÞøóÞó ÇáúÚóãóáõ
ÈöÌóãöíÚö ÇáÑøöæóÇíóÇÊö¡ æóÇäúÙõÑú áóæú ÃóÑóÇÏó ÇáöÇÞúÊöÕóÇÑó Úóáóì
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
(2/107)
æóÃóäú íóÖúØóÌöÚó æóÇáúÃóæúáóì ßóæúäõåõ
Úóáóì ÔöÞøöåö ÇáúÃóíúãóäö ÈóÚúÏóåõãóÇ æóáóÚóáøó ãöäú ÍößúãóÊöåö Ãóäøóåõ
íóÊóÐóßøóÑõ ÈöÐóáößó ÖóÌúÚóÉó ÇáúÞóÈúÑö ÍóÊøóì íóÓúÊóÝúÑöÛó æõÓúÚóåõ Ýöí
ÇáúÃóÚúãóÇáö ÇáÕøóÇáöÍóÉö æóíóÊóåóíøóÃó áöÐóáößó ÝóÅöäú áóãú íõÑöÏú
Ðóáößó ÝóÕóáó ÈóíúäóåõãóÇ æóÈóíúäó ÇáúÝóÑúÖö ÈöäóÍúæö ßóáóÇãò Ãóæú
ÊóÍóæøõáò¡ æóíóÃúÊöí Ðóáößó Ýöí ÇáúãóÞúÖöíøóÉö¡ æóÝöíãóÇ áóæú ÃóÎøóÑó
ÓõäøóÉó ÇáÕøõÈúÍö ÚóäúåóÇ ßóãóÇ åõæó ÙóÇåöÑñ áöãóÇ ÕóÍøó ãöäú
ãõæóÇÙóÈóÊöåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ÚóáóíúåöãóÇ
æóáöÎóÈóÑö «ÑóßúÚóÊóÇ ÇáúÝóÌúÑö ÎóíúÑñ ãöäú ÇáÏøõäúíóÇ æóãóÇ ÝöíåóÇ»
æóáóåõ Ýöí äöíøóÊöåóÇ ßóíúÝöíøóÇÊñ: ÓõäøóÉõ ÇáÕøõÈúÍö¡ ÓõäøóÉõ
ÇáúÝóÌúÑö¡ ÓõäøóÉõ ÇáúÈóÑúÏö¡ ÓõäøóÉõ ÇáúæõÓúØóì Úóáóì ÇáúÞóæúáö
ÈöÃóäøóåóÇ ÇáúæõÓúØóì¡ ÓõäøóÉõ ÇáúÛóÏóÇÉö¡ æóáóåõ Ãóäú íóÍúÐöÝó áóÝúÙó
ÇáÓøõäøóÉö æóíõÖöíÝó ÝóíóÞõæáõ: ÑóßúÚóÊóíú ÇáÕøõÈúÍö¡ ÑóßúÚóÊóíú
ÇáúÝóÌúÑö¡ ÑóßúÚóÊóíú ÇáúÈóÑúÏö¡ ÑóßúÚóÊóíú ÇáúæõÓúØóì¡ ÑóßúÚóÊóíú
ÇáúÛóÏóÇÉö (æóÑóßúÚóÊóÇäö ÞóÈúáó ÇáÙøõåúÑö æóßóÐóÇ) ÑóßúÚóÊóÇäö
(ÈóÚúÏóåóÇ) (æó) ÑóßúÚóÊóÇäö (ÈóÚúÏó ÇáúãóÛúÑöÈö) áöÎóÈóÑö
ÇáÕøóÍöíÍóíúäö «Ãóäøóåõ - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - Õóáøóì
ÑóßúÚóÊóíúäö ÞóÈúáó ÇáÙøõåúÑö æóÑóßúÚóÊóíúäö ÈóÚúÏóåóÇ æóÑóßúÚóÊóíúäö
ÈóÚúÏó ÇáúãóÛúÑöÈö æóÑóßúÚóÊóíúäö ÈóÚúÏó ÇáúÚöÔóÇÁö æóÑóßúÚóÊóíúäö
ÈóÚúÏó ÇáúÌõãõÚóÉö» .
æóÐóßóÑó Ýöí ÇáúßöÝóÇíóÉö Ýöí ÑóßúÚóÊóíú ÇáúãóÛúÑöÈö ÈóÚúÏóåóÇ Ãóäøóåõ
íõÓóäøõ ÊóØúæöíáõåõãóÇ ÍóÊøóì íóäúÕóÑöÝó Ãóåúáõ
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
ÃóÍóÏöåóÇ¡ Ýöíåö äóÙóÑñ¡ æóÇáúÃóÞúÑóÈõ ÊóÞúÏöíãõ ÇáúßóÇÝöÑõæäó
æóÇáúÅöÎúáóÇÕö áöãóÇ æóÑóÏó ÝöíåöãóÇ.
Ëõãøó ÑóÃóíúÊ Ýöí ÍóÌø Úóáóì ÇáÔøóãóÇÆöáö ãóÇ äóÕøõåõ ÞõÈóíúáó ÈóÇÈö
ÕóáóÇÉö ÇáÖøõÍóì ÚöäúÏó Þóæúáö ÇáúãõÕóäøöÝö ÑóßúÚóÊóíúäö Íöíäó íóØúáõÚó
ÇáúÝóÌúÑõ ÅáóÎú: ÝóíõÓóäøõ ÊóÎúÝöíÝõåõãóÇ ÇÞúÊöÏóÇÁð Èöåö - Õóáøóì
Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó -¡ Ëõãøó ÞóÇáó: æóáóÇ íõäóÇÝöí Ðóáößó ãóÇ Ýöí
ãõÓúáöãò: «ßóÇäó - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ßóËöíÑðÇ ãóÇ
íóÞúÑóÃõ Ýöí ÇáúÃõæáóì {ÞõæáõæÇ ÂãóäøóÇ ÈöÇááøóåö æóãóÇ ÃõäúÒöáó
ÅöáóíúäóÇ} [ÇáÈÞÑÉ: 136] ÂíóÉó ÇáúÈóÞóÑóÉö¡ æóÝöí ÇáËøóÇäöíóÉö Þõáú íóÇ
Ãóåúáó ÇáúßöÊóÇÈö ÊóÚóÇáóæúÇ Åáóì ãõÓúáöãõæäó» ÂíóÉó Âáö ÚöãúÑóÇäóº
áöÃóäøó ÇáúãõÑóÇÏó ÈöÊóÎúÝöíÝöåöãóÇ ÚóÏóãõ ÊóØúæöíáöåöãóÇ Úóáóì
ÇáúæóÇÑöÏö ÝöíåöãóÇ ãóÚó áóæú ÞóÑóÃó ÇáÔøóÎúÕõ Ýöí ÇáúÃõæáóì ÂíóÉó
ÇáúÈóÞóÑóÉö æóÃóáóãú äóÔúÑóÍú æóÇáúßóÇÝöÑõæäó æóÝöí ÇáËøóÇäöíóÉö ÂíóÉó
Âáö ÚöãúÑóÇäó æóÃóáóãú ÊóÑó ßóíúÝó æóÇáúÅöÎúáóÇÕó áóãú íóßõäú ãõØóæøöáðÇ
áóåõãóÇ ÊóØúæöíáðÇ íóÎúÑõÌõ Èöåö Úóäú ÍóÏøö ÇáÓøõäøóÉö æóÇáöÇÊøöÈóÇÚö¡
Ñóæóì ÃóÈõæ ÏóÇæõÏ «Ãóäøóåõ ÞóÑóÃó Ýöí ÇáËøóÇäöíóÉö {ÑóÈøóäóÇ ÂãóäøóÇ
ÈöãóÇ ÃóäúÒóáúÊó æóÇÊøóÈóÚúäóÇ ÇáÑøóÓõæáó ÝóÇßúÊõÈúäóÇ ãóÚó
ÇáÔøóÇåöÏöíäó} [Âá ÚãÑÇä: 53] æó {ÅöäøóÇ ÃóÑúÓóáúäóÇßó ÈöÇáúÍóÞøö
ÈóÔöíÑðÇ æóäóÐöíÑðÇ æóáÇ ÊõÓúÃóáõ Úóäú ÃóÕúÍóÇÈö ÇáúÌóÍöíãö} [ÇáÈÞÑÉ:
119] » ÝóíõÓóäøõ ÇáúÌóãúÚõ ÈóíúäóåõãóÇ áöíóÊóÍóÞøóÞó ÇáúÅöÊúíóÇäõ
ÈöÇáúæóÇÑöÏö ÃóÎúÐðÇ ãöãøóÇ ÞóÇáóåõ Çáäøóæóæöíøõ Ýöí " Åäøöí ÙóáóãóÊú
äóÝúÓöí ÙõáúãðÇ ßóËöíÑðÇ " æóÇáöÇÚúÊöÑóÇÖõ Úóáóíúåö Ýöí åóÐóÇ ÑóÏóÏúÊå
Ýöí ÍóÇÔöíóÉö ÇáúÅöíÖóÇÍö Ýöí ãóÈúÍóËö ÇáÏøõÚóÇÁö íóæúãó ÚóÑóÝóÉó
(Þóæúáõåõ: æóÃóäú íóÖúØóÌöÚó) æóíóÍúÕõáõ ÃóÕúáõ ÇáÓøõäøóÉö ÈöÃóíøö
ßóíúÝöíøóÉò ÝõÚöáóÊú¡ æóÇáúÃóæúáóì Ãóäú íóÓúÊóÞúÈöáó ÇáúÞöÈúáóÉó
ÈöæóÌúåöåö æóãõÞóÏøóãö ÈóÏóäöåöº áöÃóäøóåóÇ ÇáúåóíúÆóÉõ ÇáøóÊöí Êóßõæäõ
Ýöí ÇáúÞóÈúÑö Ýóåöíó ÃóÞúÑóÈõ áöÊóÐúßöíÑö ÃóÍúæóÇáöåö¡ ÝóÅöäú áóãú
íóÊóíóÓøóÑú áóåõ Êöáúßó ÇáúÍóÇáóÉó Ýöí ãóÍóáøöåö ÇäúÊóÞóáó Åáóì ÛóíúÑöåö
ãöãøóÇ íóÓúåõáõ ÝöÚúáõåóÇ Ýöíåö (Þóæúáõåõ: ÝóÕóáó ÈóíúäóåõãóÇ) Ãóíú
ÇáÑøóßúÚóÊóíúäö (Þóæúáõåõ: ÈöäóÍúæö ßóáóÇãò) ÙóÇåöÑõåõ æóáóæú ãöäú
ÇáÐøößúÑö Ãóæú ÇáúÞõÑúÂäöº áöÃóäøó ÇáúãóÞúÕõæÏó ãöäúåõ ÊóãúíöíÒõ
ÇáÕøóáóÇÉö ÇáøóÊöí ÝóÑóÛó ãöäúåóÇ ãöäú ÇáÕøóáóÇÉö ÇáøóÊöí íóÔúÑóÚõ
ÝöíåóÇ¡ æóíóäúÈóÛöí Ãóäøó ÇÔúÊöÛóÇáóåõ ÈöäóÍúæö ÇáúßóáóÇãö áóÇ íõÝóæøöÊõ
Óóäøó ÇáöÇÖúØöÌóÇÚö ÍóÊøóì áóæú ÃóÑóÇÏóåõ ÈóÚúÏó ÇáúÝóÕúáö ÇáúãóÐúßõæÑö
ÍóÕóáó Èöåö ÇáÓøõäøóÉõ (Þóæúáõåõ: æóíóÃúÊöí Ðóáößó Ýöí ÇáúãóÞúÖöíøóÉö)
ÞóÖöíøóÊõåõ Ãóäøóåõ ÅÐóÇ ÃóÎøóÑó ÓõäøóÉó ÇáÕøõÈúÍö ÚóäúåóÇ äõÏöÈó áóåõ
ÇáöÇÖúØöÌóÇÚõ ÈóÚúÏó ÇáÓøõäøóÉö áóÇ Èóíúäó ÇáúÝóÑúÖö æóÈóíúäóåóÇ.
æóÇáÙøóÇåöÑõ ÎöáóÇÝõåõº áöÃóäøó ÇáúÛóÑóÖó ãöäú ÇáöÇÖúØöÌóÇÚö ÇáúÝóÕúáõ
Èóíúäó ÇáÕøóáóÇÊóíúäö ßóãóÇ íõÔúÚöÑõ Èöåö Þóæúáõåõ: ÝóÅöäú áóãú íõÑöÏú
Ðóáößó ÝóÕóáó ÈóíúäóåõãóÇ ÅáóÎú (Þóæúáõåõ: Úóáóì ÇáúÞóæúáö) Ãóíú
ÇáúãóÑúÌõæÍö (Þóæúáõåõ: æóíõÖöíÝó) áóÚóáøó åóÐóÇ ãõÌóÑøóÏõ ÊóÕúæöíÑò
áöãóÇ ãóÑøó Ãóäøó ÐößúÑó ÚóÏóÏö ÇáÑøóßóÚóÇÊö áóíúÓó ÈöÔóÑúØò ÝóíóßúÝöí
Ãóäú íóÞõæáó ÃõÕóáøöí ÇáúÛóÏóÇÉó Ãóæú ÇáúÝóÌúÑó Ãóæú äóÍúæó Ðóáößó
(Þóæúáõåõ: ÝóíóÞõæáó) åóÐöåö ÇáúßóíúÝöíøóÇÊõ ãóÇ ÚóÏóÇ ÑóßúÚóÊóíú
ÇáúæõÓúØóì¡ Èóáú ÞóÏú íõÞóÇáõ ÍóÊøóì åöíó ÃóíúÖðÇ ÈöÌóÚúáö ÇáúÅöÖóÇÝóÉö
ÈóíóÇäöíøóÉð ÊóÕúáõÍõ áöáúÝóÑúÖö ßóãóÇ ÊóÕúáõÍõ áóáÓøõäøóÉö¡ æóáóÚóáøó
ÇáúãõãóíøöÒó ÈóíúäóåõãóÇ æõÌõæÈõ ÇáÊøóÚóÑøõÖö áöáúÝóÑöíÖóÉö Ýöí
ÇáúÝóÑúÖö æóæõÌõæÈõ ÚóÏóãöåö Ýöí ÇáÓøõäøóÉö (Þóæúáõåõ: Ãóäøóåõ íõÓóäøõ
ÊóØúæöíáõåõãóÇ) æóíóáúÍóÞõ ÈöåöãóÇ ÈóÞöíøóÉõ ÇáÓøõäóäö ÇáúãõÊóÃóÎøöÑóÉö¡
æóÅöäøóãóÇ äóÕøó ÚóáóíúåöãóÇ áöÌóÑóíóÇäö ÇáúÚóÇÏóÉö ÈöÇáöÇäúÕöÑóÇÝö
ÚóÞöÈó ÝöÚúáö ÇáúãóÛúÑöÈö (Þóæúáõåõ: ÍóÊøóì íóäúÕóÑöÝó) áóÇ Ãóäøó
ÊóØúæöíáóåõãóÇ ÓõäøóÉñ áößõáøö Ãóåúáö ÇáúãóÓúÌöÏö¡ ÝóáóÇ íõÊóÕóæøóÑõ
Ãóäú íõÛúíóÇ ÈöÇäúÕöÑóÇÝö Ãóåúáö ÇáúãóÓúÌöÏö ÅáøóÇ Ãóäú íõÑöíÏó Óóäøó
Ðóáößó áößõáøö ÃóÍóÏò ÍóÊøóì íóäúÕóÑöÝó ãóäú íóäúÕóÑöÝõ ÚóÇÏóÉð Ãóæú
ãóäú ÏóÚóÇåõ Åáóì ÇáöÇäúÕöÑóÇÝö ÃóãúÑñ ÚóÑóÖó áóåõ. ÇåÜ Óã Úóáóì ÍóÌø.
æóÇáúßóáóÇãõ ÍóíúËõ ÝóÚóáóåóÇ
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
Þóæúáõåõ: ÈóÚúÏóåõãóÇ) ÌóÑóì Úóáóì ÇáúÛóÇáöÈö ãöäú ÊóÞúÏöíãöåöãóÇ Úóáóì
ÇáúÝóÑúÖö ÈöÏóáöíáö Þóæúáöåö ÈóÚúÏõ ÝóÅöäú áóãú íõÑöÏú Ðóáößó ÝóÕóáó
ÈóíúäóåõãóÇ æóÈóíúäó ÇáúÝóÑúÖö ÅÐú íõÚúáóãõ ãöäúåõ
(2/108)
ÇáúãóÓúÌöÏö¡ áóßöäøó ãõÞúÊóÖóì ßóáóÇãö
ÇáÑøóæúÖóÉö ãöäú Ãóäøóåõ íõäúÏóÈõ ÝöíåöãóÇ ÇáúßóÇÝöÑõæäó æóÇáúÅöÎúáóÇÕõ
ÎöáóÇÝõåõ ÅáøóÇ Ãóäú íõÍúãóáó Úóáóì Ãóäøóåõ ÈóíóÇäñ áöÃóÕúáö ÇáÓøõäøóÉö
æóÐóÇßó áößóãóÇáöåóÇ (æó) ÑóßúÚóÊóÇäö ÈóÚúÏó (ÇáúÚöÔóÇÁö) áöáúÎóÈóÑö
ÇáúãóÇÑøö æóÔóãöáó Ðóáößó ÇáúÍóÇÌøó ÈöãõÒúÏóáöÝóÉó¡ æóÅöäøóãóÇ Óõäøó
áóåõ ÊóÑúßõ ÇáäøóÝúáö ÇáúãõØúáóÞö áöíóÓúÊóÑöíÍó¡ æóáöíóÊóåóíøóÃó áöãóÇ
Èóíúäó íóÏóíúåö ãöäú ÇáúÃóÚúãóÇáö ÇáÔøóÇÞøóÉö íóæúãó ÇáäøóÍúÑö (æóÞöíáó
áóÇ ÑóÇÊöÈóÉó áöáúÚöÔóÇÁö) º áöÃóäøó ÇáÑøóßúÚóÊóíúäö ÈóÚúÏóåóÇ íóÌõæÒõ
ßóæúäõåõãóÇ ãöäú ÕóáóÇÉö Çááøóíúáö¡ æóíõÑóÏøõ «ÈöÃóäøóåõ - Õóáøóì
Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ßóÇäó íõÄóÎøöÑõ ÕóáóÇÉó Çááøóíúáö
æóíóÝúÊóÊöÍõåóÇ ÈöÑóßúÚóÊóíúäö ÎóÝöíÝóÊóíúäö Ëõãøó íõØóæøöáõåóÇ» ÝóÏóáøó
Ðóáößó Úóáóì Ãóäøó Êóíúäößó áóíúÓóÊóÇ ãöäúåóÇ¡ æóäóÝóì ÇáúæóÌúåó áöãóÇ
ÐóßóÑó ÈöÇáäøöÓúÈóÉö áöáÊøóÃúßöíÏö áóÇ áöÃóÕúáö ÇáÓøõäøöíøóÉö ßóãóÇ
íõÄúÎóÐõ ãöäú Þóæúáöåö ÇáúÂÊöí æóÅöäøóãóÇ ÇáúÎöáóÇÝõ Åáóì ÂÎöÑöåö¡
æóãóÚúäóì ÊóÚúáöíáöåö ÈöãóÇ ÐóßóÑó Ãóäøóåõ ÅÐóÇ ÌóÇÒó ßóæúäõåõãóÇ ãöäú
ÕóáóÇÉö Çááøóíúáö ÇäúÊóÝóÊú ÇáúãõæóÇÙóÈóÉõ ÇáúãõÞúÊóÖöíóÉõ áöáÊøóÃúßöíÏö
(æóÞöíáó ÃóÑúÈóÚñ ÞóÈúáó ÇáÙøõåúÑö) áöÚóÏóãö ÊóÑúßöåö - Õóáøóì Çááøóåõ
Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - áóåóÇ ßóãóÇ ÑóæóÇåõ ÇáúÈõÎóÇÑöíøõ (æóÞöíáó
æóÃóÑúÈóÚñ ÈóÚúÏóåóÇ) áöÎóÈóÑö «ãóäú ÍóÇÝóÙó Úóáóì ÃóÑúÈóÚö ÑóßóÚóÇÊò
ÞóÈúáó ÇáÙøõåúÑö æóÃóÑúÈóÚò ÈóÚúÏóåóÇ ÍóÑøóãóåõ Çááøóåõ Úóáóì ÇáäøóÇÑö»
(æóÞöíáó æóÃóÑúÈóÚñ ÞóÈúáó ÇáúÚóÕúÑö) áöÎóÈóÑö «ÑóÍöãó Çááøóåõ ÇãúÑóÃð
Õóáøóì ÞóÈúáó ÇáúÚóÕúÑö ÃóÑúÈóÚðÇ» (æóÇáúÌóãöíÚõ ÓõäøóÉñ) ÑóÇÊöÈóÉñ
ÞóØúÚðÇ áöæõÑõæÏö Ðóáößó Ýöí ÇáúÃóÍóÇÏöíËö ÇáÕøóÍöíÍóÉö (æóÅöäøóãóÇ
ÇáúÎöáóÇÝõ Ýöí ÇáÑøóÇÊöÈö ÇáúãõÄóßøóÏö) ãöäú ÍóíúËõ ÇáÊøóÃúßöíÏõ æóåõæó
ÇáúÚóÔóÑõ ÇáúÃõæóáõ ÝóÞóØú áöÃóäøóåõ - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó
- æóÇÙóÈó ÚóáóíúåóÇ ÃóßúËóÑõ ãöäú ÇáËøóãóÇäöíóÉö ÇáúÈóÇÞöíóÉö æóßóÇäó
Ýöí ÇáúÎóÈóÑö ÇáÓøóÇÈöÞö áóÇ ÊóÞúÊóÖöí ÊóßúÑóÇÑðÇ ßóãóÇ åõæó ÇáúÃóÕóÍøõ
ÚöäúÏó ÇáúÃõÕõæáöíøöíäó¡
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
Ýöí ÇáúãóÓúÌöÏö ÝóáóÇ íõäóÇÝöí Ãóäøó ÇäúÕöÑóÇÝóåõ áöíóÝúÚóáóåóÇ Ýöí
ÇáúÈóíúÊö ÃóÝúÖóáõ (Þóæúáõåõ: ÇáúßóÇÝöÑõæäó æóÇáúÅöÎúáóÇÕõ) æóíõÓóäøõ
åóÐóÇäö ÃóíúÖðÇ Ýöí ÓóÇÆöÑö ÇáÓøõäóäö ÇáøóÊöí áóãú ÊóÑöÏú áóåóÇ
ÞöÑóÇÁóÉñ ãóÎúÕõæÕóÉñ ßóãóÇ ÈóÍóËó ÍóÌø (Þóæúáõåõ: æóÐóáößó
áößóãóÇáöåóÇ) æóíóäúÈóÛöí ÍóíúËõ ÃóÑóÇÏó ÇáúÃóßúãóáó Ãóäú íõÞóÏøöãó
ÇáúßóÇÝöÑõæäó áöæõÑõæÏöåóÇ ÈöÎõÕõæÕöåóÇ Ëõãøó íóÖõãøó ÅáóíúåóÇ ãóÇ
ÔóÇÁó¡ æóãöËúáõåõ íõÞóÇáõ Ýöí ÇáÑøóßúÚóÉö ÇáËøóÇäöíóÉö ãöäú Ãóäøóåõ
íõÞóÏøöãõ ÇáúÅöÎúáóÇÕó ÅáóÎú. æóÇáúÃóæúáóì ÝöíãóÇ íóÖõãøõåõ ÑöÚóÇíóÉõ
ÊóÑúÊöíÈö ÇáúãõÕúÍóÝö¡ ÝóÅöäú áóãú íóÊóíóÓøóÑú áóåõ ÅÐóÇ ÑóÇÚóì Ðóáößó
ÊóØúæöíáñ Öóãøó Åáóì Ðóáößó ãóÇ ÔóÇÁó¡ æóÅöäú ÎóÇáóÝó ÊóÑúÊöíÈó
ÇáúãõÕúÍóÝö (Þóæúáõåõ: ÈöÑóßúÚóÊóíúäö ÎóÝöíÝóÊóíúäö) æóÍößúãóÉõ
ÊóÎúÝöíÝöåöãóÇ ÇáúãõÈóÇÏóÑóÉõ Åáóì Íöáøö ÇáúÚõÞúÏóÉö ÇáøóÊöí ÊóÈúÞóì
ÈóÚúÏó Íöáøö ÇáúÚõÞúÏóÊóíúäö ÞóÈúáóåóÇ¡ æóÐóáößóº áöÃóäøóåõ æóÑóÏó Ãóäøó
ÇáÔøóíúØóÇäó íóÃúÊöí ÇáúÅöäúÓóÇäó ÈóÚúÏó äóæúãöåö ÝóíóÚúÞöÏõ Úóáóíúåö
æóíóÞõæáõ áóåõ Úóáóíúß áóíúáñ Øóæöíáñ ÝóÇÑúÞõÏú¡ ÝóÅöÐóÇ ÇÓúÊóíúÞóÙó
æóÐóßóÑó Çááøóåó ÊóÚóÇáóì ÇäúÍóáøóÊú æóÇÍöÏóÉñ¡ æóÅöÐóÇ ÊóæóÖøóÃó
ÇäúÍóáøóÊú ÇáËøóÇäöíóÉõ¡ æóÅöÐóÇ Õóáøóì ÑóßúÚóÊóíúäö ÇäúÍóáøóÊú
ÇáËøóÇáöËóÉõ (Þóæúáõåõ: Ëõãøó íõØóæøöáõåóÇ) Ãóíú ÕóáóÇÉó Çááøóíúáö
(Þóæúáõåõ: ÝóÏóáøó Ðóáößó) ãöäúåõ íõÚúáóãõ Ãóäøóåõ íõÓóäøõ ÊóÚúÌöíáõ
ÓõäøóÉö ÇáúÚöÔóÇÁö ÇáúÈóÚúÏöíøóÉö æóÅöäú ßóÇäó áóåõ ÊóåóÌøõÏñ æóæóËöÞó
ÈöÇáúíóÞöÙóÉö (Þóæúáõåõ: Úóáóì Ãóäøó Êóíúäößó) Ãóíú ÇáÑøóßúÚóÊóíúäö
ÇáúÎóÝöíÝóÊóíúäö (Þóæúáõåõ: ßóãóÇ íõÄúÎóÐõ ãöäú Þóæúáöåö ÅáóÎú) ÇõäúÙõÑú
åóáú íóÔúßõáõ Úóáóì åóÐóÇ Þóæúáõ ÇáÔøóÇÑöÍöº áöÃóäøó ÇáÑøóßúÚóÊóíúäö
ÈóÚúÏóåóÇ ÅáóÎú. æóÚöÈóÇÑóÉõ Ú: Þóæúáõ ÇáúãõÕóäøöÝö æóÇáúÌóãöíÚõ ÓõäøóÉñ
ÅáóÎú¡ ÇõäúÙõÑú åóáú íóÔúßõáõ Úóáóì åóÐóÇ Þóæúáõ ÇáÔøóÇÑöÍö Ýöí
ÑóÇÊöÈóÉö ÇáúÚöÔóÇÁö æóãóÇ ÐóßóÑó ÈóÚúÏóåóÇ íóÌõæÒõ Ãóäú íóßõæäó ãöäú
ÕóáóÇÉö Çááøóíúáö ÇåÜ.
Ëõãøó ÑóÃóíúÊ Óã Úóáóì ÍóÌø ÞóÇáó ÈóÚúÏó ÐößúÑöåö ÇáúÅöÔúßóÇáö:
ÝóÇáúæóÌúåõ ÇÓúÊöËúäóÇÁõ åóÐöåö ãöäú ÇáúÞóØúÚö ÇáúÂÊöí ÈöÃóäøó
ÇáúÌóãöíÚó ÓõäøóÉñ¡ áóßöäøó Þóæúáó ÇáÔøóÇÑöÍö ßÍÌ æóãóÚúäóì ÊóÚúáöíáöåö
ÈöãóÇ ÐóßóÑó Ãóäøóåõ ÅáóÎú íóÏõáøõ Úóáóì ÌóÑóíóÇäö ÇáúÎöáóÇÝö ÝöíåóÇ
ßóÛóíúÑöåóÇ (Þóæúáõåõ: «ÍóÑøóãóåõ Çááøóåõ Úóáóì ÇáäøóÇÑö» ) Ãóíú
ãóäóÚóåõ ãöäú ÏõÎõæáöåóÇ (Þóæúáõåõ: áöÎóÈóÑö ÑóÍöãó Çááøóåõ ÅáóÎú)
ãõÑóÇÏõåõ ÇáÏøõÚóÇÁõ (Þóæúáõåõ: æóßóÇäó Ýöí ÇáúÎóÈóÑö ÇáÓøóÇÈöÞö) åõæó
Þóæúáõåõ: «ßóÇäó íõÄóÎøöÑõ ÕóáóÇÉó Çááøóíúáö» æóÚöÈóÇÑóÉõ ÍóÌø: æóßóÇäó
Ýöí ÇáúÎóÈóÑóíúäö ÇáÓøóÇÈöÞóíúäö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
Ãóäøó ÇáúãóÞúÕõæÏó ãöäú åóÐöåö ÇáÖøóÌúÚóÉö ÇáúÝóÕúáõ ÈóíúäóåõãóÇ
æóÈóíúäó ÇáúÝóÑúÖö ÝóÅöÐóÇ ÞóÏøóãó ÇáúÝóÑúÖó ÝóÚóáóåóÇ ÈóÚúÏóåõ
ÝóáúíõÑóÇÌóÚú (Þóæúáõåõ: æóäóÝúíõ ÇáúæóÌúåö) ÇááøóÇãõ Ýöíåö áöáúÚóåúÏö:
Ãóíú ÇáúæóÌúåö ÇáúãóÐúßõæÑö (Þóæúáõåõ: ßóãóÇ íõÄúÎóÐõ ãöäú Þóæúáöåö)
Ãóíú ÇáúãõÕóäøöÝö (Þóæúáõåõ: æóãóÚúäóì ÊóÚúáöíáöåö) Ãóíú ÇáúæóÌúåö
ÈöÞóæúáöåöº áöÃóäøó ÇáÑøóßúÚóÊóíúäö ÅáóÎú (Þóæúáõåõ: Ýöí ÇáúÎóÈóÑóíúäö
ÇáÓøóÇÈöÞóíúäö) åõæó ÊóÇÈöÚñ Ýöí åóÐöåö ÇáúÅöÍóÇáóÉö áöáÔøöåóÇÈö ÍóÌø
ÙóäøðÇ ãöäúåõ Ãóäøóåõ ÞóÏøóãóåõãóÇ¡ æóåõãóÇ Ýöí ßóáóÇãö ÇáÔøöåóÇÈö
ÇáúãóÐúßõæÑö ÞóÏøóãó ÃóÍóÏóåõãóÇ ÚóÞöÈó Þóæúáö ÇáúãõÕóäøöÝö¡ æóÞöíáó
ÃóÑúÈóÚñ ÞóÈúáó ÇáÙøõåúÑö¡ æóåõæó Ãóäøóåõ - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö
æóÓóáøóãó - ßóÇäó áóÇ íóÏóÚõåóÇ¡ æóËóÇäöíåãóÇ ÚóÞöÈó Þóæúáö ÇáúãõÕóäøöÝö
æóÞöíáó æóÃóÑúÈóÚñ ÞóÈúáó ÇáúÚóÕúÑö¡ æóåõæó Ãóäøóåõ - Õóáøóì Çááøóåõ
Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ßóÇäó íõÕóáøöí ÞóÈúáóåóÇ ÃóÑúÈóÚðÇ íóÝúÕöáõ
Èóíúäóåõäøó ÈöÇáÊøóÓúáöíãö.
Ëõãøó ÞóÇáó: æóßóÇäó Ýöí ÇáúÎóÈóÑóíúäö ÇáÓøóÇÈöÞóíúäö Ýöí ÃóÑúÈóÚö
ÇáÙøõåúÑö æóÃóÑúÈóÚö ÇáúÚóÕúÑö áóÇ íóÞúÊóÖöí ÊóßúÑóÇÑðÇ Úóáóì
(2/109)
æóáóæú ÇÞúÊóÕóÑó Úóáóì ÑóßúÚóÊóíúäö
ÞóÈúáó ÇáÙøõåúÑö ãóËóáðÇ¡ æóáóãú íóäúæö ÇáúãõÄóßøóÏó æóáóÇ ÛóíúÑóåõ
ÇäúÕóÑóÝó áöáúãõÄóßøóÏö ßóãóÇ åõæó ÙóÇåöÑñ áöÃóäøóåõ ÇáúãõÊóÈóÇÏóÑõ¡
æóÇáØøóáóÈõ Ýöíåö ÃóÞúæóì (æóÞöíáó) ãöäú ÇáÑøóæóÇÊöÈö ÛóíúÑö
ÇáúãõÄóßøóÏóÉö (ÑóßúÚóÊóÇäö ÎóÝöíÝóÊóÇäö ÞóÈúáó ÇáúãóÛúÑöÈö) áöãóÇ
íóÃúÊöí (ÞõáúÊ åõãóÇ ÓõäøóÉñ) ÛóíúÑõ ãõÄóßøóÏóÉò (Úóáóì ÇáÕøóÍöíÍö)
(ÝóÝöí ÕóÍöíÍö ÇáúÈõÎóÇÑöíøö ÇáúÃóãúÑõ ÈöåöãóÇ) æóáóÝúÙõåõ «ÕóáøõæÇ
ÞóÈúáó ÕóáóÇÉö ÇáúãóÛúÑöÈö ÞóÇáó Ýöí ÇáËøóÇáöËóÉö áöãóäú ÔóÇÁó»
ßóÑóÇåóÉó Ãóäú íóÊøóÎöÐóåõ ÇáäøóÇÓõ ÓõäøóÉð: Ãóíú ØóÑöíÞóÉð áóÇÒöãóÉð.
æóÕóÍøó Ãóäøó ßöÈóÇÑó ÇáÕøóÍóÇÈóÉö - ÑóÖöíó Çááøóåõ ÊóÚóÇáóì Úóäúåõãú -
ßóÇäõæÇ íóÈúÊóÏöÑõæäó ÇáÓøóæóÇÑöíó áóåóÇ ÅÐóÇ ÃóÐøóäó ÇáúãóÛúÑöÈõ ÍóÊøóì
Åäøó ÇáÑøóÌõáó ÇáúÛóÑöíÈó áöíóÏúÎõáó ÇáúãóÓúÌöÏó ÝóíóÍúÓóÈõ Ãóäøó
ÇáÕøóáóÇÉó ÞóÏú ÕõáøöíóÊú ãöäú ßóËúÑóÉö ãóäú íõÕóáøöíåöãóÇ¡ æóÞóæúáõ
ÇÈúäö ÚõãóÑó: ãóÇ ÑóÃóíúÊ ÃóÍóÏðÇ íõÕóáøöíåöãóÇ Úóáóì ÚóåúÏö ÑóÓõæáö
Çááøóåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ÛóíúÑõ ÞóÇÏöÍò Ýöí Ðóáößó
áöÃóäøóåõ äóÝúíñ ÛóíúÑõ ãóÍúÕõæÑò æóÚóÌöíÈñ ãöãøóäú ÒóÚóãó ßóæúäóåõ
ãóÍúÕõæÑðÇ¡ ÅÐú ãöäú ÇáúãóÚúáõæãö Ãóäøó ßóËöíÑðÇ ãöäú ÇáúÃóÒúãöäóÉö Ýöí
ÚóåúÏöåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - áóãú íóÍúÖõÑúåõ ÇÈúäõ
ÚõãóÑó æóáóÇ ÃóÍóÇØó ÈöãóÇ íóÞóÚõ Ýöíåö¡ Úóáóì Ãóäøóåõ áóæú ÝõÑöÖó
ÇáúÍóÕúÑõ ÝóÇáúãõËúÈöÊõ ãóÚóåõ ÒöíóÇÏóÉõ Úöáúãò ÝóáúíõÞóÏøóãú ßóãóÇ
ÞóÏøóãõæÇ ÑöæóÇíóÉó ãõËúÈöÊö ÕóáóÇÊöåö - Úóáóíúåö ÇáÕøóáóÇÉõ
æóÇáÓøóáóÇãõ - Ýöí ÇáúßóÚúÈóÉö Úóáóì ÑöæóÇíóÉö äóÇÝöíåóÇ ãóÚó
ÇÊøöÝóÇÞöåöãóÇ¡ Úóáóì ÃóäøóåõãóÇ ßóÇäóÇ ãóÚóåõ ÝöíåóÇ.
ãóÚó Ãóäøó ãõÏøóÚóÇåõ äóÝúíõ ÇáÑøõÄúíóÉö¡ æóáóÇ íóáúÒóãõ ãöäú ÚóÏóãö
ÑõÄúíóÊöåö äóÝúíõ ÑõÄúíóÉö ÛóíúÑöåö¡ æóÈöÝóÑúÖö ÇáÊøóÓóÇÞõØö íóÈúÞóì
ãóÚúäóì «ÕóáøõæÇ ÞóÈúáó ÇáúãóÛúÑöÈö ÑóßúÚóÊóíúäö» áöÚóÏóãö ÇáúãõÚóÇÑöÖö
áóåõ æóÇáúÎóÈóÑõ ÇáÕøóÍöíÍõ " Èóíúäó ßõáøö ÃóÐóÇäóíúäö " Ãóíú ÃóÐóÇäò
æóÅöÞóÇãóÉò " ÕóáóÇÉñ " ÅÐú åõæó íóÔúãóáõåõãóÇ äóÕøðÇ æóãöäú Ëóãøó
ÃóÎóÐõæÇ ãöäúåõ ÇÓúÊöÍúÈóÇÈó
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
Ýöí ÃóÑúÈóÚö ÇáÙøõåúÑö æóÃóÑúÈóÚö ÇáúÚóÕúÑö ÅáóÎú¡ æóÃóÑóÇÏó ÈöÃóÑúÈóÚö
ÇáÙøõåúÑö æóÃóÑúÈóÚö ÇáúÚóÕúÑö ãóÇ ÞóÏøóãóåõ ÝöíåöãóÇ ãöäú Þóæúáöåö
ÈóÚúÏó Þóæúáö ÇáúãõÕóäøöÝö ÇáÙøõåúÑöº áöÃóäøóåõ - Õóáøóì Çááøóåõ
Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ßóÇäó áóÇ íóÏóÚõåóÇ ÑóæóÇåõ ÇáúÈõÎóÇÑöíøõ.
æóÞóæúáõåõ ÈóÚúÏó Þóæúáö ÇáúãõÕóäøöÝö ÇáúÚóÔúÑö áöáúÎóÈóÑö ÇáúÍóÓóäö
«Ãóäøóåõ - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ßóÇäó íõÕóáøöí ÞóÈúáóåóÇ
ÃóÑúÈóÚðÇ íóÝúÕöáõ Èóíúäóåõäøó ÈöÇáÊøóÓúáöíãö» ¡ ÝóÞóæúáõ ÇáÔøóÇÑöÍö
æóßóÇäó Ýöí ÇáúÎóÈóÑö ÅáóÎú íõÍúÊóãóáõ Ãóäøóåõ ÃóÑóÇÏó ßóÇäó
ÇáúæóÇÑöÏóÉõ Ýöí åóÐóÇ ÇáúãóÞóÇãö¡ æóÅöäú áóãú íóÓúÈöÞú áóåóÇ ÐößúÑñ Ýöí
ßóáóÇãöåö¡ Ëõãøó íõÍúÊóãóáõ Ãóäøóåõ ÃóÑóÇÏó ÈöÇáúÎóÈóÑö ÌöäúÓóåõ
ÝóíóÔúãóáõ ÇáúÎóÈóÑóíúäö ãóÚðÇ¡ æóÃóäøóåõ ÃóÑóÇÏó ÇáúæóÇÑöÏó Ýöí ÓõäøóÉö
ÇáúÚóÕúÑö ÎóÇÕøóÉðº áöÃóäøó ÇáúæóÇÑöÏó Ýöí ÓõäøóÉö ÇáÙøõåúÑö ÇÔúÊóãóáó
Úóáóì ãóÇ íõÝöíÏõ ÇáúãõæóÇÙóÈóÉó æóåõæó Þóæúáõåõ: áóÇ íóÏóÚõåóÇ
ÝóÇáÊøóßúÑóÇÑõ ãõÓúÊóÝóÇÏñ ãöäú ÛóíúÑö ßóÇäó. (Þóæúáõåõ: æóáóæú
ÇÞúÊóÕóÑó Úóáóì ÑóßúÚóÊóíúäö) ÃóÝúåóãó Ãóäøóåõ áóæú Õóáøóì ÇáúÃóÑúÈóÚó
ÇáúÞóÈúáöíøóÉó æóÝóÕóáó ÈóíúäóåóÇ ÈöÇáÓøóáóÇãö áóÇ íóÊóÚóíøóäõ ÕóÑúÝõ
ÇáúÃõæáóíóíúäö áöáúãõÄóßøóÏö¡ Èóáú íóÞóÚõ ËöäúÊóÇäö ãõÄóßøóÏóÊóÇäö
æóËöäúÊóÇäö ÛóíúÑõ ãõÄóßøóÏóÊóíúäö ÈöáóÇ ÊóÚúíöíäò.
æóÞóÖöíøóÉõ Þóæúáöåöº áöÃóäøóåõ ÇáúãõÊóÈóÇÏóÑõ æóÇáØøóáóÈõ Ýöíåö ÃóÞúæóì
ÕóÑúÝõ ÇáúÃõæáóíóíúäö áöáúãõÄóßøóÏóÊóíúäö ãõØúáóÞðÇ¡ æóåóáú
ÇáúÞóÈúáöíøóÉõ ÃóÝúÖóáõ ãöäú ÇáúÈóÚúÏöíøóÉö Ãóæú ÈöÇáúÚóßúÓö Ãóæú åõãóÇ
Úóáóì ÍóÏøò ÓóæóÇÁò¿ ÞóÇáó ÇáøóÐöí ÐóßóÑóåõ ÈóÚúÖõ ãóäú áóÞöíäóÇåõ: Åäøó
ÇáúÈóÚúÏöíøóÉó ÃóÝúÖóáõ áöÊóæóÞøõÝöåóÇ Úóáóì ÝöÚúáö ÇáúÝóÑöíÖóÉö¡
åóßóÐóÇ äõÞöáó Úóäú ÇáÔøóíúÎö ÍóãúÏóÇäó. ÇåÜ ÃóÞõæáõ: ÇáúÃóÞúÑóÈõ
ÇáÊøóÓóÇæöí ßóãóÇ íóÏõáøõ Úóáóíúåö ÚöÈóÇÑóÉõ ÇáúÈóåúÌóÉö ÍóíúËõ ÞóÇáó
ãóÇ ÈöÇáúæóÇæö áóÇ ÊõÑóÊøóÈõ. ÇåÜ: Ãóíú ãóÇ ÐóßóÑúÊå ãöäú ÇáÑøóæóÇÊöÈö
ãóÚúØõæÝðÇ ÈöÇáúæóÇæö æóáóÇ ÊóÑúÊöíÈó Ýöíåö æóåóÇÊóÇäö ÇáÑøóßúÚóÊóÇäö
ÚóØóÝóåõãóÇ ÈöÇáúæóÇæö (Þóæúáõåõ: æóáóãú íóäúæö ÇáúãõÄóßøóÏó)
ÞóÖöíøóÊõåõ Ãóäøóåõ áóæú ÇÞúÊóÕóÑó Ýöí äöíøóÊöåö Úóáóì ÛóíúÑö
ÇáúãõÄóßøóÏö ÇÎúÊóÕøó Èöåö¡ æóÈóÞöíó ãóÇ áóæú ÃóØúáóÞó ÓõäøóÉó ÇáÙøõåúÑö
ÇáÞóÈúáöíøóÉó Ãóæú ÇáúÈóÚúÏöíøóÉö ÈöÃóäú áóãú íóÊóÚóÑøóÖú áöÚóÏóÏò åõæó
íóÞúÊóÕöÑõ Úóáóì ËöäúÊóíúäö Ãóãú áóÇ¿ Ýöíåö äóÙóÑñ¡ æóÇóáøóÐöí ÞóÏøóãóåõ
ÔóíúÎõäóÇ ÇáÒøöíóÇÏöíøõ Ýöí ÕöÝóÉö ÇáÕøóáóÇÉö Ãóäøóåõ íóÞúÊóÕöÑõ Úóáóì
ËöäúÊóíúäö. ÇåÜ.
æóÚöÈóÇÑóÉõ Óã Úóáóì ÍóÌø äóÕøõåóÇ: ÝóÑúÚñ: íóÌõæÒõ Ãóäú íõØúáóÞó Ýöí
äöíøóÉö ÓõäøóÉö ÇáÙøõåúÑö ÇáúãõÊóÞóÏøöãóÉö ãóËóáðÇ æóíóÊóÎóíøóÑó Èóíúäó
ÑóßúÚóÊóíúäö æóÃóÑúÈóÚò ã Ñ ÇåÜ. æóÝöí ßóáóÇãöåö ÃóíúÖðÇ Úóáóì
ÇáúÈóåúÌóÉö: áóæú ÃóØúáóÞó ÇáäøöíøóÉó Ýöí ÊóÍöíøóÉö ÇáúãóÓúÌöÏö Ãóæú
ÇáÖøõÍóì Íõãöáó Úóáóì ÑóßúÚóÊóíúäö ÝóáúíõÑóÇÌöÚú ÝóÅöäøóåõ íóÍúÊóãöáõ
ÇáúÝóÑúÞó Èóíúäó ÇáÖøõÍóì æóÊóÍöíøóÉö ÇáúãóÓúÌöÏö æóÈóíúäó ÇáÑøóæóÇÊöÈö
(Þóæúáõåõ: ÞóÇáó Ýöí ÇáËøóÇáöËóÉö) Ãóíú Ýöí ÇáúãóÑøóÉö ÇáËøóÇáöËóÉö¡
æóÞóæúáõåõ ßóÑóÇåóÉó Ãóäú íóÊøóÎöÐóåóÇ: Ãóíú ÞóÇáó áöãóäú ÔóÇÁó
ßóÑóÇåóÉð (Þóæúáõåõ: ãóÚó ÇÊøöÝóÇÞöåöãóÇ) Ãóíú ÇáúãõËúÈöÊö æóÇáäøóÇÝöí
(Þóæúáõåõ: æóÇáúÎóÈóÑõ ÇáÕøóÍöíÍõ) Ãóíú æóíóÈúÞóì ãóÚúäóì ÇáúÎóÈóÑö
ÇáÕøóÍöíÍö ÅáóÎú
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
ÇáúÃóÕóÍøö ÚöäúÏó ãõÍóÞøöÞöí ÇáúÃõÕõæáöíøöíäó¡ æóãõÈóÇÏóÑóÊõåõ ãöäúåóÇ
ÃóãúÑñ ÚõÑúÝöíøñ áóÇ æóÖúÚöíøñ¡ áóßöäøó åóÐóÇ ÅäøóãóÇ íóÙúåóÑõ Ýöí
ÇáËøóÇäöíóÉö áóÇ ÇáúÃõæáóìº áöÃóäøó ÇáÊøóÃúßöíÏó áóÇ íõÄúÎóÐõ ÝöíåóÇ
ãóäú ßóÇäó Èóáú ãóäú áóÇ íóÏóÚõ¡ ÅáøóÇ Ãóäú íõÌóÇÈó ÈöÃóäøóåõ
áöáúÃóÛúáóÈö Åáóì ÂÎóÑö ãóÇ ÐóßóÑóåõ - ÑóÍöãóåõ Çááøóåõ ÊóÚóÇáóì -
(2/110)
ÑóßúÚóÊóíúäö ÞóÈúáó ÇáúÚöÔóÇÁö.
æóíõÓúÊóÍóÈøõ ÝöÚúáõåõãóÇ ÈóÚúÏó ÅÌóÇÈóÉö ÇáúãõÄóÐøöäö¡ ÝóÅöäú
ÊóÚóÇÑóÖóÊú åöíó æóÝóÖöíáóÉõ ÇáÊøóÍóÑøõãö áöÅöÓúÑóÇÚö ÇáúÅöãóÇãö
ÈöÇáúÝóÑúÖö ÚóÞöÈó ÇáúÃóÐóÇäö ÃóÎøóÑóåõãóÇ Åáóì ãóÇ ÈóÚúÏóåóÇ æóáóÇ
íõÞóÏøöãõåõãóÇ Úóáóì ÇáúÅöÌóÇÈóÉö ÝöíãóÇ íóÙúåóÑõ¡ æóãõÞóÇÈöáõ
ÇáÕøóÍöíÍö ÃóäøóåõãóÇ áóíúÓóÊóÇ ÈöÓõäøóÉò¡ æóÇÓúÊóÏóáøó ÈöÙóÇåöÑö ÎóÈóÑö
ÇÈúäö ÚõãóÑó ÇáÓøóÇÈöÞö (æóÈóÚúÏó ÇáúÌõãõÚóÉö ÃóÑúÈóÚñ) áöãóÇ ãóÑøó Ýöí
ÇáúÎóÈóÑö ÇáÕøóÍöíÍö ËöäúÊóÇäö ãöäúåóÇ ãõÄóßøóÏóÊóÇäö (æóÞóÈúáóåóÇ ãóÇ
ÞóÈúáó ÇáÙøõåúÑö¡ æóÇóááøóåõ ÃóÚúáóãõ) Ãóíú ÃóÑúÈóÚñ ãöäúåóÇ ËöäúÊóÇäö
ãõÄóßøóÏóÊóÇäö Ýóåöíó ßóÇáÙøõåúÑö Ýöí ÇáúãõÄóßøóÏö æóÛóíúÑöåö ÞóÈúáóåóÇ
æóÈóÚúÏóåóÇ ßóãóÇ ÕõÑøöÍó Èöåö Ýöí ÇáÊøóÍúÞöíÞö¡ æóåóÐóÇ åõæó
ÇáúãõÑóÇÏõ¡ æóÅöäú ßóÇäóÊú ÚöÈóÇÑóÊõåõ Êõæåöãõ ãõÎóÇáóÝóÊóåóÇ áöáÙøõåúÑö
Ýöí ÓõäøóÊöåóÇ áöáúãõÊóÃóÎøöÑóÉö¡ æóíóäúæöí ÈöÇáúÞóÈúáöíøóÉö ÓõäøóÉó
ÇáúÌõãõÚóÉö ßóÇáúÈóÚúÏöíøóÉö¡ æóáóÇ ÃóËóÑó áöÇÍúÊöãóÇáö ÚóÏóãö
æõÞõæÚöåóÇ ÎöáóÇÝðÇ áöÕóÇÍöÈö ÇáúÈóíóÇäö ÅÐú ÇáúÝóÑúÖõ Ãóäøóåõ ßõáøöÝó
ÈöÇáúÅöÍúÑóÇãö ÈöåóÇ¡ æóÅöäú Ôóßøó Ýöí ÚóÏóãö ÅÌúÒóÇÆöåóÇ¡ ÃóãøóÇ
ÇáúÈóÚúÏöíøóÉõ Ýóíóäúæöí ÈöåóÇ ÈóÚúÏó ÝöÚúáö ÇáÙøõåúÑö ÈóÚúÏöíøóÊóåõ áóÇ
ÈóÚúÏöíøóÉó ÇáúÌõãõÚóÉö.
(æóãöäúåõ) Ãóíú ãöäú ÇáúÞöÓúãö ÇáøóÐöí áóÇ íõÓóäøõ ÌóãóÇÚóÉð (ÇáúæöÊúÑõ)
ÈöÝóÊúÍö ÇáúæóÇæö æóßóÓúÑöåóÇ áöÎóÈóÑö «åóáú Úóáóíøó ÛóíúÑõåóÇ¿ ÞóÇáó:
áóÇ ÅáøóÇ Ãóäú ÊóØóæøóÚó» æóÎóÈóÑö «ÃóæúÊöÑõæÇ ÝóÅöäøó Çááøóåó ÊóÚóÇáóì
æöÊúÑñ íõÍöÈøõ ÇáúæöÊúÑó» æóáóÝúÙõ ÇáúÃóãúÑö áöáäøóÏóÈö åõäóÇ
áöÅöÑóÇÏóÉö ãóÒöíÏö ÇáÊøóÃúßöíÏö¡ æóÎóÈóÑö «Åäøó Çááøóåó ÇÝúÊóÑóÖó
Úóáóíúßõãú ÎóãúÓó ÕóáóæóÇÊò Ýöí Çáúíóæúãö æóÇááøóíúáóÉö» æóÅöäøóãóÇ áóãú
íóÌöÈú ßóãóÇ íóÞõæáõ ÈöæõÌõæÈöåö ÃóÈõæ ÍóäöíÝóÉó áöÞóæúáöåö ÊóÚóÇáóì
{æóÇáÕøóáÇÉö ÇáúæõÓúØóì} [ÇáÈÞÑÉ: 238] ÅÐú áóæú æóÌóÈó áóãú íóßõäú
áöáÕøóáóæóÇÊö æõÓúØóì¡ æóÞóÏú ÞóÇáó ÇÈúäõ ÇáúãõäúÐöÑö: áóÇ ÃóÚúáóãõ
ÃóÍóÏðÇ æóÇÝóÞó ÃóÈóÇ ÍóäöíÝóÉó Úóáóì æõÌõæÈöåö ÍóÊøóì ÕóÇÍöÈóíúåö¡
æóãóÇ ÇÞúÊóÖóÇåõ ßóáóÇãõåõ ãöäú Ãóäøó
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
Þóæúáõåõ: æóíõÓúÊóÍóÈøõ ÝöÚúáõåõãóÇ) Ãóíú ÇááøóÐóíúäö ÞóÈúáó
ÇáúãóÛúÑöÈö: Ãóíú æóßóÐóÇ ÓóÇÆöÑõ ÇáÑøóæóÇÊöÈö æóÅöäøóãóÇ ÎóÕøó
åóÇÊóíúäö ÈöÇáÐøößúÑö áöãóÇ ÌóÑóÊú Èöåö ÇáúÚóÇÏóÉõ ãöäú ÇáúãõÈóÇÏóÑóÉö
ÈöÝöÚúáö ÇáúãóÛúÑöÈö ÈóÚúÏó ÏõÎõæáö æóÞúÊöåóÇ¡ æóãöäúåõ íõÚúáóãõ Ãóäøó
ãóÇ ÌóÑóÊú Èöåö ÇáúÚóÇÏóÉõ Ýöí ßóËöíÑò ãöäú ÇáúãóÓóÇÌöÏö ãöäú
ÇáúãõÈóÇÏóÑóÉö áöÕóáóÇÉö ÇáúÝóÑúÖö ÚöäúÏó ÔõÑõæÚö ÇáúãõÄóÐøöäö Ýöí
ÇáúÃóÐóÇäö ÇáúãõÝóæøöÊö áöÅöÌóÇÈóÉö ÇáúãõÄóÐøöäö æóáöÝöÚúáö ÇáÑøóÇÊöÈóÉö
ÞóÈúáó ÇáúÝóÑúÖö áóåóÇ áóÇ íóäúÈóÛöí¡ Èóáú åõæó ãóßúÑõæåñ (Þóæúáõåõ:
ÝóÅöäú ÊóÚóÇÑóÖóÊú åöíó) Ãóíú ÇáÓøõäøóÉõ ÇáúÞóÈúáöíøóÉó (Þóæúáõåõ: Åáóì
ãóÇ ÈóÚúÏóåõãóÇ) Ãóíú æóíóßõæäõ Ðóáößó ÚõÐúÑðÇ Ýöí ÇáÊøóÃúÎöíÑö¡ æóáóÇ
ãóÇäöÚó Ãóäú íóÍúÕõáó áóåõ ãóÚó Ðóáößó ÝóÖúáñ ßóÇáúÍóÇÕöáö ãóÚó
ÊóÞúÏöíãöåóÇ¡ áóßöäú íóäúÈóÛöí Ãóäøóåõ áóæú Úóáöãó ÍõÕõæáó ÌóãóÇÚóÉò
ÃõÎúÑóì íóÊóãóßøóäõ ãóÚóåóÇ ãöäú ÝöÚúáö ÇáÑøóÇÊöÈóÉö ÇáúÞóÈúáöíøóÉö
æóÅöÏúÑóÇßö ÝóÖöíáóÉö ÇáÊøóÍóÑøõãö ãóÚó ÅãóÇãö ÇáËøóÇäöíóÉö Óõäøó
ÊóÞóÏøõãõ ÇáÑøóÇÊöÈóÉö æóÊóÑúßõ ÇáúÌóãóÇÚóÉö ÇáúÃõæáóì ãóÇ áóãú íóßõäú
Ýöí ÇáúÃóæøóáö ÒöíóÇÏóÉõ ÝóÖúáò ßóßóËúÑóÉö ÇáúÌóãóÇÚóÉö Ãóæú ÝöÞúåö
ÇáúÅöãóÇãö (Þóæúáõåõ: æóáóÇ íõÞóÏøöãõåõãóÇ Úóáóì ÇáúÅöÌóÇÈóÉö) Ãóíúº
áöÃóäøóåóÇ ÊóÝõæÊõ ÈöÇáÊøóÃúÎöíÑö æóáöáúÎöáóÇÝö Ýöí æõÌõæÈöåóÇ
(Þóæúáõåõ: ßóÇáúÈóÚúÏöíøóÉö) Ãóíúº ßóãóÇ Ãóäøóåõ íóäúæöí ÈöÇáÓøõäøóÉö
ÇáúãõÊóÃóÎøöÑóÉö ÇáúÈóÚúÏöíøóÉó ÍóíúËõ Úóáöãó ÕöÍøóÉó ÇáúÌõãõÚóÉö Ãóæú
ÙóäøóåóÇ ßóãóÇ íõÝöíÏõåõ Þóæúáõåõ: ÅÐú ÇáúÝóÑúÖõ Ãóäøóåõ Ùóäøó ÅáóÎú¡
æóÅöáøóÇ Õóáøóì ÇáÙøõåúÑó Ëõãøó äóæóì ÈóÚúÏöíøóÊóåõ ßóãóÇ íóÃúÊöí Úóáóì
ãóÇ ÐóßóÑúäóÇ.
(Þóæúáõåõ: ÚóÏóãö æõÞõæÚöåóÇ) Ãóíú ÌõãõÚóÉò (Þóæúáõåõ: ÅÐú ÇáúÝóÑúÖõ
Ãóäøóåõ Ùóäøó æõÞõæÚóåóÇ) æóÝöí äõÓúÎóÉò: ÅÐú ÇáúÝóÑúÖõ Ãóäøóåõ
ãõßóáøóÝñ ÈöÇáúÅöÍúÑóÇãö ÈöåóÇ æóÅöäú Ôóßøó Ýöí ÚóÏóãö ÅÌúÒóÇÆöåóÇ¡
ÃóãøóÇ ÇáúÈóÚúÏöíøóÉõ Ýóíóäúæöí ÈöåóÇ ÈóÚúÏó ÝöÚúáö ÇáÙøõåúÑö
ÈóÚúÏöíøóÊóåõ áóÇ ÈóÚúÏöíøóÉó ÇáúÌõãõÚóÉö æóãöäúåõ ÅáóÎú¡ æóÞóæúáõåõ Ýöí
åóÐöåö ÇáäøõÓúÎóÉö¡ æóÅöäú Ôóßøó Ýöí ÚóÏóãö ÅáóÎú íõäóÇÝöíåö Þóæúáõåõ:
ÈóÚúÏõ æóÎóÑóÌó ÅáóÎú¡ Ëõãøó ÑóÃóíúÊ Þóæúáóåõ æóÎóÑóÌó ÅáóÎú ãóÖúÑõæÈðÇ
Úóáóíúåö ÃóíúÖðÇ æóÚóáóíúåö ÝóáóÇ ÅÔúßóÇáó¡ æóãóÇ Ýöí ÇáúÃóÕúáö ßóÇäó
íóÊúÈóÚõ Ýöíåö ÍóÌø Ëõãøó ÑóÌóÚó Úóäúåõ æóÖóÑóÈó Úóáóíúåö ÈöÎóØøöåö
æóßóÊóÈó ÈóÏóáóåõ ãóÇ Ýöí ÕóÏúÑö ÇáúÞóæúáóÉö Ýóåõæó ÇáúãõÚúÊóãóÏõ
ÇáúãõÚóæøóáõ Úóáóíúåö (Þóæúáõåõ: ÝóÅöäú áóãú íóäúæö) ÞóÓúãó Þóæúáöåö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
(Þóæúáõåõ: æóÅöäú ßóÇäóÊú ÚöÈóÇÑóÊõåõ Êõæåöãõ ÅáóÎú) ÞóÇáó ÇáÔøöåóÇÈõ
ÍóÌø: æóßóÃóäøó ÚõÐúÑóåõ Ãóäøóåõ áóãú íóÑöÏú ÇáäøóÕøõ ÇáÕøóÑöíÍõ
ÇáúãõÔúÊóåöÑõ ÅáøóÇ Úóáóì åóÐöåö ÝóÞóØú (Þóæúáõåõ: æóáóÇ ÃóËóÑó
áöÇÍúÊöãóÇáö ÚóÏóãö æõÞõæÚöåóÇ) Ãóíú ÈöÅöÎúáóÇáö ÔóÑúØò ãöäú ÔõÑõæØöåóÇ.
æóÚöÈóÇÑóÉõ ÇáÏøóãöíÑöíøö Ýöí ÊóÚúáöíáö ßóáóÇãö ÕóÇÍöÈö ÇáúÈóíóÇäöº
áöÃóäøóåõ Úóáóì ÛóíúÑö ËöÞóÉò ãöäú ÇÓúÊößúãóÇáö ÔõÑõæØöåóÇ. (Þóæúáõåõ:
ÃóãøóÇ ÇáúÈóÚúÏöíøóÉõ Ýóíõäúæóì ÈöåóÇ ÈóÚúÏó ÝöÚúáö ÇáÙøõåúÑö) Ãóíú Åäú
ÝóÚóáóåõ æóÙóÇåöÑõåõ æóáóæú Úóáóì æóÌúåö ÇáöÇÓúÊöÍúÈóÇÈö æóÇäúÙõÑú ãóÇ
æóÌúåõåõ ÍöíäóÆöÐò¡ æóÇáÙøóÇåöÑõ Ãóäøóåõ ÛóíúÑõ ãõÑóÇÏò¡ æóÝöí äõÓóÎö
ÇáÔøóÇÑöÍö åõäóÇ ÒöíóÇÏóÉñ ÝöíåóÇ ÇÎúÊöáóÇÝñ Ýöí ÇáäøõÓóÎö¡ æóÞóÏú
Èóíøóäóåõ ÇáÔøóíúÎõ Úóáóì ÇáäøõÓúÎóÉö ÇáøóÊöí ÑóÌóÚó ÅáóíúåóÇ
ÇáúãõÕóäøöÝõ ÂÎöÑðÇ Ýöí ÇáúÍóÇÔöíóÉö.
[ãöäú ÇáúÞöÓúãö ÇáøóÐöí áóÇ íõÓóäøõ ÌóãóÇÚóÉð ÇáúæöÊúÑõ]
(Þóæúáõåõ: áöÞóæúáöåö ÊóÚóÇáóì {æóÇáÕøóáÇÉö ÇáúæõÓúØóì} [ÇáÈÞÑÉ: 238]
(2/111)
ÇáúæöÊúÑó áóíúÓó ãöäú ÇáÑøóæóÇÊöÈö
ÕóÍöíÍñ ÈöÇÚúÊöÈóÇÑö ÅØúáóÇÞö ÇáÑøóÇÊöÈóÉö Úóáóì ÇáÊøóÇÈöÚóÉö
áöáúÝóÑóÇÆöÖö. æóáöåóÐóÇ áóæú äóæóì Èöåö ÓõäøóÉó ÇáúÚöÔóÇÁö Ãóæú
ÑóÇÊöÈóÊóåóÇ áóãú ÊóÕöÍøó¡ æóãóÇ Ýöí ÇáÑøóæúÖóÉö ãöäú Ãóäøóåõ ãöäúåóÇ
ÕóÍöíÍñ ÃóíúÖðÇ ÈöÇÚúÊöÈóÇÑö Ãóäøó ÇáÑøóÇÊöÈóÉó íõÑóÇÏõ ÈöåóÇ åõäóÇ
ÇáÓøõäóäõ ÇáúãõÄóÞøóÊóÉõ¡ æóÞóÏú ÌóÑóíóÇ Úóáóíúåö Ýöí ãóæóÇÖöÚó. æóáóæú
Õóáøóì ãóÇ ÚóÏóÇ ÃóÎöíÑóÉö ÇáúæöÊúÑö ÃõËöíÈó Úóáóì ãóÇ ÃóÊóì Èöåö
ËóæóÇÈõ ßóæúäöåö ãöäú ÇáúæöÊúÑö ÝöíãóÇ íóÙúåóÑõº áöÃóäøóåõ íõØúáóÞõ
Úóáóì ãóÌúãõæÚö ÇáúÅöÍúÏóì ÚóÔúÑóÉó¡ æóãöËúáõåõ ãóäú ÃóÊóì ÈöÈóÚúÖö
ÇáÊøóÑóÇæöíÍö¡ æóáóíúÓó åóÐóÇ ßóãóäú ÃóÊóì ÈöÈóÚúÖö ÇáúßóÝøóÇÑóÉö¡
æóÅöäú ÇÏøóÚóÇåõ ÈóÚúÖõåõãúº áöÃóäøó ÎóÕúáóÉð ãöäú ÎöÕóÇáöåóÇ áóíúÓó
áóåõ ÃóÈúÚóÇÖñ ãõÊóãóíøöÒóÉñ ÈöäöíøóÇÊò ãõÊóÚóÏøöÏóÉò ÈöÎöáóÇÝö ãóÇ
åõäóÇ.
(æóÃóÞóáøõåõ ÑóßúÚóÉñ) áöÎóÈóÑö «ãóäú ÃóÍóÈøó Ãóäú íõæÊöÑó ÈöæóÇÍöÏóÉò
ÝóáúíóÝúÚóáú» æóÕóÍøó Úóäúåõ - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó -
«Ãóäøóåõ ÃóæúÊóÑó ÈöæóÇÍöÏóÉò» ¡ æóÞóæúáõ ÃóÈöí ÇáØøóíøöÈö: íõßúÑóåõ
ÇáúÅöíÊóÇÑõ ÈöåóÇ ãóÍúãõæáñ Úóáóì Ãóäøó ÇáöÇÞúÊöÕóÇÑó ÚóáóíúåóÇ ÎöáóÇÝõ
ÇáúÃóæúáóì¡ æóáóÇ íõäóÇÝöíåö ÇáúÎóÈóÑõº áöÃóäøóåõ áöÈóíóÇäö ÍõÕõæáö
ÃóÕúáö ÇáÓøõäøóÉö ÈöåóÇ¡ æóÃóÏúäóì ÇáúßóãóÇáö ËóáóÇËóÉñ æóÃóßúãóáõ
ãöäúåõ ÎóãúÓñ Ëõãøó ÓóÈúÚñ Ëõãøó ÊöÓúÚñ (æóÃóßúËóÑõåõ ÅÍúÏóì ÚóÔúÑóÉó)
ÑóßúÚóÉð áöÎóÈóÑö ÚóÇÆöÔóÉó «ãóÇ ßóÇäó ÑóÓõæáõ Çááøóåö - Õóáøóì Çááøóåõ
Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - íóÒöíÏõ Ýöí ÑóãóÖóÇäó æóáóÇ Ýöí ÛóíúÑöåö Úóáóì
ÅÍúÏóì ÚóÔúÑóÉó ÑóßúÚóÉð» æóåöíó ÃóÚúáóãõ ÈöÍóÇáöåö ãöäú ÛóíúÑöåóÇ ÝóáóÇ
ÊóÕöÍøõ ÇáÒøöíóÇÏóÉõ ÚóáóíúåóÇ ßóÓóÇÆöÑö ÇáÑøóæóÇÊöÈö¡
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
æóíóäúæöí ÅáóÎú
(Þóæúáõåõ: ÝöíãóÇ íóÙúåóÑõ) Ãóíú æóíóÞóÚõ áóåõ äóÝúáðÇ ãõØúáóÞðÇ
(Þóæúáõåõ: ÈöÐóáößó) Ãóíú ÈöÓõäøóÉö ÇáúÌõãõÚóÉö ÇáúÞóÈúáöíøóÉó ÅÐóÇ áóãú
ÊóÞóÚú ÕóáóÇÊõåõ ÌõãõÚóÉð Úóäú ÓõäøóÉö ÇáÙøõåúÑö ÇáúÞóÈúáöíøóÉó.
(Þóæúáõåõ: ßóãóÇ íóÌõæÒõ ÈöäóÇÁõ ÇáÙøõåúÑö ÚóáóíúåóÇ) Ãóíú ÅÐóÇ ÎóÑóÌó
ÇáúæóÞúÊõ æóåõãú ÝöíåóÇ Ãóæú ãóäóÚó ãóÇäöÚñ ãöäú ÅßúãóÇáöåóÇ ÌõãõÚóÉð
ßóÇäúÝöÖóÇÖö ÈóÚúÖö ÇáúÚóÏóÏö.
(Þóæúáõåõ: Ýóáóãú íõãúßöäú ÇáúÈöäóÇÁõ) Ãóíú ÝóíóÃúÊöí ÈöÓõäóäö ÇáÙøõåúÑö
ÇáúÞóÈúáöíøóÉó æóÇáúÈóÚúÏöíøóÉö (Þóæúáõåõ: æóáóíúÓó åóÐóÇ ßóãóäú ÃóÊóì
ÈöÈóÚúÖö ÇáúßóÝøóÇÑóÉö) Ãóíú ÍóíúËõ áóÇ íõËóÇÈõ Úóáóíúåö ËóæóÇÈó ÈóÚúÖö
ÇáúßóÝøóÇÑóÉö¡ Èóáú Åäú ÊóÚóãøóÏó Ðóáößó áóãú ÊóÕöÍøó ÃóÕúáðÇ¡ æóÅöäú
áóãú íóÊóÚóãøóÏú áóßöäú ÚóÑóÖó áóåõ ãóÇ íóãúäóÚõ ÅßúãóÇáóåõ æóÞóÚó áóåõ
äóÝúáðÇ ãõØúáóÞðÇ
(Þóæúáõåõ: æóÃóÏúäóì ÇáúßóãóÇáö ËóáóÇËóÉñ) ÇáúÃóæúáóì ÍóÐúÝõ ÇáÊøóÇÁö
ãöäú ËóáóÇËóÉò æóÎóãúÓóÉòº áöÃóäøó ÇáúãóÚúÏõæÏó ãõÄóäøóËñ¡ æóÞóÏú
íõÌóÇÈõ ÈöÃóäøóåõ ÃóÔóÇÑó Åáóì ãóÇ ÐóßóÑóåõ Çáäøóæóæöíøõ ãöäú Ãóäøóåõ
ÅÐóÇ ÍõÐöÝó ÇáúãóÚúÏõæÏõ ÌóÇÒó ËõÈõæÊõ ÇáÊøóÇÁö æóÍóÐúÝõåóÇ
ÝóÃóËúÈóÊóåóÇ Ýöí ÇáúÈóÚúÖö æóÍóÐóÝóåóÇ Ýöí ÇáúÈóÚúÖö (Þóæúáõåõ:
æóÃóßúËóÑõåõ ÅÍúÏóì ÚóÔóÑóÉó) Ãóíú æóáóæú ãõÝóÑøóÞóÉð ÃóÎúÐðÇ ãöäú
Þóæúáöåö ÇáúÂÊöí æóÔóãöáó ÅáóÎú.
[ÝóÑúÚñ] . äóÐóÑó Ãóäú íõÕóáøóì ÇáúæöÊúÑó áóÒöãóåõ ËóáóÇËõ ÑóßóÚóÇÊòº
áöÃóäøó ÃóÞóáøóåõ æóåõæó æóÇÍöÏóÉñ íõßúÑóåõ ÇáöÇÞúÊöÕóÇÑõ ÚóáóíúåóÇ
ÝóáóÇ íóÊóäóÇæóáõåõ ÇáäøóÐúÑõ¡ ÝóÃóÞóáøõ ÚóÏóÏò ãöäúåõ ãóØúáõæÈñ áóÇ
ßóÑóÇåóÉó Ýöí ÇáöÇÞúÊöÕóÇÑö ÚóáóíúåóÇ åõæó ÇáËøóáóÇËõ ÝóíóäúÍóØøõ
ÇáäøóÐúÑõ Úóáóíúåö¡ æóáöåóÐóÇ ÅÐóÇ ÞõáúäóÇ ÅÐóÇ ÃóØúáóÞó äöíøóÉó
ÇáúæöÊúÑö ÇäúÚóÞóÏóÊú Úóáóì ËóáóÇËò ã Ñ. [ÝóÑúÚñ] . áóæú Õóáøóì
æóÇÍöÏóÉð ÈöäöíøóÉö ÇáúæöÊúÑö ÍóÕóáó ÇáúæöÊúÑõ¡ æóáóÇ íóÌõæÒõ ÈóÚúÏóåóÇ
Ãóäú íóÝúÚóáó ÔóíúÆðÇ ÈöäöíøóÉö ÇáúæöÊúÑö áöÍõÕõæáöåö æóÓõÞõæØöåö¡
ÝóÅöäú ÝóÚóáó ÚóãúÏðÇ áóãú íóäúÚóÞöÏú æóÅöáøóÇ ÇäúÚóÞóÏó äóÝúáðÇ
ãõØúáóÞðÇ¡ æóßóÐóÇ áóæú Õóáøóì ËóáóÇËðÇ ÈöäöíøóÉö ÇáúæöÊúÑö æóÓóáøóãó
æóßóÐóÇ äóÞóáó ã Ñ Úóäú ÔóíúÎöäóÇ ÇáÑøóãúáöíøö ÞóÇáó: áöÓõÞõæØö
ÇáØøóáóÈö ÝóáóÇ ÊõÞúÈóáõ ÇáÒøöíóÇÏóÉõ ÈóÚúÏó Ðóáößó ÝóÃóáúÒóãó ÈöÃóäøóåõ
íóáúÒóãõ Ãóäøóåõ áóæú äóÐóÑó Ãóäú íóÃúÊöíó ÈöÃóßúËóÑö ÇáúæöÊúÑö ÃóÈóÏðÇ
Ýóäóæóì ËóáóÇËó ÑóßóÚóÇÊò ãöäúåõ æóÓóáøóãó ãöäúåóÇ ÝóÇÊó ÇáúÚóãóáõ
ÝóÇáúÊóÒóãóåõ¡ æóÑóÃóíúÊ ÔóíúÎóäóÇ ÍóÌø ÃóÝúÊóì ÈöÎöáóÇÝö Ðóáößó. ÇåÜ Óã
Úóáóì ãóäúåóÌò.
æóÞóæúáõ Óã: æóÑóÃóíúÊ ÔóíúÎóäóÇ ÍóÌø ÃóÝúÊóì ÈöÎöáóÇÝö Ðóáößó: Ãóíú
ÝóÞóÇáó ÅÐóÇ Õóáøóì ÑóßúÚóÉð ãöäú ÇáúæöÊúÑö Ãóæú ËóáóÇËóÉð ãóËóáðÇ ÌóÇÒó
áóåõ Ãóäú íóÝúÚóáó ÈóÇÞöíóåõ. ÃóÞõæáõ: æóÇáúÃóÞúÑóÈõ ãóÇ ÞóÇáóåõ ÍóÌø
æóÞóÏú íõäóÇÒóÚõ Ýöí Þóæúáö ÇáÑøóãúáöíøö áöÓõÞõæØö ÇáØøóáóÈö ÈöÃóäøó
ÓõÞõæØó ÇáØøóáóÈö áóÇ íóÞúÊóÖöí ãóäúÚó ÇáúÈóÞöíøóÉö¡ ÃóáóÇ ÊóÑóì Ãóäøó
ÝóÑúÖó ÇáúßöÝóÇíóÉö íóÓúÞõØõ ÇáØøóáóÈõ Ýöíåö ÈöÝöÚúáö æóÇÍöÏò æóáóæú
ÝóÚóáóåõ ÛóíúÑõåõ ÈóÚúÏóåõ ÃõËöíÈó Úóáóíúåö ËóæóÇÈó ÇáúÝóÑúÖö¡
æóÞóæúáõåõ áóÒöãóåõ ËóáóÇËõ ÑóßóÚóÇÊò åóáú íóãúÊóäöÚõ Úóáóíúåö
ÇáÒøöíóÇÏóÉõ Úóáóì ÇáËøóáóÇËö Ãóãú áóÇ¿ Ýöíåö äóÙóÑñ¡ æóÇáúÃóÞúÑóÈõ
ÇáËøóÇäöí æóÐóáößóº áöÃóäøó äóÐúÑó ÇáËøóáóÇËö íõÍúãóáõ ãöäúåõ Úóáóì
Ãóäøóåõ áóÇ íóäúÞõÕõ Úóäú ÇáËøóáóÇËö¡ Ëõãøó Åäú ÃóÍúÑóãó ÈöÇáËøóáóÇËö
ÇÈúÊöÏóÇÁð ÍóÕóáó ÈöåóÇ ÇáúæöÊúÑõ æóÈóÑöÆó ãöäú ÇáäøóÐúÑö¡ æóáóÇ íóÌõæÒõ
ÇáÒøöíóÇÏóÉõ
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
Ãóíú æóáöáúÎóÈóÑóíúäö ÞóÈúáóåõ (Þóæúáõåõ: ÃõËöíÈó Úóáóì ãóÇ ÃóÊóì Èöåö)
Ãóíú æóÅöäú ÞóÕóÏó ÇáöÇÞúÊöÕóÇÑó Úóáóíúåö ÇÈúÊöÏóÇÁð
(2/112)
ÝóÅöäú ÃóÍúÑóãó ÈöÇáúÌóãöíÚö ÏóÝúÚóÉð
æóÇÍöÏóÉð áóãú íóÕöÍøó¡ æóÅöäú Óóáøóãó ãöäú ßõáøö ÑóßúÚóÊóíúäö ÕóÍøó ãóÇ
ÚóÏóÇ ÇáúÅöÍúÑóÇãó ÇáÓøóÇÏöÓó ÝóáóÇ íóÕöÍøõ æöÊúÑðÇ¡ Ëõãøó Åäú Úóáöãó
ÇáúãóäúÚó æóÊóÚóãøóÏó ÝóÇáúÞöíóÇÓõ ÇáúÈõØúáóÇäõ¡ æóÅöáøóÇ æóÞóÚó äóÝúáðÇ
ßóãóÇ áóæú ÃóÍúÑóãó ÈöÕóáóÇÉò ÞóÈúáó ÏõÎõæáö æóÞúÊöåóÇ ÛóÇáöØðÇ¡
æóÔóãóáó ßóáóÇãõåõ ãóÇ áóæú ÃóÊóì ÈöÈóÚúÖö ÇáúæöÊúÑö Ëõãøó ÊóäóÝøóáó
Ëõãøó ÃóÊóì ÈöÈóÇÞöíåö (æóÞöíáó) ÃóßúËóÑõåõ (ËóáóÇËó ÚóÔúÑóÉó) ÑóßúÚóÉð
áöÃóÎúÈóÇÑò ÕóÍöíÍóÉò ÊóÃóæøóáóåóÇ ÇáúÃóßúËóÑõæäó ÈöÃóäøó ãöäú Ðóáößó
ÑóßúÚóÊóíúäö ÓõäøóÉõ ÇáúÚöÔóÇÁö¡ æóÞóÏú ÇÏøóÚóì ÇáúãõÕóäøöÝõ ÖóÚúÝó
ÇáÊøóÃúæöíáö æóÃóäøóåõ ãõÈóÇÚöÏñ áöáúÃóÎúÈóÇÑö.
æóÞóÇáó ÇáÓøõÈúßöíøõ: æóÃóäóÇ ÃóÞúØóÚõ ÈöÍöáøö ÇáúÅöíÊóÇÑö ÈöÐóáößó
æóÕöÍøóÊöåö¡ æóáóßöäú ÃõÍöÈøõ ÇáöÇÞúÊöÕóÇÑó Úóáóì ÅÍúÏóì ÚóÔúÑóÉó
ÝóÃóÞóáøóº áöÃóäøóåõ ÛóÇáöÈõ ÃóÍúæóÇáöåö - Úóáóíúåö ÇáÕøóáóÇÉõ
æóÇáÓøóáóÇãõ -. æóíõÓóäøõ áöãóäú ÃóæúÊóÑó ÈöËóáóÇËò Ãóäú íóÞúÑóÃó Ýöí
ÇáúÃõæáóì ÈóÚúÏó ÇáúÝóÇÊöÍóÉö ÇáúÃóÚúáóì¡ æóÝöí ÇáËøóÇäöíóÉö
ÇáúßóÇÝöÑõæäó¡ æóÝöí ÇáËøóÇáöËóÉö ÇáúÅöÎúáóÇÕó Ëõãøó ÇáúÝóáóÞó Ëõãøó
ÇáäøóÇÓó ãóÑøóÉð ãóÑøóÉð æóáóæú ÃóæúÊóÑó ÈöÃóßúËóÑó ãöäú ËóáóÇËò ÞóÑóÃó
Ýöí ÇáËøóáóÇËóÉö ÇáúÃóÎöíÑóÉö ãóÇ ÐóßóÑó ÝöíãóÇ íóÙúåóÑõ ßóãóÇ ÈóÍóËóåõ
ÇáúÈõáúÞöíäöíøõ.
(æóáöãóäú) (ÒóÇÏó Úóáóì ÑóßúÚóÉò) Ýöí ÇáúæöÊúÑö (ÇáúÝóÕúáõ) Èóíúäó ßõáøö
ÑóßúÚóÊóíúäö ÈöÇáÓøóáóÇãö áöáöÇÊøöÈóÇÚö (æóåõæó ÃóÝúÖóáõ) ãöäú ÇáúæóÕúáö
ÇáúÂÊöí Åäú ÓóÇæóÇåõ ÚóÏóÏõ ÇáúÎóÈóÑö «ßóÇäó - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö
æóÓóáøóãó - íõÕóáøöí ÝöíãóÇ Èóíúäó Ãóäú íóÝúÑóÛó ãöäú ÕóáóÇÉö ÇáúÚöÔóÇÁö
Åáóì ÇáúÝóÌúÑö ÅÍúÏóì ÚóÔúÑóÉó ÑóßúÚóÉð æóíõÓóáøöãõ ãöäú ßõáøö
ÑóßúÚóÊóíúäö æóíõæÊöÑõ ÈöæóÇÍöÏóÉò» æóáóÇ ÝóÑúÞó Èóíúäó Ãóäú íõÕóáøöíó
ãõäúÝóÑöÏðÇ Ãóæú Ýöí ÌóãóÇÚóÉò.
æóÞóæúá ÇáúÌóæúÌóÑöíøõ: Åäøó ÞóÖöíøóÉó ÊóÚúÈöíÑöåöãú ÈöÇáÓøóáóÇãö ãöäú
ßõáøö ÑóßúÚóÊóíúäö Ãóäøóåõ áóæú ÃóæúÊóÑó ÈöÅöÍúÏóì ÚóÔúÑóÉó Óóáøóãó
ÓöÊøó ÊóÓúáöíãóÇÊò¡ æóáóÇ íóÌõæÒõ ÃóäúÞóÕõ ãöäú Ðóáößó ßóÃóäú íõÕóáøöíó
ÃóÑúÈóÚðÇ ÈöÊóÓúáöíãóÉò æóÓöÊøðÇ ÈöÊóÓúáöãóÉò Ëõãøó íõÕóáøöíó
ÇáÑøóßúÚóÉó¡ æóÅöäú æõÌöÏó ãõØúáóÞõ ÇáúÝóÕúáöº áöÃóäøó ÇáúãóÑúÌöÚó Ýöí
Ðóáößó ÇáöÇÊøöÈóÇÚõ æóáóãú íóÑöÏú ÅáøóÇ ßóÐóáößó. ÑóÏøóåõ ÇáúæóÇáöÏõ -
ÑóÍöãóåõ Çááøóåõ ÊóÚóÇáóì - ÈöÃóäøó ÇáúãõÚúÊóãóÏó ÎöáóÇÝõåóÇ Èóáú
ÏóÚúæóì Ãóäøó Ðóáößó ÞóÖöíøóÊõåõ ãóãúäõæÚñ¡ æóÅöäøóãóÇ ÞóÖöíøóÊõåõ Ãóäøó
Ðóáößó ÎöáóÇÝõ ÇáúÃóæúáóì. æóÞöíáó ÇáúæóÕúáõ ÃóÝúÖóáõ ÎõÑõæÌðÇ ãöäú
ÎöáóÇÝö ÃóÈöí ÍóäöíÝóÉó ÝóÅöäøóåõ áóÇ íõÕóÍøöÍõ ÇáúÝóÕúáó¡
æóÇáúÞóÇÆöáõæäó ÈöÇáúÃóæøóáö ãóäóÚõæÇ Ðóáößó ÈöÃóäøó ÇáÔøóÇÝöÚöíøó
ÅäøóãóÇ íõÑóÇÚöí ÎöáóÇÝó ÛóíúÑöåö ÅÐóÇ áóãú íõÄóÏøö Åáóì ãóÍúÙõæÑò Ãóæú
ãóßúÑõæåò¡ ÝóÅöäøó ÇáúæóÕúáó ÈöËóáóÇËò ãóßúÑõæåñ ßóãóÇ ÌóÒóãó Èöåö ÇÈúäõ
ÎóíúÑóÇäó¡ Èóáú ÞóÇáó ÇáúÞóÝøóÇáõ
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
ÚóáóíúåóǺ áöÃóäøóåõ ÍóíúËõ æõÌöÏó ãõÓóãøóì ÇáúæöÊúÑö ÇãúÊóäóÚóÊú
ÇáÒøöíóÇÏóÉõ Úóáóíúåö Úóáóì ãóÇ ÇÚúÊóãóÏóåõ ã Ñ¡ æóÅöäú ÃóÍúÑóãó
ÈöÑóßúÚóÊóíúäö ÑóßúÚóÊóíúäö Ãóæú ÈöÇáúÅöÍúÏóì ÚóÔóÑóÉó ÏõÝúÚóÉð
æóÇÍöÏóÉð áóãú íóãúÊóäöÚú æóíóÞóÚõ ÈóÚúÖõ ãóÇ ÃóÊóì Èöåö æóÇÌöÈðÇ
æóÈóÚúÖõåõ ãóäúÏõæÈðÇ.
(Þóæúáõåõ: ÝóÅöäú ÃóÍúÑóãó ÈöÇáúÌóãöíÚö) Ãóíú ÈöÇáúÅöÍúÏóì ÚóÔóÑóÉó ãóÚó
ÇáÒøöíóÇÏóÉö ßóÃóäú ÃóÍúÑóãó ÈöÇËúäóíú ÚóÔóÑó (Þóæúáõåõ: ãóÑøóÉð
ãóÑøóÉð) ÑóÇÌöÚñ áößõáøò ãöäú ÇáúÅöÎúáóÇÕö æóÇáúãõÚóæøöÐóÊóíúäö
(Þóæúáõåõ: ÝöíãóÇ íóÙúåóÑõ) ÙóÇåöÑõåõ æóÅöäú æóÕóáó æóÅöäú áóÒöãó
ÊóØúæöíáõ ÇáËøóÇáöËóÉö Úóáóì ÇáËøóÇäöíóÉö ÇåÜ Óã Úóáóì ÍóÌø. æóÞóÏú
íõÞóÇáõ: åóÐóÇ ãõÎóÇáöÝñ áöãóÇ ÊóÞóÏøóãó ãöäú Ãóäøóåõ áóÇ ÊõÓóäøõ
ÓõæÑóÉñ ÈóÚúÏó ÇáÊøóÔóåøõÏö ÇáúÃóæøóáö¡ ÅáøóÇ Ãóäú íõÞóÇáó: åóÐóÇ
ãõÎóÕøöÕñ áóåõ áöÊóÚóáøõÞö ÇáØøóáóÈö Èöåö ÈöÎõÕõæÕöåö.
(Þóæúáõåõ: Èóíúäó ßõáøö ÑóßúÚóÊóíúäö) Ãóíú æóãóÇ ÈóÚúÏóåõãóÇ (Þóæúáõåõ:
æóåõæó ÃóÝúÖóáõ) ÞóÇáó ÇáÔøóíúÎõ ÚóãöíÑóÉõ: ÞóÇáó ÇáúÅöÓúäóæöíøõ:
ãóÍóáøõ ÇáúÎöáóÇÝö ÅÐóÇ ÃóæúÊóÑó ÈöËóáóÇËò¡ ÝóÅöäú ÒóÇÏó ÝóÇáúÝóÕúáõ
ÃóÝúÖóáõ ÈöáóÇ ÎöáóÇÝò ßóãóÇ Ýöí ÔóÑúÍö ÇáúãõåóÐøóÈö æóÇáÊøóÍúÞöíÞö. ÇåÜ
Ýöí ÃóËúäóÇÁö ßóáóÇãöåöãú.
ÃóÞõæáõ: æóãóÇ ÐóßóÑóåõ ÇáÔøóíúÎõ ÚóãöíÑóÉõ ÞóÏú Ýõåöãó ãöäú Þóæúáö
ÇáÔøóÇÑöÍö Åäú ÓóÇæóÇåõ ÚóÏóÏðÇ.
(Þóæúáõåõ: áöÎóÈóÑö ßóÇäó - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ÅáóÎú)
Èöåö íõÏúÝóÚõ ãóÇ íõÞóÇáõ ÇáúÞöíóÇÓõ Ãóäú íõÞóÇáó ÇáúæóÕúáõ ÃóÝúÖóáõ
ÎõÑõæÌðÇ ãöäú ÎöáóÇÝö ÃóÈöí ÍóäöíÝóÉó ÝóÅöäøóåõ íõæÌöÈõ ÇáúæóÕúáó.
æóæóÌúåõ ÇáÏøóÝúÚö Ãóäøó ÇáúÎöáóÇÝó ÅäøóãóÇ íõÑóÇÚóì ÅÐóÇ áóãú
ÊõÚóÇÑöÖúåõ ÓõäøóÉñ ÕóÍöíÍóÉñ æóÑóÏóÊú Úóäúåõ - Úóáóíúåö ÇáÕøóáóÇÉõ
æóÇáÓøóáóÇãõ - æóÞóÏú æóÑóÏó Úóäúåõ ÇáúÝóÕúáõ (Þóæúáõåõ: ÞóÖöíøóÊõåõ
ãóãúäõæÚñ) Ãóíú Þóæúáñ ãóãúäõæÚñ æóßóÇäó ÇáúÃóæúáóì Ãóäú íóÞõæáó
ãóãúäõæÚóÉñ (Þóæúáõåõ: Ãóæú ãóßúÑõæåñ) Ãóíú æóÇáÑøöÚóÇíóÉõ åõäóÇ
ÊõÄóÏøöí Åáóì ãóßúÑõæåò ÝóÅöäøó ÇáúæóÇÕöáó ÅáóÎú (Þóæúáõåõ: Èóáú ÞóÇáó
ÇáúÞóÝøóÇáõ)
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
(Þóæúáõåõ: ÈöÃóäøó ÇáúãõÚúÊóãóÏó ÎöáóÇÝõåóÇ) Ãóíú ÇáúÞóÖöíøóÉö
(Þóæúáõåõ: æóÅöäøóãóÇ ÞóÖöíøóÊõåõ Ãóäøó Ðóáößó ÎöáóÇÝõ ÇáúÃóæúáóì)
Úóáøóáóåõ Ýöí ÇáúÅöãúÏóÇÏö ÈöÞóæúáöåöº áöÃóäøó ÇáúßóáóÇãó Ýöí ÈóíóÇäö
ßóæúäö ÇáúÝóÕúáö ÃóÝúÖóáó¡ ÝóÕóæøóÑõæåõ ÈöÐóáößó áöíõÝöíÏó Ãóäøó åóÐóÇ
åõæó ÇáøóÐöí ßóÇäó - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - íóÝúÚóáõåõ.
(Þóæúáõåõ: ßóãóÇ ÌóÒóãó Èöåö ÇÈúäõ ÎóíúÑóÇäó) Ãóíú ÇÓúÊöäóÇÏðÇ áöãóÇ Ýöí
ÕóÍöíÍö ÇÈúäö ÍöÈøóÇäó «áóÇ ÊõÔóÈøöåõæÇ ÇáúæöÊúÑó ÈöÕóáóÇÉö ÇáúãóÛúÑöÈö»
Ýóåõæó ÇáøóÐöí ãóäóÚó ÇáÔøóÇÝöÚöíøó ãöäú ãõÑóÇÚóÇÊöåö áöãõÎóÇáóÝóÊöåö
ÇáÓøõäøóÉó ÇáÕøóÍöíÍóÉó ÇáÕøóÑöíÍóÉó¡ æóÅöáøóÇ ÝóãóÇ ÐõßöÑó ãöäú ÌóÒúãö
ÇÈúäö ÎóíúÑóÇäó æóãóÇ ÈóÚúÏóåõ áóíúÓó ãõÓúÊóäöÏó ÇáÔøóÇÝöÚöíøö ßóãóÇ
åõæó ÙóÇåöÑñ¡ æóÅöäú ÃóæúåóãóÊúåõ ÇáúÚöÈóÇÑóÉõ
(2/113)
áóÇ íóÕöÍøõ æóÕúáõåóÇ æóÈöåö ÃóÝúÊóì
ÇáúÞóÇÖöí ÍõÓóíúäõ.
(æó) áóåõ (ÇáúæóÕúáõ ÈöÊóÔóåøõÏò Ãóæú ÊóÔóåøõÏóíúäö Ýöí) ÇáÑøóßúÚóÊóíúäö
(ÇáúÃóÎöíÑóÊóíúäö) áöËõÈõæÊö ßõáøò ãöäúåõãóÇ Ýöí ãõÓúáöãò Úóäú ÝöÚúáöåö
- Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó -¡ æóíóãúÊóäöÚõ ÃóßúËóÑõ ãöäú
ÊóÔóåøõÏóíúäö æóÝöÚúáõ ÃóæøóáöåöãóÇ ÞóÈúáó ÇáúÃóÎöíÑóÊóíúäö áöÚóÏóãö
æõÑõæÏö Ðóáößó¡ æóÇáúæóÕúáõ ÈöÊóÔóåøõÏò ÃóÝúÖóáõ ãöäúåõ ÈöÊóÔóåøõÏóíúäö
ßóãóÇ Ýöí ÇáÊøóÍúÞöíÞö ÝóÑúÞðÇ Èóíúäóåõ æóÈóíúäó ÇáúãóÛúÑöÈö
æóáöáäøóåúíö Úóäú ÊóÔúÈöíåö ÇáúæöÊúÑö ÈöÇáúãóÛúÑöÈö.
æóíõÓóäøõ Ãóäú íóÞõæáó ÈóÚúÏó ÇáúæöÊúÑö ËóáóÇËðÇ: ÓõÈúÍóÇäó Çáúãóáößö
ÇáúÞõÏøõæÓö¡ Ëõãøó: Çááøóåõãøó Åäøöí ÃóÚõæÐõ ÈöÑöÖóÇß ãöäú ÓóÎóØöß¡
æóÈöãõÚóÇÝóÇÊöß ãöäú ÚõÞõæÈóÊöß¡ æóÈöß ãöäúß¡ áóÇ ÃõÍúÕöí ËóäóÇÁð
Úóáóíúß ÃóäúÊó ßóãóÇ ÃóËúäóíúÊ Úóáóì äóÝúÓöß. æóÞóÏú ãóÑøó ãóÇ íõÚúáóãõ
ãöäúåõ Ãóäøó ÊóãóÇãó ÇáúÝóÖöíáóÉö áöáúæöÊúÑö áóÇ ÊóÍúÕõáõ ÅáøóÇ ÈöÝöÚúáö
ÃóÎöíÑóÊöåö áóÇ ÃóÕúáöåóÇ.
(æóæóÞúÊõåõ) Ãóíú ÇáúæöÊúÑõ (Èóíúäó ÕóáóÇÉö ÇáúÚöÔóÇÁö) æóáóæú ÈóÚúÏó
ÛõÑõæÈö ÇáÔøóãúÓö Ýöí ÌóãúÚö ÇáÊøóÞúÏöíãö (æóØõáõæÚö ÇáúÝóÌúÑö)
ÇáÕøóÇÏöÞö áöáúÎóÈóÑö ÇáÕøóÍöíÍö Ýöí Ðóáößó æóÞúÊõåõ ÇáúãõÎúÊóÇÑõ Åáóì
ËõáõËö Çááøóíúáö Ýöí ÍóÞøö ãóäú áóãú íõÑöÏú ÊóåóÌøõÏðÇ¡ æóáóãú íóÚúÊóÏú
ÇáúíóÞöÙóÉó ÂÎöÑó Çááøóíúáö¡ æóßóãóÇ íõÔúÊóÑóØõ æõÞõæÚõåõ ÈóÚúÏó ÏõÎõæáö
æóÞúÊö ÇáúÚöÔóÇÁö íõÔúÊóÑóØõ ßóæúäõåõ ÈóÚúÏó ÝöÚúáöåóÇ ÍóÊøóì áóæú
ÎóÑóÌó æóÞúÊõåóÇ¡ æóÃóÑóÇÏó ÝöÚúáóåõ ÞóÖóÇÁð ÞóÈúáó ÝöÚúáöåóÇ ßóÇäó
ãõãúÊóäöÚðÇ ßóãóÇ ÃóÝúÊóì Èöåö ÇáúæóÇáöÏõ - ÑóÍöãóåõ Çááøóåõ ÊóÚóÇáóì -º
áöÃóäøó ÇáúÞóÖóÇÁó íóÍúßöí ÇáúÃóÏóÇÁó.
(æóÞöíáó) (ÔóÑúØõ) ÌóæóÇÒö (ÇáúÅöíÊóÇÑö ÈöÑóßúÚóÉò) (ÓóÈúÞõ äóÝúáò
ÈóÚúÏó ÇáúÚöÔóÇÁö) ¡ æóÅöäú áóãú íóßõäú ãöäú ÓõäøóÊöåóÇ áöÊóÞóÚó åöíó
ãõæÊöÑóÉð áöÐóáößó ÇáúÝöÚúáö. æóÑõÏøó ÈöÃóäøóåõ íóßúÝöí ßóæúäõåóÇ
æöÊúÑðÇ Ýöí äóÝúÓöåóÇ Ãóæú ãõæÊöÑóÉð áöãóÇ ÞóÈúáóåóÇ æóáóæú ÝóÑúÖðÇ
(æóíõÓóäøõ) áöãóäú æóËöÞó ÈöíóÞöÙóÊöåö¡ æóÃóÑóÇÏó ÕóáóÇÉð ÈóÚúÏó
äóæúãöåö (ÌóÚúáõåõ) Ãóíú ÌóãöíÚõ æöÊúÑöåö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
ÖóÚöíÝñ (Þóæúáõåõ: æóÇáúæóÕúáõ ÈöÊóÔóåøõÏö ÃóÝúÖóáõ) Ãóíú æóÅöäú
ÃóÍúÑóãó ÈöÅöÍúÏóì ÚóÔóÑóÉó¡ æóáóÚóáøó æóÌúåó ÇáÊøóÔúÈöíåö ÈöÇáúãóÛúÑöÈö
ÝöíãóÇ ÐõßöÑó Ãóäøó ÇáúÃóæøóáó ãöäúåõãóÇ ÈóÚúÏó ÔóÝúÚò æóÇáËøóÇäöíó
ÈóÚúÏó ÝóÑúÏò¡ Ëõãøó Þóæúáõåõ: ÃóÝúÖóáõ íõÝöíÏõ Ãóäøó ÇáúæóÕúáó ãöäú
ÍóíúËõ ßóæúäöåö ÈöÊóÔóåøõÏóíúäö áóíúÓó ãóßúÑõæåðÇ æóÅöäøóãóÇ åõæó
ÎöáóÇÝõ ÇáúÃóÝúÖóáö.
(Þóæúáõåõ: æóáöáäøóåúíö Úóäú ÊóÔúÈöíåö ÇáúæöÊúÑö) Ãóíú ÈöÌóÚúáöåö
ãõÔúÊóãöáðÇ Úóáóì ÊóÔóåøõÏóíúäö (Þóæúáõåõ: Ãóäú íóÞõæáó: ÈóÚúÏó
ÇáúæöÊúÑö) Ãóíú ÈóÚúÏó ÝóÑóÇÛö ÇáúæöÊúÑö ÑóßúÚóÉð ßóÇäó Ãóæú ÃóßúËóÑó
(Þóæúáõåõ: æóÈöß ãöäúß) Ãóíú ÃóÓúÊóÌöíÑõ Èöß ãöäú ÛóÖóÈöß (Þóæúáõåõ:
æóÞóÏú ãóÑøó) Ãóíú Ýöí Þóæúáöåö æóáóæú Õóáøóì ãóÇ ÚóÏóÇ ÃóÎöíÑóÉö
ÇáúæöÊúÑö ÅáóÎú.
(Þóæúáõåõ: Ýöí ÌóãúÚö ÇáÊøóÞúÏöíãö) ÙóÇåöÑõåõ æóÅöäú ÕóÇÑó ãõÞöíãðÇ
ÞóÈúáó ÝöÚúáöåö æóÈóÚúÏó ÝöÚúáö ÇáúÚöÔóÇÁö ßóÃóäú æóÕóáóÊú ÓóÝöíäóÊõåõ
ÏóÇÑó ÅÞóÇãóÊöåö ÈóÚúÏó ÝöÚúáö ÇáúÚöÔóÇÁö Ãóæú äóæóì ÇáúÅöÞóÇãóÉó¡
áóßöäú äõÞöáó Úóäú ÇáúÚõÈóÇÈö Ãóäøóåõ áóÇ íóÝúÚóáõåõ Ýöí åóÐöåö
ÇáúÍóÇáóÉö Èóáú íõÄóÎøöÑõåõ ÍóÊøóì íóÏúÎõáó æóÞúÊõåõ ÇáúÍóÞöíÞöíøõ¡
æóåõæó ÙóÇåöÑñº áöÃóäøó ßóæúäóåõ Ýöí æóÞúÊö ÇáúÚöÔóÇÁö ÇäúÊóÝóì
ÈöÇáúÅöÞóÇãóÉö.
(Þóæúáõåõ: ÓóÈúÞõ äóÝúáò) æóíóäúÈóÛöí ÊóÕúæöíÑõåõ ÈöÑóßúÚóÊóíúäö Ãóæú
ÃóßúËóÑó ÍóíúËõ ßóÇäó ÔóÝúÚðÇ ÃóÎúÐðÇ ãöäú Þóæúáö ÇáÔøóÇÑöÍö áöÊóÞóÚó
åöíó ãõæÊöÑóÉð ÅáóÎú¡ æóÅöáøóÇ ÝóÇáäøóÝóáõ íóÕúÏõÞõ ÈöÑóßúÚóÉò æóáóÇ
íóßõæäõ ÇáúÅöíÊóÇÑõ ÈöÑóßúÚóÉò ÔóÝúÚðÇ áóåõ (Þóæúáõåõ: ÈöíóÞóÙóÊöåö)
ÈöÝóÊúÍö ÇáúÞóÇÝö ÇåÜ ÔóÑúÍó ÇáúãóäúåóÌö (Þóæúáõåõ: ÌóÚóáóåõ ÅáóÎú)
æóÚóáóíúåö Ýóáóæú ßóÇäó áóæú Õóáøóì Ãóæøóáó Çááøóíúáö Õóáøóì ÅÍúÏóì
ÚóÔóÑóÉó æóáóæú Õóáøóì ÂÎöÑóåõ Õóáøóì ËóáóÇËóÉð¡ ÝóÇáÙøóÇåöÑõ Ãóäøó
ÇáúÅöÍúÏóì ÚóÔóÑóÉó Ãóæúáóì ãõÍóÇÝóÙóÉð Úóáóì ßóãóÇáö ÇáúÚöÈóÇÏóÉö.
æóæóÞóÚó ÇáÓøõÄóÇáõ Ýöí ÇáÏøóÑúÓö ÚóãøóÇ áóæú ÝóÇÊóåõ ÇáúæöÊúÑõ
æóÃóÑóÇÏó ÕóáóÇÊóåõ åóáú íõÞóÏøöãõåõ Úóáóì ÕóáóÇÉö ÇáÕøõÈúÍö Ãóæú
íõÄóÎøöÑõåõ ÚóäúåóÇ¿ æóÅöÐóÇ ÃóÎøóÑóåõ Úóäú ÕóáóÇÉö ÇáÕøõÈúÍö åóáú
ÝöÚúáõåõ ÞóÈúáó ÎõÑõæÌö æóÞúÊö ÇáúßóÑóÇåóÉö Ãóæúáóì Ãóæú ÊóÃúÎöíÑõåõ
Åáóì æóÞúÊö ÇáÖøõÍóì¿ Ýöíåö äóÙóÑñ.
æóÝöí ßóáóÇãö ÈóÚúÖöåöãú ãóÇ íóÞúÊóÖöí Ãóäøó ÊóÃúÎöíÑóåõ Åáóì æóÞúÊö
ÇáÖøõÍóì Ãóæúáóì ßóÛóíúÑöåö ãöäú ÇáäøóæóÇÝöáö ÇááøóíúáöíøóÉö ÇáøóÊöí
ÊóÝõæÊõåõ¡ æóãöäúåóÇ ãóÇ áóæú ßóÇäó áóåõ æöÑúÏñ ÇÚúÊóÇÏóåõ áóíúáðÇ
æóáóãú íóÝúÚóáúåõ. ÇåÜ ÈöÇáúãóÚúäóì. ÃóÞõæáõ: æóíõãúßöäõ ÊóæúÌöíåõåõ
ÈöÃóäøóåõ Åäú ÝóÚóáóåõ ÞóÈúáó ÇáúÝóÑúÖö ßóÇäó ãöäú ÇáÊøóäóÝøõáö ÈóÚúÏó
ÇáúÝóÌúÑö æóÞóÈúáó ÝöÚúáö ÇáúÝóÑúÖö æóåõæó ãóßúÑõæåñ Ãóæú ÈóÚúÏóåõ ßóÇäó
ãöäú ÇáÊøóäóÝøõáö Ýöí æóÞúÊö ÇáúßóÑóÇåóÉö¡ æóåõæó áóÇ íóäúÚóÞöÏõ ÚöäúÏó
ÈóÚúÖö ÇáúãóÐóÇåöÈö ÝóØóáóÈó ÊóÃúÎöíÑóåõ Åáóì æóÞúÊò áóÇ íõßúÑóåõ Ýöíåö
ÇáÊøóäóÝøõáõ ÇÊøöÝóÇÞðÇ æóåõæó æóÞúÊõ ÇáÖøõÍóì.
[ÝóÑúÚñ] ÞóÇáó Ýöí ÇáúÅöíÚóÇÈö ãóÇ ÍóÇÕöáõåõ: áóæú ßóÇäó áóæú Õóáøóì
ÇáúæöÊúÑó ËóáóÇËó ÑóßóÚóÇÊò ãóæúÕõæáóÉò ÃóÏúÑóßóåóÇ ÌóãöíÚóåóÇ Ýöí
ÇáúæóÞúÊö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
Þóæúáõåõ: æóÃóÑóÇÏó ÕóáóÇÉð ÈóÚúÏó äóæúãöåö) ÞóÇáó ÇáÔøöåóÇÈõ Óã: ÞóÏú
íõÞóÇáõ ÇáúÌóÚúáõ ÇáúãóÐúßõæÑõ ãóÓúäõæäñ æóÅöäú áóãú íõÑöÏú ÕóáóÇÉð
ÈóÚúÏó Çáäøóæúãö¡º áöÃóäøó ØóáóÈó ÇáÔøóíúÁö áóÇ íóÓúÞõØõ ÈöÅöÑóÇÏóÉö
ÇáúÎöáóÇÝö ÝóãóÇ æóÌúåõ ÇáÊøóÞúíöíÏö¿ æóÞóÏú íõÌóÇÈõ ÈöÃóäøóåõ
ÇÍúÊöÑóÇÒñ ÚóãøóÇ áóæú ÚóÒóãó Úóáóì ÊóÑúßö ÇáÕøóáóÇÉö ÈóÚúÏó Çáäøóæúãöº
Ãóæú áöÃóäøóåõ áóÇ íõÕóÏøöÞõ Þóæúáóåõ ÌóÚóáóåõ ÂÎöÑó ÕóáóÇÉö Çááøóíúáö.
ÇåÜ. .
(2/114)
(ÂÎöÑó ÕóáóÇÉö Çááøóíúáö) áöÎóÈóÑö
«ÇÌúÚóáõæÇ ÂÎöÑó ÕóáóÇÊößõãú ãöäú Çááøóíúáö æöÊúÑðÇ» ãóÚó ÎóÈóÑö
ãõÓúáöãò «ãóäú ÎóÇÝó Ãóäú áóÇ íóÞõæãó ÂÎöÑó Çááøóíúáö ÝóáúíõæÊöÑú
Ãóæøóáóåõ¡ æóãóäú ØóãöÚó Ãóäú íóÞõæãó ÂÎöÑóåõ ÝóáúíõæÊöÑú ÂÎöÑó
Çááøóíúáö ÝóÅöäøó ÕóáóÇÊóåõ ÂÎöÑó Çááøóíúáö ãóÔúåõæÏóÉñ» Ëõãøó Åäú
ÝóÚóáóåõ ÈóÚúÏó äóæúãò ßóÇäó æöÊúÑðÇ æóÊóåóÌøõÏðÇ¡ æóÚóáóíúåö íõÍúãóáõ
ßóáóÇãõåõãú åõäóÇ¡ æóÅöáøóÇ ßóÇäó æöÊúÑðÇ áóÇ ÊóåóÌøõÏðÇ æóÚóáóíúåö
íõÍúãóáõ ßóáóÇãõåõãóÇ Ýöí ÇáäøößóÇÍö ÃóäøóåõãóÇ ãõÊóÛóÇíöÑóÇäö¡ æóÚõáöãó
ãöäú Þóæúáöí: Ãóíú ÌóãöíÚõåõ Ãóäøó ÇáúÃóÝúÖóáó ÊóÃúÎöíÑõ ßõáøöåö¡ æóÅöäú
Õóáøóì ÈóÚúÖóåõ Ãóæøóáó Çááøóíúáö Ýöí ÌóãóÇÚóÉò æóßóÇäó áóÇ íõÏúÑößõåóÇ
ÂÎöÑó Çááøóíúáö æóáöåóÐóÇ ÃóÝúÊóì ÇáúæóÇáöÏõ - ÑóÍöãóåõ Çááøóåõ ÊóÚóÇáóì
- Ýöíãóäú íõÕóáøöí ÈóÚúÖó æöÊúÑö ÑóãóÖóÇäó ÌóãóÇÚóÉð æóíõßúãöáõåõ ÈóÚúÏó
ÊóåóÌøõÏöåö ÈöÃóäøó ÇáúÃóÝúÖóáó ÊóÃúÎöíÑõ ßõáøöåö¡ ÝóÞóÏú ÞóÇáõæÇ: Åäøó
ãóäú áóåõ ÊóåóÌøõÏñ áóãú íõæÊöÑú ãóÚó ÇáúÌóãóÇÚóÉö Èóáú íõÄóÎøöÑõåõ Åáóì
Çááøóíúáö¡ ÝóÅöäú ÃóÑóÇÏó ÇáÕøóáóÇÉó ãóÚóåõãú Õóáøóì äóÇÝöáóÉð
ãõØúáóÞóÉð æóÃóæúÊóÑó ÂÎöÑó Çááøóíúáö (ÝóÅöäú ÃóæúÊóÑó Ëõãøó ÊóåóÌøóÏó
Ãóæú ÚóßóÓó) Ãóæú áóãú íóÊóåóÌøóÏú ÃóÕúáðÇ (áóãú íõÚöÏúåõ) Ãóíú áóÇ
ÊõØúáóÈõ ÅÚóÇÏóÊõåõ¡ ÝóÅöäú ÃóÚóÇÏóåõ ÈöäöíøóÉö ÇáúæöÊúÑö ÚóÇãöÏðÇ
ÚóÇáöãðÇ ÍóÑõãó Úóáóíúåö Ðóáößó¡ æóáóãú íóäúÚóÞöÏú ßóãóÇ ÃóÝúÊóì Èöåö
ÇáúæóÇáöÏõ - ÑóÍöãóåõ Çááøóåõ ÊóÚóÇáóì - áöÎóÈóÑö «áóÇ æöÊúÑóÇäö Ýöí
áóíúáóÉò» æóåõæó ÎóÈóÑñ ÈöãóÚúäóì Çáäøóåúíö.
æóÞóÏú ÞóÇáó Ýöí ÇáúÅöÍúíóÇÁö: ÕóÍøó Çáäøóåúíõ Úóäú äóÞúÖö ÇáúæöÊúÑö¡
æóáöÃóäøó ÍóÞöíÞóÉó Çáäøóåúíö ÇáÊøóÍúÑöíãõº æóáöÃóäøó ãõØúáóÞó Çáäøóåúíö
íóÞúÊóÖöí ÝóÓóÇÏó Çáúãóäúåöíøö Úóäúåõ Åäú ÑóÌóÚó Åáóì Úóíúäöåö Ãóæú
ÌõÒúÆöåö Ãóæú áóÇÒöãöåö¡ æóÇáäøóåúíõ åõäóÇ ÑóÇÌöÚñ Åáóì ßóæúäöåö
æöÊúÑðÇ¡ æóáöáúÞöíóÇÓö Úóáóì ãóÇ áóæú ÒóÇÏó Ýöí ÇáúæöÊúÑö Úóáóì ÅÍúÏóì
ÚóÔúÑóÉó ßóãóÇ ÕóÍøó ÈöÈõØúáóÇäö ÇáÒøöíóÇÏóÉö Ýöí ÇáúÚóÒöíÒöíøö
æóÇáúÃóäúæóÇÑö äóÚóãú Åäú ÃóÚóÇÏóåõ ÌóÇåöáðÇ Ãóæú äóÇÓöíðÇ æóÞóÚó
äóÝúáðÇ ãõØúáóÞðÇ ßóÅöÍúÑóÇãöåö ÈöÇáÙøõåúÑö ÞóÈúáó ÇáÒøóæóÇáö ÛóÇáöØðÇ.
æóáóÇ íõßúÑóåõ ÇáÊøóåóÌøõÏõ ÈóÚúÏó ÇáúæöÊúÑö áóßöäú íóäúÈóÛöí Ãóäú
íõÄóÎøöÑóåõ Úóäúåõ ÞóáöíáðÇ (æóÞöíáó íóÔúÝóÚõåõ ÈöÑóßúÚóÉò) Ãóíú
íõÕóáøöí ÑóßúÚóÉð áöíõÕóíøöÑóåõ ÔóÝúÚðÇ (Ëõãøó íõÚöíÏõåõ) áöíóÞóÚó
ÇáúæöÊúÑõ ÂÎöÑó ÕóáóÇÊöåö ßóãóÇ ÝóÚóáóåõ ÌóãúÚñ ãöäú ÇáÕøóÍóÇÈóÉö
æóíõÓóãøóì äóÞúÖó ÇáúæöÊúÑö æóÞóÏú ÊóÞóÏøóãó Ãóäøóåõ ÕóÍøó Çáäøóåúíõ
Úóäúåõ.
(æóíõäúÏóÈõ ÇáúÞõäõæÊõ ÂÎöÑó æöÊúÑöåö) Ãóíú ÂÎöÑó ãóÇ íóÞóÚõ æöÊúÑðÇ¡
ÝóÔóãöáó Ðóáößó ãóäú ÃóæúÊóÑó ÈöÑóßúÚóÉò æóÇÍöÏóÉò (Ýöí ÇáäøöÕúÝö
ÇáËøóÇäöí ãöäú ÑóãóÖóÇäó) áöãóÇ ÑóæóÇåõ ÃóÈõæ ÏóÇæõÏ Ãóäøó ÃõÈóíøó Èúäó
ßóÚúÈò ÞóäóÊó Ýöíåö áóãøóÇ ÌóãóÚó ÚõãóÑõ ÇáäøóÇÓó Úóáóíúåö æóÕóáøóì
Èöåöãú: Ãóíú ÕóáóÇÉó ÇáÊøóÑóÇæöíÍö (æóÞöíáó) íõÓóäøõ Ýöí ÂÎöÑóÉö
ÇáúæöÊúÑö (ßõáøõ ÇáÓøõäøóÉö) áöÅöØúáóÇÞö ãóÇ ãóÑøó Ýöí ÞõäõæÊö
ÇáÕøõÈúÍö¡ æóÚóáóì ÇáúÃóæøóáö áóæú ÞóäóÊó Ýöíåö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
Ãóæú ãóÝúÕõæáóÉò ÎóÑóÌó ÈóÚúÖõåóÇ ÕóáøóÇåóÇ ãóæúÕõæáóÉð. æóÈóÞöíó ãóÇ
áóæú ßóÇäó áóæú Õóáøóì ÎóãúÓðÇ Ãóæú ÓóÈúÚðÇ Ãóæú ÊöÓúÚðÇ ÃóÏúÑóßóåóÇ Ýöí
ÇáúæóÞúÊö¡ æóÅöÐóÇ Õóáøóì ÃóßúËóÑó ãöäú Ðóáößó ÎóÑóÌó ÈóÚúÖõåóÇ Úóäú
ÇáúæóÞúÊö åóáú ÇáúÃóÝúÖóáõ ÇáöÇÞúÊöÕóÇÑõ Úóáóì ÇáúÃóÞóáøö Ãóæú áóÇ¿
Ýöíåö äóÙóÑñ¡ æóÇáúÃóÞúÑóÈõ ÇáËøóÇäöí áöÊóÈóÚöíøóÉö ãóÇ ÈóÚúÏó ÇáúæóÞúÊö
áöãóÇ æóÞóÚó Ýöíåö ÝóßóÃóäøóåõ ÕóáøóÇåóÇ ßõáøóåóÇ Ýöí ÇáúæóÞúÊö ÃóÎúÐðÇ
ãöãøóÇ ÐóßóÑóåõ Óã Úóáóì ÍóÌø Ýöí ÑóæóÇÊöÈö ÇáÙøõåúÑö ÇáúÞóÈúáöíøóÉó
æóÇáúÈóÚúÏöíøóÉö ãöäú Ãóäøóåõ ÅÐóÇ äóæóì ÇáúÌóãöíÚó æóÃóÏúÑóßó ÈóÚúÖóåóÇ
Ýöí ÇáúæóÞúÊö æóÞóÚóÊú ßõáøõåóÇ ÃóÏóÇÁð (Þóæúáõåõ: ÂÎöÑö ÕóáóÇÉö
Çááøóíúáö) íõÄúÎóÐõ ãöäú ÊóÎúÕöíÕö Óóäøö ÇáÊøóÃúÎöíÑö ÈöÇáúæöÊúÑö
ÇÓúÊöÍúÈóÇÈõ ÊóÚúÌöíáö ÑóÇÊöÈóÉö ÇáúÚöÔóÇÁö ÇáúÈóÚúÏöíøóÉö æóÞóÏú
ÞóÏøóãúäóÇ ãóÇ íóÏõáøõ áóåõ (Þóæúáõåõ: æóÅöáøóÇ ßóÇäó æöÊúÑðÇ) Ãóíú
ÈöÃóäøó ÝöÚúáóåõ ÞóÈúáó Çáäøóæúãö (Þóæúáõåõ: ÈöÃóäøó ÇáúÃóÝúÖóáó
ÊóÃúÎöíÑõ ßõáøöåö) Ãóíú ãóÇ áóãú íóÎóÝú ãöäú ÊóÃúÎöíÑöåö ÝóæóÇÊõ
ÈóÚúÖöåö¡ æóÅöáøóÇ Õóáøóì ãóÇ íóÎóÇÝõ ÝóæúÊõåõ æóÃóÎøóÑó ÈóÇÞöíóåõ
æóíóßõæäõ Ðóáößó ÚõÐúÑðÇ Ýöí ÇáÊøóÞúÏöíãö áöãóÇ ÕóáøóÇåõ (Þóæúáõåõ: Åáóì
Çááøóíúáö) Ãóíú ÂÎöÑö Çááøóíúáö¡ Ëõãøó ÑóÃóíúÊ Ýöí äõÓúÎóÉò ÕóÍöíÍóÉò
ÂÎöÑó Çááøóíúáö (Þóæúáõåõ: Õóáøóì äóÇÝöáóÉð) Ãóíú ãõäúÝóÑöÏðÇ ßóÇäó Ãóæú
ÅãóÇãðÇ.
áóßöäú áóæú ßóÇäó ÅãóÇãðÇ æóÕóáøóì æöÊúÑó ÑóãóÖóÇäó ÈöäöíøóÉö ÇáäøóÝúáö
ßõÑöåó ÇáúÞõäõæÊõ Ýöí ÍóÞøöåö (Þóæúáõåõ: áóãú íõÚöÏúåõ) Ãóíú æóáóæú Ýöí
ÌóãóÇÚóÉò¡ æóÚóáóíúåö ÝóíõÓúÊóËúäóì åõäóÇ áöãóÇ ÓóíóÃúÊöí Ãóäøó
ÇáäøóÝóáó ÇáøóÐöí ÊõÔúÑóÚõ Ýöíåö ÇáúÌóãóÇÚóÉõ íõÓóäøõ ÅÚóÇÏóÊõåõ
ÌóãóÇÚóÉð¡ æóÞóæúáõåõ Ãóíú áóÇ ÊõØúáóÈõ ÅÚóÇÏóÊõåõ ÈóíóÇäñ áöãóÇ Ýöí
ßóáóÇãö ÇáúÃóÕúÍóÇÈö Ëõãøó ÚóÞøóÈóåõ ÈöãóÇ ÃóÝúÊóì Èöåö ÇáúæóÇáöÏõ¡
ÝóáóÇ íõÞóÇáõ ßóÇäó ÇáúÃóæúáóì Ãóäú íóÞõæáó: Ãóíú áóãú ÊóÌõÒú ÅÚóÇÏóÊõåõ
ÝóÅöäú ÃóÚóÇÏóåõ ÅáóÎú (Þóæúáõåõ: áóßöäú íóäúÈóÛöí Ãóäú íõÄóÎøöÑóåõ
ÅáóÎú) áóÚóáøó ÍößúãóÊóåõ ÇáúãõÍóÇÝóÙóÉõ ÈöÍóÓóÈö ÇáÙøóÇåöÑö Úóáóì
ÌóÚúáö ÇáúæöÊúÑö ÂÎöÑó ÕóáóÇÉö Çááøóíúáö ÕõæÑóÉð¡ ÝóÅöäøóåõ áóãøóÇ
ÝóÕóáó Èóíúäó ÇáÑøóßúÚóÉö ÇáúÃóÎöíÑóÉö æóãóÇ ÈóÚúÏóåóÇ ßóÇäó Ðóáößó
ßóÃóäøóåõ áóíúÓó ãöäú ÕóáóÇÉö Çááøóíúáö áöÝóÕúáöåö¡ æóÈöÊóÞúÏöíÑö
Ãóäøóåõ ãöäúåóÇ íóäúÒöáõ Ðóáößó ãóäúÒöáóÉó ãóäú ÃóÑóÇÏó ÇáöÇÞúÊöÕóÇÑó
Úóáóì ÇáúæöÊúÑö Ëõãøó ÚóÑóÖó áóåõ ãóÇ íóÞúÊóÖöí ÇáÊøóåóÌøõÏó ÈóÚúÏóåõ.
(Þóæúáõåõ: æóÚóáóì ÇáúÃóæøóáö) åõæó Þóæúáõåõ: Ýöí ÇáäøöÕúÝö ÇáËøóÇäöí
ãöäú ÑóãóÖóÇäó (Þóæúáõåõ: áóæú ÞóäóÊó Ýöíåö) Ãóíú ÇáúæöÊúÑöº æóãöËúáõåõ
ãóÇ áóæú ÞóäóÊó Ýöí ÛóíúÑö ÇáÕøõÈúÍö¡ ÝóÅöäú ØóÇáó Èöåö ÇáöÇÚúÊöÏóÇáõ
æóáóæú ãöäú ÇáÑøóßúÚóÉö ÇáúÃóÎöíÑóÉö ÈóØóáóÊú ÕóáóÇÊõåõ ÍóíúËõ ßóÇäó
ÚóÇãöÏðÇ ÚóÇáöãðÇ æóÅöáøóÇ ÝóáóÇ æóíóÓúÌõÏõ áöáÓøóåúæö Úóáóì ãóÇ
ÇÚúÊóãóÏóåõ ÇáÔøóÇÑöÍõ¡ æóÃóÝúÊóì ÍóÌø ÈöÃóäøó ÊóØúæöíáó ÇáöÇÚúÊöÏóÇáö
ãöäú ÇáÑøóßúÚóÉö ÇáúÃóÎöíÑóÉö áóÇ íóÖõÑøõ ãõØúáóÞðǺ áöÃóäøóåõ ÚõåöÏó
ÊóØúæöíáõåõ ÈöÞõäõæÊö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
(2/115)
Ýöí ÛóíúÑö ÇáäøöÕúÝö ÇáúãóÐúßõæÑö æóáóãú
íõØöáú Èöåö ÇáöÇÚúÊöÏóÇáó ßõÑöåó æóÓóÌóÏó áöáÓøóåúæö¡ æóÅöäú ØóÇáó Èöåö¡
æóåõæó ÚóÇãöÏñ ÚóÇáöãñ ÈöÇáÊøóÍúÑöíãö ÈóØóáóÊú ÕóáóÇÊõåõ¡ æóÅöáøóÇ ÝóáóÇ
æóíóÓúÌõÏõ áöáÓøóåúæö (æóåõæó ßóÞõäõæÊö ÇáÕøõÈúÍö) Ýöí áóÝúÙöåö
æóãóÍóáøöåö æóÇáúÌóåúÑö Èöåö æóÇÞúÊöÖóÇÁö ÇáÓøõÌõæÏö ÈöÊóÑúßöåö æóÑóÝúÚö
ÇáúíóÏóíúäö Ýöíåö æóÛóíúÑö Ðóáößó ãöãøóÇ ãóÑøó Ëõãøó¡ æóíõÓóäøõ
áöãõäúÝóÑöÏò¡ æóÅöãóÇãö ÛóíúÑö ãóäú ãóÑøó ÒöíóÇÏóÉõ ãóÇ ÓóíóÃúÊöí
Úóáóíúåö ßóãóÇ ÃóÔóÇÑó Åáóíúåö ÈöÞóæúáöåö (æóíóÞõæáõ) äóÏúÈðÇ (ÞóÈúáóåõ
Çááøóåõãøó ÅäøóÇ äóÓúÊóÚöíäõß æóäóÓúÊóÛúÝöÑõß ÅáóÎú) Ãóíú äóÓúÊóåúÏöíß
æóäõÄúãöäõ Èöß æóäóÊóæóßøóáõ Úóáóíúß æóäõËúäöí Úóáóíúß ÇáúÎóíúÑó
ßõáøóåõ¡ äóÔúßõÑõß æóáóÇ äóßúÝõÑõß æóäóÎúáóÚõ æóäóÊúÑõßõ ãóäú
íóÝúÌõÑõßó. Çááøóåõãøó ÅíøóÇßó äóÚúÈõÏõ æóáóß äõÕóáøöí æóäóÓúÌõÏõ¡
æóÅöáóíúß äóÓúÚóì æóäóÍúÝöÏõ ÈöÏóÇáò ãõåúãóáóÉò Ãóíú äõÓúÑöÚõ äóÑúÌõæ
ÑóÍúãóÊóß æóäóÎúÔóì ÚóÐóÇÈóß Åäøó ÚóÐóÇÈóß ÇáúÌöÏøó ÈößóÓúÑö ÇáúÌöíãö
ÈöÇáúßõÝøóÇÑö ãõáúÍöÞñ¡ ÈößóÓúÑö ÇáúÍóÇÁö Úóáóì ÇáúãóÔúåõæÑö: Ãóíú
áóÇÍöÞñ Èöåöãú: æóíóÌõæÒõ ÝóÊúÍõåóǺ áöÃóäøó Çááøóåó ÊóÚóÇáóì ÃóáúÍóÞóåõ
Èöåöãú.
Çááøóåõãøó ÚóÐøöÈú ÇáúßóÝóÑóÉó ÇáøóÐöíäó íóÕõÏøõæäó: Ãóíú íóãúäóÚõæäó
Úóäú ÓóÈöíáöß¡ æóíõßóÐøöÈõæäó ÑõÓõáóß æóíõÞóÇÊöáõæäó ÃóæúáöíóÇÁóß: Ãóíú
ÃóäúÕóÇÑóß. Çááøóåõãøó ÇÛúÝöÑú áöáúãõÄúãöäöíäó æóÇáúãõÄúãöäóÇÊö
æóÇáúãõÓúáöãöíäó æóÇáúãõÓúáöãóÇÊö æóÃóÕúáöÍú ÐóÇÊó Èóíúäöåöãú: Ãóíú
ÃõãõæÑóåõãú æóãõæóÇÕóáóÇÊöåöãú¡ æóÃóáøöÝú: Ãóíú ÇÌúãóÚú Èóíúäó
ÞõáõæÈöåöãú æóÇÌúÚóáú Ýöí ÞõáõæÈöåöãú ÇáúÅöíãóÇäó æóÇáúÍößúãóÉó¡ æóåöíó
ßõáøõ ãóÇ ãóäóÚó ÇáúÞóÈöíÍó¡ æóËóÈøöÊúåõãú Úóáóì ãöáøóÉö ÑóÓõæáöß¡
æóÃóæúÒöÚúåõãú: Ãóíú Ãóáúåóãóåõãú Ãóäú íõæóÝøõæÇ ÈöÚóåúÏöß ÇáøóÐöí
ÚóÇåóÏúÊåãú Úóáóíúåö¡ æóÇäúÕõÑúåõãú Úóáóì ÚóÏõæøöß æóÚóÏõæøöåöãú Åáóåó
ÇáúÍóÞøö æóÇÌúÚóáúäóÇ ãöäúåõãú.
æóáóÇ íõÓóäøõ ÑóÈøóäóÇ áóÇ ÊõÄóÇÎöÐúäóÇ Åáóì ÂÎöÑö ÇáÓøõæÑóÉö ßóãóÇ Ýöí
ÇáúãóÌúãõæÚö áößóÑóÇåóÉö ÇáúÞöÑóÇÁóÉö Ýöí ÛóíúÑö ÇáúÞöíóÇãö (ÞõáúÊ:
ÇáúÃóÕóÍøõ) Ãóäøóåõ íóÞõæáõ Ðóáößó (ÈóÚúÏóåõ) º áöÃóäøó ÞõäõæÊó
ÇáÕøõÈúÍö ËóÇÈöÊñ Úóäúåõ - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - Ýöí
ÇáúæöÊúÑö¡ æóÇáúÂÎóÑõ áóãú íóÃúÊö Úóäúåõ - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö
æóÓóáøóãó - ÔóíúÁñ Ýöíåö¡ æóÅöäøóãóÇ ÇÎúÊóÑóÚóåõ ÚõãóÑõ - ÑóÖöíó Çááøóåõ
Úóäúåõ - æóÊóÈöÚõæåõ ÝóßóÇäó ÊóÞúÏöíãõåõ Ãóæúáóì¡ ÝóÅöäú ÇÞúÊóÕóÑó Úóáóì
ÃóÍóÏöåöãóÇ ÝóÞõäõæÊõ ÇáÕøõÈúÍö ÃóÝúÖóáõ áöãóÇ ÐõßöÑó (æóÃóäøó)
(ÇáúÌóãóÇÚóÉó ÊõäúÏóÈõ Ýöí ÇáúæöÊúÑö) Ýöí ÑóãóÖóÇäó ÓóæóÇÁñ ÃóßóÇäó
(ÚóÞöÈó ÇáÊøóÑóÇæöíÍö) Ãóãú ÈóÚúÏóåóÇ Ãóãú áóãú íóÝúÚóáúåóÇ¡ æóÓóæóÇÁñ
ÃóÝõÚöáóÊú ÇáÊøóÑóÇæöíÍõ (ÌóãóÇÚóÉð) Ãóãú áóÇ (æóÇóááøóåõ ÃóÚúáóãõ)
ÇÞúÊöÏóÇÁð Ýöí Ðóáößó ÈöÇáÓøóáóÝö æóÇáúÎóáóÝö. ÃóãøóÇ æöÊúÑõ ÛóíúÑö
ÑóãóÖóÇäó ÝóáóÇ íõÓóäøõ áóåõ ÌóãóÇÚóÉñ ßóÛóíúÑöåö.
(æóãöäúåõ) Ãóíú æóãöäú ÇáúÞöÓúãö ÇáøóÐöí áóÇ ÊõÓóäøõ áóåõ ÌóãóÇÚóÉñ
(ÇáÖøõÍóì) áöáúÃóÎúÈóÇÑö ÇáÕøóÍöíÍóÉö ÝöíåóÇ¡ æóãóäú äóÝóÇåóÇ ÅäøóãóÇ
ÃóÑóÇÏó ÈöÍóÓóÈö Úöáúãöåö æóåöíó ÕóáóÇÉõ ÇáúÅöÔúÑóÇÞö ßóãóÇ ÃóÝúÊóì Èöåö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
ÇáäøóÇÒöáóÉö¡ æóÚóáóíúåö ÝóáóÇ ÓõÌõæÏóº áöÃóäøóåõ áóãú íóÝúÚóáú ãóÇ
íõÈúØöáõ ÚóãúÏõåõ. (Þóæúáõåõ: æóäóÍúÝöÏõ) ÞóÇáó ÇáÔøóíúÎõ ÚóãöíÑóÉõ:
æóåõæó ãöäú ÍóÝóÏó æóÃóÍúÝóÏó áõÛóÉñ Ýöíåö ÇåÜ: Ãóíú Ýóåõæó ÈöÝóÊúÍö
Çáäøõæäö æóíóÌõæÒõ ÖóãøõåóÇ (Þóæúáõåõ: Åäøó ÚóÐóÇÈóß ÇáúÌöÏøõ) íõÞóÇáõ
ÇáúÌöÏøõ ÈößóÓúÑö ÇáúÌöíãö ÇáöÇÌúÊöåóÇÏõ Ýöí ÇáúÃóãúÑö æóÇáúãõÑóÇÏõ
åõäóÇ áóÇÒöãõåõ æóåõæó ÔöÏøóÉõ ÇáúÚóÐóÇÈö¡ ÝóÅöäøó ãóäú ÌóÏøó Ýöí ÃóãúÑò
ÍóÕøóáó ÛóÇíóÊóåõ æóãõäúÊóåóÇåõ (Þóæúáõåõ: Ãóíú áóÇÍöÞñ Èöåöãú) ÃóÔóÇÑó
Èöåö Åáóì Ãóäøó ÃóáúÍóÞó åõäóÇ ÈöãóÚúäóì áóÍöÞó¡ æóãöäú Ëóãøó ÃóÔúÑóßó
Èóíúäó ÇÓúãö ÝóÇÚöáö ÇáÕøöíÛóÊóíúäö Ýöí áóÝúÙò æóÇÍöÏò.
æóÝöí ÇáúãöÕúÈóÇÍö: áóÍöÞúÊå æóáóÍöÞúÊ Èöåö ÃóáúÍóÞõ ãöäú ÈóÇÈö ÊóÚöÈó
áóÍóÇÞðÇ ÈöÇáúÝóÊúÍö ÃóÏúÑóßúÊå¡ æóÃóáúÍóÞúÊå ÈöÇáúÃóáöÝö ãöËúáõåõ¡
æóÃóáúÍóÞúÊ ÒóíúÏðÇ ÈöÚóãúÑòæ ÃóÊúÈóÚúÊå ÅíøóÇåõ ÝóáóÍöÞó åõæó
æóÃóáúÍóÞó ÃóíúÖðÇ¡ æóÝöí ÇáÏøõÚóÇÁö: Åäøó ÚóÐóÇÈóß ÈöÇáúßõÝøóÇÑö
ãõáúÍóÞõ íóÌõæÒõ ÈöÇáúßóÓúÑö ÇÓúãö ÝóÇÚöáò ÈöãóÚúäóì áóÇÍöÞñ¡ æóíóÌõæÒõ
ÈöÇáúÝóÊúÍö ÇÓúãö ãóÝúÚõæáòº áöÃóäøó Çááøóåó ÃóáúÍóÞóåõ ÈöÇáúßõÝøóÇÑö:
Ãóíú íõäúÒöáõåõ Èöåöãú ÇåÜ (Þóæúáõåõ: Ãóíú ÃõãõæÑóåõãú) ÊóÝúÓöíÑñ
ãõÑóÇÏöÝñ áöÞóæúáöåö: ÐóÇÊó Èóíúäöåöãú.
æóÝöí ÇáúÈóíúÖóÇæöíøö Ýöí ÊóÝúÓöíÑö Þóæúáå ÊóÚóÇáóì {ÝóÇÊøóÞõæÇ Çááøóåó
æóÃóÕúáöÍõæÇ ÐóÇÊó Èóíúäößõãú} [ÇáÃäÝÇá: 1] ãóÇ äóÕøõåõ: Ãóíú ÃóÕúáöÍõæÇ
ÇáúÍóÇáó ÇáøóÊöí Èóíúäóßõãú ÈöÇáúãõæóÇÓóÇÉö æóÇáúãõÓóÇÚóÏóÉö ÝöíãóÇ
ÑóÒóÞóßõãú Çááøóåõ ÓõÈúÍóÇäóåõ æóÊóÚóÇáóì æóÊóÓúáöíãö ÃóãúÑöåö Åáóì
Çááøóåö æóÇáÑøóÓõæáö (Þóæúáõåõ: æóãõæóÇÕóáóÇÊöåöãú) ÚóØúÝõ ÊóÝúÓöíÑò
(Þóæúáõåõ: æóåöíó) Ãóíú ÇáúÍößúãóÉõ (Þóæúáõåõ: ÇáøóÐöí ÚóÇåóÏóÊúåõãú
Úóáóíúåö) Ãóíú Ýöí Þóæúáå ÊóÚóÇáóì {æóÅöÐú ÃóÎóÐó ÑóÈøõßó ãöäú Èóäöí
ÂÏóãó ãöäú ÙõåõæÑöåöãú ÐõÑøöíøóÊóåõãú} [ÇáÃÚÑÇÝ: 172] ÇáúÂíóÉó.
(Þóæúáõåõ: áöãóÇ ÐõßöÑó) åõæó Þóæúáõåõ: áöÃóäøó ÞõäõæÊó ÇáÕøõÈúÍö ÅáóÎú
(Þóæúáõåõ: æóÃóäøó ÇáúÌóãóÇÚóÉó ÊõäúÏóÈõ ÅáóÎú) áóÚóáøó ÍößúãóÉó
ÇáÊøóÚóÑøõÖö áöåóÐóÇ åõäóÇ ãóÚó Ãóäøó ÇáúßóáóÇãó ÝöíãóÇ áóÇ ÊõÔúÑóÚõ
Ýöíåö ÇáúÌóãóÇÚóÉõ Ãóäøóåõ áóãøóÇ ÐóßóÑó ÇáúæöÊúÑó áößóæúäöåö Ýöí
ÃóßúËóÑö ÇáÓøõäøóÉö áóÇ ÌóãóÇÚóÉó Ýöíåö äóÇÓóÈó ÊóÊúãöíãó ÃóÍúæóÇáöåö
ÈöÐóßóÑö ãóÇ íõÝúÚóáõ Ýöíåö Ýöí ÈóÚúÖö ÇáÓøõäøóÉö.
(Þóæúáõåõ: æóåöíó ÕóáóÇÉõ ÇáúÅöÔúÑóÇÞö) ÚöÈóÇÑóÉõ Óã Úóáóì ãóäúåóÌò:
ÝóÑúÚñ: ÇáúãõÚúÊóãóÏõ Ãóäøó ÕóáóÇÉó ÇáúÅöÔúÑóÇÞö ÛóíúÑõ
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
(Þóæúáõåõ: ÛóíúÑõ ãóäú ãóÑøó) ÇáÕøóæóÇÈõ ÅÓúÞóÇØõ áóÝúÙö ÛóíúÑò
[ãöäú ÇáúÞöÓúãö ÇáøóÐöí áóÇ ÊõÓóäøõ áóåõ ÌóãóÇÚóÉñ ÇáÖøõÍóì]
(Þóæúáõåõ: æóãóäú äóÝóÇåóÇ) Åäú ÃóÑóÇÏó ÈöÇáäøóÇÝöí ÚóÇÆöÔóÉó - ÑóÖöíó
Çááøóåõ ÚóäúåóÇ - ßóÇäó
(2/116)
ÇáúæóÇáöÏõ - ÑóÍöãóåõ Çááøóåõ ÊóÚóÇáóì -¡
æóÅöäú æóÞóÚó Ýöí ÇáúÚõÈóÇÈö ÃóäøóåóÇ ÛóíúÑõåóÇ¡ æóÚóáóì ãóÇ Ýöíåö
íõäúÏóÈõ ÞóÖóÇÄõåóÇ ÅÐóÇ ÝóÇÊóÊúº áöÃóäøóåóÇ ÐóÇÊõ æóÞúÊò (æóÃóÞóáøõåóÇ
ÑóßúÚóÊóÇäö) º áöÃóäøóåõ - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ÃóæúÕóì
ÈöåöãóÇ ÃóÈóÇ åõÑóíúÑóÉó æóÃóäøóåõ áóÇ íóÏóÚúåõãóÇ¡ æóíõÓóäøõ Ãóäú
íóÞúÑóÃó ÝöíåöãóÇ ÇáúßóÇÝöÑõæäó æóÇáúÅöÎúáóÇÕó æóåõãóÇ ÃóÝúÖóáõ Ýöí
Ðóáößó ãöäú ÇáÔøóãúÓö æóÇáÖøõÍóì¡ æóÅöäú æóÑóÏóÊóÇ ÃóíúÖðÇ ÅÐú
ÇáúÅöÎúáóÇÕõ ÊóÚúÏöáõ ËõáõËó ÇáúÞõÑúÂäö æóÇáúßóÇÝöÑõæäó ÊóÚúÏöáõ
ÑõÈõÚóåõ ÈöáóÇ ãõÖóÇÚóÝóÉò¡ æóÃóÏúäóì ÇáúßóãóÇáö ÃóÑúÈóÚñ æóÃóßúãóáõ
ãöäúåõ ÓöÊøñ.
æóÇÎúÊóáóÝó Ýöí ÃóßúËóÑöåóÇ ßóãóÇ ÃóÔóÇÑó Åáóíúåö ÈöÞóæúáöåö
(æóÃóßúËóÑõåóÇ ËöäúÊóÇ ÚóÔúÑóÉó) áöÎóÈóÑò Ýöíåö ÖóÚöíÝò¡ æóåóÐóÇ ãóÇ
ÌóÑóì Úóáóíúåö Ýöí ÇáÑøóæúÖóÉö ßóÃóÕúáöåóÇ¡ æóÇáúãõÚúÊóãóÏõ ßóãóÇ
äóÞóáóåõ ÇáúãõÕóäøöÝõ Úóäú ÇáúÃóßúËóÑöíäó æóÕóÍøóÍóåõ Ýöí ÇáÊøóÍúÞöíÞö
æóÇáúãóÌúãõæÚö æóÃóÝúÊóì Èöåö ÇáúæóÇáöÏõ - ÑóÍöãóåõ Çááøóåõ ÊóÚóÇáóì -
Ãóäøó ÃóßúËóÑóåóÇ ËóãóÇäò¡ æóÚóáóíúåö Ýóáóæú ÒóÇÏó ÚóáóíúåóÇ áóãú íóÌõÒú
æóáóãú íóÕöÍøó ÖõÍðì Åäú ÃóÍúÑóãó ÈöÇáúÌóãöíÚö ÏõÝúÚóÉð æóÇÍöÏóÉð¡
ÝóÅöäú Óóáøóãó ãöäú ßõáøö ËöäúÊóíúäö ÕóÍøó ÅáøóÇ ÇáúÅöÍúÑóÇãó ÇáúÎóÇãöÓó
ÝóáóÇ íóÕöÍøõ ÖõÍðì¡ Ëõãøó Åäú Úóáöãó ÇáúãóäúÚó æóÊóÚóãøóÏóåõ áóãú
íóäúÚóÞöÏú¡ æóÅöáøóÇ æóÞóÚó äóÝúáðÇ ßóäóÙöíÑöåö ãöãøóÇ ãóÑøó. æóíõÓóäøõ
Ãóäú íõÓóáøöãó ãöäú ßõáøö ÑóßúÚóÊóíúäö ßóÈóÞöíøóÉö ÇáÑøóæóÇÊöÈö¡
æóÅöäøóãóÇ ÇãúÊóäóÚó ÌóãúÚõ ÃóÑúÈóÚò Ýöí ÇáÊøóÑóÇæöíÍöº áöÃóäøóåóÇ
ÃóÔúÈóåóÊú ÇáúÝóÑóÇÆöÖó ÈöØóáóÈö ÇáúÌóãóÇÚóÉö ÝöíåóÇ¡ æóáóÇ íóÑöÏõ Úóáóì
Ðóáößó ÇáúæöÊúÑõ ÝóÅöäøóåõ¡ æóÅöäú ÌóÇÒó ÌóãúÚõ ÃóÑúÈóÚò ãöäúåõ
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
ÕóáóÇÉö ÇáÖøõÍóì ã Ñ ÇåÜ. æóÝöí ÍóÌø ãóÇ íõæóÇÝöÞõåõ æóÚóáóíúåö
ÝóÊóÍúÕõáõ ÈöÑóßúÚóÊóíúäö. æóíóäúÈóÛöí Ãóäøóåõ áóæú ÃóÍúÑóãó ÈöÃóßúËóÑó
ÇäúÚóÞóÏóÊú¡ æóÃóäøóåõ áóæú ÃóÍúÑóãó ÈöÑóßúÚóÊóíúäö Ëõãøó ÃóÑóÇÏó Ãóäú
íõÍúÑöãó ÈöÕóáóÇÉò ÃõÎúÑóì íóäúæöí ÈöåóÇ Ðóáößó áóãú ÊóäúÚóÞöÏúº áöÃóäøó
ÇáÓøõäøóÉó ÍóÕóáóÊú ÈöÇáúÃõæáóì æóÇáËøóÇäöíóÉõ ÛóíúÑõ ãóØúáõæÈóÉò
ÞöíóÇÓðÇ Úóáóì ãóÇ íóÃúÊöí Ýöí ÊóÍöíøóÉö ÇáúãóÓúÌöÏö (Þóæúáõåõ:
ÇáúßóÇÝöÑõæäó æóÇáúÅöÎúáóÇÕó) æóíóÞúÑóÄõåõãóÇ ÃóíúÖðÇ ÝöíãóÇ áóæú Õóáøóì
ÃóßúËóÑó ãöäú ÑóßúÚóÊóíúäö ßóãóÇ íõÄúÎóÐõ ãöãøóÇ ÊóÞóÏøóãó Úóäú ÍóÌø¡
æóãóÍóáøõ Ðóáößó ÃóíúÖðÇ ãóÇ áóãú íõÕóáøö ÃóÑúÈóÚðÇ Ãóæú ÓöÊøðÇ
ÈöÅöÍúÑóÇãò ÝóáóÇ íõÓúÊóÍóÈøõ ÞöÑóÇÁóÉõ ÓõæÑóÉò ÈóÚúÏó ÇáÊøóÔóåøõÏö
ÇáúÃóæøóáö¡ æóãöËúáõåõ ßõáøõ ÓõäøóÉò ÊóÔóåøóÏó ÝöíåóÇ ÈöÊóÔóåøõÏóíúäö
ÝóÅöäøóåõ áóÇ íóÞúÑóÃõ ÇáÓøõæÑóÉó ÝöíãóÇ ÈóÚúÏó ÇáÊøóÔóåøõÏö ÇáúÃóæøóáö.
(Þóæúáõåõ: ÈöáóÇ ãõÖóÇÚóÝóÉò) ÛóÑóÖõåõ ÏóÝúÚõ ãóÇ ÃõæÑöÏó Úóáóíúåö ãöäú
Ãóäøóåõ ßóíúÝó íõÚúÞóáõ Ãóäøó ÇáúÅöÎúáóÇÕó ÊóÚúÏöáõ ËõáõËó ÇáúÞõÑúÂäö
ãóÚó ÃóäøóåóÇ ãöäúåõ æóÈóÇÞöíåö íóÔúÊóãöáõ Úóáóì íÓ ~ æóÊóÈóÇÑóßó
Çáúãõáúßõ æóäóÍúæöåöãóÇ¡ æóßõáøõ æóÇÍöÏóÉò ãöäúåóÇ ÝöíåóÇ ËóæóÇÈñ
ãóÎúÕõæÕñ ÅÐóÇ ÌõãöÚó ÒóÇÏó ãóÌúãõæÚõåõ Úóáóì ËõáõËóíú ÇáúÞõÑúÂäö
ßóËöíÑðÇ (Þóæúáõåõ: æóÃóßúËóÑõåóÇ ËöäúÊóÇ ÚóÔúÑóÉó ÅáóÎú) .
[ÝóÇÆöÏóÉñ] ÞóÇáó ÍóÌø Ýöí ÔóÑúÍö ÇáÔøóãóÇÆöáö ÚöäúÏó Þóæúáö
ÇáúãõÕóäøöÝö Ýöí ÈóÇÈö ÕóáóÇÉö ÇáÖøõÍóì ÞóÇáó: ãóÇ ÃóÎúÈóÑóäöí ÃóÍóÏñ
Ãóäøóåõ ÑóÃóì ÇáäøóÈöíøó - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - íõÕóáøöí
ÇáÖøõÍóì ÅáøóÇ Ãõãøõ åóÇäöÆò¡ ÝóÅöäøóåóÇ ÍóÏøóËóÊú «Ãóäøó ÑóÓõæáó
Çááøóåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ÏóÎóáó ÈóíúÊóåóÇ íóæúãó
ÝóÊúÍö ãóßøóÉó ÝóÇÛúÊóÓóáó ÝóÓóÈøóÍó» : Ãóíú Õóáøóì ËóãóÇäöíó ÑóßóÚóÇÊò
ÅáóÎú ãóÇ äóÕøõåõ: Þóæúáõåõ: ÝóÇÛúÊóÓóáó ÃóÎóÐó ãöäúåõ ÃóÆöãøóÊõäóÇ
Ãóäøóåõ íõÓóäøõ áöãóäú ÏóÎóáó ãóßøóÉó Ãóäú íóÛúÊóÓöáó Ãóæøóáó íóæúãò
áöÕóáóÇÉö ÇáÖøõÍóì ÇÞúÊöÏóÇÁð Èöåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó -
ÇåÜ. Ëõãøó ÞóÇáó ÃóíúÖðÇ Ýöí ÇáúÈóÇÈö ÇáúãóÐúßõæÑö: Þöíáó æóÞóæúáõåóÇ:
Ãóíú ÚóÇÆöÔóÉó ÇáÓøóÇÈöÞõ: ãóÇ ÑóÃóíúÊå íõÕóáøöíåóÇ íõäóÇÒöÚõ ãóäú
ÌóÚóáó ãöäú ÎóÕóÇÆöÕöåö ÃóäøóåóÇ æóÇÌöÈóÉñ Úóáóíúåö¡ æóÑöæóÇíóÉõ
ÇáÏøóÇÑóÞõØúäöíø «ÃõãöÑúÊ ÈöÕóáóÇÉö ÇáÖøõÍóì æóáóãú ÊõÄúãóÑõæÇ ÈöåóÇ»
ÖóÚöíÝóÉñ æóíõÑóÏøõ ÈöÃóäøó ÇáøóÐöí ãöäú ÎõÕõæÕöíøóÇÊöåö - Õóáøóì
Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ßóãóÇ ÕóÑøóÍõæÇ Èöåö æõÌõæÈõ ÃóÕúáö
ÕóáóÇÊöåóÇ áóÇ ÊóßúÑöíÑõåóÇ. ÇäúÊóåóì.
Ëõãøó ÞóÇáó Ýöíåö ÃóíúÖðÇ: ÝóÇÆöÏóÉñ ãöäú ÝóæóÇÆöÏö ÕóáóÇÉö ÇáÖøõÍóì
ÃóäøóåóÇ ÊõÌúÒöÆõ Úóäú ÇáÕøóÏóÞóÉö ÇáøóÊöí ÊõÕúÈóÍõ Úóáóì ãóÝóÇÕöáö
ÇáúÅöäúÓóÇäö ÇáËøóáóÇËöãöÇÆóÉö æóÓöÊøöíäó ãóÝúÕöáðÇ ßóãóÇ ÃóÎúÑóÌóåõ
ãõÓúáöãñ¡ æóÝöíåö: æóíõÌúÒöÆõ Úóäú Ðóáößó ÑóßúÚóÊóÇ ÇáÖøõÍóì. æóÍóßóì
ÇáúÍóÇÝöÙõ ÃóÈõæ ÇáúÝóÖúáö ÇáÒøóíúäõ ÇáúÚöÑóÇÞöíøõ Ãóäøóåõ ÇõÔúÊõåöÑó
Èóíúäó ÇáúÚóæóÇãø Ãóäøóåõ ãóäú ÞóØóÚóåóÇ íõÚúãóì ÝóÕóÇÑó ßóËöíÑñ
ãöäúåõãú íóÊúÑõßõåóÇ ÃóÕúáðÇ áöÐóáößó¡ æóáóíúÓó áöãóÇ ÞóÇáõæåõ ÃóÕúáñ¡
Èóáú ÇáÙøóÇåöÑõ Ãóäøóåõ ãöãøóÇ ÃóáúÞóÇåõ ÇáÔøóíúØóÇäõ Úóáóì
ÃóáúÓöäóÊöåöãú áöíóÍúÑöãóåõãú ÇáúÎóíúÑó ÇáúßóËöíÑó áóÇ ÓöíøóãóÇ
ÅÌúÒóÇÄõåóÇ Úóäú Êöáúßó
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
íóäúÈóÛöí Ãóäú íóÞõæáó: ÅäøóãóÇ ÃóÑóÇÏó ÈöÍóÓóÈö ÑõÄúíóÊöåö ÈóÏóáó
Úöáúãöåöº áöÃóäøó ÚóÇÆöÔóÉó ÅäøóãóÇ ÞóÇáóÊú ãóÇ ÑóÃóíúÊå íõÕóáøöíåóÇ
(Þóæúáõåõ: ÈöáóÇ ãõÖóÇÚóÝóÉò) Ãóíú Ýöí ÇáúÞõÑúÂäö ÝóåóÐóÇ ÇáËøóæóÇÈõ
ÈöÇáäøóÙóÑö áöÃóÕúáö ËóæóÇÈö ÇáúÞõÑúÂäö¡ æóÇáúãõÑóÇÏõ ÃóíúÖðÇ ËõáõËõ
ÇáúÞõÑúÂäö Ãóæú ÑõÈõÚõåõ ÇáøóÐöí áóíúÓó Ýöíåö ÇáúÅöÎúáóÇÕõ Èóáú æóáóÇ
ÇáúßóÇÝöÑõæäó (Þóæúáõåõ: ßóãóÇ ÃóÔóÇÑó Åáóíúåö ÈöÞóæúáöåö) Ýöíåö Ãóäøó
ÇáúãóÊúäó áóÇ ÅÔóÇÑóÉó Ýöíåö áöáúÎöáóÇÝö ÃóÕúáðÇ
(2/117)
ãóËóáðÇ ÈöÊóÓúáöíãóÉò ãóÚó ÔöÈúåöåö áöãóÇ
ÐõßöÑóº áöÃóäøóåõ æóÑóÏó ÇáúÝóÕúáõ Ýöí ÌöäúÓöåö ÈöÎöáóÇÝö ÇáÊøóÑóÇæöíÍö.
.
æóæóÞúÊõåóÇ ãöäú ÇÑúÊöÝóÇÚö ÇáÔøóãúÓö ßóÑõãúÍò ßóãóÇ Ýöí ÇáÊøóÍúÞöíÞö
æóÇáúãóÌúãõæÚö¡ æóÞóæúáõ ÇáÑøóæúÖóÉö Úóäú ÇáúÃóÕúÍóÇÈö ãöäú ØõáõæÚöåóÇ
æóíõÓúÊóÍóÈøõ ÊóÃúÎöíÑõåóÇ Åáóì ÇÑúÊöÝóÇÚöåóÇ ÑõÏøó ßóãóÇ ÞóÇáóåõ
ÇáúÃóÐúÑóÚöíøõ ÈöÃóäøóåõ ÛóÑöíÈñ Ãóæú ÓóÈúÞõ Þóáóãò¡ æóáöåóÐóÇ ÞóÇáó
ÇáÔøóÇÑöÍõ: ßóÃóäøóåõ ÓóÞóØó ãöäú ÇáúÞóáóãö áóÝúÙóÉõ ÈóÚúÖò ÞóÈúáó
ÃóÕúÍóÇÈöäóÇ¡ æóíóßõæäõ ÇáúãóÞúÕõæÏõ ÈöÐóáößó ÍößóÇíóÉõ æóÌúåò
ßóÇáúÃóÕóÍøö Ýöí ÕóáóÇÉö ÇáúÚöíÏóíúäö¡ æóÅöäú áóãú íóÍúßöåö Ýöí ÔóÑúÍö
ÇáúãõåóÐøóÈö¡ æóÇáúÃóæøóáõ ÃóæúÝóÞõ áöãóÚúäóì ÇáÖøõÍóì¡ æóåõæó ßóãóÇ Ýöí
ÇáÕøöÍóÇÍö Íöíäó ÊõÔúÑöÞó ÇáÔøóãúÓõ ÈöÖóãøö Ãóæøóáöåö¡ æóãöäúåõ ÞóÇáó
ÇáÔøóíúÎõ Ýöí ÔóÑúÍö ÇáúãõåóÐøóÈö: æóæóÞúÊõåóÇ ÅÐóÇ ÃóÔúÑóÞóÊú ÇáÔøóãúÓõ
Åáóì ÇáÒøóæóÇáö: Ãóíú ÃóÖóÇÁóÊú æóÇÑúÊóÝóÚóÊú¡ ÈöÎöáóÇÝö ÔóÑöÞóÊú
ÝóãóÚúäóÇåõ ØóáóÚóÊú. ÇåÜ.
æóæóÞúÊõåóÇ ÇáúãõÎúÊóÇÑõ ÅÐóÇ ãóÖóì ÑõÈõÚõ ÇáäøóåóÇÑö áöíóßõæäó Ýöí
ßõáøö ÑõÈõÚò ãöäúåõ ÕóáóÇÉñ¡ æóáöáúÎóÈóÑö ÇáÕøóÍöíÍö «ÕóáóÇÉõ
ÇáúÃóæøóÇÈöíäó Íöíäó ÊóÑúãóÖõ ÇáúÝöÕóÇáõ» ÈöÝóÊúÍö Çáúãöíã: Ãóíú
ÊóÈúÑõßõ ãöäú ÔöÏøóÉö ÇáúÍóÑøö Ýöí ÎöÝóÇÝöåóÇ.
(æó) ãöäúåõ (ÊóÍöíøóÉõ ÇáúãóÓúÌöÏö) áöÏóÇÎöáö ÛóíúÑö ÇáúãóÓúÌöÏö
ÇáúÍóÑóÇãö æóÔóãöáó Ðóáößó ÇáúãóÓóÇÌöÏó ÇáúãõÊóáóÇÕöÞóÉó æóÇóáøóÐöí
ÈóÚúÖõåõ ãóÓúÌöÏñ æóÈóÚúÖõåõ ÛóíúÑõåõ ßóãóÇ ÈóÍóËóåõ ÇáúÅöÓúäóæöíøõ Ýöí
ÈóÇÈö ÇáúÛõÓúáö¡ ÓóæóÇÁñ ÃóßóÇäó ãõÊóØóåøöÑðÇ Ãóãú ãõÍúÏöËðÇ æóÊóØóåøóÑó
Úóäú ÞõÑúÈò ÞóÈúáó ÌõáõæÓöåö¡ æóÞóæúáõ ÇáÔøóÇÑöÍö ÊóÈóÚðÇ áöÛóíúÑöåö
áöÏóÇÎöáöåö Úóáóì æõÖõæÁò ÌóÑóì Úóáóì ÇáúÛóÇáöÈö¡ æóÓóæóÇÁñ ÃóßóÇäó
ãõÑöíÏðÇ áöáúÌõáõæÓö Ãóãú áóÇ¡ æóÞóæúáõ ÇáÔøóíúÎö äóÕúÑò áöãõÑöíÏö
ÇáúÌõáõæÓö ÌóÑóì Úóáóì ÇáúÛóÇáöÈö ßóãóÇ ÞóÇáóåõ ÇáÒøóÑúßóÔöíøõ¡ ÅÐú
ÇáúÃóãúÑõ ÈöåóÇ ãõÚóáøóÞñ Úóáóì ãõØúáóÞö ÇáÏøõÎõæáö ÊóÚúÙöíãðÇ
áöáúÈõÞúÚóÉö¡ æóÅöÞóÇãóÉð áöáÔøöÚóÇÑö¡ ßóãóÇ íõÓóäøõ áöÏóÇÎöáö ãóßøóÉó
ÇáúÅöÍúÑóÇãõ¡ æóÅöäú áóãú íõÑöÏú ÇáúÅöÞóÇãóÉó ÈöåóÇ¡ æóÓóæóÇÁñ ÃóßóÇäó
ãõÏóÑøöÓðÇ íóäúÊóÙöÑõ ßóãóÇ Ýöí ãõÞóÏøöãóÉö ÔóÑúÍö ÇáúãõåóÐøóÈö Ãóãú
áóÇ¡ æóÅöäú äóÞóáó ÇáÒøóÑúßóÔöíøõ Úóäú ÈóÚúÖö ãóÔóÇíöÎöåö ÎöáóÇÝóåõ
áöÚóÏóãö ÇÓúÊöÍúÖóÇÑöåö Ðóáößó¡ æóÓóæóÇÁñ ÃóÏúÎóáó ÒóÍúÝðÇ Ãóãú ÍóÈúæðÇ
Ãóãú ÛóíúÑóåõãóÇ.
æóíõßúÑóåõ ÊóÑúßõåóÇ ÅáøóÇ Åäú ÞóÑõÈó ÞöíóÇãõ ãóßúÊõæÈóÉò¡ æóÅöäú áóãú
Êóßõäú ÌõãõÚóÉð ÈöÍóíúËõ áóæú ÇÔúÊóÛóáó ÈöåóÇ ÝóÇÊóÊúåõ ÝóÖöíáóÉõ
ÇáÊøóÍóÑøõãö ãóÚó ÅãóÇãöåö æóßóÇäóÊú
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
ÇáÕøóÏóÞóÉö. ÇåÜ.
ÃóÞõæáõ: æóãöËúáõ Ðóáößó Ýöí ÇáúÈõØúáóÇäö ãóÇ ÇõÔúÊõåöÑó ÃóíúÖðÇ ÝöíãóÇ
Èóíúäóåõãú Ãóäøó ãóäú ÕóáøóÇåóÇ ÊóãõæÊõ ÃóæúáóÇÏõåõ (Þóæúáõåõ: áöÃóäøóåõ
æóÑóÏó ÅáóÎú) Ãóíú æóáöÃóäøóåõ ÖóÚõÝóÊú ãõÔóÇÈóåóÊõåõ áöáúÝóÑóÇÆöÖö
ÈöÊóÎúÕöíÕö ÇáúÌóãóÇÚóÉö Ýöíåö ÈöäöÕúÝö ÑóãóÖóÇäó æóÚóÏóãö
ãóÔúÑõæÚöíøóÊöåóÇ ÝöíãóÇ ÚóÏóÇåõ¡ ÈöÎöáóÇÝö ÇáÊøóÑóÇæöíÍö ÝóÅöäøóåóÇ
ÔõÑöÚóÊú Ýöíåö ÌóãöíÚö ÇáÔøóåúÑö ÝóÃóÔúÈóåóÊú ÇáúÝóÑóÇÆöÖó
ÈöãóÔúÑõæÚöíøóÉö ÇáúÌóãóÇÚóÉö ÝöíåóÇ ÌóãöíÚö ÇáÓøóäóÉö (Þóæúáõåõ:
ÇáúÝóÕúáõ Ýöí ÌöäúÓöåö) ÇáúÃóæúáóì ÇáúæóÕúáõ ßóãóÇ ÚóÈøóÑó Èöåö ÍóÌø.
(Þóæúáõåõ: æóãöäúåõ) Ãóíú ãöäú åóÐóÇ ÇáúãóÚúäóì æóåõæó Ãóäú ÊõÔúÑöÞó
ÈöÖóãøö Ãóæøóáöåö ãöäú ÃóÔúÑóÞóÊú (Þóæúáõåõ: ÅÐóÇ ãóÖóì ÑõÈõÚõ
ÇáäøóåóÇÑö) Ãóíú ÝóÝöí ÇáÑøõÈõÚö ÇáúÃóæøóáö ÇáÕøõÈúÍõ¡ æóÝöí ÇáËøóÇäöí
ÇáÖøõÍóì¡ æóÝöí ÇáËøóÇáöËö ÇáÙøõåúÑõ¡ æóÝöí ÇáÑøóÇÈöÚö ÇáúÚóÕúÑõ
(Þóæúáõåõ: ÕóáóÇÉõ ÇáúÃóæøóÇÈöíäó) Ãóíú ÕóáóÇÉõ ÇáÖøõÍóì
[ãöäú ÇáúÞöÓúãö ÇáøóÐöí áóÇ ÊõÓóäøõ áóåõ ÌóãóÇÚóÉñ ÊóÍöíøóÉõ ÇáúãóÓúÌöÏ]
(Þóæúáõåõ: áöÏóÇÎöáö ÛóíúÑö ÇáúãóÓúÌöÏö ÇáúÍóÑóÇãö) æóÅöÐóÇ ÏóÎóáó
ÇáúãóÓúÌöÏó ÇáúÍóÑóÇãó ãóÑöíÏõ ÇáØøóæóÇÝö æóÃóÑóÇÏó ÑóßúÚóÊóíúäö
ÊóÍöíøóÉó ÇáúãóÓúÌöÏö ÞóÈúáó ÇáØøóæóÇÝö Ýóåóáú ÊóäúÚóÞöÏõ¿ ÞóÇáó
ÇáÔøóíúÎõ ÇáÑøóãúáöíøõ: íóäúÈóÛöí ÃóäøóåóÇ ÊóäúÚóÞöÏõ¡ æóÎóÇáóÝó
ÔóíúÎõäóÇ ÇáÒøöíóÇÏöíøõ æóÞóÇáó ÈöÚóÏóãö ÇáöÇäúÚöÞóÇÏö.
æóÓõÆöáó Úóäú Ðóáößó Ýöí ãóÌúáöÓò ÂÎóÑó ÝóÞóÇáó ÈöÇáöÇäúÚöÞóÇÏö¡
æóÚóáøóáó Ðóáößó ÈöÞóæúáöåö: íõÄúÎóÐõ ãöäú Þóæúáöåöãú íõÓóäøõ áöãõÑöíÏö
ÇáØøóæóÇÝö Ãóäøóåõ íõÄóÎøöÑõ ÊóÍöíøóÉó ÇáúãóÓúÌöÏö Úóäúåõ Ãóäøóåõ áóæú
ÞóÏøóãóåóÇ Úóáóíúåö ÝóÅöäøóåóÇ ÊóäúÚóÞöÏõ¡ ÝóÅöäú áóãú íõÑöÏú ÇáØøóæóÇÝó
äõÏöÈó Ýöí ÍóÞøöåö ÊóÍöíøóÉõ ÇáúãóÓúÌöÏö ÈöÇáÕøóáóÇÉö¡ æóÇÚúÊóãóÏóåõ
ÔóíúÎõäóÇ ÇáÒøöíóÇÏöíøõ ÃóíúÖðÇ. æóÅöÐóÇ Õóáøóì ÈóÚúÏó ÇáØøóæóÇÝö
áöáØøóæóÇÝö ÇäúÏóÑóÌó Ýöí Ðóáößó ÊóÍöíøóÉõ ÇáúãóÓúÌöÏö ÇåÜ åóßóÐóÇ
ÈöåóÇãöÔò ÈöÎóØøö ÈóÚúÖö ÇáúÝõÖóáóÇÁö æóåõæó ßóÐóáößó. æóÇáúãõÑóÇÏõ
ÈöÈóÚúÖö ÇáúÝõÖóáóÇÁö åõæó ÇáÏøóæóÇÎöáöíøõ ßóãóÇ åõæó ÇáúÛóÇáöÈõ ÝöíãóÇ
äóäúÞõáõåõ Úóäú ÈóÚúÖö ÇáúÝõÖóáóÇÁö.
[ÝóÑúÚñ] áóæú æóÞóÝó ÌõÒúÁó ÔóÇÆöÚò ãóÓúÌöÏðÇ ÇõÓúÊõÍöÈøó ÇáÊøóÍöíøóÉõ:
Ãóíú Ýöíåö æóáóãú íóÕöÍøó ÇáöÇÚúÊößóÇÝõ Ýöíåö. æóÇáúÝóÑúÞõ Ãóäøó
ÇáúÛóÑóÖó ãöäú ÇáÊøóÍöíøóÉö Ãóäú áóÇ ÊõäúÊóåóßó ÍõÑúãóÉõ ÇáúãóÓúÌöÏö
ÈöÊóÑúßö ÇáÕøóáóÇÉö Ýöíåö¡ ÝóÇÓúÊõÍöÈøó Ýöí ÇáÔøóÇÆöÚöº áöÃóäøó ÈóÚúÖóåõ
ãóÓúÌöÏñ Èóáú ãóÇ ãöäú ÌõÒúÁò ÅáøóÇ æóÝöíåö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
Þóæúáõåõ: æóÑõÏøó ÇáúÝóÕúáõ) ÕóæóÇÈõåõ ÇáúæóÕúáõ (Þóæúáõåõ: Ýöí
ÌöäúÓöåö) ßóÃóäøó ÇáúãõÑóÇÏó Ýöíåö ÝóáóÝúÙõ ÌöäúÓò ãõÞúÍóãñ (Þóæúáõåõ:
ÇäúÊóåóì) Ãóíú ßóáóÇãõ ÇáÔøóÇÑöÍö
(Þóæúáõåõ: áöÏóÇÎöáö ÛóíúÑö ÇáúãóÓúÌöÏö ÇáúÍóÑóÇãö) ÃóãøóÇ åõæó ÝóáóÇ
ÊõÓóäøõ áöÏóÇÎöáöåö ÈöÇáúÞóíúÏóíúäö ÇáúÂÊöíóíúäö (Þóæúáõåõ: æóÇóáøóÐöí
ÈóÚúÖõåõ ãóÓúÌöÏñ) Ãóíú Úóáóì ÇáúÅöÔóÇÚóÉö
(2/118)
ÇáúÌóãóÇÚóÉõ ãóÔúÑõæÚóÉð áóåõ¡ æóÅöäú
ßóÇäó ÞóÏú ÕóáøóÇåóÇ ÌóãóÇÚóÉð Ãóæú ÝõÑóÇÏóì ÝöíãóÇ íóÙúåóÑõ¡ Ãóæú ßóÇäó
ÎóØöíÈðÇ¡ æóÏóÎóáó æóÞúÊõ ÇáúÎõØúÈóÉö ãóÚó Êóãóßøõäöåö ãöäúåóÇ¡ Ãóæú
ÏóÎóáó æóÇáúÅöãóÇãõ Ýöí ãóßúÊõæÈóÉò¡ Ãóæú ÎóÇÝó ÝóæúÊó ÓõäøóÉò ÑóÇÊöÈóÉò
ßóãóÇ Ýöí ÇáÑøóæúäóÞö¡ æóíõÄóíøöÏõåõ Ãóäøóåõ íõÄóÎøöÑõ ØóæóÇÝó
ÇáúÞõÏõæãö ÅÐóÇ ÎóÔóì ÝóæóÇÊó ÓõäøóÉò ãõÄóßøóÏóÉò¡ Ãóæú ÏóÎóáó
ÇáúãóÓúÌöÏó ãõÑöíÏðÇ áöáØøóæóÇÝö¡ æóåõæó ãõÊóãóßøöäñ ãöäúåõº
áöÍõÕõæáöåóÇ ÈöÑóßúÚóÊóíúåö¡ æóíóÍúÑõãõ ÇáöÇÔúÊöÛóÇáõ ÈöåóÇ Úóäú ÝóÑúÖò
ÖóÇÞó æóÞúÊõåõ¡ æóÎóÑóÌó ÈöÇáúãóÓúÌöÏö ÇáÑøöÈóÇØõ æóãõÕóáøóì ÇáúÚöíÏö
æóãóÇ Èõäöíó Ýöí ÃóÑúÖò ãõÓúÊóÃúÌóÑóÉò Úóáóì ÕõæÑóÉö ÇáúãóÓúÌöÏö¡
æóÃóÐöäó ÈóÇäöíåö Ýöí ÇáÕøóáóÇÉö Ýöíåö¡ æóåöíó (ÑóßúÚóÊóÇäö)
áöáúÍóÏöíËö: Ãóíú ÃóÝúÖóáõåóÇ Ðóáößó¡ æóÅöáøóÇ ÝóÇáÒøöíóÇÏóÉõ
ÚóáóíúåöãóÇ ÌóÇÆöÒóÉñ æóÊóßõæäõ ßõáøõåóÇ ÊóÍöíøóÉñ¡ ÝóÅöäú Óóáøóãó Ëõãøó
ÃóÊóì ÈöÑóßúÚóÊóíúäö áöáÊøóÍöíøóÉö áóãú íóäúÚóÞöÏú ÅáøóÇ ãöäú ÌóÇåöáò
ÝóíóäúÚóÞöÏõ áóåõ äóÝúáðÇ ãõØúáóÞðÇ (æóÊóÍúÕõáõ ÈöÝóÑúÖò Ãóæú äóÝúáò)
äõæöíóÊú Ãóãú áóÇ ßóãóÇ ÐóßóÑóåõ Ýöí ÇáúÈóåúÌóÉö¡ æóÅöäú äõæÒöÚó Ýöíåö
áöÚóÏóãö ÇäúÊöåóÇßö ÍõÑúãóÉö ÇáúãóÓúÌöÏö ÇáúãóÞúÕõæÏóÉö.
äóÚóãú áóæú äóæóì ÚóÏóãóåóÇ áóãú íóÍúÕõáú ÝóÖúáõåóÇ ÝöíãóÇ
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
ÌöåóÉõ ãóÓúÌöÏöíøóÉò æóÊóÑúßõ ÇáÕøóáóÇÉö íõÎöáøõ ÈöÊóÚúÙöíãöåö¡
æóÇáöÇÚúÊößóÇÝõ ÅäøóãóÇ åõæó Ýöí ãóÓúÌöÏò¡ æóÇáÔøóÇÆöÚõ ÈóÚúÖõåõ áóíúÓó
ÈöãóÓúÌöÏò ÝóÇáúãõßúËõ Ýöíåö ÈöãóäúÒöáóÉö ãóäú ÎóÑóÌó ÈóÚúÖõåõ Úóäú
ÇáúãóÓúÌöÏö æóÇÚúÊóãóÏó Úóáóíúåö.
[ÝóÑúÚñ] ÃóÍúÑóãó ÈöÇáÊøóÍöíøóÉö Ýöí ÇáúãóÓúÌöÏö Ëõãøó ÎóÑóÌó
ÃóËúäóÇÆöåóÇ ãöäú ÇáúãóÓúÌöÏö åóáú ÊóÕöÍøõ ÊóÍöíøóÊõåõ ÇßúÊöÝóÇÁð
ÈöÇáÔøõÑõæÚö ÝöíåóÇ Ýöí ÇáúãóÓúÌöÏö Ãóæú áóÇ¿ æóáóÇ ÈõÏøó ãöäú
ÅÊúãóÇãöåóÇ Ýöí ÇáúãóÓúÌöÏö¡ æóÚóáóì ÇáËøóÇäöí åóáú ÊóÈúØõáõ ÈöÎõÑõæÌöåö
Ãóæú ÊóäúÞóáöÈõ äóÝúáðÇ ãõØúáóÞðÇ Ãóæú íóÝúÕöáõ Èóíúäó ÇáúÚóÇáöãö
æóÇáúÌóÇåöáö¿ Ýöíåö äóÙóÑñ¡ æóÊóæóÞøóÝó ã Ñ Ýöí Ðóáößó¡ æóÇáúÞóáúÈõ Åáóì
ÇÔúÊöÑóÇØö ÅíÞóÇÚöåóÇ ÌóãöíÚöåóÇ Ýöí ÇáúãóÓúÌöÏö Ýöí ßóæúäöåóÇ ÊóÍöíøóÉò
Ãóãúíóáõ¡ æóÃóäøóåõ ÅÐóÇ ÎóÑóÌó Ýöí ÇáúÃóËúäóÇÁö ÝóÕóáó Èóíúäó
ÇáúÚóÇáöãö ÝóÊóÈúØõáõ æóÛóíúÑöåö ÝóÊóäúÞóáöÈõ äóÝúáðÇ ãõØúáóÞðÇ.
[ÝóÑúÚñ] áóæú ÃóÍúÑóãó ÈöÇáÊøóÍöíøóÉö Ëõãøó ÑóÃóì Úóáóì ÈóÏóäöåö Ãóæú
ËóæúÈöåö äóÌóÇÓóÉð ÝóÐóåóÈó æóÛóÓóáóåóÇ íóäúÈóÛöí Åäú ØóÇáó ÇáúÝóÕúáõ
ÝóÇÊóÊú æóÅöáøóÇ ÝóáóÇ¡ æóÅöäú ßóÇäóÊú ÑõÄúíóÉõ ÇáäøóÌóÇÓóÉö ÈóÚúÏó Ãóäú
ÌóáóÓó Èóíúäó ÇáÓøóÌúÏóÊóíúäö Ãóæú áöáöÇÓúÊöÑóÇÍóÉöº áöÃóäøó åóÐóÇ
ÇáúÌõáõæÓó ÈöãóäúÒöáóÉö ÇáúÌõáõæÓö ÓóåúæðÇ æóáóÚóáøó åóÐóÇ ãóÈúäöíøñ
Úóáóì ÇÚúÊöãóÇÏö ÝóæóÇÊöåóÇ ÈöØõæáö ÇáúÝóÕúáö ãöäú ÛóíúÑö ÌõáõæÓò æóÅöäú
ÞõáúäóÇ áóÇ ÊóÝõæÊõ ÈöÇáúÞöíóÇãö æóÅöäú ØóÇáó áóãú ÊóÝõÊú åõäóÇ
ãõØúáóÞðÇ.
[ÝóÑúÚñ] äóæóì ÞóáúÈó ÇáÊøóÍöíøóÉö Ãóæú äóÍúæöåóÇ äóÝúáðÇ ãõØúáóÞðÇ¡
Ýöíåö äóÙóÑñ¡ æóÊóæóÞøóÝó Ýöíåö ã Ñ æóÇáúÞóáúÈõ Åáóì ÇáúÈõØúáóÇäö
Ãóãúíóáõ ÇåÜ Óã Úóáóì ãóäúåóÌò. (Þóæúáõåõ: Ãóæú ßóÇäó ÎóØöíÈðÇ) Ãóíú
ÝóáóÇ íõßúÑóåõ áóåõ ÇáÊøóÑúßõ Èóáú íõßúÑóåõ áóåõ ÇáúÝöÚúáõ ßóãóÇ ÞóÇáóåõ
ÍóÌø¡ æóåõæó ÚóØúÝñ Úóáóì Þóæúáöåö ÅáøóÇ Åäú ÞóÑõÈó (Þóæúáõåõ: æóãóÇ
Èõäöíó Ýöí ÃóÑúÖò ãõÓúÊóÃúÌóÑóÉò) æóãöËúáõåóÇ ÇáúãõÍúÊóßóÑóÉõ
æóÇáúÃóÑúÖõ ÇáøóÊöí áóÇ ÊóÌõæÒõ ÚöãóÇÑóÊõåóÇ ßóÇóáøóÊöí ÈöÍóÑöíãö
ÇáúÃóäúåóÇÑö¡ æóãóÍóáøõ Ðóáößó Ýöí ÇáúÃóÑúÖö¡ ÃóãøóÇ ãóÇ ÝöíåóÇ ãöäú
ÇáúÈöäóÇÁö æóãöäúåõ ÇáúÈóáóÇØõ æóäóÍúæõåõ ÝóíóÕöÍøõ æóÞúÝõåõ ãóÓúÌöÏðÇ
ÍóíúËõ ÇÓúÊóÍóÞøó ÅËúÈóÇÊõåõ ÝöíåóÇ ßóÃóäú ÇÓúÊóÃúÌóÑóåóÇ áöãóäóÇÝöÚó
ÊóÔúãóáõ ÇáúÈöäóÇÁó æóäóÍúæóåõ æóÊóÕöÍøõ ÇáÊøóÍöíøóÉõ Ýöíåö (Þóæúáõåõ:
æóÊóßõæäõ ßõáøõåóÇ ÊóÍöíøóÉð) æóÐóáößó ÍóíúËõ äóæóì ÃóßúËóÑó ãöäú
ÑóßúÚóÊóíúäö ÇÈúÊöÏóÇÁð¡ Ýóáóæú ÃóØúáóÞó Ýöí ÅÍúÑóÇãöåö Íõãöáó Úóáóì
ÑóßúÚóÊóíúäö ÞöíóÇÓðÇ Úóáóì ãóÇ ÞóÇáóåõ ÇáÒøöíóÇÏöíøõ Ýöí ÕöÝóÉö
ÇáÕøóáóÇÉö ãöäú Ãóäøóåõ ÅÐóÇ äóæóì ÓõäøóÉó ÇáÙøõåúÑö æóÃóØúáóÞó Íõãöáó
Úóáóì ÑóßúÚóÊóíúäö æóÊóÞóÏøóãó ÈóÚúÏó Þóæúáö ÇáúãõÕóäøöÝö æóÅöäøóãóÇ
ÇáúÎöáóÇÝõ Ýöí ÇáÑøóÇÊöÈö ÇáúãõÄóßøóÏö Úóäú ÇÈúäö ÞóÇÓöãò Úóáóì ÇÈúäö
ÍóÌóÑò äóÞúáðÇ Úóäú ã Ñ Ãóäøóåõ íóÊóÎóíøóÑõ Èóíúäó ÑóßúÚóÊóíúäö
æóÃóÑúÈóÚò (Þóæúáõåõ: áóãú íóäúÚóÞöÏú) Ãóíú ÇáúãóÃúÊöíøõ Èöåö ËóÇäöíðÇ
(Þóæúáõåõ: Ãóæú äóÝúáò) íóäúÈóÛöí Ãóäøó ãóÍóáøó Ðóáößó ÍóíúËõ áóãú
íóäúÐõÑúåóÇ¡ æóÅöáøóÇ ÝóáóÇ ÈõÏøó ãöäú ÝöÚúáöåóÇ ãõÓúÊóÞöáøóÉðº
áöÃóäøóåóÇ ÈöÇáäøóÐúÑö ÕóÇÑóÊú ãóÞúÕõæÏóÉð ÝóáóÇ íõÌúãóÚõ ÈóíúäóåóÇ
æóÈóíúäó ÝóÑúÖò æóáóÇ äóÝúáò æóáóÇ ÊóÍúÕõáõ ÈöæóÇÍöÏò ãöäúåõãóÇ
(Þóæúáõåõ: æóÅöäú äõæÒöÚó Ýöíåö) ãöãøóäú äóÇÒóÚóåõ ÔóÇÑöÍõåõ ÔóíúÎõ
ÇáúÅöÓúáóÇãö¡ æóãöËúáõåõ Ýöí ÔóÑúÍö ÇáÑøóæúÖö áóåõ - ÑóÍöãóåõ Çááøóåõ -
æóÚöÈóÇÑóÊõåõ æóáóÝúÙõ ÝóÖúáò ãöäú ÒöíóÇÏóÊöåö æóÚöÈóÇÑóÉö ÃóÕúáöåö
æóÊóÃóÏøóÊú ÝóáóÇ ÊóÍúÕõáõ ÈóÚúÏóåõ.
æóíóäúÈóÛöí Ãóäú áóÇ ÊóÝõæÊó ÈöÕóáóÇÉö ÇáúÌöäóÇÒóÉö ÇáÊøóÍöíøóÉõ Åäú
áóãú
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
Þóæúáõåõ: ãóÚó Êóãóßøõäöåö ãöäúåóÇ) Ãóíú ÇáúÎõØúÈóÉö æóßóÃóäøóåõ
ÇÍúÊóÑóÒó Èöåö ÚóãøóÇ ÅÐóÇ áóãú íóÊóãóßøóäú ãöäúåóÇ ßóÃóäú áóãú íóßúãõáú
ÇáúÚóÏóÏõ (Þóæúáõåõ: Ýöí ÃóÑúÖò ãõÓúÊóÃúÌóÑóÉò) Ãóíú æóÇáÕøõæÑóÉõ
Ãóäøóåõ áóãú íóÈúäö Ýöí ÃóÑúÖöåö äóÍúæó ÏóßøóÉò¡ ÃóãøóÇ ÅÐóÇ ÝóÚóáó
Ðóáößó æóæóÞóÝó ãóÓúÌöÏðÇ ÝóÅöäøóåõ ÊóÕöÍøõ Ýöíåö ÇáÊøóÍöíøóÉõ
(Þóæúáõåõ: äõæöíóÊú Ãóãú áóÇ) ÇáúãõÑóÇÏõ ÍõÕõæáõ ÝóÖúáöåóÇ ÇáúãóÎúÕõæÕö
ÈöÏóáöíáö ÚóÒúæöåö áöáúÈóåúÌóÉö ÅÐú ÚöÈóÇÑóÊõåóÇ æóÝóÖúáõåóÇ ÈöÇáäøóÝúáö
æóÇáúÝóÑúÖö ÍóÕóáó Åäú äõæöíóÊú Ãóæú áóÇ¡ æóåóÐóÇ ãõÎóÇáöÝñ áöØóÑöíÞóÉö
ÇáÔøöåóÇÈö ÍóÌø (Þóæúáõåõ: áóãú íóÍúÕõáú ÝóÖúáõåóÇ) ÙóÇåöÑõ ÊóÓúáöíØö
ÇáäøóÝúíö Úóáóì ÝóÖúáöåóÇ áóÇ Úóáóì ÃóÕúáöåóÇ Ãóäøó ÃóÕúáó
(2/119)
íóÙúåóÑõº áöæõÌõæÏö ÇáÕøóÇÑöÝö ÃóÎúÐðÇ
ãöãøóÇ ÈóÍóËóåõ ÈóÚúÖõåõãú Ýöí ÓõäøóÉö ÇáØøóæóÇÝö (áóÇ ÑóßúÚóÉó) Ãóíú
áóÇ íóÍúÕõáõ ÈöåóÇ ÇáÊøóÍöíøóÉõ (Úóáóì ÇáÕøóÍöíÍö) áöÎóÈóÑö «ÅÐóÇ ÏóÎóáó
ÃóÍóÏõßõãú ÇáúãóÓúÌöÏó ÝóáóÇ íóÌúáöÓõ ÍóÊøóì íõÕóáøöíó ÑóßúÚóÊóíúäö» .
æóÇáËøóÇäöí äóÚóãú áöÍõÕõæáö ÇáúÅößúÑóÇãö ÈöåóÇ ÇáúãóÞúÕõæÏö ãöäú
ÇáúÎóÈóÑö æóíóÌúÑöí ÝöíãóÇ ÈóÚúÏóåõ (ÞõáúÊ: æóßóÐóÇ ÇáúÌöäóÇÒóÉõ
æóÓóÌúÏóÉõ ÊöáóÇæóÉò æó) ÓóÌúÏóÉõ (ÔõßúÑò) ÝóáóÇ ÊóÍúÕõáõ ÈöåóÐöåö¡
æóáóÇ ÈöÈóÚúÖöåóÇ áöáúÍóÏöíËö ÃóíúÖðÇ.
(æóÊóÊóßóÑøóÑõ) ÇáÊøóÍöíøóÉõ: Ãóíú ØóáóÈõåóÇ (ÈöÊóßóÑøõÑö ÇáÏøõÎõæáö
Úóáóì ÞõÑúÈò Ýöí ÇáúÃóÕóÍøö¡ æóÇóááøóåõ ÃóÚúáóãõ) º áöÊóÌóÏøõÏö
ÓóÈóÈöåóÇ ßóÇáúÈõÚúÏö æóÇáËøóÇäöí áóÇ áöáúãóÔóÞøóÉö æóÊóÝõæÊõ
ÈöÌõáõæÓöåö ÞóÈúáó ÝöÚúáöåóÇ¡ æóÅöäú ÞóÕõÑó ÇáúÝóÕúáõ ÅáøóÇ Åäú ÌóáóÓó
ÓóåúæðÇ æóáóãú íõØöáú ÇáúÝóÕúáó ßóãóÇ Ýöí ÇáÊøóÍúÞöíÞö æóíõØóæøöáõ
ÇáúæõÞõæÝó ÃóíúÖðÇ ßóãóÇ ÃóÝúÊóì ÈöåóÇ ÇáúæóÇáöÏõ - ÑóÍöãóåõ Çááøóåõ
ÊóÚóÇáóì - ÞöíóÇÓðÇ Úóáóì ÝóæóÇÊö ÓóÌúÏóÉö ÇáÊøöáóÇæóÉö ÈöØõæáö
ÇáúÝóÕúáö ÈóÚúÏó ÞöÑóÇÁóÊöåóÇ¡ æóßóãóÇ íóÝõæÊõ ÓõÌõæÏõ ÇáÓøóåúæö ÈöØõæáö
ÇáúÝóÕúáö ÈóÚúÏó ÓóáóÇãöåö¡ æóáóæú ÓóåúæðǺ áöÃóäøó ßõáøðÇ ãöäúåóÇ
ÅäøóãóÇ íõÝúÚóáõ áöÚóÇÑöÖò æóÞóÏú ÒóÇáó¡ æóÞóæúáõåõãú Åäøó ÊóÍöíøóÉó
ÇáúãóÓúÌöÏö ÊóÝõæÊõ ÈöÌõáõæÓöåö ÓóåúæðÇ Ãóæú ÌóåúáðÇ ÞóÈúáó ÝöÚúáöåóÇ
ÎóÑóÌó ãóÎúÑóÌó ÇáúÛóÇáöÈö ãöäú ÍóÇáö ÏóÇÎöáö ÇáúãóÓúÌöÏö.
æóáóæú ÃóÍúÑóãó ÈöåóÇ ÞóÇÆöãðÇ Ëõãøó ÃóÑóÇÏó ÇáúÞõÚõæÏó áöÅöÊúãóÇãöåóÇ
ÝóÇáúÃóæúÌóåõ ÇáúÌóæóÇÒõ¡ æóáóæú ÃóÍúÑóãó ÈöåóÇ ÌóÇáöÓðÇ ÝóÇáúÃóæúÌóåõ
ßóãóÇ ÃóÝóÇÏóåõ ÇáúæóÇáöÏõ - ÑóÍöãóåõ Çááøóåõ ÊóÚóÇáóì - ÌóæóÇÒõåõ
ÍóíúËõ ÌóáóÓó áöíóÃúÊöíó ÈöåóÇ ÅÐú áóíúÓó áóäóÇ äóÇÝöáóÉñ íóÌöÈõ
ÇáÊøóÍóÑøõãõ ÈöåóÇ ÞóÇÆöãðÇ¡ æóÍóÏöíËõåóÇ ÎóÑóÌó ãóÎúÑóÌó ÇáúÛóÇáöÈö
æóáöåóÐóÇ áóÇ ÊóÝõæÊõ ÈöÌõáõæÓò ÞóÕöíÑò äöÓúíóÇäðÇ Ãóæú ÌóåúáðÇ¡ æóÅöäú
ÌóÑóì ÈóÚúÖõ ÇáúãõÊóÃóÎøöÑöíäó Úóáóì ÎöáóÇÝöåö.
æóíõÄúÎóÐõ ãöäú Ðóáößó ÝóæóÇÊõåóÇ ÈöÌõáõæÓöåö áöáÔøõÑúÈö ÚóãúÏðǺ
áöÃóäøóåõ ÅÐóÇ Þöíáó ÈöÝóæóÇÊöåóÇ ÈöÌõáõæÓöåö ãöäú ÃóÌúáöåóÇ
ÝóÝóæóÇÊõåóÇ Èöåö áöÛóíúÑöåóÇ Ãóæúáóì¡ æóãóÑøó ÃóíúÖðÇ Ãóäøó áóäóÇ
ÞóæúáðÇ ÈöÝóæóÇÊöåóÇ ÈöÊóÞúÏöíãö ÓóÌúÏóÉö ÇáÊøöáóÇæóÉö ÚóáóíúåóÇ ãóÚó
ÇÎúÊöáóÇÝö ÇáúÃóÆöãøóÉö Ýöí æõÌõæÈöåóÇ æóãóÇ äóÍúäõ Ýöíåö Ãóæúáóì¡
æóÞöíóÇÓõ ãóÇ ãóÑøó ÝóæóÇÊõåóÇ ÃóíúÖðÇ áöãóäú ÏóÎóáó ÛóíúÑó ÞóÇÆöãò
æóØóÇáó ÇáúÝóÕúáõ ÞóÈúáó ÝöÚúáöåóÇ.
æóíõßúÑóåõ ßóãóÇ Ýöí ÇáúÅöÍúíóÇÁö ÏõÎõæáõ ÇáúãóÓúÌöÏö ãöäú ÛóíúÑö
æõÖõæÁò¡ ÝóÅöäú ÏóÎóáó ÝóáúíóÞõáú ÃóÑúÈóÚõ ãóÑøóÇÊò: ÓõÈúÍóÇäó Çááøóåö
æóÇáúÍóãúÏõ áöáøóåö æóáóÇ Åáóåó ÅáøóÇ Çááøóåõ æóÇóááøóåõ ÃóßúÈóÑõ
ÝóÅöäøóåóÇ ÊóÚúÏöáõ ÑóßúÚóÊóíúäö Ýöí ÇáúÝóÖúáö¡ ÒóÇÏó ÇÈúäõ ÇáÑøöÝúÚóÉö:
æóáóÇ Íóæúáó æóáóÇ ÞõæøóÉó ÅáøóÇ ÈöÇóááøóåö¡ æóÛóíúÑõåõ ÒóÇÏó ÇáúÚóáöíøö
ÇáúÚóÙöíãöº áöÃóäøóåóÇ ÇáØøóíøöÈóÇÊõ ÇáúÈóÇÞöíóÇÊõ ÇáÕøóÇáöÍóÇÊõ
æóÕóáóÇÉõ ÇáúÍóíóæóÇäóÇÊö æóÇáúÌóãóÇÏóÇÊö.
æóÝöí ÇáúÃóÐúßóÇÑö Úóäú ÈóÚúÖöåöãú: íõÓóäøõ áöãóäú áóãú íóÊóãóßøóäú
ãöäúåóÇ áöÍóÏóËò Ãóæú ÔõÛúáò Ãóæú äóÍúæöåö Ãóäú íóÞõæáó Ðóáößó
ÃóÑúÈóÚðÇ¡ ÞóÇáó ÇáúãõÕóäøöÝõ: Åäøóåõ áóÇ ÈóÃúÓó Èöåö. æóÇÚúáóãú Ãóäøó
ÇáÊøóÍöíøóÇÊö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
íóØõáú ÈöåóÇ ÝóÕúáñ (Þóæúáõåõ: æóíõØóæøöáõ ÇáúæõÞõæÝó) Ãóíú ÞóÏúÑðÇ
ÒóÇÆöÏðÇ Úóáóì ÑóßúÚóÊóíúäö ßóãóÇ íõÚúáóãõ ãöãøóÇ ÞóÏøóãúäóÇåõ ÞõÈóíúáó
Þóæúáöåö æóÓóåúæöåö ÅáóÎú ÃóÎúÐðÇ ãöäú ßóáóÇãö ÇáÔøóÇÑöÍö Ëõãøó ÎóÑóÌó
ÈöØõæáö ÇáúæõÞõæÝö ãóÇ áóæú ÇÊøóÓóÚó ÇáúãóÓúÌöÏõ ÌöÏøðÇ ÝóÏóÎóáóåõ
æóáóãú íóÞöÝú Ýöíåö Èóáú ÞóÕóÏó ÇáúãöÍúÑóÇÈó ãóËóáðÇ æóÒóÇÏó ãóÔúíõåõ
Åáóíúåö Úóáóì ãöÞúÏóÇÑö ÑóßúÚóÊóíúäö ÝóáóÇ ÊóÝõæÊõ ÇáÊøóÍöíøóÉõ ÈöÐóáößó
(Þóæúáõåõ: æóáóæú ÓóåúæðÇ) ÇáúÃóæúáóì ÅÓúÞóÇØõ Þóæúáöåö æóáóæú áöãóÇ
ãóÑøó ãöäú Ãóäøó ÇáúãõÚúÊóãóÏó Ãóäøóåõ íóÝõæÊõ ÈöÇáÓøóáóÇãö: Ãóíú
ÓõÌõæÏõ ÇáÓøóåúæö ÚóãúÏðÇ ãõØúáóÞðÇ.
(Þóæúáõåõ: ÈöÌõáõæÓöåö ÓóåúæðÇ) Ãóíú ÍóíúËõ ØóÇáó ÇáúÝóÕúáõ ÃóÎúÐðÇ
ãöãøóÇ ãóÑøó (Þóæúáõåõ: ÍóíúËõ ÌóáóÓó áöíóÃúÊöíó ÈöåóÇ) ÎóÑóÌó ÕõæÑóÉõ
ÇáúÅöØúáóÇÞö ÝóÊóÝõæÊõ ÇáÊøóÍöíøóÉõ ÈöÇáúÌõáõæÓö¡ æóÔóãöáó Ðóáößó
Þóæúáóåõ ÇáÓøóÇÈöÞó æóÊóÝõæÊõ ÈöÌõáõæÓöåö ÞóÈúáó ÝöÚúáöåóÇ¡ æóÅöäú
ÞóÕõÑó ÇáúÝóÕúáõ (Þóæúáõåõ: ÈöÌõáõæÓöåö áöáÔøõÑúÈö ÚóãúÏðÇ) ÙóÇåöÑõåõ
æóÅöäú ßóÇäó Èöåö ÚóØóÔñ¡ æóÚöÈóÇÑóÉõ ÍóÌø: æóáóæú ÏóÎóáó ÚóØúÔóÇäóÇ
áóãú ÊóÝõÊú ÈöÔõÑúÈöåö ÌóÇáöÓðÇ Úóáóì ÇáúÃóæúÌóåöº áöÃóäøóåõ áöÚõÐúÑò:
Ãóíú æóåõæó ãõÎóÇáöÝñ áöáÔøóÇÑöÍö ßóãóÇ ÊóÑóì¡ ÅáøóÇ Ãóäú íõÍúãóáó
ßóáóÇãõ ÍóÌø Úóáóì ãóÇ ÅÐóÇ ÇÔúÊóÏøó ÇáúÚóØóÔõ æóßóáóÇãõ ÇáÔøóÇÑöÍö
Úóáóì ãóÇ ÅÐóÇ áóãú íóÔúÊóÏøóº áöÃóäøóåõ ãõÊóãóßøöäñ ãöäú Ãóäøóåõ
íóÔúÑóÈõ ãöäú æõÞõæÝò ãöäú ÛóíúÑö ãóÔóÞøóÉò æóåõæó ÞóÑöíÈñ.
(Þóæúáõåõ: ÝóáúíóÞõáú ÃóÑúÈóÚó ãóÑøóÇÊò ÓõÈúÍóÇäó Çááøóåö ÅáóÎú)
íóäúÈóÛöí Ãóäøó ãóÍóáøó ÇáöÇßúÊöÝóÇÁö ÈöÐóáößó ÍóíúËõ áóãú íóÊóíóÓøóÑú
áóåõ ÇáúæõÖõæÁõ Ýöíåö ÞóÈúáó Øõæáö ÇáúÝóÕúáö æóÅöáøóÇ ÝóáóÇ ÊóÍúÕõáõ
áöÊóÞúÕöíÑöåö ÈöÊóÑúßö ÇáúæõÖõæÁö ãóÚó ÊóíóÓøõÑöåö (Þóæúáõåõ: æóÕóáóÇÉõ
ÇáúÍóíóæóÇäóÇÊö) Ãóíú ÏõÚóÇÄõåõãú (Þóæúáõåõ: Ãóäú íóÞõæáó Ðóáößó
ÃóÑúÈóÚðÇ) ãõÚúÊóãóÏñ.
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
ÇáØøóáóÈö íóÓúÞõØõ æóÝöíåö ÈõÚúÏñ ÝóáúíõÑóÇÌóÚú. (Þóæúáõåõ: ÈóÚúÏó
ÓóáóÇãöåö æóáóæú ÓóåúæðÇ) ßóÐóÇ Ýöí äõÓóÎò æóáóÇ ãóÚúäóì áöáúÛóÇíóÉö¡
æóÝöí äõÓúÎóÉò ÅÓúÞóÇØõ áóÝúÙö æóáóæú æóåöíó ÇáÕøóæóÇÈõ (Þóæúáõåõ:
æóãóÑøó ÃóíúÖðÇ) ßóÇäó ÇáúÃóæúáóì Ãóäú íóÞõæáó: æóÃóíúÖðÇ ÝóÞóÏú ãóÑøó
ÅáóÎú.
(2/120)
ãõÊóÚóÏøöÏóÉñ¡ ÊóÍöíøóÉõ ÇáúãóÓúÌöÏö
ÈöÇáÕøóáóÇÉö æóÇáúÈóíúÊö ÈöÇáØøóæóÇÝö æóÇáúÍóÑóãö ÈöÇáúÅöÍúÑóÇãö æóãöäðì
ÈöÇáÑøóãúíö æóÚóÑóÝóÉó ÈöÇáúæõÞõæÝö æóáöÞóÇÁö ÇáúãõÓúáöãö ÈöÇáÓøóáóÇãö¡
æóÊóÍöíøóÉõ ÇáúÎóØöíÈö ÇáúÎõØúÈóÉó íóæúãó ÇáúÌõãõÚóÉö.
(æóíóÏúÎõáõ æóÞúÊõ ÇáÑøóæóÇÊöÈö) ÇááøóÇÊöí (ÞóÈúáó ÇáúÝóÑúÖö) ÈöÏõÎõæáö
æóÞúÊö ÇáúÝóÑúÖö (æó) íóÏúÎõáõ æóÞúÊõ ÇááøóÇÊöí (ÈóÚúÏóåõ ÈöÝöÚúáöåö)
ßóÇáúæöÊúÑö (æóíóÎúÑõÌõ ÇáäøóæúÚóÇäö) ÇááøóÐóÇäö ÞóÈúáó ÇáúÝóÑúÖö
æóÈóÚúÏóåõ (ÈöÎõÑõæÌö æóÞúÊö ÇáúÝóÑúÖö) áöÊóÈóÚöíøóÊöåöãóÇ áóåõ¡ Ýóáóæú
ÝóÚóáó ÇáúÞóÈúáöíøóÉó ÈóÚúÏóåõ ßóÇäóÊú ÃóÏóÇÁð. äóÚóãú íóÝõæÊõ æóÞúÊõ
ÇáöÇÎúÊöíóÇÑö áóåóÇ ÈöÝöÚúáöåö æóÊóÕöíÑõ ÇáúÈóÚúÏöíøóÉõ ÞóÖóÇÁð
ÈöÝóæúÊöåö æóáóãú íóÏúÎõáú æóÞúÊõåóÇ æóáóæú ÝóÚóáóåóÇ ÞóÈúáóåõ áóãú
ÊóäúÚóÞöÏú¡ æóÅöäú ßóÇäó ÇáúÝóÑúÖõ ÞóÖóÇÁð Ýöí ÃóÑúÌóÍö ÇáúæóÌúåóíúäö
ÃóÎúÐðÇ ãöãøóÇ ãóÑøóº áöÃóäøó ÇáúÞóÖóÇÁó íóÍúßöí ÇáúÃóÏóÇÁó¡ æóãõÞúÊóÖóì
ßóáóÇãöåö ÚóÏóãõ ÇÔúÊöÑóÇØö æõÞõæÚö ÇáÑøóÇÊöÈóÉö ÈöÞõÑúÈö ÝöÚúáö
ÇáúÝóÑúÖö æóåõæó ßóÐóáößó ÎöáóÇÝðÇ áöáÔøóÇãöáö¡ æóåóáú ÊóÝõæÊõ ÓõäøóÉõ
ÇáúæõÖõæÁö ÈöÇáúÅöÚúÑóÇÖö ÚóäúåóÇ ßóãú ÈóÍóËóåõ ÈóÚúÖõåõãú æóÝóÑøóÞó
ÈóíúäóåóÇ æóÈóíúäó ÇáÖøõÍóì ÝóÅöäøóåóÇ áóÇ íóÝõæÊõ ØóáóÈõåóÇ¡ æóÅöäú
ÝóÚóáó ÈóÚúÖóåóÇ Ýöí ÇáúæóÞúÊö ÞóÇÕöÏðÇ ÇáúÅöÚúÑóÇÖó Úóäú ÈóÇÞöíåóÇ¡
Èóáú íõÓúÊóÍóÈøõ ÞóÖóÇÄõåõ¡ Ãóæú ÈöÇáúÍóÏóËö ßóãóÇ ÌóÑóì Úóáóíúåö
ÈóÚúÖõåõãú¡ Ãóæú ÈöØõæáö ÇáúÝóÕúáö ÚõÑúÝðÇ ÇÍúÊöãóÇáóÇÊñ ÃóæúÌóåõåóÇ
ËóÇáöËõåóÇ ßóãóÇ íóÏõáøõ Úóáóíúåö Þóæúáõ ÇáúãõÕóäøöÝö Ýöí ÑóæúÖóÊöåö:
æóíõÓúÊóÍóÈøõ áöãóäú ÊóæóÖøóÃó Ãóäú íõÕóáøöíó ÚóÞöÈóåõ¡ æóÞóæúáõåõ
ÝöíåóÇ Ýöí ãóÈúÍóËö ÇáúæóÞúÊö ÇáúãóßúÑõæåö æóãöäúåõ ÑóßúÚóÊóÇäö ÚóÞöÈó
ÇáúæõÖõæÁö¡ æóÅöØúáóÇÞõ ÇáÔøóíúÎóíúäö Ãóäøó ãóäú ÊóæóÖøóÃó Ýöí ÇáúæóÞúÊö
ÇáúãóßúÑõæåö íõÕóáøöí ÑóßúÚóÊóíúäö ãóÍúãõæáñ ãóÇ ÅÐóÇ ßóÇäó ÇáÒøóãóäõ
ÞóÕöíÑðÇ¡ æóÅöäú ÐóåóÈó ÈóÚúÖõåõãú Åáóì Íóãúáö ÇáúÃóæøóáö Úóáóì äóÏúÈö
ÇáúãõÈóÇÏóÑóÉö æóåõäóÇ Úóáóì ÇãúÊöÏóÇÏö ÇáúæóÞúÊö ãóÇ ÈóÞöíóÊú
ÇáØøóåóÇÑóÉõ ÅÐú ÇáúÞóÕúÏõ ÈöåóÇ ÕöíóÇäóÊõåóÇ Úóäú ÇáÊøóÚúØöíáö¡ æóáóÇ
ÝóÑúÞó Ýöí ÇÓúÊöÍúÈóÇÈö ÇáÓøõäóäö ÇáÑøóÇÊöÈóÉö Èóíúäó ÇáÓøóÝóÑö
æóÇáúÍóÖóÑö ÓóæóÇÁñ ÃóßóÇäó ÞóÕöíÑðÇ Ãóãú ØóæöíáðÇ áóßöäøóåóÇ Ýöí
ÇáúÍóÖóÑö ÂßóÏõ¡ æóÓóíóÃúÊöí Ýöí ÇáÔøóåóÇÏóÇÊö ÑóÏøõ ÔóåóÇÏóÉö ãóäú
æóÇÙóÈó Úóáóì ÊóÑúßö ÇáÑøóÇÊöÈóÉö.
(æóáóæú) (ÝóÇÊó ÇáäøóÝóáõ ÇáúãõÄóÞøóÊõ) ßóÕóáóÇÉö ÇáúÚöíÏö æóÇáÖøõÍóì
æóÇáÑøóæóÇÊöÈö (äõÏöÈó ÞóÖóÇÄõåõ) ÃóÈóÏðÇ (Ýöí ÇáúÃóÙúåóÑö)
áöáúÃóÍóÇÏöíËö ÇáÕøóÍöíÍóÉö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
Þóæúáõåõ: æóÊóÍöíøóÉõ ÇáúÎóØöíÈö ÇáúÎõØúÈóÉõ) Ãóíú ÇáÊøóÍöíøóÇÊõ
ÊõØúáóÈõ ãöäúåõ ÅÐóÇ ÏóÎóáó åöíó ÇáúÎõØúÈóÉõ
(Þóæúáõåõ: ÃóÎúÐðÇ ãöãøóÇ ãóÑøó) Ãóíú Ýöí ÇáúæöÊúÑö (Þóæúáõåõ:
ÃóæúÌóåõåóÇ ËóÇáöËõåóÇ) .
[ÝóÑúÚñ] áóæú ÊóæóÖøóÃó æóÏóÎóáó ÇáúãóÓúÌöÏó åóáú íóÞúÊóÕöÑõ Úóáóì
ÑóßúÚóÊóíúäö íóäúæöí ÈöåöãóÇ ÃóÍóÏó ÇáÓøõäøóÊóíúäö æóÊóÏúÎõáõ
ÇáúÃõÎúÑóì¡ Ãóæú íõÕóáøöí ÃóÑúÈóÚðÇ ÈöÃóäú íõÕóáøöíó ÑóßúÚóÊóíúäö
ÊóÍöíøóÉó ÇáúãóÓúÌöÏö æóËöäúÊóíúäö ÓõäøóÉó ÇáúæõÖõæÁö¿ Ýöíåö äóÙóÑñ¡
æóÇáúÃóÞúÑóÈõ Ãóäú íõÞóÇáó: Åäú ÇÞúÊóÕóÑó Úóáóì ÑóßúÚóÊóíúäö äóæóì
ÈöåöãóÇ ÃóÍóÏó ÇáÓøõäøóÊóíúäö Ãóæú åõãóÇ ÇßúÊóÝóì Èöåö Ýöí ÃóÕúáö
ÇáÓøõäøóÉö¡ æóÇáúÃóÝúÖóáõ Ãóäú íõÕóáøöíó ÃóÑúÈóÚðÇ¡ æóíóäúÈóÛöí Ãóäú
íõÞóÏøöãó Ýöí ÕóáóÇÊöåö ÊóÍöíøóÉó ÇáúãóÓúÌöÏö æóáóÇ ÊóÝõæÊõ ÈöåöãóÇ
ÓõäøóÉõ ÇáúæõÖõæÁöº áöÃóäøó ÓõäøóÉó ÇáúæõÖõæÁö ÝöíåóÇ ÇáúÎöáóÇÝõ
ÇáúãóÐúßõæÑõ¡ æóáóÇ ßóÐóáößó ÊóÍöíøóÉõ ÇáúãóÓúÌöÏö.
(Þóæúáõåõ: íõÕóáøöí ÑóßúÚóÊóíúäö) Ãóíú æóáóÇ íóãúÊóäöÚõ Ðóáößó ãóÚó
ßóæúäöåö æóÞúÊó ßóÑóÇåóÉò áößóæúäöåóÇ ÕóáóÇÉð áóåóÇ ÓóÈóÈñ¡ æóãóÍóáøõ
ÇáÕøöÍøóÉö ãóÇ áóãú íóÊóæóÖøóÃú áöíõÕóáøöíóåóÇ Ýöí æóÞúÊö ÇáúßóÑóÇåóÉö
ßóãóÇ ãóÑøó ãöäú Ãóäøó ãóäú ÏóÎóáó ÇáúãóÓúÌöÏó Ýöí æóÞúÊö ÇáúßóÑóÇåóÉö
ÈöÞóÕúÏö ÇáÊøóÍöíøóÉö ÝóÞóØú áóãú ÊóÕöÍøó ÕóáóÇÊõåõ. (Þóæúáõåõ: Åáóì
Íóãúáö ÇáúÃóæøóáö) åõæó Þóæúáõåõ: æóíõÓúÊóÍóÈøõ áöãóäú ÊóæóÖøóÃó ÅáóÎú
(Þóæúáõåõ: ãóäú æóÇÙóÈó Úóáóì ÊóÑúßö ÇáÑøóÇÊöÈóÉö) Ãóíú ßõáøöåóÇ ßóãóÇ
åõæó ÇáúãõÊóÈóÇÏóÑõ ãöäú åóÐöåö ÇáúÚöÈóÇÑóÉö¡ æóíõÍúÊóãóáõ Ãóäøó ãöËúáó
Ðóáößó ãóÇ áóæú æóÇÙóÈó Úóáóì ÊóÑúßö ÈóÚúÖöåóÇ æóáóæú ÛóíúÑó ãõÄóßøóÏò¡
æóåõæó ÞóÑöíÈñ áöÅöÔúÚóÇÑö Ðóáößó ÈöÚóÏóãö ÇßúÊöÑóÇËöåö ÈöÇáúãóØúáõæÈö.
(Þóæúáõåõ: äõÏöÈó ÞóÖóÇÄõåõ) ÇõäúÙõÑú åóáú íõÞúÖóì ÇáäøóÝóáõ ãöäú
ÇáÕøóæúãö ÃóíúÖðÇ ÅÐóÇ ÝóÇÊóåõ ßóíóæúãö ÇáöÇËúäóíúäö æóíóæúãö
ÚóÇÔõæÑóÇÁó Ýöíåö äóÙóÑñ¡ íóäúÈóÛöí Ãóäú íóäúÏõÈó ÇáúÞóÖóÇÁõ ÃóÎúÐðÇ
ãöäú äóÏúÈö ÞóÖóÇÁö ÇáäøóÝúáö ÇáúãõæóÞøóÊö åõäóÇ¡ æóäõÞöáó Úóäú
ÔóíúÎöäóÇ ÇáÔøóÈúÔöíÑöíøö ÎöáóÇÝõåõ ãõÚóáøóáðÇ ÈöÃóäøó áóåõ ãóÚóÇäöíó
æóÞóÏú ÝóÇÊóÊú. ÇåÜ. æóÝöíåö æóÞúÝóÉñ¡ Ëõãøó ÑóÃóíúÊ Ýöí Óã Úóáóì ÔóÑúÍö
ÇáúÈóåúÌóÉö ÚöäúÏó Þóæúáö ÇáúãõÕóäøöÝö æóÕóæúãõåõ ÇáúÎóãöíÓó
æóÇáöÇËúäóíúäö ãóÇ äóÕøõåõ: æóÝöí ÝóÊóÇæóì ÇáÔøóÇÑöÍö Ãóäøóåõ ÅÐóÇ
ÝóÇÊóåõ Õóæúãñ ãõÄóÞøóÊñ Ãóæú ÇÊøóÎóÐóåõ æöÑúÏðÇ Óõäøó áóåõ ÞóÖóÇÄõåõ.
ÇåÜ. æóåõæó íõÝöíÏõ Óóäøó ÞóÖóÇÁö äóÍúæö ÇáúÎóãöíÓö æóÇáöÇËúäóíúäö
æóÓöÊøö ÔóæøóÇáò ÅÐóÇ ÝóÇÊó Ðóáößó (Þóæúáõåõ: ÃóÈóÏðÇ Ýöí ÇáúÃóÙúåóÑö)
Ãóíú ÝóáóÇ íóÊóÞóíøóÏõ ÞóÖóÇÁõ ÝóÇÆöÊö ÇáäøóåóÇÑö ÈöÈóÞöíøóÊöåö æóáóÇ
ÝóÇÆöÊö Çááøóíúáö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
Þóæúáõåõ: ÃóæúÌóåõåóÇ ËóÇáöËõåóÇ) æóÍöíäóÆöÐò ÝóÅöÐóÇ ÃóÍúÏóËó
æóÊóæóÖøóÃó Úóäú ÞõÑúÈò áóÇ ÊóÝõæÊõåõ ÓõäøóÉõ ÇáúæõÖõæÁö ÇáúÃóæøóáõ
Ýóáóåõ Ãóäú íóÝúÚóáóåóÇ¡ æóÙóÇåöÑñ Ãóäøóåõ íóßúÝöí Úóäú ÇáúæõÖõæÁóíúäö
ÑóßúÚóÊóÇäö áöÊóÏóÇÎõáö ÓõäøóÊöåöãóÇ æóåóáú áóåõ Ãóäú íõÕóáøöíó áößõáøö
ÑóßúÚóÊóíúäö¿ íõÑóÇÌóÚõ.
(2/121)
Ýöí Ðóáößó ßóÞóÖóÇÆöåö - Õóáøóì Çááøóåõ
Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ÓõäøóÉó ÇáÕøõÈúÍö Ýöí ÞöÕøóÉö ÇáúæóÇÏöí ÈóÚúÏó
ØõáõæÚö ÇáÔøóãúÓö æóÓõäøóÉó ÇáÙøõåúÑö ÇáúÈóÚúÏöíøóÉö ÈóÚúÏó ÇáúÚóÕúÑö
áóãøóÇ ÇÔúÊóÛóáó ÚóäúåóÇ ÈöÇáúæóÝúÏöº æóáöÃóäøóåóÇ ÕóáóÇÉñ ãõÄóÞøóÊóÉñ
ÝóÞõÖöíóÊú ßóÇáúÝóÑóÇÆöÖö¡ æóáóÇ ÝóÑúÞó Ýöí Ðóáößó Èóíúäó ÇáúÍóÖóÑö
æóÇáÓøóÝóÑö ßóãóÇ ÕóÑøóÍó Èöåö ÇÈúäõ ÇáúãõÞúÑöí. æóÇáËøóÇäöí áóÇ íõÞúÖóì
ßóÛóíúÑö ÇáúãõÄóÞøóÊö æóÎóÑóÌó ÈöÇáúãõÄóÞøóÊö Ðõæ ÇáÓøóÈóÈö ßóßõÓõæÝò
æóÇÓúÊöÓúÞóÇÁò æóÊóÍöíøóÉò ÝóáóÇ ãóÏúÎóáó áöáúÞóÖóÇÁö Ýöíåö¡
æóÇáÕøóáóÇÉõ ÈóÚúÏó ÇáöÇÓúÊöÓúÞóÇÁö ÔõßúÑðÇ Úóáóíúåö áóÇ ÞóÖóÇÁð äóÚóãú
áóæú ÞóØóÚó äóÝúáðÇ ãõØúáóÞðÇ ÇõÓúÊõÍöÈøó ÞóÖóÇÄõåõ¡ æóßóÐóÇ áóæú
ÝóÇÊóåõ æöÑúÏõåõ ãöäú ÇáäøóÝúáö ÇáúãõØúáóÞö ßóãóÇ ÞóÇáóåõ
ÇáúÃóÐúÑóÚöíøõ. .
æóãöãøóÇ áóÇ ÊõÓóäøõ Ýöíåö ÇáúÌóãóÇÚóÉõ ÑóßúÚóÊóÇäö ÚöäúÏó ÅÑóÇÏóÉö
ÓóÝóÑöåö ÈöãóäúÒöáöåö æóßõáøóãóÇ äóÒóáó¡ æóÈöÇáúãóÓúÌöÏö ÚöäúÏó
ÞõÏõæãöåö ÞóÈúáó Ãóäú íóÏúÎõáó ãóäúÒöáóåõ æóíóßúÊóÝöí ÈöåöãóÇ Úóäú
ÑóßúÚóÊóíú ÏõÎõæáöåö¡ æóÚóÞöÈó ÎõÑõæÌöåö ãöäú ÇáúÍóãøóÇãö æóÚöäúÏó
ÎõÑõæÌöåö ãöäú ãóÓúÌöÏö ÑóÓõæáö Çááøóåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö
æóÓóáøóãó - áöáÓøóÝóÑö¡ æóáöãóäú ÒõÝøóÊú Åáóíúåö ÇãúÑóÃóÉñ ÞóÈúáó
ÇáúæöÞóÇÚö æóíõäúÏóÈóÇäö áóåóÇ ÃóíúÖðÇ¡ æóáöãóäú ÏóÎóáó ÃóÑúÖðÇ áóÇ
íõÚúÈóÏõ Çááøóåõ ÝöíåóÇ æóÈóÚúÏó ÇáúÎõÑõæÌö ãöäú ÇáúßóÚúÈóÉö
ãõÓúÊóÞúÈöáðÇ ÈöåöãóÇ æóÌúåóåóÇ¡ æóÞóÈúáó ÚóÞúÏö ÇáäøößóÇÍö¡ æóÚöäúÏó
ÍöÝúÙö ÇáúÞõÑúÂäö¡ æóÑóßúÚóÊóÇäö ÈóÚúÏó ÇáúæõÖõæÁö.
æóÃóáúÍóÞó Èöåö ÇáúÈõáúÞöíäöíøõ ÇáúÛõÓúáó æóÇáÊøóíóãøõãó íóäúæöí ÈöåöãóÇ
ÓõäøóÊóåõ¡ æóÑóßúÚóÊóÇäö áöáöÇÓúÊöÎóÇÑóÉö¡ æóÊóÍúÕõáõ ÇáÓøõäøóÊóÇäö
Èößõáøö ÕóáóÇÉò ßóÇáÊøóÍöíøóÉö æóáöáúÍóÇÌóÉö áöÍóÏöíËò ÝöíåóÇ ÖóÚöíÝò¡
æóÝöí ÇáúÅöÍúíóÇÁö ÃóäøóåóÇ ÇËúäóÊóÇ ÚóÔúÑóÉó ÑóßúÚóÉð¡ æóáöáúÞóÊúáö
ÈöÍóÞøò Ãóæú ÛóíúÑöåö¡ æóáöáÊøóæúÈóÉö ÞóÈúáóåóÇ æóÈóÚúÏóåóÇ æóáóæú ãöäú
ÕóÛöíÑóÉò¡ æóÕóáóÇÉõ ÇáúÃóæøóÇÈöíäó æóåöíó ÚöÔúÑõæäó ÑóßúÚóÉð Èóíúäó
ÇáúãóÛúÑöÈö æóÇáúÚöÔóÇÁö¡ æóÑõæöíóÊú ÓöÊøðÇ æóÃóÑúÈóÚðÇ
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
ÈöÈóÞöíøóÊöåö ÎöáóÇÝðÇ áöãóäú ÞóÇáó Èöåö. ÇåÜ ãóÍóáøöíøñ ÈöÇáúãóÚúäóì.
(Þóæúáõåõ: æóáöÃóäøóåóÇ ÕóáóÇÉñ ãõÄóÞøóÊóÉñ) ÚóØúÝñ Úóáóì Þóæúáöåö
áöáúÃóÍóÇÏöíËö ÅáóÎú (Þóæúáõåõ: ÝóáóÇ ãóÏúÎóáó áöáúÞóÖóÇÁö Ýöíåö)
ÙóÇåöÑõåõ æóáóæú äóÙóÑóåõ æóåõæó æóÇÖöÍñº áöÃóäøó ãóÇ ÝóÇÊó ãöãøóÇ áóåõ
ÓóÈóÈñ áóÇ íõäúÏóÈõ ÞóÖóÇÄõåõ (Þóæúáõåõ: ÔõßúÑðÇ) Ãóíú ÊóÞóÚõ ÔõßúÑðÇ.
[ãöäú ÇáúÞöÓúãö ÇáøóÐöí áóÇ ÊõÓóäøõ áóåõ ÌóãóÇÚóÉñ ÑóßúÚóÊóÇäö ÚöäúÏó
ÇáÓøóÝóÑ]
(Þóæúáõåõ: æóßõáøóãóÇ äóÒóáó) Ãóíú æóÅöäú áóãú íóØõáú ÇáúÝóÕúáõ Èóíúäó
ÇáäøõÒõæáóíúäö (Þóæúáõåõ: ÞóÈúáó Ãóäú íóÏúÎõáó ãóäúÒöáóåõ) Ãóíú
æóíóäúÈóÛöí áóåõ ãõÑóÇÚóÇÉõ ÃóÞúÑóÈö ÇáúãóÓóÇÌöÏö Åáóì ãóäúÒöáöåö
æóÃóäøó ÇáÓøõäøóÉó ÊóÍúÕõáõ ÈöÛóíúÑöåö ÃóíúÖðÇ (Þóæúáõåõ: Úóäú
ÑóßúÚóÊóíú ÏõÎõæáöåö) Ãóíú ÇáúãóäúÒöáö (Þóæúáõåõ: æóÚóÞöÈó ÎõÑõæÌöåö
ãöäú ÇáúÍóãøóÇãö) æóíõßúÑóåõ ÝöÚúáõåõãóÇ Ýöí ãóÓúáóÎóÉò ÝóíóÝúÚóáõåõãóÇ
Ýöí ÈóíúÊöåö Ãóæú ÇáúãóÓúÌöÏö¡ æóíóäúÈóÛöí Ãóäøó ãóÍóáøó Ðóáößó ÅÐóÇ
áóãú íóØõáú ÇáúÝóÕúáõ ÈöÍóíúËõ ÊóäúÞóØöÚõ äöÓúÈóÊõåõãóÇ Úóäú ßóæúäöåöãóÇ
áöáúÎõÑõæÌö ãöäú ÇáúÍóãøóÇãö. (Þóæúáõåõ: ãöäú ãóÓúÌöÏö ÑóÓõæáö Çááøóåö)
Ãóíú ÅÑóÇÏóÉö ÇáúÎõÑõæÌö ãöäúåõ (Þóæúáõåõ: æóáöãóäú ÏóÎóáó ÃóÑúÖðÇ áóÇ
íõÚúÈóÏõ Çááøóåõ ÝöíåóÇ) æóãöäúåóÇ ÃóãóÇßöäõ ÇáúíóåõæÏö æóÇáäøóÕóÇÑóì
ÇáúãõÎúÊóÕøóÉõ Èöåöãú ÝóÅöäøó ÚöÈóÇÏóÊóåõãú ÝöíåóÇ ÈóÇØöáóÉñ ÝóßóÃóäú
áóÇ ÚöÈóÇÏóÉó (Þóæúáõåõ: æóÞóÈúáó ÚóÞúÏö ÇáäøößóÇÍö) íóäúÈóÛöí Ãóäú
íóßõæäó Ðóáößó áöáÒøóæúÌö æóÇáúæóáöíøö áöÊóÚóÇØöíåöãóÇ ÇáúÚóÞúÏö Ïõæäó
ÇáÒøóæúÌóÉö¡ æóíóäúÈóÛöí ÃóíúÖðÇ Ãóäøó ÝöÚúáóåõãóÇ Ýöí ãóÌúáöÓö
ÇáúÚóÞúÏö ÞóÈúáó ÊóÚóÇØöíåö (Þóæúáõåõ: æóÚöäúÏó ÍöÝúÙö ÇáúÞõÑúÂäö) Ãóíú
æóáóæú ÈóÚúÏó äöÓúíóÇäöåö æóÞóÏú Õóáøóì áöáúÍöÝúÙö ÇáúÃóæøóáö (Þóæúáõåõ:
æóÃóáúÍóÞó Èöåö ÇáúÈõáúÞöíäöíøõ ÇáúÛõÓúáó) ÙóÇåöÑõåõ æóáóæú ãóäúÏõæÈðÇ
(Þóæúáõåõ: æóÊóÍúÕõáõ ÇáÓøõäøóÊóÇäö) Ãóíú ÇáúæõÖõæÁõ æóãóÇ ÃõáúÍöÞó Èöåö
æóÇáöÇÓúÊöÎóÇÑóÉõ (Þóæúáõåõ: æóáöáúÍóÇÌóÉö) Ãóíú ÇáøóÊöí íõåúÊóãøõ ÈöåóÇ
ÚóÇÏóÉð¡ æóíóäúÈóÛöí Ãóäøó ÝöÚúáóåóÇ ÚöäúÏó ÅÑóÇÏóÉö ÇáÔøõÑõæÚö Ýöí
ØóáóÈöåóÇ¡ ÍóÊøóì áóæú ØóÇáó ÇáÒøóãóäõ Èóíúäó ÇáÕøóáóÇÉö æóÇáÔøõÑõæÚö
Ýöí ÞóÖóÇÆöåóÇ áóãú íóÚúÊóÏøó ÈöåóÇ æóÊóÞóÚõ áóåõ äóÝúáðÇ ãõØúáóÞðÇ
(Þóæúáõåõ: æóÝöí ÇáúÅöÍúíóÇÁö ÃóäøóåóÇ) Ãóíú ÕóáóÇÉó ÇáúÍóÇÌóÉö
(Þóæúáõåõ: æóáöáÊøóæúÈóÉö) Ãóíú æóÅöäú ÊóßóÑøóÑóÊú æóáóæú ãöäú
ÕóÛöíÑóÉò¡ æóíõÓóäøõ Ýöí ÇáúãóÐúßõæÑóÇÊö äöíøóÉõ ÃóÓúÈóÇÈöåóÇ ßóÃóäú
íóÞõæáó ÓõäøóÉó ÇáÒøöÝóÇÝö¡ Ýóáóæú ÊóÑóßó ÐößúÑó ÇáÓøóÈóÈö ÕöÍúÊ
ÕóáóÇÊõåõ.
æóÊóÞóÏøóãó Ãóäøóåõ íóßõæäõ äóÝúáðÇ ãõØúáóÞðÇ ÍóÕóáó Ýöí Ööãúäöåö Ðóáößó
ÇáúãõÞóíøóÏõ (Þóæúáõåõ: æóÕóáóÇÉõ ÇáúÃóæøóÇÈöíäó) ÚóØúÝñ Úóáóì Þóæúáöåö
ÑóßúÚóÊóÇäö ÚöäúÏó ÅÑóÇÏóÉö ÓóÝóÑò ÅáóÎú¡ æóÅöäøóãóÇ ÓõãøöíóÊú ÈöÐóáößóº
áöÃóäøó ÝóÇÚöáóåóÇ ÑóÌóÚó Åáóì Çááøóåö æóÊóÇÈó ãöãøóÇ ÝóÚóáóåõ Ýöí
äóåóÇÑöåö¡ ÝóÅöÐóÇ ÊóßóÑøóÑó Ðóáößó ãöäúåõ Ïóáøó Úóáóì ßóËúÑóÉö
ÑõÌõæÚöåö Åáóì Çááøóåö æóáóæú áóãú íõáóÇÍóÙú Ðóáößó ÇáúãóÚúäóì æóåöíó
ÇáúãõÓóãøóÇÉõ ÈöÕóáóÇÉö ÇáúÛóÝúáóÉö.
(Þóæúáõåõ: Èóíúäó ÇáúãóÛúÑöÈö æóÇáúÚöÔóÇÁö) Ãóíú Èóíúäó ÕóáóÇÉö
ÇáúãóÛúÑöÈö æóÇáúÚöÔóÇÁö¡ æóãöäúåõ íõÚúáóãõ ÃóäøóåóÇ áóÇ ÊóÍúÕõáõ
ÈöäóÝúáò ÞóÈúáó ÝöÚúáö ÇáúãóÛúÑöÈö æóÈóÚúÏó ÏõÎõæáö æóÞúÊöåö¡ æóÚóáóíúåö
Ýóáóæú äóæóÇåóÇ áóãú ÊóäúÚóÞöÏúº áöÚóÏóãö ÏõÎõæáö æóÞúÊöåóÇ ßóÑóæóÇÊöÈö
ÇáúÝóÑóÇÆöÖö ÅÐóÇ ÝõÚöáóÊú ÞóÈúáó ÇáúæóÞúÊö¡ æóÅöÐóÇ ÝóÇÊóÊú Óõäøó
ÞóÖóÇÄõåóÇ¡ æóßóÐóÇ ÕóáóÇÉõ ÓõäøóÉö ÇáÒøóæóÇáöº áöÃóäøó ßõáøðÇ ãöäúåõãóÇ
ãõÄóÞøóÊñ ÃóÎúÐðÇ ãöãøóÇ ÊóÞóÏøóãó Ýöí ÕóáóÇÉö ÇáúÅöÔúÑóÇÞö ÈöäóÇÁð
Úóáóì ÃóäøóåóÇ ÛóíúÑõ ÇáÖøõÍóì¡ æóíõÍúÊóãóáõ ÚóÏóãõ Óóäøö ÞóÖóÇÁö
ÓõäøóÉö ÇáÒøóæóÇáö áöÊóÕúÑöíÍöåö ÈöÃóäøóåóÇ ÐóÇÊõ ÓóÈóÈò¡ ÝóÅöÐóÇ Õóáøóì
ÓõäøóÉó ÇáÙøõåúÑö ÍóÕóáó ÈöåóÇ ÓõäøóÉõ ÇáÒøóæóÇáö ãóÇ áóãú íóäúÝöåóÇ
ÞöíóÇÓðÇ Úóáóì ãóÇ ãóÑøó Ýöí ÊóÍöíøóÉö ÇáúãóÓúÌöÏö¡
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
(2/122)
æóÑóßúÚóÊóíúäö ÝóåõãóÇ ÃóÞóáøõåóÇ¡
æóÕóáóÇÉõ ÇáÒøóæóÇáö ÈóÚúÏóåõ æóåöíó ÑóßúÚóÊóÇäö Ãóæú ÃóÑúÈóÚñ¡
æóÕóáóÇÉõ ÇáÊøóÓúÈöíÍö ãóÑøóÉð ßõáøó íóæúãò¡ æóÅöáøóÇ ÝóÌõãõÚóÉò¡
æóÅöáøóÇ ÝóÔóåúÑò¡ æóÅöáøóÇ ÝóÓóäóÉò¡ æóÅöáøóÇ ÝóãóÑøóÉò Ýöí ÇáúÚõãõÑö¡
æóåöíó ÃóÑúÈóÚñ ÈöÊóÓúáöíãóÉò æóåõæó ÇáúÃóÍúÓóäõ äóåóÇÑðÇ¡ Ãóæú
ÈöÊóÓúáöíãóÊóíúäö æóåõæó ÇáúÃóÍúÓóäõ áóíúáðÇ ßóãóÇ Ýöí ÇáúÅöÍúíóÇÁö¡
íóÞõæáõ Ýöí ßõáøö ÑóßúÚóÉö ÈóÚúÏó ÇáúÝóÇÊöÍóÉö æóÓõæÑóÉò: ÓõÈúÍóÇäó
Çááøóåö æóÇáúÍóãúÏõ áöáøóåö æóáóÇ Åáóåó ÅáøóÇ Çááøóåõ Çááøóåõ ÃóßúÈóÑõ¡
ÒóÇÏó Ýöí ÇáúÅöÍúíóÇÁö: æóáóÇ Íóæúáó æóáóÇ ÞõæøóÉó ÅáøóÇ ÈöÇóááøóåö
ÎóãúÓó ÚóÔúÑóÉó ãóÑøóÉð¡ æóÝöí ßõáøò ãöäú ÇáÑøõßõæÚö æóÇáöÇÚúÊöÏóÇáö
æóßõáøò ãöäú ÇáÓøóÌúÏóÊóíúäö æóÇáúÌõáõæÓö ÈóíúäóåõãóÇ æóÇáúÌõáõæÓö
ÈóÚúÏó ÑóÝúÚöåö ãöäú ÇáÓøóÌúÏóÉö ÇáËøóÇäöíóÉö ÚóÔúÑðÇ¡ ÝóÐóÇßó ÎóãúÓñ
æóÓóÈúÚõæäó ãóÑøóÉð Ýöí ßõáøö ÑóßúÚóÉò ÚóáøóãóåóÇ ÇáäøóÈöíøõ - Õóáøóì
Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ÇáúÚóÈøóÇÓó æóÐóßóÑó áóåõ ÝöíåóÇ ÝóÖúáðÇ
ÚóÙöíãðÇ¡ æóãóÇ ÊóÞóÑøóÑó ãöäú ÓõäøöíøóÊöåóÇ åõæó ãóÇ ÇÞúÊóÖóÇåõ
ßóáóÇãõåõãóÇ æóÌóÑóì Úóáóíúåö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
æóÚóáóíúåö ÝóÇáÙøóÇåöÑõ Ãóäøóåõ ÅÐóÇ Õóáøóì ÈóÚúÏó ÇáÑøóÇÊöÈóÉö ÓõäøóÉó
ÇáÒøóæóÇáö áóãú ÊóäúÚóÞöÏú áöÍõÕõæáöåóÇ ÈöÇáÑøóÇÊöÈóÉö (Þóæúáõåõ:
æóÕóáóÇÉõ ÇáÒøóæóÇáö ÈóÚúÏóåõ) Ãóíú Ýóáóæú ÞóÏøóãóåóÇ Úóáóíúåö áóãú
ÊóäúÚóÞöÏú æóåõæó ãõÎóÇáöÝñ áößóáóÇãö ÇáúãõäóÇæöíøö ÇáúÂÊöí (Þóæúáõåõ:
æóåöíó ÑóßúÚóÊóÇäö Ãóæú ÃóÑúÈóÚñ) æóåöíó ÛóíúÑõ ÓõäøóÉö ÇáÙøõåúÑö ßóãóÇ
íõÚúáóãõ ãöäú ÅÝúÑóÇÏöåóÇ ÈöÇáÐøößúÑö ÈóÚúÏó ÇáÑøóæóÇÊöÈö æóÊóÕöíÑõ
ÞóÖóÇÁð ÈöØõæáö ÇáÒøóãóäö ÚõÑúÝðÇ¡ æóÚöÈóÇÑóÉõ ÇáúãõäóÇæöíøö Úóáóì
ÇáúÌóÇãöÚö Ýöí ÔóÑúÍöåö ÇáÕøóÛöíÑö ÚöäúÏó Þóæúáöåö - Õóáøóì Çááøóåõ
Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ÃóÑúÈóÚñ ÞóÈúáó ÇáÙøõåúÑö ÅáóÎú äóÕøõåóÇ: ÃóÑúÈóÚñ
ÞóÈúáó ÇáÙøõåúÑö: Ãóíú ÃóÑúÈóÚõ ÑóßóÚóÇÊò íõÕóáøöíåöäøó ÇáúÅöäúÓóÇäõ
ÞóÈúáó ÕóáóÇÉö ÇáÙøõåúÑö Ãóæú ÞóÈúáó ÏõÎõæáö æóÞúÊöåö¡ æóåõæó Ãóíú
æóÞúÊõåõ ÚöäúÏó ÇáÒøóæóÇáö.
ÞóÇáó ÇáúÚóáúÞóãöíøõ: åóÐöåö íõÓóãøõæäóåóÇ ÓõäøóÉó ÇáÒøóæóÇáö¡ æóåöíó
ÛóíúÑõ ÇáúÃóÑúÈóÚö ÇáøóÊöí åöíó ÓõäøóÉõ ÇáÙøõåúÑö. ÞóÇáó ÔóíúÎõäóÇ:
ÞóÇáó ÇáúÍóÇÝöÙõ ÇáúÚöÑóÇÞöíøõ: æóãöãøóäú äóÕøó Úóáóì ÇÓúÊöÍúÈóÇÈöåóÇ
ÇáúÛóÒóÇáöíøõ Ýöí ÇáúÅöÍúíóÇÁö Ýöí ßöÊóÇÈö ÇáúÃóæúÑóÇÏö áóíúÓó Ýöíåöäøó
ÊóÓúáöíãñ: Ãóíú áóíúÓó Èóíúäó ßõáøö ÑóßúÚóÊóíúäö ãöäúåóÇ ÝóÕúáñ
ÈöÓóáóÇãò ÊõÝúÊóÍõ ÈöÇáúÈöäóÇÁö áöáúãóÝúÚõæáö áóåõäøó ÃóÈúæóÇÈõ
ÇáÓøóãóÇÁö ßöäóÇíóÉñ Úóäú ÍõÓúäö ÇáúÞóÈõæáö æóÓõÑúÚóÉö ÇáúæõÕõæáö¡ Ëõãøó
ÞóÇáó: ÞóÇáó ÇáÔøóíúÎõ ÍóÏöíËñ ÕóÍöíÍñ.
(Þóæúáõåõ: æóåöíó ÃóÑúÈóÚñ ÈöÊóÓúáöíãóÉò) Ãóíú ÝóáóÇ ÊóÕöÍøõ
ÇáÒøöíóÇÏóÉõ Úóáóì ÇáúÃóÑúÈóÚö (Þóæúáõåõ: Ãóæú ÈöÊóÓúáöíãóÊóíúäö)
ÇõäúÙõÑú æóÌúåó ÇáÊøóÝúÑöÞóÉö Èóíúäó Çááøóíúáö æóÇáäøóåóÇÑö ãóÚó Ãóäøó
ÇáúÝóÕúáó ÃóÝúÖóáõ ãöäú ÇáúæóÕúáö ãõØúáóÞðÇ. æóáóÚóáøóåõ Ãóäøó
ÇáÕøóáóÇÉó ÈöÇááøóíúáö íóÈúÚõÏõ ÚõÑõæÖõ ãóÇ íóãúäóÚõ ãöäú ÅÊúãóÇãöåóÇ
ÝóØóáóÈó ÝöíåóÇ ÇáúÝóÕúáó ÈöÇáÓøóáóÇãö áöÒöíóÇÏóÉö ãóÇ íóÝúÚóáõåóÇ
ÝöíåóÇ¡ æóÈöÇáäøóåóÇÑö ÞóÏú íóÚúÑöÖõ ÊóÔóÇÛõáñ íóãúäóÚõ ãöäú ÅÊúãóÇãöåóÇ
ÝóØóáóÈó ÝöÚúáóåóÇ ÈöÓóáóÇãò æóÇÍöÏò áöíóßõæäó ÇáÊøóÍóÑøõãõ ÈöåóÇ
ãóÇäöÚðÇ Úóäú ÇáúÅöÚúÑóÇÖö Úóäú ÔóíúÁò ãöäúåóÇ¡ æóÏóÎóáó Ýöíåö ãóÇ áóæú
ÝóÑøóÞóåóÇ ÝóÝóÚóáó Ýöí áóíúáóÉò ÑóßúÚóÊóíúäö æóÝöí áóíúáóÉò ÃõÎúÑóì
ÑóßúÚóÊóíúäö æóåõæó ãõÍúÊóãóáñ. æóíõÍúÊóãóáõ Ãóäøó ÔóÑúØó ÍõÕõæáö
ÓõäøóÊöåóÇ ÅÐóÇ ÝóÚóáóåóÇ ãõÊóæóÇáöíóÉð ÍóÊøóì ÊõÚóÏøó ÕóáóÇÉð
æóÇÍöÏóÉð¡ æóåõæó ÃóÞúÑóÈõ.
(Þóæúáõåõ: íóÞõæáõ Ýöí ßõáøö ÑóßúÚóÉò) ÞóÇáó ÇáÓøõíõæØöíø - ÑóÍöãóåõ
Çááøóåõ - Ýöí ßöÊóÇÈö Çáúßóáöãö ÇáØøóíøöÈö æóÇáúÚóãóáõ ÇáÕøóÇáöÍõ ãóÇ
äóÕøõåõ: ßóíúÝöíøóÉõ ÕóáóÇÉö ÇáÊøóÓúÈöíÍö ÃóÑúÈóÚõ ÑóßóÚóÇÊò íóÞúÑóÃõ
ÝöíåóÇ ÃóáúåóÇßõãú æóÇáúÚóÕúÑó æóÇáúßóÇÝöÑõæäó æóÇáúÅöÎúáóÇÕó¡ æóÈóÚúÏó
Ðóáößó ÓõÈúÍóÇäó Çááøóåö æóÇáúÍóãúÏõ áöáøóåö æóáóÇ Åáóåó ÅáøóÇ Çááøóåõ
æóÇóááøóåõ ÃóßúÈóÑõ ÎóãúÓó ÚóÔúÑóÉó ãóÑøóÉò Ýöí ÇáúÞöíóÇãö æóÚóÔúÑðÇ Ýöí
ÇáÑøõßõæÚö æóÇáöÇÚúÊöÏóÇáö æóÇáÓøóÌúÏóÊóíúäö æóÇáúÌõáõæÓö ÈóíúäóåõãóÇ
æóÇáöÇÓúÊöÑóÇÍóÉö æóÇáÊøóÔóåøõÏö ÊöÑúãöÐöíøñ¡ Ãóæú íóÖõãøõ ÅáóíúåóÇ áóÇ
Íóæúáó æóáóÇ ÞõæøóÉó ÅáøóÇ ÈöÇóááøóåö¡ æóÈóÚúÏóåóÇ ÞóÈúáó ÇáÓøóáóÇãö:
Çááøóåõãøó Åäøöí ÃóÓúÃóáõß ÊóæúÝöíÞó Ãóåúáö ÇáúåõÏóì æóÃóÚúãóÇáó Ãóåúáö
ÇáúíóÞöíäö æóãõäóÇÕóÍóÉó Ãóåúáö ÇáÊøóæúÈóÉö æóÚóÒúãó Ãóåúáö ÇáÕøóÈúÑö
æóÌóÏøó Ãóåúáö ÇáúÎóÔúíóÉö æóØóáóÈó Ãóåúáö ÇáÑøóÛúÈóÉö æóÊóÚóÈøõÏó
Ãóåúáö ÇáúæóÑóÚö æóÚöÑúÝóÇäó Ãóåúáö ÇáúÚöáúãö ÍóÊøóì ÃóÎóÇÝóß¡
Çááøóåõãøó Åäøöí ÃóÓúÃóáõß ãóÎóÇÝóÉð ÊóÍúÌöÒõäöí Úóäú ãóÚóÇÕöíß ÍóÊøóì
ÃóÚúãóáó ÈöØóÇÚóÊöß ÚóãóáðÇ ÃóÓúÊóÍöÈøõ Èöåö ÑöÖóÇß æóÍóÊøóì ÃõäóÇÕöÍóß
ÈöÇáÊøóæúÈóÉö ÎóæúÝðÇ ãöäúß æóÍóÊøóì ÃóÎúáõÕó áóß ÇáäøóÕöíÍóÉó ÍóíóÇÁð
ãöäúß æóÍóÊøóì ÃóÊóæóßøóáó Úóáóíúß Ýöí ÇáúÃõãõæÑö ÍõÓúäõ Ùóäøöíøö Èöß
ÓõÈúÍóÇäó ÎóÇáöÞö ÇáäøóÇÑö. ÇåÜ.
æóÝöí ÑöæóÇíóÉò ÇáäøõæÑö¡ æóÙóÇåöÑõåõ Ãóäøóåõ áóÇ íõßóÑøöÑõ ÇáÏøõÚóÇÁó¡
æóáóæú Þöíáó ÈöÇáÊøóßúÑóÇÑö áóßóÇäó ÍóÓóäðÇ¡ Ëõãøó Þóæúáõåõ: æóÈóÚúÏóåóÇ
ÞóÈúáó ÇáÓøóáóÇãö ÅáóÎú íóäúÈóÛöí Ãóäøó ÇáúãõÑóÇÏó Ãóäøóåõ ÈöÞóæúáöåö
ãóÑøóÉð Åäú ÕóáøóÇåóÇ ÈöÅöÍúÑóÇãò æóÇÍöÏò æóãóÑøóÊóíúäö Åäú Õóáøóì ßõáøó
ÑóßúÚóÊóíúäö ÈöÅöÍúÑóÇãò (Þóæúáõåõ: ÅáøóÇ ÈöÇóááøóåö) ÒóÇÏó ÍóÌø
ÇáúÚóáöíøö ÇáúÚóÙöíãö (Þóæúáõåõ: ÈóÚúÏó ÑóÝúÚöåö ãöäú ÇáÓøóÌúÏóÉö
ÇáËøóÇäöíóÉö) æóíóÌõæÒõ ÌóÚúáõ ÇáúÎóãúÓóÉó ÚóÔóÑó ÞóÈúáó ÇáúÞöÑóÇÁóÉö
æóÍöíäóÆöÐò Êóßõæäõ ÚóÔúÑõ ÌöáúÓóÉö ÇáúÃóÎöíÑóÉö ÈóÚúÏó ÇáúÞöÑóÇÁóÉö.
ÞóÇáó ÇáúÈóÛóæöíø: æóáóæú ÊóÑóßó ÊóÓúÈöíÍó ÇáÑøõßõæÚö áóãú íóÌõÒú
ÇáúÚóæúÏõ Åáóíúåö æóáóÇ ÝöÚúáõåóÇ Ýöí ÇáöÇÚúÊöÏóÇáö Èóáú íóÃúÊöí ÈöåóÇ
Ýöí ÇáÓøõÌõæÏö. ÇåÜ ÍóÌø.
æóÈóÞöíó ãóÇ áóæú ÊóÑóßó ÇáÊøóÓúÈöíÍó ßõáøóåõ Ãóæú ÈóÚúÖóåõ æóáóãú
íóÊóÏóÇÑóßúåõ åóáú ÊóÈúØõáõ Èöåö ÕóáóÇÊõåõ Ãóæú áóÇ¡ æóÅöÐóÇ áóãú
ÊóÈúØõáú Ýóåóáú íõËóÇÈõ ÚóáóíúåóÇ ËóæóÇÈó ÕóáóÇÉö ÇáÊøóÓúÈöíÍö Ãóæú
ÇáäøóÝúáö ÇáúãõØúáóÞö¿ Ýöíåö äóÙóÑñ. æóÇáúÃóÞúÑóÈõ Ãóäøóåõ Åäú ÊóÑóßó
ÈóÚúÖó ÇáÊøóÓúÈöíÍö ÍóÕóáó áóåõ ÃóÕúáõ ÓõäøóÊöåóÇ æóÅöäú ÊóÑóßó Çáúßõáøó
æóÞóÚóÊú áóåõ äóÝúáðÇ ãõØúáóÞðÇ
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
(2/123)
ÇáúãõÊóÃóÎøöÑõæäó æóÕóÑøóÍó Èöåö ÌóãúÚñ
ãõÊóÞóÏøöãõæäó.
ÞóÇáó ÇÈúäõ ÇáÕøóáóÇÍö: æóÍóÏöíËõåóÇ ÍóÓóäñ¡ æóßóÐóÇ ÞóÇáó Çáäøóæóæöíøõ
Ýöí ÇáÊøóåúÐöíÈö: æóåõæó ÇáúãõÚúÊóãóÏõ¡ æóÅöäú ÌóÑóì Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö
æóÇáÊøóÍúÞöíÞö Úóáóì ÖóÚúÝö ÍóÏöíËöåóÇ æóÃóäøó Ýöí äóÏúÈöåóÇ äóÙóÑðÇ¡
æóÞóÏú ÑóÏøó Ðóáößó ÈóÚúÖõåõãú ÈöÃóäøóåõ áóÇ íóÓúãóÚõ ÈöÚóÙöíãö
ÝóÖúáöåóÇ æóíóÊúÑõßõåóÇ ÅáøóÇ ãõÊóåóÇæöäñ ÈöÇáÏøöíäö¡ æóÇáØøóÚúäõ Ýöí
äóÏúÈöåóÇ ÈöÃóäøó ÝöíåóÇ ÊóÛúíöíÑðÇ áöäóÙúãö ÇáÕøóáóÇÉö ÅäøóãóÇ íóÃúÊöí
Úóáóì ÖóÚúÝö ÍóÏöíËöåóÇ¡ ÝóÅöÐóÇ ÇÑúÊóÞóì Åáóì ÏóÑóÌóÉö ÇáúÍóÓóäö
ÃóËúÈóÊóåóÇ¡ æóÅöäú ßóÇäó ÝöíåóÇ Ðóáößó¡ æóÕóáóÇÉõ ÇáÑøóÛóÇÆöÈö Ãóæøóáó
ÌõãõÚóÉò ãöäú ÑóÌóÈò æóáóíúáóÉó äöÕúÝö ÔóÚúÈóÇäó ÈöÏúÚóÊóÇäö
ÞóÈöíÍóÊóÇäö ãóÐúãõæãóÊóÇäö æóÍóÏöíËõåõãóÇ ÈóÇØöáñ¡ æóÞóÏú ÈóÇáóÛó Ýöí
ÇáúãóÌúãõæÚö Ýöí ÅäúßóÇÑöåóÇ¡ æóáóÇ ÝóÑúÞó Èóíúäó ÕóáóÇÊöåóÇ ÌóãóÇÚóÉð
Ãóæú ÝõÑóÇÏóì ßóãóÇ íõÕóÑøöÍõ Èöåö ßóáóÇãõ ÇáúãõÕóäøöÝö¡ æóãóäú ÒóÚóãó
ÚóÏóãó ÇáúÝóÑúÞö Ýöí ÇáúÃõæáóì æóÃóäøó ÇáËøóÇäöíóÉó ÊõäúÏóÈõ ÝõÑóÇÏóì
ÞóØúÚðÇ ÝóÞóÏú æóåóãó¡ æóÃóíøõ ÝóÑúÞò ÈóíúäóåõãóÇ ãóÚó Ãóäøó ÇáúãóáúÍóÙó
ÈõØúáóÇäõ ÍóÏöíËöåöãóÇ¡ æóÃóäøó Ýöí äóÏúÈöåöãóÇ ÈöÎõÕõæÕöåöãóÇ ÌóãóÇÚóÉð
Ãóæú ÝõÑóÇÏóì ÅÍúÏóÇËó ÔöÚóÇÑò áóãú íóÕöÍøó æóåõæó ãóãúäõæÚñ Ýöí
ÇáÕøóáóæóÇÊö ÓöíøóãóÇ ãóÚó ÊóæúÞöíÊöåöãóÇ ÈöæóÞúÊò ãóÎúÕõæÕò¡ æóÃóÝúÖóáõ
åóÐóÇ ÇáúÞöÓúãö ÇáúæöÊúÑõ Ëõãøó ÑóßúÚóÊóÇ ÝóÌúÑò æóåõãóÇ ÃóÝúÖóáõ ãöäú
ÑóßúÚóÊóíúäö Ýöí ÌóæúÝö Çááøóíúáö¡ æóÎóÈóÑõ «ÃóÝúÖóáõ ÇáÕøóáóÇÉö ÈóÚúÏó
ÇáúÝóÑöíÖóÉö ÕóáóÇÉõ Çááøóíúáö» ãóÍúãõæáõ Úóáóì ÇáäøóÝúáö ÇáúãõØúáóÞö¡
Ëõãøó ÈóÇÞöí ÑóæóÇÊöÈö ÇáúÝóÑóÇÆöÖö Ëõãøó ÇáÖøõÍóì Ëõãøó ãóÇ ÊóÚóáøóÞó
ÈöÝöÚúáò ÛóíúÑö ÓõäøóÉö æõÖõæÁò ßóÑóßúÚóÊóíú ØóæóÇÝò¡ æóÅöÍúÑóÇãò
æóÊóÍöíøóÉò¡ æóåóÐöåö ÇáËøóáóÇËóÉõ ãõÓúÊóæöíóÉñ Ýöí ÇáúÃóÝúÖóáöíøóÉö
ßóãóÇ ÕóÑøóÍó Èöåö Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö¡ Ëõãøó ÓõäøóÉõ æõÖõæÁò Ëõãøó äóÝúáñ
ãõØúáóÞñ. æóÇáúãõÑóÇÏõ ÈöÇáÊøóÝúÖöíáö ãõÞóÇÈóáóÉõ ÌöäúÓò ÈöÌöäúÓò¡ æóáóÇ
ãóÇäöÚó ãöäú ÌóÚúáö ÇáÔøóÇÑöÚö ÇáúÚóÏóÏó ÇáúÞóáöíáó ÃóÝúÖóáó ãöäú
ÇáúÚóÏóÏö ÇáúßóËöíÑö ãóÚó ÇÊøöÍóÇÏö ÇáäøóæúÚö ÈöÏóáöíáö ÇáúÞóÕúÑö Ýöí
ÇáÓøóÝóÑö ÝóãóÚó ÇÎúÊöáóÇÝöåö Ãóæúáóì ÞóÇáóåõ ÇÈúäõ ÇáÑøöÝúÚóÉö
(æóÞöÓúãñ) ãöäú ÇáäøóÝúáö (íõÓóäøõ ÌóãóÇÚóÉð) Ãóíú ÊõÓóäøõ Ýöíåö
ÇáúÌóãóÇÚóÉõº áöÃóäøó ÝöÚúáóåõ ãõÓúÊóÍóÈøñ ãõØúáóÞðÇ Õõáøöíó ÌóãóÇÚóÉð
Ãóãú áóÇ (ßóÇáúÚöíÏö æóÇáúßõÓõæÝö æóÇáöÇÓúÊöÓúÞóÇÁö) æóÓóÊóÃúÊöí Ýöí
ÃóÈúæóÇÈöåóÇ æóÃóÝúÖóáõåóÇ ÇáúÚöíÏóÇäö ÇáäøóÍúÑõ ÝóÇáúÝöØúÑõ ÎöáóÇÝðÇ
áöãóÇ ÐóåóÈó Åáóíúåö ÇÈúäõ ÚóÈúÏö ÇáÓøóáóÇãö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
Þóæúáõåõ: Ýöí ÇáÊøóåúÐöíÈö) Ãóíú ÊóåúÐöíÈö ÇáúÃóÓúãóÇÁö æóÇááøõÛóÇÊö
(Þóæúáõåõ: æóÕóáóÇÉõ ÇáÑøóÛóÇÆöÈö) áóãú íõÈóíøöäú ÚóÏóÏó ÑóßóÚóÇÊöåóÇ
ÝóÑóÇÌöÚúåõ.
(Þóæúáõåõ: ÈöÏúÚóÊóÇäö ÞóÈöíÍóÊóÇäö) æóãóÚó Ðóáößó ÝóÇáÕøóáóÇÉõ
äóÝúÓõåóÇ ÕóÍöíÍóÉñ ÅÐú ÛóÇíóÊõåóÇ ÃóäøóåóÇ äóÝúáñ äõåöíó Úóäúåõ
áöÃóãúÑò ÎóÇÑöÌò æóåõæó ãóÇ íõÄóÏøöí ÝöÚúáõåóÇ Åáóíúåö Ýöí åóÐóÇ
ÇáúæóÞúÊö ãöäú ÇÚúÊöÞóÇÏö ÓõäøöíøóÊöåóÇ ÈöÎõÕõæÕöåóÇ. äóÚóãú Åäú äóæóì
ÈöåóÇ ÓóÈóÈðÇ ãõÚóíøóäðÇ ßóÓõäøóÉö ÇáÑøóÛóÇÆöÈö ÝóíóäúÈóÛöí
ÇáúÈõØúáóÇäõ. æóÚöÈóÇÑóÉõ ÍóÌø Ýöí ÑóÏøö ßóáóÇãò áöáÓøõåúÑóæóÑúÏöíö:
æóãóäú ÇÓúÊóÍúÖóÑó ßóáóÇãóåõãú Ýöí ÑóÏøö ÕóáóæóÇÊò ÐõßöÑóÊú Ýöí ÃóíøóÇãö
ÇáúÃõÓúÈõæÚö Úóáöãó Ãóäøóåõ áóÇ ÊóÌõæÒõ¡ æóáóÇ ÊóÕöÍøõ åóÐöåö
ÇáÕøóáóæóÇÊõ ÈöÊöáúßó ÇáäøöíøóÇÊö ÇáøóÊöí ÇÓúÊóÍúÓóäóåóÇ ÇáÕøõæÝöíøóÉõ
ãöäú ÛóíúÑö Ãóäú íóÑöÏó áóåóÇ ÃóÕúáñ Ýöí ÇáÓøõäøóÉö. ÇåÜ.
æóåõæó ÕóÑöíÍñ ÝöíãóÇ ÐóßóÑúäóÇ (Þóæúáõåõ: æóÃóäøó ÇáËøóÇäöíóÉó) Ãóíú
ÕóáóÇÉó áóíúáóÉö äöÕúÝö ÔóÚúÈóÇäó (Þóæúáõåõ: æóÃóÝúÖóáõ åóÐóÇ ÇáúÞöÓúãö
ÇáúæöÊúÑõ) Ãóíú æóáóæú ÈöÑóßúÚóÉò ßóãóÇ ÕóÑøóÍó Èöåö ÍóÌø. æóÅöäú ßóÑöåó
ÇáöÇÞúÊöÕóÇÑõ ÚóáóíúåóÇ.
æóÚöÈóÇÑóÉõ ÍóÌø ÈóÚúÏó Þóæúáö ÇáúãõÕóäøöÝö æóÃóßúËóÑõåóÇ ËöäúÊóÇ
ÚóÔúÑóÉó ãóÇ äóÕøõåõ: æóßóÑóßúÚóÉö ÇáúæöÊúÑö ÃóÝúÖóáõ ãöäú ÑóßúÚóÊóíú
ÇáúÝóÌúÑö (Þóæúáõåõ: Ëõãøó ãóÇ ÊóÚóáøóÞó ÈöÝöÚúáò ÛóíúÑö ÓõäøóÉö
æõÖõæÁò) æóãöäúåõ ãóÇ ÞóÏøóãóåõ ãöäú Óóäøö ÑóßúÚóÊóíúäö ÚöäúÏó ÅÑóÇÏóÉö
ÓóÝóÑò ÈöãóäúÒöáöåö Åáóì ÂÎöÑö ãóÇ ÞóÏøóãóåõ Ýóíóßõæäõ ÈóÚúÏó ÇáÖøõÍóì
æóÞöíáó ÓõäøóÉõ ÇáúæõÖõæÁö (Þóæúáõåõ: æóåóÐöåö ÇáËøóáóÇËóÉõ ãõÓúÊóæöíóÉñ
Ýöí ÇáúÃóÝúÖóáöíøóÉö) . ÇÞúÊöÕóÇÑõåõ Úóáóì ÇáúÍõßúãö ÈöÇÓúÊöæóÇÁö
ÇáËøóáóÇËóÉö íõÔúÚöÑõ ÈöÃóäøó ÛóíúÑóåóÇ ãöãøóÇ ÏóÎóáó ÊóÍúÊó ÇáúßóÇÝö
áóíúÓó Ýöí ÑõÊúÈóÊöåóÇ¡ æóÅöäú ßóÇäó ãõÞóÏøóãðÇ Úóáóì ÓõäøóÉö
ÇáúæõÖõæÁö¡ æóãõÑóÇÏõåõ ÈöÇáËøóáóÇËóÉö Þóæúáõåõ: ßóÑóßúÚóÊóíú ØóæóÇÝò
ÅáóÎú.
(Þóæúáõåõ: æóÇáúßõÓõæÝö) Ãóíú æóßóæöÊúÑö ÑóãóÖóÇäó æóÇáÊøóÑóÇæöíÍö
æóÕóÑøóÍó ÈöåóÇ ÈóÚúÏõ áöáúÎöáóÇÝö ÝöíåóÇ (Þóæúáõåõ: æóÃóÝúÖóáõåóÇ) Ãóíú
ÇáÕøóáóæóÇÊõ ÇáøóÊöí ÊõÓóäøõ ÝöíåóÇ ÇáúÌóãóÇÚóÉõ ÝóáóÇ íõÞóÇáõ ÊóÚúÞöíÏõ
ÇáöÇÓúÊöÓúÞóÇÁö ÈöÇáÊøóÑóÇæöíÍö ÛóíúÑõ ÕóÍöíÍòº áöÃóäøó ÇáúæöÊúÑó
æóÇáÑøóæóÇÊöÈó ãõÞóÏøóãóÉñ Úóáóì ÇáÊøóÑóÇæöíÍöº áöÃóäøó ÐóÇßó ÅäøóãóÇ
íóÑöÏõ áóæú Þöíáó ÃóÝúÖóáõ ÇáäøóÝúáö (Þóæúáõåõ: áöãóÇ ÐóåóÈó Åáóíúåö
ÇÈúäõ ÚóÈúÏö ÇáÓøóáóÇãö) Ãóíú ãöäú
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
Þóæúáõåõ: æóåõãóÇ ÃóÝúÖóáõ ãöäú ÑóßúÚóÊóíúäö Ýöí ÌóæúÝö Çááøóíúáö) áóÇ
ÎõÕõæÕöíøóÉó áóåõãóÇ Ýöí ÇáúÃóÝúÖóáöíøóÉö Úóáóì ÕóáóÇÉö Çááøóíúáö Èóáú
ãöËúáõåõãóÇ Ýöí Ðóáößó ßõáøõ ãóÇ íóÃúÊöí ãöäú ÐóÇÊö ÇáúæóÞúÊö¡
æóÇáÓøóÈóÈõ ßóãóÇ íõÚúáóãõ ãöãøóÇ íóÃúÊöí ÝóßóÇäó ÇáúÃóæúáóì ÊóÃúÎöíÑó
åóÐóÇ Úóäúåõ.
[ÞöÓúãñ ãöäú ÇáäøóÝúáö íõÓóäøõ ÌóãóÇÚóÉð]
(Þóæúáõåõ: æóÃóÝúÖóáõåóÇ ÇáúÚöíÏóÇäö) Ãóíú ÕóáóÇÊõåõãóÇ ßóãóÇ åõæó
ÙóÇåöÑñ ãöäú ÇáÓøöíóÇÞö¡ áóßöäøó Ïóáöíáóåõ ÇáúÂÊöíó íóÏõáøõ Úóáóì Ãóäøó
ãõÑóÇÏóåõ ÇáÊøóÝúÖöíáõ Ýöí ÐóÇÊö ÇáúÃóíøóÇãö¡ ÅáøóÇ Ãóäú íõÞóÇáó
íóáúÒóãõ ãöäú ÊóÝúÖöíáö ÇáúÃóíøóÇãö ÊóÝúÖöíáõ ãóÇ íóÞóÚõ ÝöíåóÇ ãöäú
ÇáúÚöÈóÇÏóÇÊö ÝóÇáÏøóáöíáõ ãöäú åóÐöåö ÇáúÍóíúËöíøóÉö áóßöäú íóÑöÏõ
Úóáóíúåö ÇáÊøóßúÈöíÑõ.
(2/124)
ÃóÎúÐðÇ ãöäú ÊóÝúÖöíáöåöãú ÊóßúÈöíÑö
ÇáúÝöØúÑö Úóáóì ÊóßúÈöíÑö ÇáúÃóÖúÍóì áöáäøóÕøö Úóáóíúåö æóíõÌóÇÈõ
ÈöÚóÏóãö ÇáÊøóáóÇÒõãö¡ æóíóÏõáøõ áöãóÇ ÞõáúäóÇ ãóÇ ÑóæóÇåõ ÚóÈúÏõ
Çááøóåö Èúäõ ÞöÑúØò - ÑóÖöíó Çááøóåõ Úóäúåõ - ÞóÇáó: ÞóÇáó ÑóÓõæáõ
Çááøóåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - «Åäøó ÃóÝúÖóáó ÇáúÃóíøóÇãö
ÚöäúÏó Çááøóåö íóæúãõ ÇáäøóÍúÑö» ÑóæóÇåõ ÃóÈõæ ÏóÇæõÏ¡ æóÞóÏú ÑóÌøóÍó
Ýöí ÇáúÎóÇÏöãö ãóÇ ÐóßóÑúäóÇåõ ÝóÞóÇáó: Åäøóåõ ÇáúÃóÑúÌóÍõ Ýöí
ÇáäøóÙóÑöº áöÃóäøóåõ Ýöí ÔóåúÑò ÍóÑóÇãò æóÝöíåö äõÓõßóÇäö ÇáúÍóÌøõ
æóÇáúÃõÖúÍöíøóÉõ¡ æóÞöíáó Åäøó ÚóÔóÑóÉõ ÃóÝúÖóáõ ãöäú ÇáúÚóÔúÑö
ÇáúÃóÎöíÑö ãöäú ÑóãóÖóÇäó Ëõãøó ßõÓõæÝõ ÇáÔøóãúÓö Ëõãøó ÎõÓõæÝõ
ÇáúÞóãóÑö Ëõãøó ÇáöÇÓúÊöÓúÞóÇÁõ Ëõãøó ÇáÊøóÑóÇæöíÍõ (æóåõæó) Ãóíú åóÐóÇ
ÇáúÞöÓúãõ (ÃóÝúÖóáõ ãöãøóÇ áóÇ íõÓóäøõ ÌóãóÇÚóÉð) áöÊóÃóßøõÏö ÃóãúÑöåö
ÈöØóáóÈö ÇáúÌóãóÇÚóÉö Ýöíåö ÝóÃóÔúÈóåó ÇáúÝóÑóÇÆöÖó¡ æóÇáúãõÑóÇÏõ
ÊóÝúÖöíáõ ÇáúÌöäúÓö Úóáóì ÇáúÌöäúÓö ãöäú ÛóíúÑö äóÙóÑò áöÚóÏóÏò ÃóÎúÐðÇ
ãöãøóÇ ãóÑøó.
(áóßöäøó ÇáúÃóÕóÍøó) (ÊóÝúÖöíáõ ÇáÑøóÇÊöÈóÉö) áöáúÝóÑóÇÆöÖö (Úóáóì
ÇáÊøóÑóÇæöíÍö) º áöÃóäøóåõ - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - æóÇÙóÈó
Úóáóì Êöáúßó Ïõæäó åóÐöåö ÝóÅöäøóåõ ÕóáøóÇåóÇ ËóáóÇËó áóíóÇáò¡ ÝóáóãøóÇ
ßóËõÑó ÇáäøóÇÓõ Ýöí ÇáËøóÇáöËóÉö ÊóÑóßóåóÇ ÎóæúÝðÇ ãöäú Ãóäú ÊõÝúÑóÖó
Úóáóíúåöãú.
æóáóÇ íõÔúßöáõ åóÐóÇ ÈöÍóÏöíËö ÇáúÅöÓúÑóÇÁö «åöíó ÎóãúÓñ æóåõäøó
ÎóãúÓõæäó áóÇ íõÈóÏøóáõ ÇáúÞóæúáõ áóÏóíøó» áöÇÍúÊöãóÇáö Ãóäú íóßõæäó
ÇáúãóÎõæÝõ ÇÝúÊöÑóÇÖó ÞöíóÇãö Çááøóíúáö ÈöãóÚúäóì ÌóÚúáö ÇáÊøóåóÌøõÏö
Ýöí ÇáúãóÓúÌöÏö ÌóãóÇÚóÉð ÔóÑúØðÇ Ýöí ÕöÍøóÉö ÇáäøóÝúáö Ýöí Çááøóíúáö
æóíõæãöÆõ Åáóíúåö Þóæúáõåõ Ýöí ÍóÏöíËö ÒóíúÏö Èúäö ËóÇÈöÊò «ÎóÔöíÊ Ãóäú
íõßúÊóÈó Úóáóíúßõãú æóáóæú ßõÊöÈó Úóáóíúßõãú ãóÇ ÞõãúÊõãú Èöåö¡
ÝóÕóáøõæÇ ÃóíøõåóÇ ÇáäøóÇÓõ Ýöí ÈõíõæÊößõãú» ÝóãóäóÚóåõãú ãöäú
ÇáÊøóÌúãöíÚö Ýöí ÇáúãóÓúÌöÏö ÅÔúÝóÇÞðÇ Úóáóíúåöãú ãöäú ÇÔúÊöÑóÇØöåö¡
æóÃõãöäó ãóÚó ÅÐúäöåö Ýöí ÇáúãõæóÇÙóÈóÉö Úóáóì
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
ÊóÝúÖöíáö ÇáúÝöØúÑö Úóáóì ÇáäøóÍúÑö (Þóæúáõåõ: Úóáóì ÊóßúÈöíÑö
ÇáúÃóÖúÍóì) Ãóíú Úóáóì ÇáÊøóßúÈöíÑö ÇáúãõÑúÓóáö Ýöí ÇáúÃóÖúÍóì¡ ÃóãøóÇ
ÇáúãõÞóíøóÏõ Ýöíåö ÝóÃóÝúÖóáõ ãöäú ÊóßúÈöíÑö ÇáúÝöØúÑö áöÔóÑóÝöåö
ÈöÊóÈóÚöíøóÊöåö áöáúÝóÑóÇÆöÖö (Þóæúáõåõ: íóæúãõ ÇáäøóÍúÑö) Ãóíú
æóÊóÝúÖöíáõ Çáúíóæúãö íóÞúÊóÖöí ÊóÝúÖöíáó ãóÇ æóÞóÚó Ýöíåö (Þóæúáõåõ:
Ãóäøóåõ ÇáúÃóÑúÌóÍõ Ýöí ÇáäøóÙóÑö) Ãóíú ÇáúãõÏúÑóßö (Þóæúáõåõ: æóÞöíáó)
Ãóíú æóáöÃóäøóåõ Þöíáó ÅáóÎú (Þóæúáõåõ: ãöäú ÛóíúÑö äóÙóÑò áöÚóÏóÏò)
Ãóíú æóÚóáóíúåö ÝóãóÇ ÊóÞóÏøóãó Úóäú ÍóÌø ãöäú ÃóÝúÖóáöíøóÉö ÑóßúÚóÉö
ÇáúæöÊúÑö Úóáóì ÑóßúÚóÊóíú ÇáúÝóÌúÑö ÓóÈóÈõåõ Ãóäøó ÇáúæöÊúÑó ãõÞóÏøóãñ
Úóáóì ÇáÑøóæóÇÊöÈö Ëõãøó ÑóßúÚóÊóÇ ÇáúÝóÌúÑö ãõÞóÏøóãóÉñ Úóáóì
ÇáÑøóæóÇÊöÈö æóÞóÇáó Óã Úóáóì ÍóÌø: åóáú ÇáúãõÑóÇÏõ Ãóäøó ÑóßúÚóÊóíú
ÇáúÝóÌúÑö ÃóÝúÖóáõ ãöäú ÑóßúÚóÊóíúäö ãöäú ÇáÑøóæóÇÊöÈö Ãóæú ãöäú
ÇáÑøóæóÇÊöÈö ßõáøöåóÇ Ãóæú ßóíúÝó ÇáúÍóÇáõ ÇåÜ.
æóÞóÏú ÊóÞóÏøóãó Ãóäøóåõ íõÞóÇÈöáõ Èóíúäó Òóãóäóíú ÇáúÚöÈóÇÏóÊóíúäö¡
ÝóãóÇ ÒóÇÏó Òóãóäõåõ ßóÇäó ËóæóÇÈõåõ ÃóßúËóÑó æóÞóÖöíøóÊõåõ Ãóäøóåõ áóÇ
ÝóÑúÞó Èóíúäó ßóæúäöåöãóÇ ãöäú äóæúÚò æóÇÍöÏò Ãóæú ÃóßúËóÑó
ßóÇáúãõÞóÇÈóáóÉö Èóíúäó Õóæúãö íóæúãò æóÕóáóÇÉö ÑóßúÚóÊóíúäö (Þóæúáõåõ:
ÃóÎúÐðÇ ãöãøóÇ ãóÑøó) åõæó Þóæúáõåõ: æóÇáúãõÑóÇÏõ ãöäú ÇáÊøóÝúÖöíáö
ÅáóÎú.
(Þóæúáõåõ: ÇáúÃóÕóÍøõ ÊóÝúÖöíáõ ÇáÑøóÇÊöÈóÉö) Ãóíú ÇáúãõÄóßøóÏóÉö
æóÛóíúÑöåóÇ¡ æóíóáúÒóãõåõ ÊóÝúÖöíáõ ÇáúæöÊúÑö Úóáóì ÇáÊøóÑóÇæöíÍö áöãóÇ
ãóÑøó Ãóäøóåõ ÃóÝúÖóáõ ãöäúåóÇ¡ æóÅöÐóÇ ÇõÚúÊõÈöÑó åóÐóÇ ãóÚó ãóÇ ãóÑøó
ãöäú ÊóÑúÊöíÈö ÇáäøóÝúáö ÇáøóÐöí áóÇ ÊõÔúÑóÚõ Ýöíåö ÇáúÌóãóÇÚóÉõ ÚóáöãúÊ
Ãóäøó ÈóÚúÏó ÇáöÇÓúÊöÓúÞóÇÁö ÇáúæöÊúÑó Ëõãøó ÑóßúÚóÊóÇ ÇáúÝóÌúÑö Ëõãøó
ÈóÇÞöíó ÇáÑøóæóÇÊöÈö Ëõãøó ÇáÊøóÑóÇæöíÍó Ëõãøó ÇáÖøõÍóì Åáóì ÂÎöÑö ãóÇ
ãóÑøó (Þóæúáõåõ: áöÃóäøóåõ - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó -)
ÞóÖöíøóÉõ ÇáÊøóÚúáöíáö ÈöãóÇ ÐóßóÑó Ãóäøó ÇáúÃóÝúÖóáó ãöäú ÇáÊøóÑóÇæöíÍö
åõæó ÇáÑøóÇÊöÈõ ÇáúãõÄóßøóÏõ. æóÞóÇáó ÔóíúÎõäóÇ ÇáÒøöíóÇÏöíøõ:
æóÇáúãõÚúÊóãóÏõ Ãóäøóåõ áóÇ ÝóÑúÞó Èóíúäó ÇáúãõÄóßøóÏö æóÛóíúÑöåöº
áöÃóäøó ÇáÊøóÇÈöÚó íóÔúÑõÝõ ÈöÔóÑóÝö ÇáúãóÊúÈõæÚö ÇåÜ.
æóÞóÇáó Ú: ÙóÇåöÑõ ÅØúáóÇÞöåö Ãóäøóåõ áóÇ ÝóÑúÞó Èóíúäó ÇáúãõÄóßøóÏóÉö
æóÛóíúÑöåóÇ¡ æóíõÍúÊóãóáõ ÇáÊøóÎúÕöíÕõ ÈöÇáúãõÄóßøóÏóÉö ÈöÏóáöíáö
ÇáÊøóÚúáöíáö¡ æóÚóÏóãö ÊóÞúíöíÏö ÇáÔøóÇÑöÍö áößóáóÇãö ÇáúãõÕóäøöÝö
íõæóÇÝöÞõåõ ãóÇ ÞóÇáóåõ ÔóíúÎõäóÇ ÇáÒøöíóÇÏöíøõ æóÅöäú ÇÞúÊóÖóì
ÊóÚúáöíáõåõ ÈöÇáúãõæóÇÙóÈóÉö ÎöáóÇÝóåõ (Þóæúáõåõ: ËóáóÇËóÉõ áóíóÇáò)
ÚöÈóÇÑóÉõ ÇáúãóÍóáøöíøö: æóÑóæóì ÇÈúäõ ÎõÒóíúãóÉó æóÍöÈøóÇäõ Úóäú
ÌóÇÈöÑò ÞóÇáó «Õóáøóì ÈöäóÇ ÑóÓõæáõ Çááøóåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö
æóÓóáøóãó - Ýöí ÑóãóÖóÇäó ËóãóÇäöíó ÑóßóÚóÇÊò Ëõãøó ÃóæúÊóÑó» ÇåÜ.
ÃóÞõæáõ: æóÃóãøóÇ ÇáúÈóÞöíøóÉõ ÝóíóÍúÊóãöáõ Ãóäøóåõ - Õóáøóì Çááøóåõ
Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ßóÇäó íóÝúÚóáõåõ Ýöí ÈóíúÊöåö ÞóÈúáó ãóÌöíÆöåö Ãóæú
ÈóÚúÏóåõ¡ æóÇäúÙõÑú åóáú ÇáËøóáóÇËõ ßóÇäóÊú ãöäú Ãóæøóáö ÇáÔøóåúÑö Ãóæú
æóÓóØöåö Ãóæú ÂÎöÑöåö¿ Ýöíåö äóÙóÑñ¡ æóÇáÙøóÇåöÑõ ÇáúÃóæøóáõ
ÝóáúíõÑóÇÌöÚú.
æóÈöÈóÚúÖö ÇáúåóæóÇãöÔö Þóæúáõåõ: ËóáóÇËõ áóíóÇáò: Ãóíú Ýöí ÇáÓøóäóÉö
ÇáËøóÇäöíóÉö Íöíäó ÈóÞöíó ãöäú ÑóãóÖóÇäó ÓóÈúÚõ áóíóÇáò áóßöäú
ãõÝóÑøóÞóÉñ¡ ÕóáøóÇåóÇ áóíúáóÉó ÇáËøóÇáöËö æóÇáúÚöÔúÑöíäó æóÇáúÎóÇãöÓóÉö
æóÇáÓøóÇÈöÚóÉö Ëõãøó ÇäúÊóÙóÑõæåõ Ýöí ÇáËøóÇãöäóÉö Ýóáóãú íóÎúÑõÌú
áóåõãú æóÞóÇáó: ÎóÔöíÊ ÅáóÎú. Ëõãøó ÑóÃóíúÊ Ýöí ÇáúÅöÓúäóæöíøö
æóÚöÈóÇÑóÊõåõ: æóÚóäú ÇáäøõÚúãóÇäö Èúäö ÈóÔöíÑò ÞóÇáó «ÞõãúäóÇ ãóÚó
ÑóÓõæáö Çááøóåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - Ýöí ÔóåúÑö
ÑóãóÖóÇäó áóíúáóÉó ËóáóÇËò æóÚöÔúÑöíäó Åáóì ËõáõËö Çááøóíúáö¡ Ëõãøó
ÞõãúäóÇ ãóÚóåõ áóíúáóÉó ÎóãúÓò æóÚöÔúÑöíäó Åáóì äöÕúÝö Çááøóíúáö¡ Ëõãøó
ÞõãúäóÇ ãóÚóåõ áóíúáóÉó ÓóÈúÚò æóÚöÔúÑöíäó ÍóÊøóì ÎóÔöíóäóÇ Ãóäú áóÇ
äõÏúÑößó ÇáúÝóáóÇÍó» ÑóæóÇåõ ÇáúÍóÇßöãõ Ýöí ÇáúãõÓúÊóÏúÑóßö æóÞóÇáó:
Åäøóåõ ÕóÍöíÍñ Úóáóì ÔóÑúØö ÇáúÈõÎóÇÑöíøö (Þóæúáõåõ: ÝóãóäóÚóåõãú ãöäú
ÇáÊøóÌúãöíÚö ÅáóÎú) æóÃóÓúáóãõ ÇáúÃóÌúæöÈóÉö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
(2/125)
Ðóáößó Ýöí ÈõíõæÊöåöãú ãöäú ÇÝúÊöÑóÇÖöåö
Úóáóíúåöãú¡ Ãóæú íóßõæäõ ÇáúãóÎõæÝõ ÇÝúÊöÑóÇÖó ÞöíóÇãö Çááøóíúáö Úóáóì
ÇáúßöÝóÇíóÉö áóÇ Úóáóì ÇáúÃóÚúíóÇäö¡ ÝóáóÇ íóßõæäõ Ðóáößó ÞóÏúÑðÇ
ÒóÇÆöÏðÇ Úóáóì ÇáúÎóãúÓö.
Ãóæú íóßõæäõ ÇáúãóÎõæÝõ ÇÝúÊöÑóÇÖó ÞöíóÇãö ÑóãóÖóÇäó ÎóÇÕøóÉðº áöÃóäøó
ÐóÇßó ßóÇäó Ýöí ÑóãóÖóÇäó æóåõæó æóÞúÊõ ÌóÏøò æóÊóÔúãöíÑò¡ æóÞöíóÇãõ
ÑóãóÖóÇäó ÛóíúÑõ ãõÊóßóÑøöÑò Ýöí ßõáøö íóæúãò Ýöí ÇáÓøóäóÉö ÝóáóÇ
íóßõæäõ Ðóáößó ÞóÏúÑðÇ ÒóÇÆöÏðÇ Úóáóì ÇáúÎóãúÓö¡ Ãóæú Ãóäøóåõ ÎóÔóì Ãóäú
íóßõæäó ÇÝúÊöÑóÇÖõåóÇ ÞóÏú ÚõáøöÞó Ýöí ÇááøóæúÍö ÇáúãóÍúÝõæÙö Úóáóì
ÏóæóÇãö ÅÙúåóÇÑöåóÇ ÌóãóÇÚóÉð¡ æóáóãú íóÎúÔó Ðóáößó Ýöí ÛóíúÑöåóÇ
áöÚöáúãöåö ÈöÚóÏóãö ÇáÊøóÚúáöíÞö¡ æóãõÞóÇÈöáõ ÇáúÃóÕóÍøö ÊóÝúÖöíáõ
ÇáÊøóÑóÇæöíÍö Úóáóì ÇáÑøóÇÊöÈóÉö áöÓóäøö ÇáúÌóãóÇÚóÉö ÝöíåóÇ (æó)
ÇáúÃóÕóÍøõ (Ãóäøó ÇáúÌóãóÇÚóÉó ÊõÓóäøõ Ýöí ÇáÊøóÑóÇæöíÍö) áöãóÇ ãóÑøó
ãöäú Ãóäøóåõ - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ÕóáøóÇåóÇ áóíóÇáöíó
æóÃóÌúãóÚó Úóáóíúåö ÇáÕøóÍóÇÈóÉõ - ÑóÖöíó Çááøóåõ Úóäúåõãú - Ãóæú
ÃóßúËóÑõåõãú.
Ãóæú ÃóÕúáõ ãóÔúÑõæÚöíøóÊöåóÇ ãõÌúãóÚñ Úóáóíúåö¡ æóåöíó ÚöÔúÑõæäó
ÑóßúÚóÉð ÈöÚóÔúÑö ÊóÓúáöíãóÇÊò Ýöí ßõáøö áóíúáóÉò ãöäú ÑóãóÖóÇäó¡ áöãóÇ
Ñõæöíó Ãóäøóåõãú ßóÇäõæÇ íóÞõæãõæäó Úóáóì ÚóåúÏö ÚõãóÑó Èúäö ÇáúÎóØøóÇÈö
Ýöí ÔóåúÑö ÑóãóÖóÇäó ÈöÚöÔúÑöíäó ÑóßúÚóÉð. æóÝöí ÑöæóÇíóÉò áöãóÇáößò Ýöí
ÇáúãõæóØøóÃö ÈöËóáóÇËò æóÚöÔúÑöíäó.
æóÌóãóÚó ÇáúÈóíúåóÞöíøõ ÈóíúäóåõãóÇ ÈöÃóäøóåõãú ßóÇäõæÇ íõæÊöÑõæäó
ÈöËóáóÇËò¡ æóÞóÏú ÌóãóÚó ÇáäøóÇÓó Úóáóì ÞöíóÇãö ÔóåúÑö ÑóãóÖóÇäó
ÇáÑøöÌóÇáõ Úóáóì ÃõÈóíøö Èúäö ßóÚúÈò¡ æóÇáäøöÓóÇÁó Úóáóì ÓõáóíúãóÇäó
Èúäö ÃóÈöí ÍóËúãóÉó¡ æóÞóÏú ÇäúÞóØóÚó ÇáäøóÇÓõ Úóäú ÝöÚúáöåóÇ ÌóãóÇÚóÉð
Ýöí ÇáúãóÓúÌöÏö Åáóì Ðóáößó¡ æóÓõãøöíóÊú ßõáøõ ÃóÑúÈóÚò ãöäúåóÇ
ÊóÑúæöíÍóÉñº áöÃóäøóåõãú ßóÇäõæÇ íóÊóÑóæøóÍõæäó ÚóÞöÈóåóÇ: Ãóíú
íóÓúÊóÑöíÍõæäó.
ÞóÇáó ÇáúÍóáöíãöíøõ: æóÇáÓøöÑøõ Ýöí ßóæúäöåóÇ ÚöÔúÑöíäó Ãóäøó
ÇáÑøóæóÇÊöÈó: Ãóíú ÇáúãõÄóßøóÏóÉó Ýöí ÛóíúÑö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
ãóÇ äóÞóáóåõ Ú Úóäú ÇáúÅöÓúäóæöíøö ãöäú ÎóÔúíóÉö Êóæóåøõãö
ÝóÑúÖöíøóÊöåóÇ (Þóæúáõåõ: æóåõæó æóÞúÊõ ÌóÏøò æóÊóÔúãöíÑò) ÚóØúÝõ
ÊóÝúÓöíÑò ÈöÇÚúÊöÈóÇÑö ÇáúãõÑóÇÏö ãöäúåõ (Þóæúáõåõ: æóãõÞóÇÈöáõ
ÇáúÃóÕóÍøö ÅáóÎú) æóÇáúæóÌúåóÇäö ÅÐóÇ ÞõáúäóÇ ÈöÇÓúÊöÍúÈóÇÈö
ÇáúÌóãóÇÚóÉö Ýöí ÇáÊøóÑóÇæöíÍö¡ ÝóÅöäú ÞõáúäóÇ ÈöÚóÏóãö ÇÓúÊöÍúÈóÇÈö
ÇáúÌóãóÇÚóÉö ÝöíåóÇ ÝóÇáÑøóæóÇÊöÈõ ÃóÝúÖóáõ ßóãóÇ íõÕóÑøöÍõ Èöåö ßóáóÇãõ
ÇáúãóÍóáøöíøö æóíõÔöíÑõ Åáóì Ðóáößó Þóæúáõ ÇáÔøóÇÑöÍö: æóãõÞóÇÈöáõ
ÇáúÃóÕóÍøö ÅáóÎú (Þóæúáõåõ: ÈöÚóÔúÑö ÊóÓúáöíãóÇÊò) ÇÞúÊóÕóÑó Úóáóì
ÇáúæóÇÌöÈö ÝóáóÇ íõÞóÇáõ ÇáÊøóÓúáöíãóÇÊõ ÚöÔúÑõæäó (Þóæúáõåõ: Úóáóì
ÚóåúÏö ÚõãóÑó ÅáóÎú) ÇõäúÙõÑú Ýöí Ãóíøö ÓóäóÉò ßóÇäó Ðóáößó¡ æóÞóæúáõåõ
ÃóíúÖðÇ ÈóÚúÏõ¡ æóÞóÏú ÌóãóÚó ÅáóÎú ÇõäúÙõÑú Ýöí Ãóíøö ÓóäóÉò ßóÇäó
ÃóíúÖðÇ.
Ëõãøó ÑóÃóíúÊ Ýöí ÔóÑúÍö ÇáÊøóÞúÑöíÈö áöáúÚöÑóÇÞöíøö Ãóäøó ÌóãúÚó ÚõãóÑõ
ÅáóÎú ßóÇäó ÓóäóÉó ÃóÑúÈóÚóÉó ÚóÔóÑó ãöäú ÇáúåöÌúÑóÉö. æóÞóÇáó Ýöí
ÌóÇãöÚö ÇáúÃõÕõæáö: ØóÚóäóåõ ÃóÈõæ áõÄúáõÄóÉó ÛõáóÇãõ ÇáúãõÛöíÑóÉö Èúäö
ÔõÚúÈóÉó ãóÕúÏóÑó ÇáúÍóÇÌøö ÈöÇáúãóÏöíäóÉö íóæúãó ÇáúÃóÑúÈöÚóÇÁö
áöÃóÑúÈóÚò ÈóÞöíäó ãöäú Ðöí ÇáúÍöÌøóÉö ÓóäóÉó ËóáóÇËò æóÚöÔúÑöíäó
æóÏõÝöäó íóæúãó ÇáúÃóÑúÈöÚóÇÁö ÛõÑøóÉõ ÇáúãõÍóÑøóãö ÓóäóÉó ÃóÑúÈóÚò
æóÚöÔúÑöíäó æóáóåõ ãöäú ÇáúÚõãõÑö ËóáóÇËñ æóÓöÊøõæäó ÓóäóÉð¡ æóÞöíáó
ÊöÓúÚñ æóÎóãúÓõæäó æóÞöíáó ËóãóÇäò æóÞöíáó ÓöÊøóÉñ æóÎóãúÓõæäó æóÞöíáó
ÅÍúÏóì æóÓöÊøõæäó¡ æóßóÇäóÊú ÎöáóÇÝóÊõåõ ÚóÔúÑó Óöäöíäó æóäöÕúÝðÇ¡
æóÕóáøóì Úóáóíúåö ÕõåóíúÈñ æóÏõÝöäó Åáóì ÌóÇäöÈö ÃóÈöí ÈóßúÑò
ÇáÕøöÏøöíÞö ÇåÜ.
æóÝöíåö: æóßóÇäóÊú æóÝóÇÉõ ÃóÈöí ÈóßúÑò áóíúáóÉó ÇáËøõáóÇËóÇÁö áöËóãóÇäò
ÈóÞöíäó ãöäú ÌõãóÇÏóì ÇáúÃõÎúÑóì ÓóäóÉó ËóáóÇËó ÚóÔúÑóÉó Èóíúäó
ÇáúãóÛúÑöÈö æóÇáúÚöÔóÇÁö æóáóåõ ËóáóÇËñ æóÓöÊøõæäó ÓóäóÉð¡ æóßóÇäóÊú
ÎöáóÇÝóÊõåõ ÓóäóÊóíúäö æóÃóÑúÈóÚóÉó ÃóÔúåõÑò ÇåÜ. æóíõÓúÊóÝóÇÏõ ãöäúåõ
Ãóäøó ÚõãóÑó ÃóÞóÑøó ÇáäøóÇÓó Úóáóì ÕóáóÇÊöåöãú ÝõÑóÇÏóì ÑóãóÖóÇäóÇ
æóÇÍöÏðÇ ÈóÚúÏó ãóæúÊö ÃóÈöí ÈóßúÑò¡ æóÝöí ÑóãóÖóÇäó ÇáËøóÇäöí ÌóãóÚó
ÇáäøóÇÓó Ýöíåö Úóáóì ãóäú ÐóßóÑóåõ (Þóæúáõåõ: æóÇáäøöÓóÇÁõ Úóáóì
ÓõáóíúãóÇäó) åõæó ÈöÒöíóÇÏóÉö íóÇÁò ÞóÈúáó Çáúãöíãö ÊóÇÈöÚöíøñ áóåõ
ÑöæóÇíóÉñ¡ æóæóÇáöÏõåõ ÃóÈõæ ÍóËúãóÉó ÈöÍóÇÁò ãõåúãóáóÉò æóËóÇÁò
ãõËóáøóËóÉò¡ áóåõ ÕõÍúÈóÉñ ãöäú ãõÓúáöãóÉö ÇáúÝóÊúÍö ßóÐóÇ Ýöí
ÇáúÅöÕóÇÈóÉö. ÇåÜ æóåöíó ßóÐóáößó Ýöí äõÓóÎò ãõÊóÚóÏøöÏóÉò.
æóÝöí ÈóÚúÖö ÇáäøõÓóÎö ÓóáúãóÇäõ æóåõæó ÛóíúÑõ ÕóÍöíÍò áöãóÇ ÚóáöãúÊ
Èóáú åõæó ÎóØóÃñ (Þóæúáõåõ: æóÞóÏú ÇäúÞóØóÚó ÇáäøóÇÓõ Úóäú ÝöÚúáöåóÇ
ÌóãóÇÚóÉð) Ãóíú æóÕóÇÑõæÇ íóÝúÚóáõæäóåóÇ Ýöí ÈõíõæÊöåöãú¡ æóíóÏõáøõ áóåõ
Þóæúáõåõ: ÇáúãõÊóÞóÏøöãõ ÝóÕóáøõæÇ ÃóíøõåóÇ ÇáäøóÇÓõ Ýöí ÈõíõæÊößõãú¡
æóáóÚóáøóåõ - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - ßóÇäó íóÝúÚóáõåóÇ Ýöí
ÈóíúÊöåö¡ æóíõÄóíøöÏõåõ ãóÇ äóÞóáóåõ Ú ÍóíúËõ ÞóÇáó: ÞóÇáó
ÇáúÅöÓúäóæöíøõ Ýöí ÇáÕøóÍöíÍóíúäö Åäøóåõ ÕóáøóÇåóÇ Ýöí ÈóíúÊöåö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
(Þóæúáõåõ: Ãóäú íóßõæäó ÇÝúÊöÑóÇÖõåóÇ ÅáóÎú) Ýöí ÏóÝúÚö åóÐóÇ
ÇáúÅöÔúßóÇáö äóÙóÑñ áóÇ íóÎúÝóì (Þóæúáõåõ: Åáóì Ðóáößó) Ãóíú ÌóãúÚö
ÚõãóÑó - ÑóÖöíó Çááøóåõ Úóäúåõ -
(2/126)
ÑóãóÖóÇäó ÚóÔúÑõ ÑóßóÚóÇÊò ÝóÖõæÚöÝóÊú
Ýöíåöº áöãóÇ ãóÑøó¡ æóáöÃóåúáö ÇáúãóÏöíäóÉö ÇáÔøóÑöíÝóÉö ÝöÚúáõåóÇ
ÓöÊøðÇ æóËóáóÇËöíäóº áöÃóäøó ÇáúÚöÔúÑöíäó ÎóãúÓõ ÊóÑúæöíÍóÇÊò¡ ÝóßóÇäó
Ãóåúáõ ãóßøóÉó íóØõæÝõæäó Èößõáøö ÊóÑúæöíÍóÊóíúäö ÓóÈúÚóÉó ÃóÔúæóÇØò¡
ÝóÌóÚóáó Ãóåúáõ ÇáúãóÏöíäóÉö ÈóÏóáó ßõáøö ÃõÓúÈõæÚò ÊóÑúæöíÍóÉð
áöíõÓóÇæõæåõãú.
ÞóÇáóÇ: æóáóÇ íóÌõæÒõ Ðóáößó áöÛóíúÑöåöãúº áöÃóäøó áóåõãú ÔóÑóÝðÇ
ÈöåöÌúÑóÊöåö¡ æóÈöÏóÝúäöåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - æóåóÐóÇ
åõæó ÇáúÃóÕóÍøõ ÎöáóÇÝðÇ áöáúÍóáöíãöíøö æóãóäú ÊóÈöÚóåõ¡ æóÝöÚúáõåóÇ
ÈöÇáúÞõÑúÂäö Ýöí ÌóãöíÚö ÇáÔøóåúÑö Ãóæúáóì æóÃóÝúÖóáõ ãöäú ÊóßúÑöíÑö
ÓõæÑóÉö ÇáúÅöÎúáóÇÕö æóæóÞúÊõåóÇ ÈóÚúÏó ÕóáóÇÉö ÇáúÚöÔóÇÁö æóáóæú
ÊóÞúÏöíãðÇ Åáóì ØõáõæÚö ÇáúÝóÌúÑö ÇáÕøóÇÏöÞö¡ æóáóÇ ÊóÕöÍøõ ÈöäöíøóÉò
ãõØúáóÞóÉò ßóãóÇ Ýöí ÇáÑøóæúÖóÉö Èóáú íóäúæöí ÑóßúÚóÊóíúäö ãöäú
ÇáÊøóÑóÇæöíÍö Ãóæú ãöäú ÞöíóÇãö ÑóãóÖóÇäó.
æóáóæú Õóáøóì ÃóÑúÈóÚðÇ ÈöÊóÓúáöíãóÉò áóãú íóÕöÍøó Åäú ßóÇäó ÚóÇãöÏðÇ
ÚóÇáöãðÇ¡ æóÅöáøóÇ ÕóÇÑóÊú äóÝúáðÇ ãõØúáóÞðǺ áöÃóäøóåõ ÎöáóÇÝõ
ÇáúãóÔúÑõæÚö¡ ÈöÎöáóÇÝö ÓõäøóÉö ÇáÙøõåúÑö æóÇáúÚóÕúÑö ßóãóÇ ÃóÝúÊóì Èöåö
ÇáúãõÕóäøöÝõ¡ æóÝóÑøóÞó ÈóíúäóåõãóÇ ÈöÃóäøó ÇáÊøóÑóÇæöíÍó ÃóÔúÈóåóÊú
ÇáúÝóÑóÇÆöÖó ßóãóÇ ãóÑøó¡ ÝóáóÇ
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
ÈóÞöíøóÉó ÇáÔøóåúÑö (Þóæúáõåõ: ÝóÖõæÚöÝóÊú) áóÚóáøó ÇáúãóÚúäóì ÝóÒöíÏó
ÞóÏúÑõåóÇ æóÖöÚúÝõåõ áóÇ ÝóÒöíÏó ÚóáóíúåóÇ ÞóÏúÑõåóǺ áöÃóäøóåõ áóíúÓó
ßóÐóáößó. ÇåÜ Óã Úóáóì ÍóÌø.
æóåóÐóÇ ßóãóÇ ÊóÑóì ãóÈúäöíøñ Úóáóì Ãóäøó ÖöÚúÝó ÇáÔøóíúÁö ãöËúáõåõ¡
ÃóãøóÇ ÅÐóÇ Þöíáó Åäøó ÖóÚúÝóåõ ãöËúáóÇåõ ÝóáóÇ ÊóÃúæöíáó¡ æóåóÐóÇ
ÇáúÃóÎöíÑõ åõæó ÇáúãóÔúåõæÑõ. (Þóæúáõåõ: áöãóÇ ãóÑøó) Ãóíú ãöäú Ãóäøóåõ
æóÞúÊõ ÌöÏøò æóÊóÔúãöíÑò ÅáóÎú (Þóæúáõåõ: æóáöÃóåúáö ÇáúãóÏöíäóÉö) Ãóíú
íóÌõæÒõ áóåõãú æóÅöäú ßóÇäó ÇÞúÊöÕóÇÑõåõãú Úóáóì ÇáúÚöÔúÑöíäó ÃóÝúÖóáó.
ÇåÜ ÔóíúÎõäóÇ ÒöíóÇÏöíøñ (Þóæúáõåõ: ÝóÚóáóåóÇ ÓöÊøðÇ) .
[ÝóÑúÚñ] ÞóÇáó ã Ñ Ýöí ÌóæóÇÈö ÓóÇÆöáò: ÇáúãõÑóÇÏõ ÈöÃóåúáö ÇáúãóÏöíäóÉö
ãóäú ÈöåóÇ æóÅöäú ßóÇäõæÇ ÛõÑóÈóÇÁó áóÇ ÃóåúáöåóÇ ÈöÛóíúÑöåóÇ¡
æóÃóÙõäøõåõ ÞóÇáó áöÃóåúáöåóÇ Íõßúãõåõãú¡ æóÅöäú ßóÇäõæÇ ÍóæúáóåóÇ
ÝóáúíõÊóÃóãøóáú. ÇåÜ Óã Úóáóì ãóäúåóÌò (Þóæúáöåö áöíõÓóÇæõæåõãú) ÞóÇáó
ÍóÌø: æóÇÈúÊöÏóÇÁõ ÍõÏõæËö Ðóáößó ßóÇäó ÃóæóÇÎöÑó ÇáúÞóÑúäö ÇáúÃóæøóáö
Ëõãøó ÇõÔúÊõåöÑó æóáóãú íõäúßóÑú ÝóßóÇäó ÈöãóäúÒöáóÉö ÇáúÅöÌúãóÇÚö
ÇáÓøõßõæÊöíøö¡ æóáóãøóÇ ßóÇäó Ýöíåö ãóÇ Ýöíåö ÞóÇáó ÇáÔøóÇÝöÚöíøõ -
ÑóÖöíó Çááøóåõ Úóäúåõ -: ÇáúÚöÔúÑõæäó áóåõãú ÃóÍóÈøõ Åáóíøó. ÇåÜ.
æóÚöÈóÇÑóÉõ ÔóíúÎöäóÇ ÇáÒøöíóÇÏöíøö: ÃóãøóÇ Ãóåúáõ ÇáúãóÏöíäóÉö Ýóáóåõãú
ÓöÊøðÇ æóËóáóÇËöíäó¡ æóÅöäú ßóÇäó ÇÞúÊöÕóÇÑõåõãú Úóáóì ÇáúÚöÔúÑöíäó
ÃóÝúÖóáó. ÇåÜ. æóÚóáóíúåö ÝóÇáúÅöÌúãóÇÚõ ÅäøóãóÇ åõæó Úóáóì ÌóæóÇÒö
ÇáÒøöíóÇÏóÉö áóÇ ØóáóÈöåóÇ¡ æóãóÚó Ðóáößó ÅÐóÇ ÝõÚöáóÊú íõËóÇÈõæäó
ÚóáóíúåóÇ ÝóæúÞó ËóæóÇÈö ÇáäøóÝúáö ÇáúãõØúáóÞö ßóãóÇ åõæó ÞóÖöíøóÉõ
ßóáóÇãöåöãú æóíóäúæõæäó ÈöÇáúÌóãöíÚö ÇáÊøóÑóÇæöíÍó (Þóæúáõåõ: æóåóÐóÇ
åõæó ÇáúÃóÕóÍøõ) áóæú ÝóÇÊóÊú æóÇÍöÏðÇ ãöäú ÃóåúáöåóÇ æóÃóÑóÇÏó Ãóäú
íóÞúÖöíóåóÇ Ýöí ÛóíúÑöåóÇ ÝóÚóáóåóÇ ÓöÊøðÇ æóËóáóÇËöíäó æóÚóßúÓõåõ
íóÝúÚóáõåóÇ ÚöÔúÑöíäóº áöÃóäøó ÇáúÞóÖóÇÁó íóÍúßöí ÇáúÃóÏóÇÁó. ÇåÜ
ÔóíúÎõäóÇ ÒöíóÇÏöíøñ ÈöåóÇãöÔò åõæó ãöäú ÎóØøö ÇáÔøóíúÎö ÃóÍúãóÏó
ÇáÏøóæóÇÎöáöíøö¡ æóãóÇ ÃóäúÞõáõåõ ÏóÇÆöãðÇ Úóäú åóÇãöÔò íóßõæäõ ãõÑóÇÏöí
Èöåö ÇáÔøóíúÎó ÃóÍúãóÏó - ÑóÍöãóåõ Çááøóåõ -¡ æóåõæó ÙóÇåöÑñ ÚóãóáðÇ
ÈöãóÇ ÐõßöÑó ãöäú Þóæúáöåöãú ÇáúÞóÖóÇÁõ íóÍúßöí ÇáúÃóÏóÇÁó.
æóÚöÈóÇÑóÉõ ÇáÔøóíúÎö ÇáÔøóæúÈóÑöíøö Ýöí ÍóÇÔöíóÊöåö Úóáóì ÇáÊøóÍúÑöíÑö
Þóæúáõåõ: ÚöÔúÑõæäó ÑóßúÚóÉð: Ãóíú áöÛóíúÑö Ãóåúáö ÇáúãóÏöíäóÉö¡ ÃóãøóÇ
Ãóåúáõ ÇáúãóÏöíäóÉö ÝóÓöÊøñ æóËóáóÇËõæäó. æóÓõÆöáó ÔóíúÎõäóÇ: áóæú
ÃóÑóÇÏó ÇáúãóÏóäöíøõ Ãóäú íóÞúÖöíó ÕóáóÇÉó ÇáÊøóÑóÇæöíÍö Ãóæú ÛóíúÑõåõ
Ãóäú íóÞúÖöíóåóÇ Ýöí ÇáúãóÏöíäóÉö æóÇáúÃóæøóáõ Ýöí ÛóíúÑöåóÇ åóáú
íóÞúÖöíåóÇ ÓöÊøðÇ æóËóáóÇËöíäó¿ æóÃóÌóÇÈó ÙóÇåöÑõ ßóáóÇãöåöãú ÇÎúÊöÕóÇÕõ
ÝöÚúáö ÇáÊøóÑóÇæöíÍö ÓöÊøðÇ æóËóáóÇËöíäó Èöãóäú ßóÇäó ÈöÇáúãóÏöíäóÉö
ÍóÇáó ØóáóÈöåóÇ ãöäúåõ ÇÈúÊöÏóÇÁð æóÝóÚóáóåóÇ ÝöíåóÇ. ÇåÜ (Þóæúáõåõ:
ÎöáóÇÝðÇ áöáúÍóáöíãöíøö) Ãóíú ÍóíúËõ ÞóÇáó: æóãóäú ÇÞúÊóÏóì ÈöÃóåúáö
ÇáúãóÏöíäóÉö ÝóÞóÇãó ÈöÓöÊøò æóËóáóÇËöíäó ÝóÍóÓóäñ ÃóíúÖðǺ áöÃóäøóåõãú
ÅäøóãóÇ ÃóÑóÇÏõæÇ ÈöãóÇ ÕóäóÚõæÇ ÇáöÇÞúÊöÏóÇÁó ÈöÃóåúáö ãóßøóÉó Ýöí
ÇáöÇÓúÊößúËóÇÑö ãöäú ÇáúÝóÖúáö áóÇ ÇáúãõäóÇÝöÓóÉó ßóãóÇ Ùóäøó
ÈóÚúÖõåõãú. ÇåÜ ÔóÑúÍõ ÑóæúÖö (Þóæúáõåõ: Èóáú íóäúæöí ÑóßúÚóÊóíúäö)
ÞóÖöíøóÊõåõ Ãóäøóåõ áóæú áóãú íóÊóÚóÑøóÖú áöÚóÏóÏò Èóáú ÞóÇáó ÃõÕóáøöí
ÞöíóÇãó ÑóãóÖóÇäó Ãóæú ãöäú ÞöíóÇãö ÑóãóÖóÇäó áóãú ÊóÕöÍøó äöíøóÊõåõ¡
æóíóäúÈóÛöí ÎöáóÇÝõåõº áöÃóäøó ÇáÊøóÚóÑøõÖó áöáúÚóÏóÏö áóÇ íóÌöÈõ
æóÊõÍúãóáõ äöíøóÊõåõ Úóáóì ÇáúæóÇÌöÈö Ýöí ÇáÊøóÑóÇæöíÍö¡ æóåõæó
ÑóßúÚóÊóÇäö ßóãóÇ áóæú ÞóÇáó ÃõÕóáøöí ÇáÙøõåúÑó Ãóæú ÇáÕøõÈúÍó ÍóíúËõ
ÞóÇáõæÇ Ýöíåö ÈöÇáÕøöÍøóÉö æóíõÍúÊóãóáõ Úóáóì ãóÇ íõÚúÊóÈóÑõ Ýöíåö ãöäú
ÇáúÚóÏóÏö ÔóÑúÚðÇ (Þóæúáõåõ: ÈöÎöáóÇÝö ÓõäøóÉö ÇáÙøõåúÑö æóÇáúÚóÕúÑö)
Ãóíú ßõáøò ãöäúåõãóÇ ÝóÅöäøóåõ ÊóÕöÍøõ äöíøóÉõ ÇáúÃóÑúÈóÚö ÈöÊóÓúáöíãóÉò
æóÇÍöÏóÉò
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
Þóæúáõåõ: ÝóÖõæÚöÝóÊú) Ãóíú æóÌõÚöáóÊú ÈöÊóÖúÚöíÝöåóÇ ÒöíóÇÏóÉð Ýöí
ÑóãóÖóÇäó¡ æóÅöáøóÇ ÝóÇáÑøóæóÇÊöÈõ ãóØúáõæÈóÉñ ÃóíúÖðÇ Ýöí ÑóãóÖóÇäó
Ãóæú Ãóäøóåõ ãóÈúäöíøñ Úóáóì Ãóäøó ÖöÚúÝó ÇáÔøóíúÁö ãöËúáóÇåõ (Þóæúáõåõ:
ÎöáóÇÝðÇ áöáúÍóáöíãöíøö) Ãóíú Ýöí Þóæúáöåö æóãóäú ÇÞúÊóÏóì ÈöÃóåúáö
ÇáúãóÏöíäóÉö ÝóÞóÇãó ÓöÊøðÇ æóËóáóÇËöíäó ÝóÍóÓóäñ ÃóíúÖðÇ
(2/127)
ÊõÛóíøóÑõ ÚóãøóÇ æóÑóÏó. æóíõÄúÎóÐõ
ãöäúåõ ßóãóÇ ÃóÝóÇÏóåõ ÇáúæóÇáöÏõ - ÑóÍöãóåõ Çááøóåõ ÊóÚóÇáóì - Ãóäøóåõ
áóæú ÃóÎøóÑó ÓõäøóÉó ÇáÙøõåúÑö ÇáøóÊöí ÞóÈúáóåóÇ æóÕóáøóÇåóÇ ÈóÚúÏóåóÇ
ßóÇäó áóåõ Ãóäú íóÌúãóÚóåóÇ ãóÚó ÓõäøóÊöåö ÇáøóÊöí ÈóÚúÏóåóÇ ÈöäöíøóÉò
æóÇÍöÏóÉò íóÌúãóÚõ ÝöíåóÇ Èóíúäó ÇáúÞóÈúáöíøóÉó æóÇáúÈóÚúÏöíøóÉö.
ÞóÇáó: ÈöÎöáóÇÝö ãóÇ áóæú äóæóì ÓõäøóÉó ÚöíÏö ÇáúÝöØúÑö æóÇáúÃóÖúÍóì
ÍóíúËõ áóÇ íóÌõæÒõº áöÃóäøóåóÇ ÞóÏú ÇÔúÊóãóáóÊú äöíøóÊõåõ Úóáóì ÕóáóÇÉò
æóÇÍöÏóÉò äöÕúÝõåóÇ ãõÄóÏøóì¡ æóäöÕúÝõåóÇ ãóÞúÖöíøñ æóáóÇ äóÙöíÑó áóåõ
Ýöí ÇáúãóÐúåóÈöº æóáöÃóäøó ÕóáóÇÉó ÇáúÚöíÏö ÔóÈöíåóÉñ ÈöÇáúÝóÑóÇÆöÖö
ÝóáóÇ ÊõÛóíøóÑõ ÚóãøóÇ æóÑóÏó¡ äóÙöíÑõ ãóÇ ãóÑøó æóãóÇ ÌóÑóÊú Èöåö
ÇáúÚóÇÏóÉõ ãöäú ÒöíóÇÏóÉö ÇáúæõÞõæÏö ÚöäúÏó ÝöÚúáö ÇáÊøóÑóÇæöíÍö
ÎõÕõæÕðÇ ãóÚó ÊóäóÇÝõÓö Ãóåúáö ÇáúÅöÓúÈóÇÚö Ýöí ÇáúÌóÇãöÚö ÇáúÃóÒúåóÑö
ÌóÇÆöÒñ Åäú ßóÇäó Ýöíåö äóÝúÚñ¡ æóÅöáøóÇ ÍóÑõãó ßóãóÇ Ýöíåö äóÝúÚñ
æóåõæó ãöäú ãóÇáò ãóÍúÌõæÑò Ãóæú æóÞúÝò áóãú íóÔúÊóÑöØúåõ æóÇÞöÝõåõ
æóáóãú ÊóØøóÑöÏú ÇáúÚóÇÏóÉõ Èöåö Ýöí Òóãóäöåö æóÚöáúãõåóÇ¡ æóáóæú ÌóãóÚó
Ýöí ËóáóÇËö ÑóßóÚóÇÊò ÓõäøóÉó ÇáúÚöÔóÇÁö ËöäúÊóíúäö ãöäúåóÇ æóæóÇÍöÏóÉó
ÇáúæöÊúÑö áóãú íóÕöÍøó ÎöáóÇÝðÇ áöÕóÇÍöÈö ÇáúÈóíóÇäö.
(æóáóÇ ÍóÕúÑó áöáäøóÝúáö ÇáúãõØúáóÞö) æóåõæó ÇáøóÐöí áóÇ íóÊóÞóíøóÏõ
ÈöæóÞúÊò æóáóÇ ÓóÈóÈò Ãóíú áóÇ ÍóÕúÑó áöÚóÏóÏöåö æóáóÇ áöÚóÏóÏö
ÑóßóÚóÇÊöåö áöÎóÈóÑö «ÇáÕøóáóÇÉõ ÎóíúÑõ ãóæúÖõæÚò ÝóÇÓúÊóßúËöÑú ãöäúåóÇ
Ãóæú ÃóÞöáøó» Ýóáóåõ Ãóäú íõÕóáøöíó ãóÇ ÔóÇÁó
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
Þóæúáõåõ: Èóíúäó ÇáúÞóÈúáöíøóÉó æóÇáúÈóÚúÏöíøóÉö) Ãóíú ÃóãøóÇ áóæú
ÌóãóÚó Èóíúäó ÓõäøóÉö ÇáÙøõåúÑö æóÇáúÚóÕúÑö ÈöÅöÍúÑóÇãò ÝóáóÇ
áöÇÎúÊöáóÇÝö ÇáäøóæúÚö. ÇåÜ.
æóÞóæúáõåõ ÈóÚúÏõº áöÃóäøóåóÇ ÞóÏú ÇÔúÊóãóáóÊú ÅáóÎú ÞóÖöíøóÊõåõ Ãóäøóåõ
áóæú ÌóãóÚó Èóíúäó ÇáÙøõåúÑö æóÇáúÚóÕúÑö ÊóÞúÏöíãðÇ Ãóæú ÊóÃúÎöíÑðÇ
ÌóÇÒó Ãóäú íóÌúãóÚó Èóíúäó ÓõäøóÊóíúåöãóÇ ÈóÚúÏó ÝöÚúáöåöãóÇ ÈöÅöÍúÑóÇãò
æóÇÍöÏò æóÇáÙøóÇåöÑõ ÎöáóÇÝõåõ¡ æóíõÄóíøöÏõåõ Þóæúáõåõ: ÇáúÂÊöí æóáóæú
ÌóãóÚó Ýöí ËóáóÇËö ÑóßóÚóÇÊò ÓõäøóÉð ÅáóÎú áöÇÎúÊöáóÇÝö äóæúÚöåöãóÇ ãóÚó
Ãóäøó ßõáøðÇ ÓõäøóÉñ ãóÞúÕõæÏóÉñ Ýöí äóÝúÓöåóÇ¡ Ëõãøó ÑóÃóíúÊ Óã Úóáóì
ãóäúåóÌò ÕóÑøóÍó ÈöãóÇ ÞõáúäóÇåõ ÍóíúËõ ÞóÇáó: ÈöÎöáóÇÝö ãóÇ áóæú ÌóãóÚó
ÑóæóÇÊöÈó ÝóÑúÖóíúäö áóÇ íóÌõæÒõº áöÃóäøóåõãóÇ äóæúÚóÇäö¡ æóáóãú
íõÚúåóÏú Ãóäú Êóßõæäó ÕóáóÇÉõ ÈóÚúÖöåóÇ ÃóÏóÇÁð æóÈóÚúÖöåóÇ ÞóÖóÇÁð ã Ñ.
æóÃóÙõäøõåõ äóÞóáóåõ Úóäú ÝóÊúæóì æóÇáöÏöåö¡ æóÞóÏú íõÄúÎóÐõ ãöäúåõ
Ãóäøóåõ áóÇ íõÌúãóÚõ Èóíúäó ÓõäøóÉö ÇáúÚöÔóÇÁö æóÇáúæöÊúÑöº áöÃóäøóåõãóÇ
äóæúÚóÇäö¡ æóÇäúÙõÑú áóæú ÌóãóÚó ÃóÑúÈóÚó ÇáÙøõåúÑö ÇáÞóÈúáöíøóÉó
æóÇáúÈóÚúÏöíøóÉó Ãóæú ÌóãóÚó ÇáËøóãóÇäö áóßöäú ÃóÏúÑóßó ãöäúåóÇ ÑóßúÚóÉð
Ýöí ÂÎöÑö ÇáúæóÞúÊö æóæóÞóÚó ÇáúÈóÇÞöí ÎóÇÑöÌóåõ åóáú íóßõæäõ
ÇáúÃóÑúÈóÚõ Ãóæú ÇáËøóãóÇäö ÃóÏóÇÁð Ãóæú áóÇ ÈõÏøó Ýöí ßóæúäöåóÇ ÃóÏóÇÁð
ãöäú æõÞõæÚö ÑóßúÚóÉò ãöäú ßõáøò ãöäúåõãóÇ Ýöí ÇáúæóÞúÊö ÈöÃóäú íõÏúÑößó
ËóáóÇËðÇ Ýöí ÇáúæóÞúÊö Ýöí ÕõæÑóÉö ÇáúÃóÑúÈóÚö æóÎóãúÓðÇ Ýöí ÕõæÑóÉö
ÇáËøóãóÇäö¿ .
ÞóÇáó ã Ñ: íóäúÈóÛöí Ãóäú íóßõæäó Çáúßõáøõ ÃóÏóÇÁð ÈöÅöÏúÑóÇßö ÑóßúÚóÉòº
áöÃóäøó ÇáúãóÌúãõæÚó ÕóÇÑó Ýöí Íõßúãö ÇáÕøóáóÇÉö ÇáúæóÇÍöÏóÉö¡
æóÞóæúáõåõ ÈöÃóäú íõÏúÑößó ËóáóÇËðÇ ÅáóÎú áóÚóáøó æóÌúåó ÇÔúÊöÑóÇØö
ÇáËøóáóÇËö æóÇáúÎóãúÓö Ãóäøóåõ íóÌúÚóáõ ÇáúÞóÈúáöíøóÉó ãöäú
ÇáÑøóßúÚóÊóíúäö Ãóæú ÇáúÃóÑúÈóÚö ãõÓúÊóÞöáøóÉð ÝóíõÔúÊóÑóØõ æõÞõæÚõåóÇ
ßõáøõåóÇ Ýöí ÇáúæóÞúÊö¡ æóÇáúÈóÚúÏöíøóÉõ ÕóáóÇÉñ ÃõÎúÑóì ÝóíõßúÊóÝóì
ãöäúåóÇ ÈöÑóßúÚóÉò Ýöí ÇáúæóÞúÊö (Þóæúáõåõ: ÔóÈöíåóÉñ ÈöÇáúÝóÑóÇÆöÖö)
æóÚóáóì åóÐóÇ áóæú ÝóÇÊóåõ ÚöíÏõ ÇáúÝöØúÑö æóÇáúÃóÖúÍóì áóÇ íóÌõæÒõ
ÇáúÌóãúÚõ ÈóíúäóåõãóÇ ÈöÅöÍúÑóÇãò æóÇÍöÏò ãóÚó ÇäúÊöÝóÇÁö ÇáúÚöáøóÉö
ÇáúÃõæáóìº áöÃóäøó ÇáúÍõßúãó ÅÐóÇ ßóÇäó ãõÚóáøóáðÇ ÈóÚúáóÊóíúäö íóÈúÞóì
ãóÇ ÈóÞöíóÊú ÅÍúÏóÇåõãóÇ¡ æóßóÐóÇ áóæú äóæóì ÈöÑóßúÚóÊóíúäö ÇáúÚöíÏó
æóÇáÖøõÍóì ÝóáóÇ íóÌõæÒõº áöÃóäøóåõãóÇ ÓõäøóÊóÇäö ãóÞúÕõæÏóÊóÇäö.
(Þóæúáõåõ: Ãóíú áóÇ ÍóÕúÑó áöÚóÏóÏöåö) Ãóíú ÈöÃóäú íõÞóÇáó åõæó
ãóÍúÕõæÑñ Ýöí ÚöÔúÑöíäó ãóËóáðÇ ÝóáóÇ íóÒöíÏõ ÚóáóíúåóÇ¡ æóÞóæúáõåõ
æóáóÇ áöÚóÏóÏö ÑóßóÚóÇÊöåö: Ãóíú ÝóÅöÐóÇ ÃóÍúÑóãó æóÃóØúáóÞó áóåõ Ãóäú
íóÝúÚóáó ãóÇ ÔóÇÁó ãöäú ÛóíúÑö Úöáúãò ÈöÚóÏóÏö ÑóßóÚóÇÊöåö ÝóÇÝúåóãúåõ.
Ëõãøó ÑóÃóíúÊ Ýöí ÔóÑúÍö ÇáÑøóæúÖö ãóÇ íõÝöíÏõ Ðóáößó ÝóÑóÇÌöÚúåõ
(Þóæúáõåõ: ÎóíúÑõ ãóæúÖõæÚò) åõæó ÈöÇáúÅöÖóÇÝóÉö áöíóÙúåóÑó Èöåö
ÇáöÇÓúÊöÏúáóÇá Úóáóì ÝóÖúáö ÇáÕøóáóÇÉö Úóáóì ÛóíúÑöåóÇ¡ æóÃóãøóÇ ÊóÑúßõ
ÇáúÅöÖóÇÝóÉö¡ æóÅöäú ÕóÍøó ÝóáóÇ íóÍúÕõáõ ãóÚóåõ ÇáúãóÞúÕõæÏõº áöÃóäøó
Ðóáößó ãóæúÌõæÏñ Ýöí ßõáøö ÞóÑúíóÉò.
[ÝóÇÆöÏóÉñ] ÞóÇáõæÇ Øõæáõ ÇáúÞöíóÇãö ÃóÝúÖóáõ ãöäú ßóËúÑóÉö ÇáúÚóÏóÏö¡
Ýóãóäú Õóáøóì ÃóÑúÈóÚðÇ ãóËóáðÇ æóØóæøóáó ÇáúÞöíóÇãó ÃóÝúÖóáõ ãöãøóäú
Õóáøóì ËóãóÇäöíðÇ æóáóãú íõØóæøöáúåõ¡ æóåóáú íõÞóÇÓõ ÈöÐóáößó ãóÇ áóæú
Õóáøóì ÞóÇÚöÏðÇ ÑóßúÚóÊóíúäö ãóËóáðÇ æóØóæøóáó ÝöíåöãóÇ æóÕóáøóì ÂÎóÑõ
ÃóÑúÈóÚðÇ Ãóæú ÓöÊøðÇ æóáóãú íõØóæøöáú ÝöíåóÇ ÒöíóÇÏóÉñ Úóáóì ÞóÏúÑö
ÕóáóÇÉö ÇáÑøóßúÚóÊóíúäö Ãóãú áóÇ¿ Ýöíåö äóÙóÑñ.
æóÇáúÃóÞúÑóÈõ ÇáËøóÇäöíº áöÃóäøóÇ ÅäøóãóÇ ÝóÖøóáúäóÇ ÐóÇÊó ÇáúÞöíóÇãö
Úóáóì ÛóíúÑöåóÇ äóÙóÑðÇ áöáúãóÔóÞøóÉö ÇáúÍóÇÕöáóÉö ÈöØõæáö ÇáúÞöíóÇãö
æóãóÇ åõäóÇ áóÇ ãóÔóÞøóÉó Ýöíåö áöÊóÓóÇæöíåöãóÇ Ýöí ÇáúÞõÚõæÏö ÇáøóÐöí
áóÇ ãóÔóÞøóÉó Ýöíåö¡ æóÍóíúËõ ÒóÇÏóÊú ßóËúÑóÉõ ÇáúÚóÏóÏö ÈöÇáÑøõßõæÚóÇÊö
æóÇáÓøõÌõæÏóÇÊö æóÛóíúÑöåóÇ ßóÇäóÊú ÃóÝúÖóáó (Þóæúáõåõ: Ãóäú íõÕóáøöíó
ãóÇ ÔóÇÁó) Ãóíú æóíõÓóáøöãó ãóÊóì ÔóÇÁó ãóÚó Ìóåúáöåö ßóãú Õóáøóì
ÚõÈóÇÈõ ÇåÜ Óã Úóáóì ãóäúåóÌò
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
Þóæúáõåõ: äöÕúÝõåóÇ ãõÄóÏøðì æóäöÕúÝõåóÇ ãóÞúÖöíøñ) ÞóÖöíøóÊõåõ
ÃóäøóåõãóÇ áóæú ßóÇäóÇ ãóÞúÖöíøóíúäö ÕóÍøó áóßöäøó ÞóÖöíøóÉó
ÇáÊøóÚúáöíáö ÇáúÂÎóÑö ÎöáóÇÝõåõ. (Þóæúáõåõ: æóáóæú ÌóãóÚó Ýöí ËóáóÇËö
ÑóßóÚóÇÊò ÓõäøóÉó ÇáúÚöÔóÇÁö ÅáóÎú) Ýöí ÇáÊøóÚúÈöíÑö ÞóáóÇÞóÉñ.
(Þóæúáõåõ: æóáóÇ ÍóÕúÑó áöÚóÏóÏöåö æóáóÇ áöÚóÏóÏö ÑóßóÚóÇÊöåö) ÚöÈóÇÑóÉõ
(2/128)
æóáóæú ãöäú ÛóíúÑö äöíøóÉö ÚóÏóÏò¡ æóÃóäú
íóÞúÊóÕöÑó Úóáóì ÑóßúÚóÉò ãöäú ÛóíúÑö ßóÑóÇåóÉò (ÝóÅöäú ÃóÍúÑóãó
ÈöÃóßúËóÑó ãöäú ÑóßúÚóÉò Ýóáóåõ ÇáÊøóÔóåøõÏõ Ýöí ßõáøö ÑóßúÚóÊóíúäö)
æóÝöí ßõáøö ËóáóÇËò æóßõáøö ÃóÑúÈóÚò æóåóßóÐóǺ áöÃóäøóåõ ãóÚúåõæÏñ Ýöí
ÇáúÝóÑóÇÆöÖö Ýöí ÇáúÌõãúáóÉö ßóãóÇ áóåõ Ãóäú íóÞúÊóÕöÑó Úóáóì
ÇáÊøóÔóåøõÏö Ýöí ÂÎöÑö ÕóáóÇÊöåö ßóÇáúÝóÑúÖö æóíóÞúÑóÃõ ÇáÓøõæÑóÉó Ýöí
Çáúßõáøö¡ æóÅöáøóÇ ÝóÝöíãóÇ ÞóÈúáó ÇáÊøóÔóåøõÏö ÇáúÃóæøóáö ßóãóÇ ãóÑøó
(Ýöí ßõáøö ÑóßúÚóÉò) áöÌóæóÇÒö ÇáÊøóØóæøõÚö ÈöåóÇ ãóÚó ÇáÊøóÍóáøõáö
ãöäúåóÇ ÝóíóÌõæÒõ áóåõ ÇáúÞöíóÇãõ ÍöíäóÆöÐò áöÃõÎúÑóì (ÞõáúÊ: ÇáÕøóÍöíÍõ
ãóÚóåõ Ýöí ßõáøö ÑóßúÚóÉò¡ æóÇóááøóåõ ÃóÚúáóãõ) áöãóÇ Ýöíåö ãöäú
ÇÎúÊöÑóÇÚö ÕõæÑóÉò Ýöí ÇáÕøóáóÇÉö áóãú ÊõÚúåóÏú¡ æóÙóÇåöÑõ ßóáóÇãöåöãú
ãóäúÚõåõ¡ æóÅöäú áóãú íõØöáú ÌóáúÓóÉó ÇáöÇÓúÊöÑóÇÍóÉö áóÇ ÓöíøóãóÇ Úóáóì
ãóÇ ÞóÏøóãúäóÇåõ ãöäú Ãóäøó ÇáúÃóÕóÍøó ÚóÏóãõ ÇáúÈõØúáóÇäö
ÈöÊóØúæöíáöåóÇ (æóÅöÐóÇ äóæóì ÚóÏóÏðÇ) æóãöäúåõ ÇáÑøóßúÚóÉõ ÚöäúÏó
ÇáúÝõÞóåóÇÁö¡ æóÅöäú ßóÇäó ÇáúæóÇÍöÏõ ÛóíúÑó ÚóÏóÏò ÚöäúÏó ÃóßúËóÑö
ÇáúÍöÓóÇÈö (Ýóáóåõ Ãóäú íóÒöíÏó) Úóáóì ãóÇ äóæóÇåõ (æó) Ãóäú (íóäúÞõÕó)
Úóäúåõ Åäú ßóÇäó ÃóßúËóÑó ãöäú ÑóßúÚóÉò (ÈöÔóÑúØö ÊóÛúíöíÑö ÇáäøöíøóÉö
ÞóÈúáóåõãóÇ) Ãóíú ÇáÒøöíóÇÏóÉö æóÇáäøõÞúÕóÇäö áöãóÇ ãóÑøó ãöäú Ãóäøóåõ
áóÇ ÍóÕúÑó áóåõ.
äóÚóãú áóæú ÑóÃóì ÇáúãõÊóíóãøöãõ ÇáúãóÇÁó Ýöí ÃóËúäóÇÁö ÚóÏóÏò äóæóÇåõ
áóíúÓó áóåõ ÒöíóÇÏóÉñ Úóáóíúåö ßóãóÇ Úõáöãó ãöãøóÇ ãóÑøó Ýöí ÈóÇÈöåö
(æóÅöáøóÇ) Ãóíú¡ æóÅöäú áóãú íõÛóíøöÑú ÇáäøöíøóÉó ÞóÈúáóåõãóÇ
(ÝóÊóÈúØõáõ) ÕóáóÇÊõåõ ÈöÐóáößó áöÚóÏóãö Ôõãõæáö äöíøóÊöåö áöãóÇ
ÃóÍúÏóËóåõ (Ýóáóæú) (äóæóì ÑóßúÚóÊóíúäö) ãóËóáðÇ (Ëõãøó ÞóÇãó Åáóì)
ÑóßúÚóÉò (ËóÇáöËóÉò ÓóåúæðÇ) Ëõãøó ÊóÐóßøóÑó (ÝóÇáúÃóÕóÍøõ Ãóäøóåõ
íóÞúÚõÏõ) ÍóÊúãðÇ (Ëõãøó íóÞõæãõ áöáÒøöíóÇÏóÉö Åäú ÔóÇÁó) åóÇ Ëõãøó
íóÓúÌõÏõ áöáÓøóåúæö ÂÎöÑó ÕóáóÇÊöåö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
Þóæúáõåõ: æóÃóäú íóÞúÊóÕöÑó Úóáóì ÑóßúÚóÉò) Ãóíú ÈöÃóäú íóäúæöíóåóÇ Ãóæú
íõØúáöÞó Ýöí äöíøóÊöåö Ëõãøó íõÓóáøöãó ãöäúåóÇ (Þóæúáõåõ: æóÝöí ßõáøö
ËóáóÇËò) Ãóíú ÈóÚúÏó ßõáøö ËóáóÇËò æóßõáøö ÃóÑúÈóÚò ÅáóÎú¡ æóáóÇ
íõÔúÊóÑóØõ ÊóÓóÇæöí ÇáúÃóÚúÏóÇÏö ÞóÈúáó ßõáøö ÊóÔóåøõÏò Ýóáóåõ Ãóäú
íõÕóáøöíó ÑóßúÚóÊóíúäö æóíóÊóÔóåøóÏó Ëõãøó ËóáóÇËðÇ æóíóÊóÔóåøóÏó Ëõãøó
ÃóÑúÈóÚðÇ æóåóßóÐóÇ (Þóæúáõåõ: æóåóßóÐóÇ) íõÝöíÏõ ÌóæóÇÒó ÇáÊøóÔóåøõÏö
Ýöí ßõáøö ËóáóÇËò ãóËóáðÇ æóíõÝöíÏõ ÌóæóÇÒóåõ Ýöí ßõáøö ÎóãúÓò. ÝóÅöäú
ÞõáúÊ åóÐóÇ ÇÎúÊöÑóÇÚõ ÕõæÑóÉò áóãú ÊõÚúåóÏú Ýöí ÇáÕøóáóÇÉö
ÝóáúÊóãúÊóäöÚú ßóÇáÊøóÔóåøõÏö ßõáøö ÑóßúÚóÉò.
ÞõáúÊ: ÇáÊøóÔóåøõÏõ ÈóÚúÏó ßõáøö ÚóÏóÏò ãóÚúåõæÏö ÇáúÌöäúÓö ÈöÎöáóÇÝöåö
ÈóÚúÏó ßõáøö ÑóßúÚóÉò. ÇåÜ Óã Úóáóì ãóäúåóÌò. (Þóæúáõåõ: æóíóÞúÑóÃõ
ÇáÓøõæÑóÉó Ýöí Çáúßõáøö æóÅöáøóÇ ÝóÝöíãóÇ ÞóÈúáó ÇáÊøóÔóåøõÏö
ÇáúÃóæøóáö) ÃóÞõæáõ: æóáóÚóáøó ÇáúÝóÑúÞó Èóíúäó åóÐóÇ æóÈóíúäó ãóÇ áóæú
ÊóÑóßó ÇáÊøóÔóåøõÏó ÇáúÃóæøóáó áöáúÝóÑöíÖóÉö ÍóíúËõ áóÇ íóÃúÊöí
ÈöÇáÓøõæÑóÉö Ýöí ÇáúÃóÎöíÑóÊóíúäö Ãóäøó ÇáÊøóÔóåøõÏó ÇáúÃóæøóáó áóãøóÇ
ØõáöÈó áóåõ ÌóÇÈöÑñ æóåõæó ÇáÓøõÌõæÏõ ßóÇäó ßóÇáúãóÃúÊöíøö Èöåö
ÈöÎöáóÇÝö åóÐóÇ (Þóæúáõåõ: ãóäóÚóåõ Ýöí ßõáøö ÑóßúÚóÉò) ÞóÖöíøóÊõåõ
Ãóäøóåõ ÅÐóÇ ÃóÍúÑóãó ÈöÚóÔúÑö ÑóßóÚóÇÊò ÅäøóãóÇ ÊóÈúØõáõ ÅÐóÇ ÊóÔóåøóÏó
ÚóÔúÑó ÊóÔóåøõÏóÇÊò ÈöÚóÏóÏö ÇáÑøóßóÚóÇÊö æóáóíúÓó ãõÑóÇÏðÇ¡ Èóáú ÅÐóÇ
ÊóÔóåøóÏó ÈóÚúÏó ÑóßúÚóÉò ãõäúÝóÑöÏóÉò æóáóæú ßóÇäóÊú åöíó ÇáøóÊöí
ÞõÈóíúáó ÇáúÃóÎöíÑóÉö ÈóØóáóÊú (Þóæúáõåõ: æóÙóÇåöÑõ ßóáóÇãöåöãú
ãóäúÚõåõ) ÚöÈóÇÑóÉõ ÇÈúäõ ÍóÌóÑò: æóÙóÇåöÑõ ßóáóÇãöåöãú ÇãúÊöäóÇÚõåõ Ýöí
ßõáøö ÑóßúÚóÉò æóÅöäú áóãú íõØóæøöáú ÌóáúÓóÉó ÇáöÇÓúÊöÑóÇÍóÉö¡ æóåõæó
ãõÔúßöáñº áöÃóäøóåõ áóæú ÊóÔóåøóÏó Ýöí ÇáúãóßúÊõæÈóÉö ÇáÑøõÈóÇÚöíøóÉö
ãóËóáðÇ Ýöí ßõáøö ÑóßúÚóÉò æóáóãú íõØóæøöáú ÌóáúÓóÉó ÇáöÇÓúÊöÑóÇÍóÉö
áóãú íóÖõÑøó ßóãóÇ åõæó ÙóÇåöÑñ.
ÝóÅöãøóÇ Ãóäú íóÍúãöáó ãóÇ åõäóÇ Úóáóì ãóÇ ÅÐóÇ Øóæøóáó ÈöÇáÊøóÔóåøõÏö
ÌóáúÓóÉó ÇáöÇÓúÊöÑóÇÍóÉö áöãóÇ ãóÑøó Ãóäøó ÊóØúæöíáóåóÇ ãõÈúØöáñ¡ Ãóæú
íõÝóÑøöÞó ÈöÃóäøó ßóíúÝöíøóÉó ÇáúÝóÑúÖö ÇÓúÊóÞóÑøóÊú Ýóáóãú íóäúÙõÑú
áöÅöÍúÏóÇËö ãóÇ áóãú íõÚúåóÏú ÝöíåóÇ ÈöÎöáóÇÝö ÇáäøóÝúáö. ÇåÜ. åóÐóÇ
æóÇáúãõÚúÊóãóÏõ ÚöäúÏó ÇáÔøóÇÑöÍö Ãóäøóåõ ãóÊóì ÌóáóÓó Ýöí ÇáËøóÇáöËóÉö
ÈöÞóÕúÏö ÇáÊøóÔóåøõÏö ÈóØõáóÊú ÕóáóÇÊõåõ¡ æóÅöäú áóãú íóÒöÏú ãóÇ
ÝóÚóáóåõ Úóáóì ÌóáúÓóÉö ÇáöÇÓúÊöÑóÇÍóÉö (Þóæúáõåõ: æóÅöäú áóãú íõØöáú
ÌóáúÓóÉó ÇáöÇÓúÊöÑóÇÍóÉö) Ãóíú æóÅöäú áóãú íóÒöÏú ÇáÊøóÔóåøõÏó
ÚóáóíúåóÇ¡ æóÝöí äõÓúÎóÉò: æóÅöäú áóãú íõØóæøöáú ÌóáúÓóÉó ÅáóÎú æóåöíó
ÃóæúÖóÍõ (Þóæúáõåõ: áóÇ ÓöíøóãóÇ Úóáóì ãóÇ ÞóÏøóãúäóÇåõ) Ãóíú ÓóæóÇÁñ
ØóÇáóÊú Ãóæú áóãú ÊóØõáú æóÅöäú ÞõáúäóÇ ÈöãóÇ ãóÑøó ãöäú ÚóÏóãö
ÇáúÈõØúáóÇäö ÈöÊóØúæöíáöåóÇ.
(Þóæúáõåõ: ÚóÏóãõ ÇáúÈõØúáóÇäö ÈöÊóØúæöíáöåóÇ) Ãóíú ÇáúÎóÇáöí Úóäú
ÇáÊøóÔóåøõÏö (Þóæúáõåõ: Åäú ÔóÇÁóåóÇ) ÞóÖöíøóÊõåõ Ãóäøóåõ áóæú äóæóì
ÇáÒøöíóÇÏóÉó æóåõæó ÞóÇÆöãñ Ëõãøó ÞóÚóÏó áóãú íóÌõÒú¡ æóÚöÈóÇÑóÉõ
ÇáÔøóíúÎö ÍóãúÏóÇäó Ýöí ÃóËúäóÇÁö ßóáóÇãò: æóÅöäú ÒóÇÏó äóÇÓöíðÇ Ãóæú
ÌóÇåöáðÇ Ëõãøó ÊóÐóßøóÑó Ãóæú Úóáöãó ÞóÚóÏó ÍóÊúãðÇ¡ æóÅöäú äóæóì
ÇáÒøöíóÇÏóÉó ÞóÇÆöãðǺ áöÃóäøó ÇáúãóÃúÊöíøó Èöåö æóÇáúÍóÇáóÉõ åóÐöåö
áóÛúæñ¡ æóåóáú ÅÐóÇ äóæóì ÇáÒøöíóÇÏóÉó ÍóÇáóÉó ÞöíóÇãöåö ÓóåúæðÇ¡
æóÞóÈúáó ÞõÚõæÏöåö åóáú íõßúÊóÝóì ÈöåóÇ Ãóæú áóÇ ÈõÏøó ãöäú äöíøóÊöåö
ÇáÒøöíóÇÏóÉö ÈóÚúÏó ÞõÚõæÏöåö ÍóÑøóÑóåõ.
æóãõÞúÊóÖóì ÇáÔøóÇÑöÍö
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
ÔóÑúÍö ÇáÑøóæúÖö áóÇ ÍóÕúÑó áöÃóÚúÏóÇÏöåóÇ æóáóÇ áöÑóßóÚóÇÊö
ÇáúæóÇÍöÏóÉö ãöäúåóÇ (Þóæúáõåõ:º áöÃóäøóåõ ãóÚúåõæÏñ) Ãóíú ÇáÊøóÔóåøõÏõ
Ýöí ÃóßúËóÑö ãöäú ÑóßúÚóÉò (Þóæúáõåõ: áóÇ ÓöíøóãóÇ Úóáóì ãóÇ
ÞóÏøóãúäóÇåõ ÅáóÎú) ÇáúãõäóÇÓöÈõ áóÇ ÓöíøóãóÇ Åäú ÞõáúäóÇ ÈöÇáúÅöÈúØóÇáö
ÈöåóÇ (Þóæúáõåõ: áöãóÇ ÃóÍúÏóËóåõ) Ãóíú ãöäú ÇáÒøöíóÇÏóÉö Ãóæú
ÇáöÇÞúÊöÕóÇÑö¡ æóÚöÈóÇÑóÉõ ÇáúÌóáóÇáö ÇáúãóÍóáøöíøö: áöãõÎóÇáóÝóÊöåö
áöãóÇ äóæóÇåõ
(2/129)
ÅÐú ÊóÚóãøõÏõ ÞöíóÇãöåö áöáËøóÇáöËóÉö
ãõÈúØöáñ¡ æóÅöäú áóãú íóÔóÃúåóÇ ÞóÚóÏó æóÊóÔóåøóÏó Ëõãøó ÓóÌóÏó
áöáÓøóåúæö Ëõãøó Óóáøóãó.
æóÇáËøóÇäöí áóÇ íóÍúÊóÇÌõ Åáóì ÇáúÞõÚõæÏö Ýöí ÅÑóÇÏóÉö ÇáÒøöíóÇÏóÉö Èóáú
íóãúÖöí ÝöíåóÇ ßóãóÇ áóæú äóæóÇåóÇ ÞóÈúáó ÇáúÞöíóÇãö¡ ÃóãøóÇ ÇáäøóÝóáõ
ÛóíúÑõ ÇáúãõØúáóÞö ßóÇáúæöÊúÑö ÝóáóíúÓó áóåõ ÇáÒøöíóÇÏóÉõ æóÇáäøóÞúÕõ
Ýöíåö ÚóãøóÇ äóæóÇåõ¡ æóÙóÇåöÑõ ßóáóÇãöåöãú åõäóÇ Ãóäøóåõ áóæú ÃóÑóÇÏó
ÇáÒøöíóÇÏóÉó ÈóÚúÏó ÊóÐóßøõÑöåö æóáóãú íóÕöÑú áöáúÞöíóÇãö ÃóÞúÑóÈó
Ãóäøóåõ íóáúÒóãõåõ Ãóäú íóÚõæÏó áöáúÞõÚõæÏö áöÚóÏóãö ÇáöÇÚúÊöÏóÇÏö
ÈöÍóÑóßóÊöåö ÝóíóãúÊóäöÚõ ÇáúÈöäóÇÁõ ÚóáóíúåóÇ¡ æóíõÝóÑøóÞõ Úóáóì åóÐóÇ
Èóíúäóåõ æóÈóíúäó ãóÇ ãóÑøó Ýöí ÓõÌõæÏö ÇáÓøóåúæö ãöäú ÇáÊøóÝúÕöíáö
Èóíúäó Ãóäú íóßõæäó áöáúÞöíóÇãö ÃóÞúÑóÈó æóÃóäú áóÇ ÈöÃóäøó ÇáúãóáúÍóÙó
Ëõãøó ãóÇ íõÈúØöáõ ÊóÚóãøõÏõåõ ÍóÊøóì íóÍúÊóÇÌó áöÌóÈúÑöåö¡ æóåõäóÇ
ÚóÏóãõ ÇáöÇÚúÊöÏóÇÏö ÈöÍóÑóßóÊöåö ÍóÊøóì áóÇ íóÌõæÒõ áóåõ ÇáúÈöäóÇÁõ
ÚóáóíúåóÇ.
(ÞõáúÊ) (äóÝúáõ Çááøóíúáö) Ãóíú ÕóáóÇÉõ ÇáäøóÝúáö ÇáúãõØúáóÞö Ýöíåö
(ÃóÝúÖóáõ) ãöäú ÇáäøóÝúáö ÇáúãõØúáóÞö äóåóÇÑðÇ¡ áöÎóÈóÑö ãõÓúáöãò
«ÃóÝúÖóáõ ÇáÕøóáóÇÉö ÈóÚúÏó ÇáúÝóÑöíÖóÉö ÕóáóÇÉõ Çááøóíúáö» æóÍóãóáõæåõ
Úóáóì ÇáäøóÝúáö ÇáúãõØúáóÞö ßóãóÇ ãóÑøó Ýöí ÛóíúÑöåö (æóÃóæúÓóØõåõ
ÃóÝúÖóáõ) ãöäú ØóÑóÝóíúåö ÍóíúËõ ÞóÓøóãóåõ ÃóËúáóÇËðǺ áöÃóäøó
ÇáúÛóÝúáóÉó Ýöíåö ÃóßúËóÑõ æóÇáúÚöÈóÇÏóÉó Ýöíåö ÃóËúÞóáõ¡ æóÃóÝúÖóáõ
ãöäúåõ ÇáÓøõÏõÓõ ÇáÑøóÇÈöÚõ æóÇáúÎóÇãöÓõ áöáúÎóÈóÑö ÇáúãõÊøóÝóÞö
Úóáóíúåö «ÃóÍóÈøõ ÇáÕøóáóÇÉö Åáóì Çááøóåö ÕóáóÇÉõ ÏóÇæõÏ¡ ßóÇäó íóäóÇãõ
äöÕúÝó Çááøóíúáö æóíóÞõæãõ ËõáõËóåõ æóíóäóÇãõ ÓõÏõÓóåõ» (Ëõãøó ÂÎöÑõåõ)
ÃóÝúÖóáõ ãöäú Ãóæøóáöåö Åäú ÞóÓóãóåõ äöÕúÝóíúäö áöÎóÈóÑö «íóäúÒöáõ
ÑóÈøõäóÇ Åáóì ÓóãóÇÁö ÇáÏøõäúíóÇ Ýöí ßõáøö áóíúáóÉò Íöíäó íóÈúÞóì ËõáõËõ
Çááøóíúáö ÇáúÃóÎöíÑõ ÝóíóÞõæáõ: ãóäú íóÏúÚõæäöí ÝóÃóÓúÊóÌöíÈó áóåõ¡
æóãóäú íóÓúÃóáõäöí ÝóÃõÚúØöíóåõ¡ æóãóäú íóÓúÊóÛúÝöÑõäöí ÝóÃóÛúÝöÑó áóåõ»
æóãóÚúäóì íóäúÒöáõ ÑóÈøõäóÇ: Ãóíú ÃóãúÑõåõ (æó) ÇáúÃóÝúÖóáõ
áöáúãõÊóäóÝøöáö áóíúáðÇ æóäóåóÇÑðÇ (Ãóäú íõÓóáøöãó ãöäú ßõáøö
ÑóßúÚóÊóíúäö)
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
ßÍÌ Ãóäøóåõ áóÇ íõÚúÊóÏøõ ÈöÊöáúßó ÇáäøöíøóÉö¡ æóíõÄúÎóÐõ ãöäú ÚöÈóÇÑóÉö
ÇáÔøóíúÎö ÍóãúÏóÇäó Ãóäøó ãóßúÊõæÈóÊóåõ íõÚúÊóÏøõ ÈöåóÇ æóåõæó
ÇáúÞöíóÇÓõ (Þóæúáõåõ: ÝóáóíúÓó áóåõ ÇáÒøöíóÇÏóÉõ æóÇáäøóÞúÕõ) ÎöáóÇÝðÇ
áöãóÇ Êóæóåøóãóåõ ÈóÚúÖõåõãú Ýöí ÇáúæöÊúÑö ãöäú Ãóäøóåõ ÅÐóÇ äóæóì
ÚóÏóÏðÇ Ýóáóåõ ÇáÒøöíóÇÏóÉõ Úóáóíúåö æóÇáäøóÞúÕõ ãöäúåõ. ÇåÜ ÍóÌø
ÈöÇáúãóÚúäóì ÚöäúÏó Þóæúáö ÇáúãõÕóäøöÝö ÇáÓøóÇÈöÞö: æóÞöíáó ËóáóÇËó
ÚóÔúÑóÉó ÅáóÎú (Þóæúáõåõ: ÝóíóãúÊóäöÚõ ÇáúÈöäóÇÁõ ÚóáóíúåóÇ) ãõÚúÊóãóÏñ.
(Þóæúáõåõ: æóíõÝóÑøóÞõ Úóáóì åóÐóÇ ÅáóÎú) ßóÃóäøó ÇáúãõÍúæöÌó Åáóì åóÐóÇ
ÇáúÝóÑúÞö Ãóäøóåõãú ÍóíúËõ áóãú íóÃúãõÑõæåõ ÈöÇáÓøõÌõæÏö Ëõãøó ÚöäúÏó
ÚóÏóãö ÞõÑúÈöåö ÇáúÞöíóÇãö ÃóáúÍóÞõæÇ ÇáúÍóÑóßóÉó ÇáúÎóÝöíÝóÉó
ÈöÇáúÌõáõæÓö ÍóÊøóì ßóÃóäøóåõ áóãú íõÝóÇÑöÞúåõ¡ æóÝöíãóÇ áóæú ÞóÇãó
áöáÒøöíóÇÏóÉö Ëõãøó ÊóÐóßøóÑó ãóÚó ÞõÑúÈöåö ãöäú ÇáúÌõáõæÓö¡ æóÃóáúÛóæúÇ
Êöáúßó ÇáúÍóÑóßóÉó ÃóáúÍóÞõæåóÇ ÈöÇáúÞöíóÇãö¡ åóÐóÇ æóÙóÇåöÑõ Þóæúáö
ÇáÔøóÇÑöÍö ãöäú ÇáÊøóÝúÕöíáö Èóíúäó Ãóäú íóßõæäó Åáóì ÇáúÞöíóÇãö ÅáóÎú
íóÞúÊóÖöí Ãóäøóåõ áóæú ÞóÇãó áöÎóÇãöÓóÉò ÓóåúæðÇ Ëõãøó ÊóÐóßøóÑó æóÚóÇÏó
ÝóÕøóáó Ýöíåö Èóíúäó ßóæúäöåö Åáóì ÇáúÞöíóÇãö ÃóÞúÑóÈó æóÃóäú áóÇ¡
áóßöäú ÊóÞóÏøóãó áóåõ Ãóäøó åóÐóÇ ãóÇ ÌóÑóì Úóáóíúåö ÇáúÅöÓúäóæöíøõ¡
æóÃóäøó ÇáúãõÚúÊóãóÏó Ãóäøóåõ áóÇ ÓõÌõæÏó ãõØúáóÞðÇ ÍóíúËõ ÚóÇÏó ÞóÈúáó
ÇäúÊöÕóÇÈöåö ÝóáóÚóáøó ãóÇ åõäóÇ ÝöíãóÇ áóæú ÊóÑóßó ÇáÊøóÔóåøõÏó
ÇáúÃóæøóáó ÓóåúæðÇ¡ æóÊóÐóßøóÑó ÞóÈúáó ÇäúÊöÕóÇÈöåö ÝóÚóÇÏó: æóÝöí Óã
Úóáóì ãóäúåóÌò.
ÝóÑúÚñ: áóæú äóæóì ÚóÏóÏðÇ ÝóÌóáóÓó ÞóÈúáó ÇÓúÊöíÝóÇÆöåö ãöäú ÞöíóÇãò
ÓóåúæðÇ Ëõãøó ÈóÏóÇ áóåõ Ãóäú íõßúãöáóåõ ãöäú ÌõáõæÓò ÝóÇáÙøóÇåöÑõ Ãóäøó
áóåõ Ðóáößó ÛóÇíóÉõ ÇáúÃóãúÑö Ãóäøóåõ íõØúáóÈõ ãöäúåõ ÓõÌõæÏõ ÇáÓøóåúæö.
ÇäúÊóåóì. ÃóÞõæáõ: æóíõÄúÎóÐõ ãöäú åóÐóÇ ÈöÇáúÃóæúáóì Ãóäøóåõ áóæú ÃóÊóì
ÈöÈóÚúÖö ÇáÑøóßúÚóÉö ãöäú ÞöíóÇãò Ëõãøó ÃóÑóÇÏó ÝöÚúáó ÈóÇÞöíåóÇ ãöäú
ÇáúÌõáõæÓö áóãú íóãúÊóäöÚú¡ æóáóåõ Ãóäú íóÞúÑóÃó Ýöí åóæöíøöåöº áöÃóäøó
ãóÇ åõæó Ýöíåö ÍóÇáóÉõ Çáúåóæöíøö Ãóßúãóáõ ãöãøóÇ åõæó ÕóÇÆöÑñ Åáóíúåö
ãöäú ÇáúÌõáõæÓö (Þóæúáõåõ: ÍóÊøóì áóÇ íóÌõæÒõ áóåõ ÇáúÈöäóÇÁõ ÚóáóíúåóÇ)
æóÞóÖöíøóÉõ åóÐóÇ ÇáúÝóÑúÞö Ãóäøóåõ áóÇ íóÓúÌõÏõ áöáÓøóåúæö ÈöÐóáößó¡
æóåõæó ÙóÇåöÑñ ãöãøóÇ ãóÑøó.
(Þóæúáõåõ: Ãóíú ÕóáóÇÉõ ÇáäøóÝúáö) æóÈöåóÐóÇ ÇáÊøóÝúÓöíÑö ÇäúÏóÝóÚó ãóÇ
ÃóæúÑóÏóåõ ÇáúÅöÓúäóæöíøõ Úóáóì ÇáúãóÊúäö ãöäú ÇÞúÊöÖóÇÆöåö Ãóäøó
ÑóÇÊöÈóÉó ÇáúÚöÔóÇÁö ÃóÝúÖóáõ ãöäú ÑóßúÚóÊóíú ÇáúÝóÌúÑö ãóËóáðÇ ãóÚó
ÃóäøóåõãóÇ ÃóÝúÖóáõ ãöäúåóÇ (Þóæúáõåõ: ßóãóÇ ãóÑøó Ýöí ÛóíúÑöåö) æóÑóæóì
ÃóíúÖðÇ Ãóäøó ßõáøó áóíúáóÉò ÝöíåóÇ ÓóÇÚóÉõ ÅÌóÇÈóÉò. ÇåÜ ÍóÌø.
(Þóæúáõåõ: Åäú ÞóÓóãóåõ äöÕúÝóíúäö) æóßóÐóÇ áóæú ÞóÓóãóåõ ÃóËúáóÇËðÇ
Ãóæú ÃóÑúÈóÇÚðÇ Úóáóì äöíøóÉö Ãóäøóåõ íóÞõæãõ ËõáõËðÇ æóÇÍöÏðÇ Ãóæú
ÑõÈõÚðÇ æóÇÍöÏðÇ æóíóäóÇãõ ÇáúÈóÇÞöíó ÝóÇáúÃóæúáóì Ãóäú íóÌúÚóáó ãóÇ
íóÞõæãõåõ ÂÎöÑðÇ¡ ÈöÎöáóÇÝö ãóÇ áóæú ÞóÓóãóåõ ÃóÌúÒóÇÁð íóäóÇãõ ÌõÒúÁðÇ
æóíóÞõæãõ ÌõÒúÁðÇ Ëõãøó íóäóÇãõ ÇáúÂÎöÑõ ÝóÇáúÃóÝúÖóáõ Ãóäú íóÌúÚóáó ãóÇ
íóÞõæãõåõ æóÓóØðÇ¡ Ýóáóæú ÃóÑóÇÏó Ãóäú íóÞõæãó ÑõÈõÚðÇ Úóáóì åóÐóÇ
ÇáúæóÌúåö ÝóÇáúÃóæúáóì Ãóäú íóÞõæãó ÇáËøóÇáöËó. (Þóæúáõåõ: íóäúÒöáõ
ÑóÈøõäóÇ) ÞóÇáó Ýöí ÝóÊúÍö ÇáúÈóÇÑöí ÈöÝóÊúÍö ÇáúíóÇÁö: Ãóíú ÃóãúÑõåõ
æóÖóãøöåóÇ ÑöæóÇíóÊóÇäö¡ æóÞóæúáõåõ æóÖóãøõåóÇ: Ãóíú ãóáóÇÆößóÊõåõ¡
æóäóÞóáó Úóäú ÈóÚúÖöåöãú Ãóäøóåõ íóÍúÊóÇÌõ áöÊóÞúÏöíÑò ÂÎóÑó: Ãóíú
ÍóÇãöáõ ÃóãúÑö ÑóÈøöäóÇ ÃóÞõæáõ: æóåóÐóÇ áóÇ íóÍúÊóÇÌõ Åáóíúåö áöÌóæóÇÒö
Ãóäøó ÇáúãóÚóÇäöíó ÊõÌóÓøóãõ ßóãóÇ Ýöí ÌóãúÚö ÇáúÌóæóÇãöÚö æóÛóíúÑöåóÇ
(Þóæúáõåõ: Íöíäó íóÈúÞóì ËõáõËõ Çááøóíúáö ÇáúÃóÎöíÑö) ÞóÖöíøóÉõ åóÐóÇ
Ãóäøó ãóÍóáøö åóÐóÇ ÇáäøõÒõæáö ÂÎöÑõ ÇáËøõáõËóíúäö ÇáúÃóæúáóíóíúäö áóÇ
äóÝúÓõ ÇáËøõáõËö ÇáËøóÇáöËö¡ æóÞóÏú íõÌóÇÈõ ÈöÃóäøó ÇáäøõÒõæáó Ýöí åóÐóÇ
ÇáúæóÞúÊö Ëõãøó íóÓúÊóãöÑøõ. ÇåÜ ÚóãöíÑóÉõ.
(Þóæúáõåõ: íóäúÒöáõ ÑóÈøõäóÇ ÅáóÎú) ÚóãöíÑóÉõ ÞóÇáó ÇáúÅöÓúäóæöíøõ:
íóÏõáøõ Úóáóíúåö ãöäú ÇáúÍóÏöíËö Ãóäøó Çááøóåó ÚóÒøó
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
(2/130)
ÈöÃóäú íóäúæöíóåõãóÇ ÇÈúÊöÏóÇÁð Ãóæú
íóÞúÊóÕöÑó ÚóáóíúåöãóÇ Ýöí ÍóÇáóÉö ÇáúÅöØúáóÇÞöº áöÎóÈóÑö «ÕóáóÇÉõ
Çááøóíúáö æóÇáäøóåóÇÑö ãóËúäóì ãóËúäóì» æóÇáúãõÑóÇÏõ ÈöÐóáößó Ãóäú
íõÓóáøöãó ãöäú ßõáøö ÑóßúÚóÊóíúäöº áöÃóäøóåõ áóÇ íõÞóÇáõ Ýöí ÇáÙøõåúÑö
ãóËóáðÇ ãóËúäóì¡ ÃóãøóÇ ÇáÊøóäóÝøõáõ ÈöÇáúÃóæúÊóÇÑö ÝóÛóíúÑõ
ãõÓúÊóÍóÈøò.
(æóíõÓóäøõ) (ÇáÊøóåóÌøõÏõ) ÈöÇáúÅöÌúãóÇÚö áöÞóæúáöåö ÊóÚóÇáóì {æóãöäó
Çááøóíúáö ÝóÊóåóÌøóÏú Èöåö äóÇÝöáóÉð áóßó} [ÇáÅÓÑÇÁ: 79]
æóáöãõæóÇÙóÈóÊöåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - æóåõæó
ÇáÊøóäóÝøõáõ áóíúáðÇ ÈóÚúÏó äóæúãò. æóíõÓóäøõ áöáúãõÊóåóÌøöÏö äóæúãõ
ÇáúÞóíúáõæáóÉö æóåõæó ÞõÈóíúáó ÇáÒøóæóÇáöº áöÃóäøóåõ ßóÇáÓøõÍõæÑö
áöáÕøóÇÆöãö (æóíõßúÑóåõ ÞöíóÇãõ) Ãóíú ÓóåóÑõ (ßõáøõ Çááøóíúáö) æóáóæú
Ýöí ÚöÈóÇÏóÉò (ÏóÇÆöãðÇ) áöáäøóåúíö Úóäúåõ æóáöÖóÑóÑöåö ßóãóÇ ÃóÔóÇÑó
Åáóíúåö Ýöí ÇáúÎóÈóÑö¡ æóÇáúãõÑóÇÏõ Ãóäøó ãöäú ÔóÃúäöåö Ðóáößó ÍóÊøóì
Ãóäøóåõ íõßúÑóåõ ÞöíóÇãñ ãõÖöÑøñ æóáóæú Ýöí ÈóÚúÖö Çááøóíúáö¡
æóÇÍúÊóÑóÒó Èößõáøö Úóäú ÞöíóÇãö áóíóÇáò ßóÇãöáóÉò ßóÇáúÚóÔúÑö
ÇáúÃóÎöíÑö ãöäú ÑóãóÖóÇäó æóáóíúáóÊóíú ÇáúÚöíÏö ÝóíõÓúÊóÍóÈøõ
ÅÍúíóÇÄõåóÇ¡ æóÅöäøóãóÇ áóãú íõßúÑóåú Õóæúãõ ÇáÏøóåúÑö ÈöÞóíúÏöåö
ÇáúÂÊöíº áöÃóäøóåõ íóÓúÊóæúÝöí Ýöí Çááøóíúáö ãóÇ ÝóÇÊóåõ¡ æóåõäóÇ áóÇ
íõãúßöäõåõ äóæúãõ ÇáäøóåóÇÑö áöÊóÚóØøõáö ÖóÑõæÑöíøóÇÊöåö ÇáÏøöíäöíøóÉö
æóÇáÏøõäúíóæöíøóÉö.
(æó) íõßúÑóåõ
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
æóÌóáøó íõãúåöáõ ÍóÊøóì íóãúÖöíó ÔóØúÑõ Çááøóíúáö ÇáúÃóæøóáö¡ Ëõãøó
íóÃúãõÑõ ãõäóÇÏöíðÇ íõäóÇÏöí ÝóíóÞõæáõ åóáú ãöäú ÏóÇÚò. ÇåÜ.
æóÞóæúáõåõ íóÏõáøõ Úóáóíúåö: Ãóíú Úóáóì Ãóäøó ÇáäøõÒõæáó ÂÎöÑõ
ÇáËøõáõËóíúäö ÇáúÃóæúáóíúäó (Þóæúáõåõ: Ãóæú íóÞúÊóÕöÑõ ÚóáóíúåöãóÇ)
ÎóÑóÌó Èöåö ãóÇ áóæú äóæóì ÃóßúËóÑó ãöäú ÑóßúÚóÊóíúäö ÝóáóÇ íóÈúÚõÏõ
ãöäú ÊóÑóÏøõÏö Ãóäøó ÇáúÃóÝúÖóáó ÇáúÅöÊúíóÇäõ ÈöãóÇ äóæóÇåõ. ÇåÜ ÍóÌø
(Þóæúáõåõ: ÝóÛóíúÑõ ãõÓúÊóÍóÈøò) Ãóíú æóáóÇ ãóßúÑõæåò ÇåÜ ÍóÌø æóáóæú
ÈöæóÇÍöÏóÉò ßóãóÇ ãóÑøó.
[Íõßúãõ ÇáÊøóåóÌøõÏ]
(Þóæúáõåõ: æóåõæó ÇáÊøóäóÝøõáõ áóíúáðÇ) ÙóÇåöÑõåõ æóáóæú ÈöÑóßúÚóÉò
æóÝöí Óã Úóáóì ÍóÌø ÙóÇåöÑõåõ ÅÎúÑóÇÌõ ÝöÚúáö ÇáúÝóÑóÇÆöÖö ÈöÃóäú ÞóÖóì
ÝóæóÇÆöÊó. ÇåÜ.
æóäóÞóáó Úóäú ÅÝúÊóÇÁö ÇáÔøóÇÑöÍö Ãóäøó ÇáäøóÝóáó áóíúÓó ÈöÞóíúÏò. ÞóÇáó
ÇáÔøóíúÎõ ÚóãöíÑóÉõ: ÐóßóÑó ÃóÈõæ ÇáúæóáöíÏö ÇáäøóíúÓóÇÈõæÑöíøö Ãóäøó
ÇáúãõÊóåóÌøöÏó íóÔúÝóÚõ Ýöí Ãóåúáö ÈóíúÊöåö ÇÓúÊóäúÈóØóåõ ãöäú Þóæúáå
ÊóÚóÇáóì {æóãöäó Çááøóíúáö ÝóÊóåóÌøóÏú Èöåö äóÇÝöáóÉð áóßó} [ÇáÅÓÑÇÁ:
79] ÇáúÂíóÉó. æóÑóæóì ÇáúÈóíúåóÞöíøõ Úóäú ÃóÓúãóÇÁö ÈöäúÊö íóÒöíÏó Úóäú
ÇáäøóÈöíøö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö æóÓóáøóãó - «Ãóäøóåõ ÊóÚóÇáóì
íóÍúÔõÑõ ÇáäøóÇÓó Ýöí ÕóÚöíÏò æóÇÍöÏò íóæúãó ÇáúÞöíóÇãóÉö ÝóíõäóÇÏöí
ãõäóÇÏò Ãóíúäó ÇáøóÐöíäó ßóÇäóÊú ÊóÊóÌóÇÝóì ÌóäõæÈõåõãú Úóäú
ÇáúãóÖóÇÌöÚö ÝóíóÞõæãõæäó æóåõãú Þóáöíáñ ÝóíóÏúÎõáõæäó ÇáúÌóäøóÉó
ÈöÛóíúÑö ÍöÓóÇÈò Ëõãøó íõÄúãóÑõ ÈöÇáäøóÇÓö Åáóì ÇáúÍöÓóÇÈö» .
æóÑõÆöíó ÇáúÌõäóíúÏõ Ýöí Çáäøóæúãö ÝóÞöíáó ãóÇ ÝóÚóáó Çááøóåõ Èöß¿
ÞóÇáó: ØóÇÍóÊú Êöáúßó ÇáúÅöÔóÇÑóÇÊõ æóÛóÇÈóÊú Êöáúßó ÇáúÚöÈóÇÑóÇÊõ
æóÝóäöíóÊú Êöáúßó ÇáúÚõáõæãõ æóäóÝöÏóÊú Êöáúßó ÇáÑøõÓõæãõ æóãóÇ
äóÝóÚóäóÇ ÅáøóÇ ÑóßóÚóÇÊñ ßõäøóÇ äóÑúßóÚõåóÇ ÚöäúÏó ÇáÓøóÍóÑö. ÇåÜ Óã
Úóáóì ãóäúåóÌò.
æóÞóæúáõåõ ÇÓúÊóäúÈóØóåõ áóÚóáøóåõ ãöäú Þóæúáå ÊóÚóÇáóì {ÚóÓóì Ãóäú
íóÈúÚóËóßó ÑóÈøõßó ãóÞóÇãðÇ ãóÍúãõæÏðÇ} [ÇáÅÓÑÇÁ: 79] ÝóÅöäøó ßóæúäóåõ
ßóÐóáößó íóÞúÊóÖöí ÇáÔøóÝóÇÚóÉó. [ÝóÇÆöÏóÉñ] ÞóÇáó ÇÈúäõ ÓõÑóÇÞóÉó: ãöäú
ÎóÕóÇÆöÕöäóÇ ÇáúÌóãóÇÚóÉõ æóÇáúÌõãõÚóÉõ æóÕóáóÇÉõ Çááøóíúáö
æóÇáúÚöíÏóíúäö æóÇáúßõÓõæÝóíúäö æóÇáöÇÓúÊöÓúÞóÇÁö æóÇáúæöÊúÑö ÇåÜ
ãõäóÇæöíøñ ÚöäúÏó Þóæúáöåö: «ÕóáóÇÉõ ÇáúÌóãóÇÚóÉö ÊóÝúÖõáõ ÕóáóÇÉó
ÇáúÝóÐøö» ÅáóÎú (Þóæúáõåõ: ÈóÚúÏó äóæúãò) Ãóíú æóÈóÚúÏó ÝöÚúáö
ÇáúÚöÔóÇÁö. Ëõãøó ÑóÃóíúÊ Ýöí Óã Úóáóì ãóäúåóÌò ãóÇ äóÕøõåõ: ÝóÑúÚñ:
íóÏúÎõáõ æóÞúÊõ ÇáÊøóåóÌøõÏö ÈöÏõÎõæáö æóÞúÊö ÇáúÚöÔóÇÁö æóÝöÚúáöåóÇ¡
æóáóÇ íóßúÝöí ÏõÎõæáõ æóÞúÊö ÇáúÚöÔóÇÁö ãöäú ÛóíúÑö ÝöÚúáöåóÇ ÎöáóÇÝðÇ
áöãóÇ íõæåöãõåõ ßóáóÇãõ ÔóíúÎö ÇáúÅöÓúáóÇãö Ýöí ÈóÚúÖö ßõÊõÈöåö¡
æóíõÔúÊóÑóØõ ÃóíúÖðÇ Ãóäú íóßõæäó ÈóÚúÏó äóæúãò Ýóåõæó ßóÇáúæöÊúÑö Ýöí
ÊóæóÞøõÝöåö Úóáóì ÝöÚúáö ÇáúÚöÔóÇÁö æóáóæú ÌóãúÚó ÊóÞúÏöíãò ãóÚó
ÇáúãóÛúÑöÈö¡ æóíóÒöíÏõ Úóáóíúåö ÈöÇÔúÊöÑóÇØö ßóæúäöåö ÈóÚúÏó äóæúãò ã Ñ.
æóãõÞúÊóÖóì Þóæúáö ÔóíúÎöäóÇ Ýöí ÔóÑúÍö ÇáúÅöÑúÔóÇÏö æóåõæó: Ãóíú
ÇáÊøóåóÌøõÏõ ÇáÕøóáóÇÉõ ÈóÚúÏó Çáäøóæúãö æóáóæú Ýöí æóÞúÊò áóÇ íóßõæäõ
ÇáäøóÇÓõ Ýöíåö äöíóÇãðÇ. ÇåÜ. Ãóäøóåõ áóÇ íóÊóÞóíøóÏõ ÈöÏõÎõæáö æóÞúÊö
ÇáúÚöÔóÇÁö ÝóáúíõÑóÇÌöÚú.
æóÚöÈóÇÑóÊõåõ Úóáóì ÇÈúäö ÍóÌóÑò: æóåóáú íóßúÝöí Çáäøóæúãõ ÚóÞöÈó
ÇáúÛõÑõæÈö íóÓöíÑðÇ Ãóæú Åáóì ÏõÎõæáö æóÞúÊö ÇáúÚöÔóÇÁö Ýöíåö äóÙóÑñ¡
æóÞóÏú íõÓúÊóÈúÚóÏõ ÇáöÇßúÊöÝóÇÁõ ÈöÐóáößó. ÇåÜ. Ãóíú ÝóáóÇ ÈõÏøó Ýöí
ßóæúäö Çáäøóæúãö ÈóÚúÏó ÏõÎõæáö æóÞúÊö ÇáúÚöÔóÇÁö¡ æóáóæú ÞóÈúáó
ÝöÚúáöåóÇ. ÇåÜ.
æóíõæóÇÝöÞõ åóÐóÇ ãóÇ äóÞóáó Úóäú ÍóÇÔöíóÉö ÇáÔøöåóÇÈö ÇáÑøóãúáöíøõ
Úóáóì ÇáÑøóæúÖö ãöäú Ãóäøóåõ áóÇ ÈõÏøó Ãóäú íóßõæäó: Ãóíú Çáäøóæúãõ
æóÞúÊó äóæúãò (Þóæúáõåõ: æóåõæó ÞõÈóíúáõ ÇáÒøóæóÇáö) ÞóÇáó ÔóíúÎõäóÇ:
Åäøó ÇáúÅöãóÇãó ÃóÍúãóÏó ãóÇ ÊóÑóßó äóæúãó ÇáúÞóíúáõæáóÉö áóÇ ÕóíúÝðÇ
æóáóÇ ÔöÊóÇÁð. æóíóäúÈóÛöí Ãóäøó ÞóÏúÑóåõ íóÎúÊóáöÝõ ÈöÇÎúÊöáóÇÝö
ÚóÇÏóÉö ÇáäøóÇÓö ÝöíãóÇ íóÓúÊóÚöíäõæäó Èöåö Úóáóì ÇáÊøóåóÌøõÏö
(Þóæúáõåõ: ßõáøõ Çááøóíúáö) íóäúÈóÛöí Ãóäøó ãóÍóáøó Ðóáößó ãóÇ áóãú
ÊóÏúÚõ Åáóíúåö ÖóÑõæÑóÉñ
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
Þóæúáõåõ: ÍóÊøóì Åäøóåõ íõßúÑóåõ ÞöíóÇãñ ãõÖöÑøñ ÅáóÎú) áóÇ ãóæúÞöÚó
áöåóÐöåö ÇáúÛóÇíóÉö åõäóÇ¡ æóßóÇäó ÇáúãõäóÇÓöÈõ ÝöíåóÇ ÍóÊøóì Åäøóåõ
íõßúÑóåõ æóÅöäú áóãú íóÖõÑøóåõ.
(2/131)
(ÊóÎúÕöíÕõ áóíúáóÉö ÇáúÌõãõÚóÉö
ÈöÞöíóÇãò) Ãóíú ÕóáóÇÉò áöÎóÈóÑö «áóÇ ÊóÎõÕøõæÇ áóíúáóÉó ÇáúÌõãõÚóÉö
ÈöÞöíóÇãò ãöäú Èóíúäó ÇááøóíóÇáöíö» æóÃóÝúåóãó ßóáóÇãõåõ ÚóÏóãó
ßóÑóÇåóÉö ÅÍúíóÇÆöåóÇ ãóÖúãõæãóÉð áöãóÇ ÞóÈúáóåóÇ Ãóæú ÈóÚúÏóåóÇ æóåõæó
äóÙöíÑõ ãóÇ ÐóßóÑõæåõ Ýöí ÕóæúãöåóÇ¡ æóåõæó ßóÐóáößó¡ æóÊóÎúÕöíÕõåõãú
áóíúáóÉó ÇáúÌõãõÚóÉö ÈöÐóáößó ãõÔúÚöÑñ ÈöÚóÏóãö ßóÑóÇåóÉö ÊóÎúÕöíÕö
ÛóíúÑöåóÇ æóåõæó ßóÐóáößó¡ æóÅöäú ÞóÇáó ÇáúÃóÐúÑóÚöíøõ Ýöíåö æóÞúÝóÉñ.
ÃóãøóÇ ÅÍúíóÇÄõåóÇ ÈöÛóíúÑö ÕóáóÇÉò ÝóÛóíúÑõ ãóßúÑõæåò ßóãóÇ ÃóÝóÇÏóåõ
ÇáúæóÇáöÏõ - ÑóÍöãóåõ Çááøóåõ ÊóÚóÇáóì - áóÇ ÓöíøóãóÇ ÈöÇáÕøóáóÇÉö
æóÇáÓøóáóÇãö Úóáóì ÓóíøöÏöäóÇ ÑóÓõæáö Çááøóåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö
æóÓóáøóãó - ÝóÅöäøó Ðóáößó ãóØúáõæÈñ ÝöíåóÇ.
(æó) íõßúÑóåõ (ÊóÑúßõ ÊóåóÌøõÏò ÇÚúÊóÇÏóåõ) ãöäú ÛóíúÑö ÖóÑõæÑóÉò
(æóÇóááøóåõ ÃóÚúáóãõ) áöÎóÈóÑö «íóÇ ÚóÈúÏó Çááøóåö áóÇ Êóßõäú ãöËúáó
ÝõáóÇäò ßóÇäó íóÞõæãõ Çááøóíúáó Ëõãøó ÊóÑóßóåõ» ÑóæóÇåõ ÇáÔøóíúÎóÇäö
æóíõÓóäøõ Ãóäú áóÇ íõÎöáøó ÈöÕóáóÇÉö Çááøóíúáö¡ æóÅöäú ÞóáøóÊú ßóãóÇ Ýöí
ÇáúãóÌúãõæÚö¡ æóÃóäú íõßúËöÑó Ýöíåö ãöäú ÇáÏøõÚóÇÁö æóÇáöÇÓúÊöÛúÝóÇÑö¡
æóäöÕúÝõåõ ÇáúÃóÎöíÑõ ÂßóÏõ æóÃóÝúÖóáõåõ ÚöäúÏó ÇáÓøóÍóÑö¡ æóÃóäú
íõæÞöÙó ãöäú íóØúãóÚõ Ýöí ÊóåóÌøõÏöåö ÍóíúËõ áóÇ ÖóÑóÑó æóíõÓóäøõ ßóãóÇ
Ýöí ÇáúãóÌúãõæÚö Ãóäú íóäúæöíó ÇáÔøóÎúÕõ ÇáúÞöíóÇãó ÚöäúÏó Çáäøóæúãö¡
æóÃóäú íóãúÓóÍó ÇáúãõÊóíóÞøöÙõ Çáäøóæúãó Úóäú æóÌúåöåö¡ æóÃóäú íóäúÙõÑó
Åáóì ÇáÓøóãóÇÁö æóÃóäú íóÞúÑóÃó {Åöäøó Ýöí ÎóáúÞö ÇáÓøóãóÇæóÇÊö
æóÇáÃóÑúÖö} [Âá ÚãÑÇä: 190] Åáóì ÂÎöÑöåóÇ. æóÃóäú íóÝúÊóÊöÍó ÊóåóÌøõÏóåõ
ÈöÑóßúÚóÊóíúäö ÎóÝöíÝóÊóíúäö¡ æóÅöØóÇáóÉõ ÇáúÞöíóÇãö ÃóÝúÖóáõ ãöäú
ÊóßúËöíÑö ÇáÑøóßóÚóÇÊö¡ æóÃóäú íóäóÇãó ãóäú äóÚóÓó Ýöí ÕóáóÇÊöåö ÍóÊøóì
íóÐúåóÈó äóæúãõåõ æóáóÇ íóÚúÊóÇÏõ ãöäúåõ ÅáøóÇ ãóÇ íóÙõäøõ ÅÏóÇãóÊóåõ
Úóáóíúåö¡ æóíóÊóÃóßøóÏõ ÅßúËóÇÑõ ÇáÏøõÚóÇÁö æóÇáöÇÓúÊöÛúÝóÇÑö Ýöí
ÌóãöíÚö Çááøóíúáö æóÇáäøóåóÇÑö¡ æóäöÕúÝõ Çááøóíúáö ÇáúÃóÎöíÑö ÂßóÏõ¡
æóÚöäúÏó ÇáÓøóÍóÑö ÃóÝúÖóáõ.
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÔÈÑÇãáÓí]
ßóÃóäú ÇÍúÊóÇÌó Åáóíúåö áöÍöÑóÇÓóÉö ÒóÑúÚöåö Ãóæú ãóÇÔöíóÊöåö Ãóæú
äóÍúæö Ðóáößó.
(Þóæúáõåõ: áöÎóÈóÑö áóÇ ÊóÎõÕøõæÇ áóíúáóÉó ÇáúÌõãõÚóÉö) : Þöíáó:
æóÍößúãóÉõ Ðóáößó Ãóäøóåõ íóÖúÚõÝõ Úóäú ÇáúÞöíóÇãö ÈöæóÙóÇÆöÝö
íóæúãöåóÇ¡ áóßöäú åóÐöåö ÇáúÍößúãóÉõ ÊóÞúÊóÖöí Ãóäøó ÇáúßóÑóÇåóÉó áóÇ
ÊóÎúÊóÕøõ ÈöÇáúÞöíóÇãö Èóáú ÊóÌúÑöí Ýöí ÅÍúíóÇÆöåóÇ ÈöÛóíúÑöåö.
Çááøóåõãøó ÅáøóÇ Ãóäú íõÞóÇáó Ýöí ÇáúÞöíóÇãö ÈöÃóÚúãóÇáò áöÌóãöíÚö
ÇáúÈóÏóäö Úóáóì æóÌúåò ÔóÇÞøò ÚóÇÏóÉð ÈöÎöáóÇÝö ÛóíúÑöåö ÍóãúÏóÇäõ
(Þóæúáõåõ: ÝóÛóíúÑõ ãóßúÑõæåò) ÇõäúÙõÑú ãóÇ ÍößúãóÉõ Ðóáößó ãóÚó Ãóäøó
ÇáúÚöáøóÉó ãóæúÌõæÏóÉñ.
(Þóæúáõåõ: áöÎóÈóÑö íóÇ ÚóÈúÏó Çááøóåö) ÇáúÎöØóÇÈõ áöÚóÈúÏö Çááøóåö Èúäö
ÚóãúÑöæ Èúäö ÇáúÚóÇÕö¡ æóÞóæúáõåõ ãöËúáó ÝõáóÇäò ÃóÑóÇÏó Èöåö ÚóÈúÏó
Çááøóåö Èúäó ÚõãóÑó Èúäö ÇáúÎóØøóÇÈö - ÑóÖöíó Çááøóåõ Úóäúåõãú -
(Þóæúáõåõ: æóíõÓóäøõ Ãóäú áóÇ íõÎöáøó ÈöÕóáóÇÉö Çááøóíúáö) Ãóíú Ãóäú áóÇ
íóÊúÑõßóåóÇ (Þóæúáõåõ: Ãóäú íóäúæöíó ÇáÔøóÎúÕõ ÇáúÞöíóÇãó) Ãóíú
áöáÊøóåóÌøõÏö (Þóæúáõåõ: ÚöäúÏó Çáäøóæúãö) Ãóíú ÍóíúËõ ÌóæøóÒóåõ¡ ÝóÅöäú
ÞóØóÚó ÈöÚóÏóãö ÞöíóÇãöåö ÚóÇÏóÉð ÝóáóÇ ãóÚúäóì áöäöíøóÊöåö. (Þóæúáõåõ:
æóÃóäú íóäúÙõÑó Åáóì ÇáÓøóãóÇÁö) ÙóÇåöÑõåõ æóáóæú ÃóÚúãóì æóÊóÍúÊó
ÓóÞúÝò¡ æóáóÚóáøó æóÌúåóåõ Åäú ÕóÍøó Ãóäøó Ýöí Ðóáößó ÇáúÝöÚúáö ãöäú
ÇáúÃóÚúãóì æóäóÍúæöåö ÊóÐóßøõÑðÇ áöÚóÌóÇÆöÈö ÇáÓøóãóÇÁö æóãóÇ ÝöíåóÇ
ÝóíõÏúÝóÚõ ÈöÐóáößó ÇáÔøóíúØóÇäõ Úóäúåõ (Þóæúáõåõ: æóÃóäú íóÞúÑóÃó
{Åöäøó Ýöí ÎóáúÞö ÇáÓøóãóÇæóÇÊö æóÇáÃóÑúÖö} [Âá ÚãÑÇä: 190] ÅáóÎú) Ãóíú
ÇáúæóÇÞöÚóÉó Ýöí Âáö ÚöãúÑóÇäó.
æóÇäúÙõÑú ãóÇ ÇáúãõÑóÇÏõ ÈöÇáúÂÎöÑö åóáú åõæó ÇáÓøõæÑóÉõ Ãóæú ÇáúÂíóÉõ
æóÇáÙøóÇåöÑõ ÇáËøóÇäöí¡ Ëõãøó ÑóÃóíúÊ Ýöí ÇáÊøöÈúíóÇäö áöáäøóæóæöíøö
æóãöËúáóåõ Ýöí ÇáúÃóÐúßóÇÑö áöáäøóæóæöíøö æóÚöÈóÇÑóÊõåõ: æóíõÓúÊóÍóÈøõ
Ãóäú íóÞúÑóÃó ÅÐóÇ ÇÓúÊóíúÞóÙó ãöäú Çáäøóæúãö ßõáøó áóíúáóÉò ÂÎöÑó Âáö
ÚöãúÑóÇäó ãöäú Þóæúáå ÊóÚóÇáóì {Åöäøó Ýöí ÎóáúÞö ÇáÓøóãóÇæóÇÊö
æóÇáÃóÑúÖö} [Âá ÚãÑÇä: 190] Åáóì ÂÎöÑöåóÇ¡ ÝóÞóÏú ËóÈóÊó Ýöí
ÇáÕøóÍöíÍóíúäö «Ãóäøó ÑóÓõæáó Çááøóåö - Õóáøóì Çááøóåõ Úóáóíúåö
æóÓóáøóãó - ßóÇäó íóÞúÑóÃõ ÎóæóÇÊöíãó Âáö ÚöãúÑóÇäó ÅÐóÇ ÇÓúÊóíúÞóÙó» .
(Þóæúáõåõ: æóÅöØóÇáóÉõ ÇáúÞöíóÇãö ÝöíåóÇ) Ãóíú ÕóáóÇÉö Çááøóíúáö
(Þóæúáõåõ: æóÃóäú íóäóÇãó ãóäú äóÚóÓó Ýöí ÕóáóÇÊöåö) æóãöËúáõ ÇáÕøóáóÇÉö
ÛóíúÑõåóÇ ãöäú ÇáØøóÇÚóÇÊö ßóÞöÑóÇÁóÉö ÇáúÞõÑúÂäö æóäóÍúæöåö¡ æóÞóæúáõåõ
äóÚóÓó ÞóÇáó Ýöí ÇáúãöÕúÈóÇÍö: ÈóÇÈõåõ ÞóÊóáó æóÇáöÇÓúãõ ÇáäøõÚóÇÓõ.
ÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜ
[ÍÇÔíÉ ÇáÑÔíÏí]
æóÚöÈóÇÑóÉõ ÇáÊøõÍúÝóÉö: æóãöäú Ëóãøó ßõÑöåó ÞöíóÇãñ ãõÖöÑøñ æóáóæú
ÈóÚúÖó Çááøóíúáö (Þóæúáõåõ: ÚóÏóãõ ßóÑóÇåóÉö ÅÍúíóÇÆöåóÇ) Ãóíú
ÈöÇáÕøóáóÇÉö ÈöÞóÑöíäóÉö ãóÇ íóÃúÊöí.
(2/132)
|